# Bitigçi Okul Sözlüğü

Tanımlar ve düzeyler Bitigçi’nin editoryal çalışmasıdır. Tanıklar kendi derlemimizden seçilmiştir.

## İlkokul · 1–4. sınıf

### a — Dil ve anlatım

Şaşırma, sevinme veya kızma gibi duyguları anlatan ses.

**Öğrenme amacı:** “a” sözünün bu anlamını örnekteki A kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " A, bu kadar alıngan olmayın, canım!

Anne Bronte Agnes Grey Merkez Yayınları · Derlem cümlesi 185999195

### aba — Toplum ve günlük yaşam

Kalın yün kumaştan yapılan uzun giysi.

**Öğrenme amacı:** “aba” sözünün bu anlamını örnekteki abalarına kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Koyu renkli, uzun abalarına sarınmış iki hamal, ellerini sönmekte olan kamp ateşinin üzerine uzatmışlardı.

Erik Orsenna — Dokuz Gitarda Dünya Tarihi · Derlem cümlesi 112686808

### abajur — Toplum ve günlük yaşam

Üzerinde ışığı örten bir başlık bulunan lamba.

**Öğrenme amacı:** “abajur” sözünün bu anlamını örnekteki abajurun kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Başucumdaki abajurun ampulü de aynı tavandaki gibi, ince bir tülbentle sarılmıştı.

Tuna Kiremitçi - Git Kendini Çok Sevdirmeden.temiz.txt · Derlem cümlesi 102973551

### abaküs — Matematik ve dil

Boncuklarını kaydırarak sayı saydığımız ve hesap yaptığımız araç.

**Öğrenme amacı:** “abaküs”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Abaküs ile çeşitli hesaplamalar yapılabiliyordu.

Uysal — Bilgisayar Bilimi ve Mühendisliğine Giriş · Derlem cümlesi 111734603

### abla — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin kendisinden büyük olan kız kardeşi.

**Öğrenme amacı:** Aile içindeki kardeşlik bağını tanımak.

> Ablam öğretmen olunca ben de onun izinden gitmek istedim.

Başöğretmen Atatürk'ün gösterdiği yolda, TEV'le geleceğe iz bırakanlar · Derlem cümlesi 400146201

[Kaynak](https://www.cumhuriyet.com.tr/turkiye/basogretmen-ataturk-un-gosterdigi-yolda-tev-le-gelecege-iz-birakanlar-2455372)

### abur cubur — Toplum ve günlük yaşam

Ana yemek yerine veya yemek aralarında gelişigüzel yenilen atıştırmalıklar.

**Öğrenme amacı:** Öğün ile gelişigüzel atıştırmayı ayırmak.

> Anna da içi bebek bezi ve abur cubur dolu bir süpermarket sepetinden sorumluydu.

Michael Grant — Yoklar · Derlem cümlesi 116055656

### acaba — Dil ve anlatım

Bir şeyi merak ettiğimizde sorumuza kattığımız söz.

**Öğrenme amacı:** “acaba”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Yanlış numara mıydı acaba?

Tess Gerritsen - Rizzoli ve Isles #5 - Siliniş.temiz.txt · Derlem cümlesi 103407522

### acayip — Dil ve anlatım

Alıştıklarımızdan farklı olduğu için bize tuhaf gelen.

**Öğrenme amacı:** Davranışları anlatan nitelemeleri fark etmek.

> Ne yazık ki, bazen acayip tavırlar takınır.

Agatha Christie — Hercule Poirot #30 - Üç Yanlış Üç Ceset · Derlem cümlesi 120888161

### acele — Toplum ve günlük yaşam

Çabucak, fazla zaman harcamadan.

**Öğrenme amacı:** “acele”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Acele bitirmek istiyordu işini.

Nikos Kazancakis — Günaha Son Çağrı · Derlem cümlesi 114847396

### acı — Doğa ve çevre

Bir yerimiz incindiğinde duyduğumuz can yakıcı his.

**Öğrenme amacı:** “acı” sözünün bu anlamını örnekteki acı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bununla aynı anda Pyotr Stepanoviç sol elinin serçe parmağında müthiş bir acı duydu.

Fyodor Mihailoviç Dostoyevski — Ecinniler · Derlem cümlesi 125097001

### acı — Doğa ve çevre

Şekersiz kahve gibi keskin bir tadı olan.

**Öğrenme amacı:** “acı” sözünün bu anlamını örnekteki acı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Fransız Pazarı'na gidip kızarmış çörekle New Orleans'a özgü o nefis hindiba kokulu acı kahveden içip içmemeyi düşündüm.

Truman Capote-Bukalemunlar Icin Muzik.temiz.txt · Derlem cümlesi 102978699

### acı — Doğa ve çevre

Ağızda yanma hissi veren.

**Öğrenme amacı:** “acı” sözünün bu anlamını örnekteki acı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Illyrio kapitone bir koltuğa uzanmıştı, ahşap bir kâseden acı biber ve arpacık soğanı atıştırıyordu.

George R. R. Martin — Buz ve Ateşin Şarkısı #5 - Ejderhaların Dansı · Derlem cümlesi 113153269

### acıkmak — Doğa ve çevre

Yemek yeme ihtiyacı duymak.

**Öğrenme amacı:** Bedenin temel ihtiyaçlarını anlatmak.

> Hem acıkmış hem susamıştım.

Ursula K. Le Guin - Güçler.temiz.txt · Derlem cümlesi 102779714

### acılaşmak — Doğa ve çevre

Tadı acı olmaya başlamak.

**Öğrenme amacı:** “acılaşmak” sözünün bu anlamını örnekteki acılaşarak kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Daha uzun süre bekleyen çay, acılaşarak içimi zorlaştırabilir.

Ne Acı Ne de Açık! Tavşan Kanı Çay Demlerken Yıllardır Yapılan Hata · Derlem cümlesi 383201155

[Kaynak](https://www.yenikonya.com.tr/yasam/ne_aci_ne_de_acik_tavsan_kani_cay_demlerken_yillardir_yapilan_hata-1946247)

### acımak — Toplum ve günlük yaşam

Başkasının yaşadığı güçlüğü görüp onun için üzülmek.

**Öğrenme amacı:** Başkasının duygularını fark etmek.

> Bu yaşlı kişilere çok acımış, gözleri dolmuştu.

Ince Memed 3 - Yasar Kemal.temiz.txt · Derlem cümlesi 101973285

### acımak — Toplum ve günlük yaşam

Vücudun bir yerinde ağrı veya sızı olmak.

**Öğrenme amacı:** “acımak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ayak parmaklarım acıyor ama yine de bir şey olmuyor.

Veronica Roth - Uyumsuz #1 - Uyumsuz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102507516

### acıtmak — Doğa ve çevre

Vücudun bir yerinde ağrı veya sızı duyulmasına yol açmak.

**Öğrenme amacı:** Bedendeki rahatsızlığı nedenine bağlamak.

> Buz gibi bir rüzgar gözlerimizi acıtıyordu.

Anna Seghers - Transit.temiz.txt · Derlem cümlesi 4837769

### acı badem kurabiyesi — Toplum ve günlük yaşam

Bademli, yuvarlak, dışı hafif sert ve içi yumuşak bir kurabiye.

**Öğrenme amacı:** “acı badem kurabiyesi”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Diğer taraftan pasta ve tatlıların yasaklanmasıyla, tahin helvası, acı badem kurabiyesi ve bisküvi fiyatları aşırı yükselmeye başlamıştır.

Bülent Bakar — İSTANBUL’DA EKMEK KARNESİ UYGULAMASI, KARNE VE EKMEK SUİSTİMALLERİ (1942-1946) — 2016 · Derlem cümlesi 396628306

### acur — Doğa ve çevre

Salatalığa benzeyen, taze yenilen veya turşusu yapılan uzun meyve.

**Öğrenme amacı:** “acur” sözünün bu anlamını örnekteki acur kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Seyyar arabasında acur satan bir satıcı kenara çekilerek yürüyenlere yol veriyor.

Beş Yıl Sonra Yeniden Mem û Zîn: Bu Aşk Hiç Biter Mi? · Derlem cümlesi 381978721

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/bes-yil-sonra-yeniden-mem-u-zin-bu-ask-hic-biter-mi-212743)

### aç — Toplum ve günlük yaşam

Yemek yemeye ihtiyaç duyan.

**Öğrenme amacı:** “aç”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Sabahtan beri aç durmak kolay değil, " dedi.

Guy de Maupassant — Ay Işığı · Derlem cümlesi 120615086

### açacak — Toplum ve günlük yaşam

Şişelerin kapağını çıkarmaya yarayan küçük araç.

**Öğrenme amacı:** “açacak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> İster istemez verdi, açacakla birlikte Pepsi şişesini.

Rıfat Ilgaz Cankurtaran Yılmaz Çınar Yayınları · Derlem cümlesi 219283947

### açacak — Toplum ve günlük yaşam

Konserve kutularının metal kapağını açmaya yarayan araç.

**Öğrenme amacı:** “açacak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Sırt çantamı açarak birkaç konserve, ekmek ve matarayı çıkarıp, konserve açacağıyla birlikte profesöre uzattım.

Haruki Murakami — Haşlanmış Harikalar Diyarı ve Dünyanın Sonu · Derlem cümlesi 131110228

### açelya — Doğa ve çevre

Pembe, beyaz veya kırmızı gibi renklerde çiçek açan süs bitkisi.

**Öğrenme amacı:** “açelya”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> İlkbaharda açelyalar pembe çiçeklerle bezenince görüntü harika olurdu.

Janet Evanovich — İlk İşim Para İçin · Derlem cümlesi 138750066

### açı — Matematik ve dil

Aynı noktadan başlayan iki çizginin arasında kalan açıklık.

**Öğrenme amacı:** “açı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> O halde açı 60 derecedir.

Şafak Bulut — Zeka Soruları · Derlem cümlesi 109371357

### açık — Toplum ve günlük yaşam

Kapağı veya kapısı kapalı olmayan.

**Öğrenme amacı:** “açık”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Gabriel açık bir dolaba bakıyordu.

Tess Gerritsen - Rizzoli ve Isles #5 - Siliniş.temiz.txt · Derlem cümlesi 103414174

### açıklamak — Dil ve anlatım

Bir şeyi başkasının anlayacağı biçimde anlatmak.

**Öğrenme amacı:** “açıklamak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Önce güler, sonra anlamını açıklardı.

Hafez Khıyavi Mezarı Kaybolan Adam Gece Kitaplığı — 2019 · Derlem cümlesi 339758900

### açık açık — Dil ve anlatım

Söylemek istediğini gizlemeden.

**Öğrenme amacı:** “açık açık”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Benimle imalarla değil, açık açık konuşun olsun bitsin, ben öyle istiyorum.

Kumarbaz - Fyodor Mihailovic Dostoyevski.temiz.txt · Derlem cümlesi 100853292

### açık alan — Eğitim ve toplum

İnsanların dışarıda oyun oynayıp dinlenebildiği, yapıların kaplamadığı geniş yer.

**Öğrenme amacı:** “açık alan” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> parçası olduğunu, çocukların ve gençlerin açık alanlarda kovalamaca, zıplama ve oyun

SADEQ AHMED — Sümer ve Babil'de spor ve oyunlar: Antik Irak'ta sporun kökleri — 2026 · Derlem cümlesi 365245354

### açık bilet — Toplum ve günlük yaşam

Yolculuk günü daha sonra seçilmek üzere alınan bilet.

**Öğrenme amacı:** “açık bilet”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Özellikle öğrenciler, çalışanlar, acil işi çıkan yolcular ve şehir dışı seyahat planı değişen vatandaşlar için açık bilet uygulamasının önemli kolaylık sağlaması bekleniyor.

Otobüs Bileti İadesinde Yeni Dönem, 12 Saat Kala Tam Para İadesi Başladı · Derlem cümlesi 366683172

[Kaynak](https://giresunhaberci.com/otobus-bileti-iadesinde-yeni-donem-12-saat-kala-tam-para-iadesi-basladi/)

### açık hava — Doğa ve çevre

Üzeri çatıyla kapalı olmayan dış ortam.

**Öğrenme amacı:** “açık hava”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Açık havada, güneşte sıcaklık hüküm sürüyordu; bu sıcaklığın, hâlâ hissedilen sabah ayazının dinçleştirici serinliği ile karışması özellikle hoştu.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100504695

### açık hece — Matematik ve dil

Ünlü bir sesle biten hece.

**Öğrenme amacı:** “açık hece”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bir sesliyle biten hecelere açık hece (syllabe ouverte), bir sesdeşle biten hecelere de kapalı hece (syllabe fermée) adını veririz.

Banguoğlu_Türkçenin_Grameri.temiz.txt · Derlem cümlesi 3940419

### açık kalpli — Toplum ve günlük yaşam

Duygularını içtenlikle söyleyen, olduğundan başka görünmeye çalışmayan.

**Öğrenme amacı:** “açık kalpli” sözünün bu anlamını örnekteki açık kalplidir kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Merttir, dürüsttür, açık kalplidir, naziktir, içtendir.

113 başlık · Derlem cümlesi 317764317

### açılmak — Dil ve anlatım

Kapalı durumdayken içeriye geçmeye veya içini görmeye elverişli duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** Nesnenin önceki ve sonraki durumunu karşılaştırmak.

> Sonunda kapak açılınca ikinci bir küçük kutu farketmişler.

Anonim - Japon Masalları.temiz.txt · Derlem cümlesi 4748738

### açıölçer — Matematik ve dil

Açıların kaç derece olduğunu bulmaya yarayan, üzerinde sayılar bulunan araç.

**Öğrenme amacı:** “açıölçer”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ancak bir açıölçer olmaksızın, eşkenar bir üçgeni sadece göz kararı ile ve hiçbir geometrik ilişkiden faydalanmaksızın çizmemiz imkansızdır.

Öklid: Geometri Oyunu! · Derlem cümlesi 367044090

[Kaynak](https://evrimagaci.org/oklid-geometri-oyunu-2460)

### açlık — Toplum ve günlük yaşam

Yemek yeme ihtiyacını duyma.

**Öğrenme amacı:** “açlık”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ben genel olarak insanların fiziksel açlık hissettiklerinde yemek yemelerini ve doyduklarında da durmaları gerektiğini söylüyorum.

Zaza Yurtsever - Egoist Beyin ve Kilo.temiz.txt · Derlem cümlesi 101782989

### açma — Toplum ve günlük yaşam

Yumuşak, yağlı hamurdan yapılan kalınca çörek.

**Öğrenme amacı:** “açma”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Fırından simitleri, açmaları alıyorum, saat 6 olmadan buraya geliyorum.

Sabahın 6’sında plazaların önü arabalarında uyuyanlarla dolu! · Derlem cümlesi 367729753

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/mine-senocakli/sabahin-6sinda-plazalarin-onu-arabalarinda-uyuyanlarla-dolu-278528)

### açmak — Toplum ve günlük yaşam

Kapalı duran gözlerini bakabilecek duruma getirmek.

**Öğrenme amacı:** “açmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Nataşa, gözlerini iyice açtı.

Lev Nikolayeviç Tolstoy — Savaş ve Barış Cilt 2 · Derlem cümlesi 114372675

### ad — Matematik ve dil

Bir kişiyi veya şeyi belirtmek için kullandığımız söz.

**Öğrenme amacı:** Varlık ile ona verilen sözü ayırmak.

> Naglfar'dı bu geminin adı.

A. S. Byatt - Ragnarök Tanrıların Alacakaranlığı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3337841

### adalet — Toplum ve günlük yaşam

Kimseye haksızlık yapmadan herkesin hakkını gözetme.

**Öğrenme amacı:** Hak gözetirken doğruyu araştırmak.

> Bilim de, adalet de önce gerçeği arar.

A. M. Celal Şengör - Aptalı Tanımak.temiz.txt · Derlem cümlesi 3315814

### adam — Toplum ve günlük yaşam

Yetişkin erkek insan.

**Öğrenme amacı:** “adam”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Masada bir adam çalışıyordu.

Susanna Clarke — Jonathan Strange ve Bay Norrell · Derlem cümlesi 109588717

### adam adama savunma — Toplum ve günlük yaşam

Bir takımda her oyuncunun karşı takımdan belirli bir oyuncuyu durdurmaya çalıştığı savunma.

**Öğrenme amacı:** “adam adama savunma”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Beşiktaş, bu yıl rakibini iki kez yendiği maçların aksine savunmada bir değişikliğe gitmemiş, klasik adam adama savunmayı tercih etmişti.

Aslan mucizeye izin vermedi · Derlem cümlesi 399853602

[Kaynak](https://www.fanatik.com.tr/yazarlar/gokhan-german/aslan-mucizeye-izin-vermedi-262738)

### adam boyu — Dil ve anlatım

Yetişkin bir insanın boyu kadar yükseklik.

**Öğrenme amacı:** “adam boyu”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Adam boyu ekinler ki tırpan kesmez.

Abdullah Uçar — TALİP APAYDIN’IN YOZ DAVAR ROMANINDA HALK BİLİMİ UNSURLARI — 2017 · Derlem cümlesi 399922567

### adaş — Toplum ve günlük yaşam

Adı bizim adımızla aynı olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “adaş”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Charley'di seslenen, adaşım.

Charles Bukowski — Kasabanın En Güzel Kızı · Derlem cümlesi 111303206

### ada çayı — Doğa ve çevre

Yumuşak tüylü yaprakları güzel kokan bir bitki.

**Öğrenme amacı:** “ada çayı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Patnos İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ekipleri, gelişim aşamasındaki ada çayı tarlasını inceleyerek üreticiye teknik destek sağladı.

Patnos'ta ada çayı serüveni: ilk hasada bir ay kaldı · Derlem cümlesi 365405501

[Kaynak](https://www.aksiyon.com.tr/patnos-ta-ada-cayi-seruveni-ilk-hasada-bir-ay-kaldi-346206)

### ada çayı — Doğa ve çevre

Ada çayı bitkisinin yapraklarıyla hazırlanan içecek.

**Öğrenme amacı:** “ada çayı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> " İlle de içmelisin " dediği ada çayını içerken telefonum çalıyor.

Zalife Teyze ya da İnsan Ömrünü Nereye Vermeli · Derlem cümlesi 389032711

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/zalife-teyze-ya-da-insan-omrunu-nereye-vermeli-109972)

### adet — Matematik ve dil

Bir şey sayılırken kullanılan tane sözü.

**Öğrenme amacı:** “adet”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Toplam 8 adet kemikten oluşmaktadır.

Özgür — Spora Çok Yönlü Yaklaşım · Derlem cümlesi 157740776

### adımlamak — Dil ve anlatım

Bir yerde adım atarak yürümek.

**Öğrenme amacı:** Hareket bildiren fiilleri tanımak.

> Brian, mutfağı adımlayarak onun yanına gidiyor ve ona sarılıyor.

Jodi Picoult — Kız Kardeşim için · Derlem cümlesi 118979325

### adil — Toplum ve günlük yaşam

Herkesin hakkını gözeten, haksızlık yapmayan.

**Öğrenme amacı:** “adil”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bu ise hiç adil değil.

Euripides Yakarıcılar İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 324111101

### adlı — Dil ve anlatım

Belirtilen adı taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “adlı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Okulda Silas Marner adlı yardımcı kitap üzerine bir ödev hazırlamıştım.

Simone de Beauvoir — Bir Genç Kızın Anıları · Derlem cümlesi 116925099

### adlı sanlı — Dil ve anlatım

Birçok kişinin adını bildiği, tanıdığı.

**Öğrenme amacı:** “adlı sanlı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Adsız sansız insanları adlı sanlı yapar.

Mahmut Alptekin Bir Öykü Ustası Sait Faik Dilek Yayınları · Derlem cümlesi 240300886

### adres — Toplum ve günlük yaşam

Bir yerin nerede olduğunu anlatan bilgiler.

**Öğrenme amacı:** “adres”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Size yanlış adres vermişim.

Cavdar Tarlasinda Cocuklar - Jerome David Salinger.temiz.txt · Derlem cümlesi 101395647

### adres makinesi — Toplum ve günlük yaşam

Adresleri zarf ve benzeri şeylerin üzerine basan makine.

**Öğrenme amacı:** “adres makinesi”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Adres makinesinin iletişimi hızlandırdığı açıktır.

SALT — Yolculuklar, Ayinler ve Bir Arşiv: Sadık Karamustafa Yazıları (1986-2019) · Derlem cümlesi 147187872

### adsız — Dil ve anlatım

Adı olmayan veya adı bilinmeyen.

**Öğrenme amacı:** “adsız”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Adsız çocuk susup kaldı.

Michael Ende — Bitmeyecek Öykü · Derlem cümlesi 114613667

### aerobik — Toplum ve günlük yaşam

Müziğe uyarak kol ve bacakları düzenli hareket ettirme sporu.

**Öğrenme amacı:** “aerobik” sözünün bu anlamını örnekteki aerobik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Kayıtların 29 Ocak'ta başlayacağı spor okullarında yoga, pilates, aerobik, su cimnastiği ve buz pateni de yer alıyor.

İlkbahar dönemi spor okulları başlıyor · Derlem cümlesi 399937449

[Kaynak](https://futbolsayfasi.net/badminton/ilkbahar-donemi-spor-okullari-basliyor.html)

### af — Toplum ve günlük yaşam

Birinin yaptığı hatayı bağışlama.

**Öğrenme amacı:** “af”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Eğer ona karşı hatalıysanız, hatanızı itiraf etmeyi ve af dilemeyi arzuluyor olursunuz.

Gary Chapman — Beş Sevgi Dili · Derlem cümlesi 141551298

### afacan — Toplum ve günlük yaşam

Hareketli, oyun ve yaramazlık yapmayı seven.

**Öğrenme amacı:** “afacan”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bu da az afacan değildi.

Kazım Karabekir — Hayatım · Derlem cümlesi 115226721

### afacanlaşmak — Dil ve anlatım

Daha yaramaz ve şakacı bir hâle gelmek.

**Öğrenme amacı:** “afacanlaşmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> sakalsız ve bıyıksız yüzü afacanlaşıyordu.

Yevgeni Zamyatin Taşkın İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 189146532

### aferin — Toplum ve günlük yaşam

Birinin yaptığı işi beğendiğimizi söylemek için kullandığımız söz.

**Öğrenme amacı:** “aferin”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Doğru yanıtı alınca Noteriçe de bu işten artık kurtulduğu için sevinerek, " Aferin, bildiniz " demişti.

Selçuk Altun — Yalnızlık Gittiğin Yoldan Gelir · Derlem cümlesi 116941295

### ağ — Toplum ve günlük yaşam

Pantolonun iki bacağının yukarıda birleştiği bölüm.

**Öğrenme amacı:** Pantolonun bacaklarının birleştiği yeri göstermek.

> Artık ağı dikiş tutmayan pantolonumun yerine yenisi alınacak diye seviniyorum.

Adnan Binyazar - Masalını Yitiren Dev.temiz.txt · Derlem cümlesi 3402596

### ağabey — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin kendisinden büyük erkek kardeşi.

**Öğrenme amacı:** “ağabey”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Babam ve ağabeyimse, istasyonun hemen yanındaki ambardaydı.

Hakan Günday — Ziyan · Derlem cümlesi 141260047

### ağaç — Bitkiler

Odunsu bir gövdesi ve bu gövdeden çıkan dalları olan, uzun yıllar yaşayabilen büyük bitki.

**Öğrenme amacı:** Yakın çevrendeki ağaçları fark etmek; gövde, dal ve yaprağı birbirinden ayırmak.

> İçeriye girmeden önce, babasıyla ilkbahar güneşinde, bir kiraz ağacının altında durmuşlardı.

A. S. Byatt - Oyun.temiz.txt · Derlem cümlesi 3326768

### ağaçkakan — Doğa ve çevre

Gagasıyla ağaç gövdelerine vurarak yiyecek arayan kuş.

**Öğrenme amacı:** “ağaçkakan”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Uzaklarda bir yerde bir ağaçkakan tıkırdıyordu.

Golge Yukseliyor - Robert Jordan.temiz.txt · Derlem cümlesi 101162984

### ağaçlandırmak — Doğa ve çevre

Bir yere ağaçlar dikerek orada ağaç yetişmesini sağlamak.

**Öğrenme amacı:** Çevreyi yeşillendiren çalışmayı tanımak.

> Dayanamadık, duvarın dışını da ağaçlandırdık.

Sevan Nişanyan — Aslanlı Yol · Derlem cümlesi 121203556

### ağaçlık — Doğa ve çevre

Birçok ağacın birlikte yetiştiği yer.

**Öğrenme amacı:** “ağaçlık” sözünün bu anlamını örnekteki ağaçlıklarında kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Hope Valley'deki ormangülü ağaçlıklarında yürüyüşe çıkıyorlardı.

Jhumpa Lahiri Saçında Gün Işığı Domingo Yayınları · Derlem cümlesi 237546419

### ağaç çileği — Doğa ve çevre

Ahududu adı da verilen, küçük tanelerin birleşmesiyle oluşan meyve.

**Öğrenme amacı:** “ağaç çileği”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> " Ossip, sana ağaç çileği aldım, seversin ağaç çileğini...

İlya Ehrenburg — Fırtına II · Derlem cümlesi 145927900

### ağartmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyin rengini beyazlaştırmak.

**Öğrenme amacı:** “ağartmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Anamın; yıkayıp ağarttığı çamaşırlarımı bohça yaptım.

Muzaffer �zg� - Z�kk�m�n K�k�.temiz.txt · Derlem cümlesi 100700557

### ağbenek — Doğa ve çevre

Arpa yapraklarını lekelendirip bitkinin gelişmesini zorlaştıran hastalık.

**Öğrenme amacı:** “ağbenek” sözünün bu anlamını örnekteki ağbenek kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Literatürde de ağbenek hastalığının arpa üretiminde önemli zararlara neden olduğu belirtilmiştir.

Eray Damgacı — Investigations on the prevalence of barley net blotch ( Pyrenophora teres Drechs.) the yield losses caused by disease and the relationships between disease and yield components — 2014 · Derlem cümlesi 362942479

### ağır — Doğa ve çevre

Kaldırması veya taşıması çok güç olan.

**Öğrenme amacı:** “ağır”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Kitaplar ağırdı, elinizde zor tutuyordunuz.

Thomas Mann - Büyülü Dağ.temiz.txt · Derlem cümlesi 103218091

### ağırlık — Doğa ve çevre

Bir şeyin ne kadar ağır olduğu.

**Öğrenme amacı:** “ağırlık”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Hannah gözlerini kapayınca oğlunun ağırlığını kollarında hissediyor.

Tami Hoag - Deer Lake #1 - Gece Günahları.temiz.txt · Derlem cümlesi 103609040

### ağırlıklı — Dil ve anlatım

Bir rengi veya özelliği daha çok olan.

**Öğrenme amacı:** “ağırlıklı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> İki takım da kırmızı ağırlıklı formalarla sahaya gelmişti.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108927874

### ağır uyku — Toplum ve günlük yaşam

Kolayca uyanılamayan derin uyku.

**Öğrenme amacı:** “ağır uyku”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Sam Chang, ağır uykusundan yaklaşık yarım saat önce uyanmıştı ve ağzı kupkuru, zihni bulanıktı.

Jeffery Deaver — Taş Maymun · Derlem cümlesi 112672196

### ağır yaralı — Toplum ve günlük yaşam

Vücudu ciddi biçimde zarar görmüş, yardım ve tedaviye gereksinim duyan kimse.

**Öğrenme amacı:** “ağır yaralı” sözünün bu anlamını örnekteki ağır yaralı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Tanrıların Alfabesi'nde Zeron, ağır yaralı arkadaşı Olmen'i odasında ziyaret eder.

Nuran Özlük — Türk Edebiyatında Fantastik Roman · Derlem cümlesi 114597976

### ağız — Doğa ve çevre

Yemek yediğimiz ve konuşurken kullandığımız yüz bölümü.

**Öğrenme amacı:** “ağız”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Finn uzanıp tabağın köşesindekilerden küçük bir parça kopartıp ağzına attı.

Paul Christopher — Michelangelonun Defteri · Derlem cümlesi 119382889

### ağız alışkanlığı — Dil ve anlatım

Sık söylenen bir sözü bazen düşünmeden yeniden söyleme alışkanlığı.

**Öğrenme amacı:** “ağız alışkanlığı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> " Baley az kalsın ağız alışkanlığıyla ' kubbeye doğru ' diyecekti.

Isaac Asimov — Robot #2 Güneşin Tanrıları · Derlem cümlesi 123605869

### ağız dolusu — Dil ve anlatım

Ağzın içine sığacak kadar.

**Öğrenme amacı:** “ağız dolusu”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> aldığı ilk büyük yudumla bir öksürük krizine tutuldu ve ağız dolusu su çöl kumlarında ziyan oldu.

Clive Cussler — Oregon Dosyaları #4 - İskelet Sahili · Derlem cümlesi 144225629

### ağız kavgası — Toplum ve günlük yaşam

İnsanların birbirine kızarak sözle tartışması.

**Öğrenme amacı:** “ağız kavgası”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bu hafta dokuzuncu doğum günüm vardı ve okulda hiç hoşlanmadığım elyazısı dersiyle, oyun sahasında sayı yapıp yapmamanın ağız kavgasıyla geçen uzun bir günün ardından güneş ışığının dolduğu mutfak ve annemin sevecen bakışları beni açık kollarla karşılıyordu.

Aimee Bender - Limonlu Pastanın Sıradışı Hüznü.temiz.txt · Derlem cümlesi 3411359

### ağız şakası — Dil ve anlatım

Sözle yapılan şakalaşma.

**Öğrenme amacı:** “ağız şakası”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> İspanyollar birbirleriyle ağız şakasına giriştiler:

Abdullah Ziya Kozanoğlu - Türk Korsanları.temiz.txt · Derlem cümlesi 4264403

### ağız tadı — Toplum ve günlük yaşam

İnsanın huzurlu ve keyifli olması.

**Öğrenme amacı:** “ağız tadı” sözünün bu anlamını örnekteki ağız tadı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Beşiktaşlıların ağız tadı iyiden iyiye kaçacak.

Derbinin ibresi beraberliği gösteriyor · Derlem cümlesi 397977008

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/derbinin-ibresi-beraberligi-gosteriyor/6340)

### ağrı — Toplum ve günlük yaşam

Vücudumuzun bir yerinde hissettiğimiz rahatsız edici acı.

**Öğrenme amacı:** “ağrı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Kafası karıştı, başına ağrı saplandı.

Gürsel Korat Ay Şarkısı YKY · Derlem cümlesi 219870888

### ağrımak — Doğa ve çevre

Vücudun bir yerinde rahatsız eden bir acı duyulmak.

**Öğrenme amacı:** Bedendeki rahatsızlığın yerini anlatmak.

> Kolları ağrıyan Mat sessizce nefes verdi.

Robert Jordan - Zaman Çarkı 14 - Işığın Anısı.temiz.txt · Derlem cümlesi 100538168

### ağrı sızı — Doğa bilimleri

Vücudun çeşitli yerlerinde duyulan acı ve sancılar.

**Öğrenme amacı:** “ağrı sızı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Bu ağrı sızılar yüzünden sabahları " suratsızlar " kraliçesi tacı takıyorum kafama.

“Unutma Baharda Çiçek Olan / Meyvedir Yaza” · Derlem cümlesi 389035788

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/unutma-baharda-cicek-olan-meyvedir-yaza-145646)

### ağustos böceği — Doğa ve çevre

Yaz günlerinde güçlü sesi duyulan, kanatlı bir böcek.

**Öğrenme amacı:** “ağustos böceği”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Karınca ile ağustos böceği hikâyesini hepimiz duymuşuzdur.

Evrimi, yaşam ağacındaki yeri ve özellikleri ile karıncalar · Derlem cümlesi 374326187

[Kaynak](https://bilimvegelecek.com.tr/index.php/2019/12/29/evrimi-yasam-agacindaki-yeri-ve-ozellikleri-ile-karincalar)

### ağustos böcekleri — Doğa bilimleri

Sıcak yaz günlerinde ağaçlarda çok yüksek ses çıkaran böcekler.

**Öğrenme amacı:** “ağustos böcekleri” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Özellikle ağustos ayında seslerini duymaya alışık olduğumuz ağustos böcekleri, neredeyse susmak bilmezler ve sürekli olarak oldukça gürültülü bir ses çıkarırlar.

Ağustos Böcekleri Küçücük Boyutlarına Rağmen Oldukça Gürültülü Sesler Çıkarmayı Nasıl Başarır? · Derlem cümlesi 401554601

[Kaynak](https://www.webtekno.com/agustos-bocekleri-gurultulu-sesler-cikarmayi-nasil-basarir-h149080.html)

### ağzı gevşek — Toplum ve günlük yaşam

Saklaması gereken sırları başkalarına söyleyen.

**Öğrenme amacı:** “ağzı gevşek”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Dünya ağzı gevşek adamlarla doludur.

Ince Memed 3 - Yasar Kemal.temiz.txt · Derlem cümlesi 101979475

### ağzı sıkı — Toplum ve günlük yaşam

Bildiği sırları başkalarına anlatmayan.

**Öğrenme amacı:** “ağzı sıkı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Benim gereğinden fazla ağzı sıkı bir çocuk olduğumu yazdı.

A. S. Byatt - Oyun.temiz.txt · Derlem cümlesi 3327299

### ahbap çavuşlar — Toplum ve günlük yaşam

Hep birlikte gezen çok yakın arkadaşlar.

**Öğrenme amacı:** “ahbap çavuşlar”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ahbap çavuşlar bu çıkarımı da coşkun nidalarla onaylayarak bardaklarına sarıldılar.

Alper Canıgüz - Oğullar ve Rencide Ruhlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 5024669

### ahır — Doğa ve çevre

At, inek ve eşek gibi hayvanların barındığı yapı.

**Öğrenme amacı:** “ahır”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Atlar, katırlar, eşekler, ahırlarına kondu.

Sait Faik Abasıyanık — Öyle Bir Hikaye · Derlem cümlesi 132710811

### ahşap — Toplum ve günlük yaşam

Tahtadan yapılmış.

**Öğrenme amacı:** “ahşap”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Gecekondu değil, üç katlı ahşap bir ev.

Oguz Atay - Tehlikeli oyunlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 100642675

### ahtapot — Doğa ve çevre

Denizde yaşayan, yumuşak gövdeli ve sekiz kollu hayvan.

**Öğrenme amacı:** “ahtapot”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Yelkenlerine ahtapot ve balıklar resmedilmiş büyüleyici bir gemi, albatros gibi zarifçe süzüldü.

Vonda N. McIntyre - Ay ve Güneş.temiz.txt · Derlem cümlesi 102415052

### aile — Toplum ve günlük yaşam

Aralarında yakınlık bağı bulunan, yaşamı ve sorumlulukları paylaşan insanların oluşturduğu topluluk.

**Öğrenme amacı:** “aile”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Paris'te edebiyat çalışmaları yaparak başarıya ulaşmasını bekleyen ailesi ilk eserini onun ağzından dinlemek istiyordu.

Honoré de Balzac — Vadideki Zambak · Derlem cümlesi 123716346

### ailece — Toplum ve günlük yaşam

Ailenin üyeleri birlikte.

**Öğrenme amacı:** “ailece”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ailece güçlüyüz, bilinçliyiz.

Bekir Yıldız Yaman Göç Yazko Yayınları · Derlem cümlesi 184865807

### aile adı — Toplum ve günlük yaşam

Kişinin ailesini belirten soyadı.

**Öğrenme amacı:** “aile adı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Burada insanlar aşk için evleniyor; aile adı, ecdat filan söz konusu bile olmuyor.

Khaled_Hosseini-u_urtma_avc_s_pd.temiz.txt · Derlem cümlesi 100912740

### aile doktoru — Toplum ve günlük yaşam

Aile bireylerinin sağlığıyla ilgilenen ve onları zaman içinde tanıyan doktor.

**Öğrenme amacı:** “aile doktoru”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Küçüklüğümden beri aile doktorumuz o bizim.

Sue Miller — Aşağıdaki Dünya · Derlem cümlesi 109659344

### aile dostu — Toplum ve günlük yaşam

Bir ailenin sevdiği, görüştüğü ve yakın olduğu kişi.

**Öğrenme amacı:** “aile dostu”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Annesi onu aile dostlarıyla birlikte Fransa'ya götürdü ve Kyoto yolculuğu Temmuz'a ertelendi.

Walter Isaacson - Steve Jobs.temiz.txt · Derlem cümlesi 102375458

### aile ocağı — Toplum ve günlük yaşam

Bir ailenin birlikte yaşadığı ve kendini evinde hissettiği yuva.

**Öğrenme amacı:** “aile ocağı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ne var ki, bu meskenleri birer aile ocağı yapan şey, onların dışı değil de içiydi.

İhsan Oktay Anar — Suskunlar · Derlem cümlesi 110326572

### ak — Dil ve anlatım

Beyaz renkli.

**Öğrenme amacı:** “ak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ak saçlı adam iki kadına baktı.

Ursula K. Le Guin - Yerdeniz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102721804

### akarsu — Doğa ve çevre

Bir yatak boyunca akan su; dere veya ırmak gibi.

**Öğrenme amacı:** “akarsu”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bu sesler, bir akarsudan geliyor.

Jules Verne — Arzın Merkezine Seyahat · Derlem cümlesi 123198930

### akbalık — Doğa ve çevre

Göl ve akarsularda yaşayan, pulları gümüş gibi parlayan bir balık.

**Öğrenme amacı:** “akbalık” sözünün bu anlamını örnekteki akbalık kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Canlı olarak ele geçirilen 350 kilogram levkit, 172 kilogram akbalık ve 85 kilogram sarı sazan doğal yaşam alanlarına geri bırakıldı.

3577 başlık · Derlem cümlesi 193791404

### akciğer — Doğa ve çevre

Göğsümüzde bulunan ve soluk alıp vermemizi sağlayan organlardan her biri.

**Öğrenme amacı:** “akciğer”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Kalbi ve akciğerlerinin muhteşem durumda olduğu söylendi.

Martin Eden - Jack London.temiz.txt · Derlem cümlesi 100792214

### akıl — Araştırma ve düşünme

Düşünmemizi, anlamamızı ve karar vermemizi sağlayan yetenek.

**Öğrenme amacı:** “akıl”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Akıl ve bilim bunu gerektiriyor.

Y. Hakan Erdem - Unomastica Alla Turca.temiz.txt · Derlem cümlesi 102095104

### akıllı — Toplum ve günlük yaşam

Düşünüp uygun kararlar verebilen.

**Öğrenme amacı:** “akıllı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Akıllı, dürüst, ahlaklı bir gençti Hori.

Agatha Christie Sonunda Ölüm Geldi Firavun Ağacı 4000 Yıl Önce İşlenen Cinayet Yılan İçini Döktü Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 203889987

### akıllı uslu — Toplum ve günlük yaşam

Sakin ve çevresini rahatsız etmeden.

**Öğrenme amacı:** “akıllı uslu”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Şimdi akıllı uslu bir beyefendi gibi oturup yolculuğun keyfini çıkarın.

Kartal Suzulurken - Jack Higgins.temiz.txt · Derlem cümlesi 100949080

### akıl defteri — Toplum ve günlük yaşam

Unutmamak istediğimiz şeyleri yazdığımız küçük defter.

**Öğrenme amacı:** “akıl defteri”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Askerlikte bizlere öğretilen akıl defteri gibi, her şeyi bir arada yazmak en iyi çözüm.

Ah, şu unutkanlık! · Derlem cümlesi 400104872

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/ah-su-unutkanlik/1974)

### akıl dişi — Doğa ve çevre

Genellikle gençlik yıllarının sonunda, ağzın en arkasında çıkan azı dişi.

**Öğrenme amacı:** “akıl dişi”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Son dişlerim, yani akıl dişlerim de çıkınca, düşünmem gerekmişti.

Witold Gombrowicz - Ferdydurke.temiz.txt · Derlem cümlesi 102138825

### akıtmak — Doğa ve çevre

Suyun bir yerden başka bir yere akmasını sağlamak.

**Öğrenme amacı:** “akıtmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Üçüncü gün törenle suyu akıttılar.

Talip Apaydın Elif Kızın Elleri Köyün Çocuğu Yayınları · Derlem cümlesi 189412508

### akide — Toplum ve günlük yaşam

Ağızda yavaş eriyen, küçük ve sert bir şekerleme.

**Öğrenme amacı:** “akide”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Şekerci dükkânlarının camekânlarında, renk renk akideler, badem ezmeleri ve lokumlar sıralanmıştır.

Ziya Şakir - Eyüp Sultan ve Haliç.temiz.txt · Derlem cümlesi 101732535

### akide şekeri — Toplum ve günlük yaşam

Renk ve koku verilerek yapılan sert bir şekerleme.

**Öğrenme amacı:** “akide şekeri”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Kocaman bir horoz şekeri ve büyük bir parça akide şekeri için de hep beş para verilirdi.

Pal Sokagi Cocuklari - Ferenc Molnar.temiz.txt · Derlem cümlesi 100623024

### akmak — Doğa ve çevre

Su gibi bir sıvı bir yere doğru ilerlemek.

**Öğrenme amacı:** “akmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Su, taşların üzerinde gürültüyle akıyordu.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102440355

### akrep — Matematik ve dil

Saatte, hangi saatte olduğumuzu gösteren kısa kol.

**Öğrenme amacı:** “akrep”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Annabelle, " Akreple yelkovan bir tuhaf, " dedi.

Stephen King Şeffaf Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 205389282

### akrep — Doğa ve çevre

Sekiz bacağı, iki kıskacı ve kuyruğunun ucunda zehirli bir iğnesi olan küçük hayvan.

**Öğrenme amacı:** “akrep”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> - Başkanımızı bir akrep soktu.

Turan-Dursun - Dua.temiz.txt · Derlem cümlesi 102929923

### akrep — Doğa ve çevre

Gökyüzünde yıldızları bir akrebe benzetilen yıldız grubu.

**Öğrenme amacı:** Yıldız haritasındaki Akrep biçimini tanımak.

> Akrep'teki en belirgin yıldız, gökyüzünün parlak ve turuncu rengiyle dikkati çeken Antares'tir.

sayi — 0544 · Derlem cümlesi 170405935

### akrepler — Doğa bilimleri

Kuyruklarının ucunda iğne bulunan sekiz bacaklı hayvanlar.

**Öğrenme amacı:** “akrepler” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> 300 milyon yıllık evrim sürecinde akrepler olağandışı bir biyolojik strateji geliştirdi.

Akreplerin zırhı metalden oluşuyor: İlk kez kanıtlandı · Derlem cümlesi 401830597

[Kaynak](https://halktv.com.tr/dunya/akreplerin-zirhi-metalden-olusuyor-ilk-kez-kanitlandi-1026130h)

### akrobat — Toplum ve günlük yaşam

Dengesini kullanarak zor beden hareketleri gösteren kişi.

**Öğrenme amacı:** “akrobat”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bir akrobat kadar dengeliydi.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #9 - Yırtıcı Kuş · Derlem cümlesi 111452057

### aksamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir iş beklendiği gibi ilerlememek.

**Öğrenme amacı:** “aksamak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Törende hiçbir şey aksamadı.

Ayşe Kulin - Gece Sesleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 3581867

### aksatmak — Toplum ve günlük yaşam

Yapılması gereken bir işi zamanında yapmayarak geciktirmek.

**Öğrenme amacı:** “aksatmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Annesine mektup yazmayı hiç aksatmıyordu.

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3657576

### aksırmak — Toplum ve günlük yaşam

Burnumuz gıdıklandığında havayı birden ses çıkararak dışarı vermek; hapşırmak.

**Öğrenme amacı:** “aksırmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Birden aksırdım, bir daha aksırdım.

Vladimir Nabokov Solgun Ateş Yaba Yayınları · Derlem cümlesi 194864850

### aksilik — Toplum ve günlük yaşam

Bir işin beklendiği gibi gitmesini engelleyen beklenmedik durum.

**Öğrenme amacı:** Bir plandaki küçük sorunları anlatmak.

> Bununla beraber birkaç önemsiz aksilik de olmuştu.

Stephen King — Maça Kızı · Derlem cümlesi 110064092

### aksi aksi — Dil ve anlatım

Ters ve kızgın bir biçimde.

**Öğrenme amacı:** “aksi aksi”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bakmayın böyle aksi aksi konuştuğuna, aslında çok iyi bir insandır kendileri... "

Ahmet Ümit - Sultanı Öldürmek.temiz.txt · Derlem cümlesi 3482627

### akşam — Matematik ve dil

Güneşin batmaya yaklaştığı ve havanın kararmaya başladığı zaman.

**Öğrenme amacı:** “akşam”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Aslan'ın hali o akşam herkesi etkiledi.

Clive_Staples_Lewis_-_Narnia_G_nl_kleri_-_2_-_Aslan_Cad_ve_Dolap.temiz.txt · Derlem cümlesi 101338458

### akşama doğru — Toplum ve günlük yaşam

Akşam yaklaşırken.

**Öğrenme amacı:** “akşama doğru”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> " Akşama doğru her şey anlaşılacak " dedi.

Osho — Ego - Yanılsamadan Kurtulmak · Derlem cümlesi 121927392

### akşamleyin — Dil ve anlatım

Günün akşam olan bölümünde.

**Öğrenme amacı:** Olayın günün hangi bölümünde geçtiğini belirlemek.

> Bir otel odası akşamleyin de bulabilirim.

Fyodor Mihailoviç Dostoyevski — Budala · Derlem cümlesi 125115131

### akşamüstü — Dil ve anlatım

Öğleden sonranın akşama yakın bölümü.

**Öğrenme amacı:** Günün bölümlerini sıraya koymak.

> Ertesi gün akşamüstü BQ çiftliğine gittim.

Truman Capote-Bukalemunlar Icin Muzik.temiz.txt · Derlem cümlesi 102976548

### akşam gazetesi — Dil ve anlatım

Günün ilerleyen saatlerinde çıkan gazete.

**Öğrenme amacı:** “akşam gazetesi”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ve bir akşam gazetesini Mikael'in önüne itti.

Ejderha Dovmeli Kiz - Stieg Larsson.temiz.txt · Derlem cümlesi 101243252

### akşam pazarı — Eğitim ve toplum

Pazarın kapanmasına yakın ürünlerin daha ucuza satıldığı zaman.

**Öğrenme amacı:** “akşam pazarı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Ucuza sebze bulurum umuduyla akşam pazarını bekleyen bir çayı, kahveyi bile içmeyi düşünürken hesap eden ve parklarda oturan, evinden çıkamayan

Maaşı yetmeyen emekli 70’inde hamallığa başladı · Derlem cümlesi 370234006

[Kaynak](https://www.ekonomim.com/kose-yazisi/maasi-yetmeyen-emekli-70inde-hamalliga-basladi/908891)

### akşam saati — Dil ve anlatım

Günün akşam bölümünde.

**Öğrenme amacı:** “akşam saati”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Sivasspor Teknik Direktör Bülent Uygun, bu akşam saatlerinde gerçekleştirilen antrenman öncesi açıklamada bulundu.

Bülent Uygun’dan taraftara çağrı: "Futbolculara hakaret etmeyin" · Derlem cümlesi 399450427

[Kaynak](https://futbolsayfasi.net/caykur-rizespor/bulent-uygun-dan-taraftara-cagri-quot-futbolculara-hakaret-etmeyin-quot.html)

### akşam yıldızı — Doğa ve çevre

Akşam göğünde parlak göründüğünde Venüs gezegenine verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “akşam yıldızı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> İşte orada akşam yıldızı Venüs duruyor, ben ise bu topluluk içindeyim.

Bir Savasin Tasviri - Franz Kafka.temiz.txt · Derlem cümlesi 101558057

### aktarma — Toplum ve günlük yaşam

Yolculuğu sürdürmek için bir taşıttan inip başka bir taşıta binme.

**Öğrenme amacı:** “aktarma”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Visp istasyonunda aktarma yaparak " Matterhorn Gotthard Bahn " adlı kırmızı panoramik trenle Zermatt'a ulaşıyorsunuz.

Alplerin beyaz rotası: İsviçre’nin en iyi kayak merkezleri · Derlem cümlesi 379109155

[Kaynak](https://www.dunya.com/dunya-plus/alplerin-beyaz-rotasi-isvicrenin-en-iyi-kayak-merkezleri-haberi-816432)

### akvaryum — Doğa ve çevre

Balıkların yaşaması ve izlenmesi için suyla doldurulan cam kap.

**Öğrenme amacı:** “akvaryum”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Akvaryumdaki balıklar çoğalıp şişmanladı.

Aharon Appelfeld - Badenheim 1939.temiz.txt · Derlem cümlesi 100042894

### akya balığı — Doğa ve çevre

Denizde yaşayan, iri gövdeli ve gümüş renkli bir balık.

**Öğrenme amacı:** Akya balığını istavritgiller içindeki iri kıyı balığı olarak tanımak.

> Sen nereye gidersen bir sürü akya balığı da peşindedir…

Yaşar Kemal — Bu Diyar Baştanbaşa 3 - Peri Bacaları · Derlem cümlesi 120664832

### al — Dil ve anlatım

Kırmızı renkte olan.

**Öğrenme amacı:** “al”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Gözleri parlıyordu ve yanakları al al olmuştu.

Stephen King — Yeşil Yol · Derlem cümlesi 109970662

### alan — Doğa ve çevre

Düz ve açık bir yer.

**Öğrenme amacı:** “alan”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bu yemyeşil alanda inekler dolaşıyor, çıngırakları tıpkı yüksek Alplerin üstünde olduğu gibi sesler veriyor.

Andersen - Seçme Masallar I.temiz.txt · Derlem cümlesi 4937182

### alavere tulumbası — Doğa ve çevre

Suyu bir yerden çekip yukarıya çıkaran pompa.

**Öğrenme amacı:** “alavere tulumbası” sözünün bu anlamını örnekteki Alavere tulumbası kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Alavere tulumbası, kuyudan aldığı suyu yukarıya verir.

188 başlık · Derlem cümlesi 188243029

### albüm — Toplum ve günlük yaşam

Fotoğrafları veya resimleri bir arada sakladığımız defter.

**Öğrenme amacı:** “albüm”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Stan albümü Bill'in elinden alıp kapadı.

Stephen King O Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 215684937

### alçacık — Dil ve anlatım

Yerden yüksekliği çok az olan.

**Öğrenme amacı:** Nesnelerin yüksekliklerini karşılaştırmak.

> Sözgelişi, yolun kenarında, alçacık, pürüzlü, kireç lekeli toprak yığınları vardı.

E. M. Forster — Hindistan'a Bir Geçit · Derlem cümlesi 117304086

### alçak — Dil ve anlatım

Yerden veya bulunduğu yüzeyden yüksekliği az olan.

**Öğrenme amacı:** Yükseklik bildiren karşıt sözcükleri tanımak.

> Tek istisna yoldan biraz uzakta toplanmış bir grup alçak taş yapıydı.

Patrick Ruthfuss — Kralkatili Güncesi #2 - Bilge Adamın Korkusu · Derlem cümlesi 110910141

### alçak ses — Dil ve anlatım

Güçlü çıkmayan, hafif duyulan ses.

**Öğrenme amacı:** “alçak ses”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Küçükler, ne güzel okuduklarını göstermek için, yazıyı alçak sesle tekrarlıyorlardı.

Andre de Richaud Acı Kavram Yayınları · Derlem cümlesi 257226502

### alçı taşı — Doğa ve çevre

Isıtılıp öğütüldüğünde alçı yapımında kullanılan yumuşak bir taş.

**Öğrenme amacı:** “alçı taşı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Öğütme sırasında % 2 alçı taşı katılmıştır.

İlker Bekir Topçu, Mehmet Canbaz, Mustafa Sarıdemir — Kimyasal Etkide Kalmış AAYFC’li Harcın Dayanımının YSA Ve BM Kullanılarak Tahmini — 2009 · Derlem cümlesi 376648019

### alem — Dil ve anlatım

Kubbe ve minare gibi yüksek yerlerin tepesine takılan süs.

**Öğrenme amacı:** “alem”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Türbe kubbesinin üzerinde ise Sultan II. Mahmut'un saltanat sembolü haline gelen güneş sembolü şeklinde bir alem yer almaktadır.

N.çiçek Akçıl Harmankaya — Köprü Köşklerine Bir Örnek: Edirne Mecidiye Köprüsü Kitabe Ve Seyir Köşkü — 2022 · Derlem cümlesi 352168671

### alet — Toplum ve günlük yaşam

Bir işi yaparken kullandığımız araç.

**Öğrenme amacı:** “alet”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Çim biçme aletini tamir ediyordu.

Thomas Harris - Kara Pazar.temiz.txt · Derlem cümlesi 103242922

### alev — Doğa ve çevre

Yanan bir şeyden yükselen sıcak ve ışıklı bölüm.

**Öğrenme amacı:** “alev”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Alevin yansımaları su birikintilerinde parıldıyordu.

Jean-Christophe Grangé — Sisle Gelen Yolcu · Derlem cümlesi 131020707

### alev kırmızısı — Dil ve anlatım

Alev gibi parlak kırmızı olan.

**Öğrenme amacı:** “alev kırmızısı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Julia'nın üzerinde, salon serin olduğu için uzun kollu olmasından memnun olduğu, uzun, sade, alev kırmızısı, yünlü bir giysi vardı.

A. S. Byatt - Oyun.temiz.txt · Derlem cümlesi 3328899

### aleykümselam — Toplum ve günlük yaşam

“Selamünaleyküm” diyen birine karşılık verirken kullanılan selam sözü.

**Öğrenme amacı:** “aleykümselam”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Usta " aleykümselam " diyerek gelip araca karşıdan baktı.

242 başlık · Derlem cümlesi 199578798

### alın — Doğa ve çevre

Yüzümüzde, kaşlarımızla saçlarımız arasındaki bölüm.

**Öğrenme amacı:** “alın”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Kaşlarını çattığında, alnında üç çizgi belirdi.

Jamie McGuire — Providence #1 - Araf · Derlem cümlesi 111505863

### alışılmış — Dil ve anlatım

Sık görüldüğü için tanıdık gelen.

**Öğrenme amacı:** “alışılmış”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Alışılmış bir şey değil.

Vakif ve Dunya - Isaac Asimov.temiz.txt · Derlem cümlesi 100260009

### alışveriş — Toplum ve günlük yaşam

İhtiyacımız olan şeyleri bir satıcıdan para vererek alma işi.

**Öğrenme amacı:** Satıcı ve alıcının ne yaptığını tanımak.

> Gidip orada biraz alışveriş yapayım.

David Eddings — Belgariad #2 Büyücüler Kraliçesi · Derlem cümlesi 126706095

### alkış — Toplum ve günlük yaşam

Beğendiğimizi veya desteklediğimizi göstermek için ellerimizi birbirine vurarak çıkardığımız ses.

**Öğrenme amacı:** Beğeni ve desteğin ifade yollarını tanımak.

> Tribünler alkış ve tezahüratla canlandı.

J. K. Rowling — Harry Potter ve Ateş Kadehi · Derlem cümlesi 115352891

### alkışlamak — Toplum ve günlük yaşam

Beğendiğimizi göstermek için ellerimizi birbirine vurmak.

**Öğrenme amacı:** “alkışlamak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Herkes alkışladı ama onun kılı bile kıpırdamadı.

Osho — Martıları Seven Adam · Derlem cümlesi 121911177

### allah — Toplum ve günlük yaşam

İslam inancında her şeyi yaratan tek Tanrı'ya verilen ad.

**Öğrenme amacı:** Allah adının İslam inancındaki anlamını ve metindeki dua bağlamını açıklamak.

> Allah'a dua edip senin gelmeni bekliyorduk.

Ercan degir, Süleyman Özbek — Olcaytu Han Ve Zamani 1304 1316 · Derlem cümlesi 370591249

### allaha ısmarladık — Toplum ve günlük yaşam

Ayrılırken kalan kişilere söylenen iyi dilek sözü.

**Öğrenme amacı:** “allaha ısmarladık”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> yol arkadaşlarınıza " Allaha ısmarladık. " dedikten sonra artık Ankara'ya gelebilirsiniz.

TBMM — Seyr-i siyaset : milletvekilleri için mütevazi bir yol haritası [61d86bd7] · Derlem cümlesi 364111787

### allamak — Dil ve anlatım

Bir şeyi kırmızıya boyamak.

**Öğrenme amacı:** “allamak” sözünün bu anlamını örnekteki allamış kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bir güzel giyinmiş, ışıklara bezenmiş, yanağını allamış, kirpiklerini kıvırmış, yürüye yürüye bir tepenin başına varmış.

Melek Özlem Sezer — Masal Masal Matitas · Derlem cümlesi 118738512

### almanca — Dil ve anlatım

Almanya'da konuşulan dil.

**Öğrenme amacı:** “almanca”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Mahalle sakini Ömer Sarıgedik ise 2 yıl önce Almanca öğrenme sürecine girdiğini, gezginleri takip ettiğini ve bunlardan birinin John Müller olduğunu söyledi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109139933

### alman usulü — Toplum ve günlük yaşam

Birlikte yapılan harcamanın parasını herkesin eşit paylaşarak ödemesi.

**Öğrenme amacı:** “alman usulü” sözünün bu anlamını örnekteki Alman usulü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Alman usulü mü, herkesin tam olarak yediğini ödemesi şeklinde mi?

Özlem Denizmen — Cebinde Mucize Yarat · Derlem cümlesi 134787958

### alo — Toplum ve günlük yaşam

Telefon konuşmasını başlatırken veya karşıdakinin duyup duymadığını anlamak için söylenen söz.

**Öğrenme amacı:** Telefonla iletişimin başlangıcını tanımak.

> Müdür telefona geldi ve alo, ben müdür, dedi.

Antonio Tabucchi - Pereira İddia Ediyor.temiz.txt · Derlem cümlesi 4670951

### alpaka — Doğa ve çevre

Uzun boyunlu, yumuşak yünü için yetiştirilen, lamaya benzeyen bir hayvan.

**Öğrenme amacı:** “alpaka”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Arada bir Alpaka sürülerini görüyordum.

306 başlık · Derlem cümlesi 154198617

### alt — Matematik ve dil

Bir şeyin aşağıda kalan bölümü veya yeri.

**Öğrenme amacı:** “alt”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Alt katta ışık yanıyordu.

Ejderha Dovmeli Kiz - Stieg Larsson.temiz.txt · Derlem cümlesi 101249778

### altı — Matematik ve dil

Beşten sonra, yediden önce gelen sayının adı.

**Öğrenme amacı:** Sayı sırasını ve yaş bildirmeyi kavramak.

> Köpek henüz beş, bilemedin altı yaşındaydı.

Haruki Murakami — 1Q84 · Derlem cümlesi 131126695

### altın gol — Toplum ve günlük yaşam

Eskiden bazı futbol maçlarında uzatmada atılınca maçı hemen bitiren gol.

**Öğrenme amacı:** Geçmişte kullanılan altın gol kuralının maçı nasıl sonuçlandırdığını açıklamak.

> " İlhan Mansız altın golü attığında neredeydin?

Tanil Bora - Kârhanede Romantizm.temiz.txt · Derlem cümlesi 103543599

### altın küpü — Toplum ve günlük yaşam

İçinde altın bulunan küp.

**Öğrenme amacı:** “altın küpü”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> " Ninem altın küpü bulmuş.

Maria Yordanidu — Loksandra İstanbul Düşü · Derlem cümlesi 112491935

### altın yürekli — Toplum ve günlük yaşam

İyi kalpli, başkalarına sevgi ve yardım gösteren.

**Öğrenme amacı:** “altın yürekli”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> " Artık gidebilirsin altın yürekli çocuk, " dedi.

Jose Mauro de Vasconcelos - Şeker Portakalı.temiz.txt · Derlem cümlesi 100962988

### altmış — Matematik ve dil

Elli dokuzdan sonra gelen sayıyı belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “altmış”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Altmış yataklı bir hastahane imiş.

Osmanzade Hüseyin Vassaf — Hicaz Hatıratı · Derlem cümlesi 112740698

### alttan alta — Dil ve anlatım

Başkalarına belli etmeden, gizlice.

**Öğrenme amacı:** “alttan alta” sözünün bu anlamını örnekteki Alttan alta kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Alttan alta konuşmaya devam ediyorlar ama.

Tarihin en iyi milli takımı hangisi? · Derlem cümlesi 380426802

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/bagis-erten/tarihin-en-iyi-milli-takimi-hangisi-225696)

### alt geçit — Toplum ve günlük yaşam

Bir yolun altından karşıya geçmeyi sağlayan yol.

**Öğrenme amacı:** “alt geçit”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Yenikapı Tren İstasyonu'nun alt geçidinden geçildiği zaman dar bir sokağa çıkılırdı.

Vefa Zat - Biz Rakı İçeriz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102525247

### alt tarafı — Dil ve anlatım

Çok önemli olmadığını anlatmak için söylenen “yalnızca” anlamındaki söz.

**Öğrenme amacı:** “alt tarafı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Alt tarafı oyun, hem de langırt.

Hayal ve ter · Derlem cümlesi 400021924

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/hayal-ve-ter/2141)

### alt yanı — Dil ve edebiyat

Bir şeyin aşağıda kalan tarafı.

**Öğrenme amacı:** “alt yanı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Oysa sağ kulağının hemen alt yanında ve döşünün boynuna yakın sol tarafında belirgin beni olan sevdiğiydi.

Uğur CANBOLAT · Derlem cümlesi 381152850

[Kaynak](https://www.istiklal.com.tr/yazarlar/ben-agladim-yar-yukledi-gocunu-959785h)

### alt yazı — Toplum ve günlük yaşam

Bir videodaki konuşmaları okumamızı sağlayan, görüntünün altındaki yazı.

**Öğrenme amacı:** “alt yazı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Buton, direkt Twitter videolarına entegre edilerek alt yazının açılıp kapanmasını sağlayacak.

Twitter duyurdu! Videolara o özellik geliyor! · Derlem cümlesi 400130899

[Kaynak](https://www.istiklal.com.tr/teknoloji/twitter-duyurdu-videolara-o-ozellik-geliyor-686946h)

### al bayrak — Toplum ve günlük yaşam

Üzerinde beyaz ay ve yıldız bulunan kırmızı Türk bayrağı.

**Öğrenme amacı:** “al bayrak” sözünün bu anlamını örnekteki al bayraklarımızla kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ellerinde al bayraklarımızla binlerce, on binlerce insan bizleri selamladı.

Son dakika: Erdoğan'dan 2030 sanayi ve stratejisi açıklaması: 7 milyar dolarlık bütçeyi değerlendirdik · Derlem cümlesi 399886071

[Kaynak](https://www.dunya.com/gundem/son-dakika-erdogandan-2030-sanayi-ve-stratejisi-aciklamasi-7-milyar-dolarlik-butceyi-degerlendirdik-haberi-765805)

### al sancak — Dil ve anlatım

Türk bayrağını anlatan, şiirlerde de kullanılan bir söz.

**Öğrenme amacı:** “al sancak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Görsel 4"da görüldüğü üzere marşın ilk mısrası Korkma, sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak iki farklı müzikal cümleye (a1 ve a2) ve tonal yapıya (mi minör ve la minör) yerleştirilmiştir.

Yiğit Can Eyüboğlu — İstiklal Marşı’nın Yapısal Analizi — 2023 · Derlem cümlesi 354663041

### amaç — Araştırma ve düşünme

Bir işi yaparken ulaşmak istediğimiz sonuç.

**Öğrenme amacı:** Yapılan işin nedenini söylemek.

> Amacımız, enişte beyi karşılamaktı.

Safvet Nezihi — Zavallı Necdet · Derlem cümlesi 119239378

### aman — Dil ve anlatım

Birini uyarmak ya da bir şeyden vazgeçirmek için söylenen söz.

**Öğrenme amacı:** “aman”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> - Aman Aksakal, olmaz!

Beyaz Gemi - Cengiz Aytmatov.temiz.txt · Derlem cümlesi 101567613

### ambalaj — Toplum ve günlük yaşam

Bir eşyayı korumak için dışına geçirilen kâğıt, kutu veya benzeri örtü.

**Öğrenme amacı:** Eşya ile onu koruyan dış kısmı ayırmak.

> Makasın ambalajını açıp saçlarının ucundan küçük bir tutam kesti.

Melissa Senate — Kırık Kalpler Tamircisi · Derlem cümlesi 117256489

### amber — Dil ve anlatım

Hoş koku vermek için kullanılan bazı kokulu maddelere verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “amber”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Mikdâd da misk torbası ve amber gibi güzel kokular da getireceğini söyledi.

Seydi Kiraz, Fatih Yaman — Türk Edebiyatında Mikdâd ve Miyâse Hikâyeleri — 2023 · Derlem cümlesi 336128075

### amca — Toplum ve günlük yaşam

Babamızın erkek kardeşi.

**Öğrenme amacı:** “amca”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Benim de bir amcam vardı.

Agatha Christie — Filler De Hatırlar · Derlem cümlesi 145864747

### ameliyat — Doğa ve çevre

Bir hastalığı ya da yarayı iyileştirmek için doktorun özel araçlarla vücutta yaptığı işlem.

**Öğrenme amacı:** “ameliyat”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ameliyatın ana kısmı yaklaşık 16 saat sürdü.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108977285

### amerikan salatası — Toplum ve günlük yaşam

Küçük doğranmış patates, havuç ve bezelyenin mayonezle karıştırıldığı salata.

**Öğrenme amacı:** “amerikan salatası”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Rus salatası adıyla hayata girip Amerikan salatası olarak adını ve kimliğini değiştiren salatanın sosisle çok iyi gittiği fark edildi.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3792889

### ampul — Toplum ve günlük yaşam

Elektrikle ışık veren, lambaya takılan parça.

**Öğrenme amacı:** “ampul”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Annem ampul kutusuna baktı.

Ece Temelkuran — Devir · Derlem cümlesi 142678270

### anadolu — Toplum ve günlük yaşam

Türkiye'nin Asya kıtasında kalan büyük kara parçası.

**Öğrenme amacı:** “anadolu”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Kırmızı rengin hakim olduğu mozaikte Anadolu'da sıkça rastlanan Türk motiflerine atıflar bulunuyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108594243

### anahtar — Toplum ve günlük yaşam

Kilidi açıp kapatmak için kullandığımız küçük araç.

**Öğrenme amacı:** “anahtar”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Anahtarı dikkatle kilide soktum ve iki kez çevirdim.

Grit Poppe — Milanin Dusleri · Derlem cümlesi 141390494

### ananas — Doğa ve çevre

Dışı sert ve pütürlü, içi sarı ve sulu olan sıcak bölge meyvesi.

**Öğrenme amacı:** “ananas”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Amacı atıştırmakmış bol bol ananas.

Georges Perec — Kayboluş · Derlem cümlesi 141499808

### ana arı — Doğa ve çevre

Bir arı topluluğunda yumurtlayarak yeni arıların oluşmasını sağlayan dişi arı.

**Öğrenme amacı:** “ana arı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Koloni gücünü artırmak ve üretim kapasitesini büyütmek amacıyla önemli bir adım attıklarını vurgulayan Özbek, kendi işletmesi için 100 adet ana arı üretti.

Hobi olarak başladı. Sayıyı 250'ye çıkardı · Derlem cümlesi 362370258

[Kaynak](https://www.ntv.com.tr/yerel-haberler/galeri-hobi-olarak-basladi-sayiyi-250ye-cikardi-1739833)

### ana baba — Toplum ve günlük yaşam

Bir çocuğun annesi ve babası.

**Öğrenme amacı:** “ana baba”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Neler olup bittiğini anlayamayan iyi yürekli ana baba, kızlarının üzgün görünmesinden büyük bir endişe duyuyorlardı.

Yukio Mişima - Dalgaların Sesi.temiz.txt · Derlem cümlesi 101861446

### ana baba günü — Toplum ve günlük yaşam

Çok kalabalık ve hareketli yer veya durum.

**Öğrenme amacı:** “ana baba günü”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Katolik okulun çevresi ana baba günüydü.

Eric Holder Matmazel Chambon Can Yayınları · Derlem cümlesi 185013388

### ana cadde — Toplum ve günlük yaşam

Bir yerin en çok kullanılan büyük caddesi.

**Öğrenme amacı:** “ana cadde”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Odam mahallenin ana caddesine bakar.

Albert Camus - Yabancı (Varlık Yayınları).temiz.txt · Derlem cümlesi 100354259

### ana kraliçe — Toplum ve günlük yaşam

Hüküm süren kralın annesi olan kraliçe.

**Öğrenme amacı:** “ana kraliçe”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Genellikle küçük şapelinde dua eden ana kraliçenin yanına gitmek istiyordu.

Alexandre Dumas Üç Silahşörler Cilt 4 Alfa Yayınları · Derlem cümlesi 208586032

### ana sınıfı — Toplum ve günlük yaşam

Çocukların ilkokula başlamadan önce oyunlarla ve etkinliklerle öğrendiği sınıf.

**Öğrenme amacı:** “ana sınıfı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Sivas'ın Ulaş ilçesinde ana sınıfı öğrencileri, yıl sonu programında halk oyunları ve dans gösterileri sundu, yarışmalarla eğlendi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108591336

### ana vatan — Toplum ve günlük yaşam

Bir insanın kendisini bağlı hissettiği asıl yurdu.

**Öğrenme amacı:** “ana vatan”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bizim halkın çalışkanlığı, ana vatanımızı sevmesi bundandır. "

Utku Mehmet Öden — ÇUVAŞ KAHRAMANLIK ANLATILARININ SCHWARTZ’IN DEĞER SINIFLANDIRMASINA GÖRE DEĞER AKTARIMI BAKIMINDAN İNCELENMESİ — 2023 · Derlem cümlesi 399607303

### ana yarısı — Toplum ve günlük yaşam

Teyze için kullanılan sevgi sözü.

**Öğrenme amacı:** “ana yarısı” sözünün bu anlamını örnekteki ana yarısıdır kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Teyze ana yarısıdır, amca baba yarısı.

Metin Yurtbaşı — ÖZBEKİSTAN’DAN VE ANADOLU’DAN ÇOCUK ATASÖZLERİ — 2014 · Derlem cümlesi 392132408

### ana yön — Doğa ve çevre

Yerimizi ve gideceğimiz yeri anlatırken kullandığımız kuzey, güney, doğu ve batı yönlerinden her biri.

**Öğrenme amacı:** “ana yön”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> " Öğrenciler ana yönler bilgisine sahipti.

Gulin Karabag — HAYAT BİLGİSİ DERSİNİN ÖĞRENCİLERİ SOSYAL BİLGİLER DERSİ İLE FEN VE TEKNOLOJİ DERSİNE HAZIRLAMA DÜZEYİNİN İNCELENMESİ — 2010 · Derlem cümlesi 375595280

### andırmak — Dil ve anlatım

Bir özelliğiyle başka bir şeyi akla getirmek, ona benzemek.

**Öğrenme amacı:** Benzerlikleri sözle anlatmak.

> Yüzünde yaramaz çocuklarınkini andıran bir ifade vardı.

Boris Vian — Pekin'de Sonbahar · Derlem cümlesi 112398140

### andız — Doğa ve çevre

İğne gibi yaprakları ve iri, yuvarlak kozalakları olan bir ağaç.

**Öğrenme amacı:** “andız”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Andız ağaçlarından topladığı kozalak çekirdeklerini işleyerek tespih ve bileklik yapıyor.

212 başlık · Derlem cümlesi 153943555

### andız otu — Doğa ve çevre

Sarı çiçekler açan, kendine özgü kokusu olan bir bitki.

**Öğrenme amacı:** “andız otu” sözünün bu anlamını örnekteki andız otuymuş kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Kokusu beni benden eden o çok sevdiğim otun adı meğer andız otuymuş.

292 başlık · Derlem cümlesi 166828107

### angut — Doğa ve çevre

Göl ve sulak alanlarda görülen, gövdesi kiremit renginde bir yaban ördeği.

**Öğrenme amacı:** “angut”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ekşisu Sazlıkları Sulak Alan Koruma Sahası'nda turnaların yanı sıra angut ve karabatak gibi çeşitli kuş türleri de bulunuyor.

Meşhur telli turnalar Erzincan'da görüntülendi · Derlem cümlesi 352285032

[Kaynak](https://www.yenicaggazetesi.com/meshur-telli-turnalar-erzincanda-goruntulendi-876743h.htm)

### anı — Dil ve anlatım

Daha önce yaşadığımız ve sonradan hatırladığımız olay.

**Öğrenme amacı:** Geçmiş yaşantıyla hatırlama arasında bağ kurmak.

> O da güzel anıları kalbinde sonsuza dek taşıyacak.

Osho — Olgunluk - Kendin Olma Sorumluluğu · Derlem cümlesi 121905645

### anırmak — Doğa ve çevre

Eşeğin kendine özgü sesini çıkarması.

**Öğrenme amacı:** “anırmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bir yerlerde bir eşek anırıyor.

Khaled Hosseini — Bin Muhteşem Güneş · Derlem cümlesi 137984215

### anıt — Toplum ve günlük yaşam

Önemli bir kişiyi veya olayı hatırlamak için yapılan eser.

**Öğrenme amacı:** “anıt”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Anıtın olduğu alana doğru yürüdüler ağır ağır.

Fakir Baykurt Köygöçüren Remzi Kitabevi · Derlem cümlesi 196096013

### anıtkabir — Toplum ve günlük yaşam

Atatürk'ün mezarının bulunduğu Ankara'daki büyük anıt.

**Öğrenme amacı:** “anıtkabir”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bir gün Anıtkabir'e giderken " Ahmet Bey beni tanıyor musunuz " diye sordu.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108592564

### aniden — Dil ve anlatım

Beklenmedik bir anda, birdenbire.

**Öğrenme amacı:** Olayın ne zaman ve nasıl başladığını belirlemek.

> Subaylardan biri aniden bağırmaya başladı.

Clive Cussler — Kıyamet Gemisi · Derlem cümlesi 126834918

### ankara keçisi — Doğa ve çevre

Uzun, kıvırcık kıllarından tiftik elde edilen bir keçi.

**Öğrenme amacı:** “ankara keçisi”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ankara keçileri, beyaz renkleri, ipek kadar ince, doğal olarak kıvırcık, sekiz dokuz parmak uzunluğundaki kıllarıyla göz kamaştırır.

Yüksel Çelik, Alpay Bizbirlik — XVII. Yüzyılda Orta ve Batı Anadolu’da Dokuma Sanayii — 2020 · Derlem cümlesi 390722775

### anlamak — Araştırma ve düşünme

Bir şeyin ne olduğunu veya ne demek istediğini kavramak.

**Öğrenme amacı:** Gözlemden bilgiye ulaşmayı anlatmak.

> Mağaranın aslında bir tünel olduğunu anladılar.

Margaret Weis & Tracy Hickman — Ejderha Mızrağı Destanı - Kayıp Tarihçeler #1 - Cüce Derinlikleri Ejderhaları · Derlem cümlesi 112821706

### anlamlı — Matematik ve dil

Bir düşünceyi anlatan, anlamı olan.

**Öğrenme amacı:** “anlamlı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Aynı harflerden oluşan anlamlı kelimelere anagram kelimeler denir.

Nabiyev — Algoritmalar · Derlem cümlesi 110357771

### anlaşılmak — Dil ve anlatım

Bir durumun nasıl olduğu belli olmak.

**Öğrenme amacı:** “anlaşılmak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Sonunda herkese yetecek kadar et olduğu ve kavga etmenin manasızlığı anlaşılınca ortalık yatıştı.

Fedailerin Kalesi Alamut - Vladimir Bartol.temiz.txt · Derlem cümlesi 101226753

### anlatmak — Dil ve anlatım

Gördüğümüzü, düşündüğümüzü veya yaşadığımızı sözle ya da yazıyla başkasına bildirmek.

**Öğrenme amacı:** Yaşantıyı başkalarıyla paylaşmak.

> Bize gördüğün yerleri, rastladığın insanları anlat.

Donna Rosenberg — Dünya Mitolojisi · Derlem cümlesi 126579724

### anlık — Dil ve anlatım

Çok kısa süren.

**Öğrenme amacı:** Bir duygunun ne kadar sürdüğünü anlatmak.

> Bir anlık dargınlığı hemen unutmuşlardı.

Galina Serebryakova — Ateşi Çalmak 5 · Derlem cümlesi 113378379

### anne — Toplum ve günlük yaşam

Bir çocuğu doğuran ya da onu kendi çocuğu olarak büyüten kadın.

**Öğrenme amacı:** “anne”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Anneni gördüm, dedi Moira.

Margaret Atwood — Damızlık Kızın Öyküsü · Derlem cümlesi 117040864

### anneanne — Toplum ve günlük yaşam

Annemizin annesi.

**Öğrenme amacı:** Ailede iki kuşak arasındaki bağı tanımak.

> Anneannem reçel yapardı bu meyvelerden.

Elif Şafak — Şemspare · Derlem cümlesi 131219650

### anorak — Toplum ve günlük yaşam

Soğuk ve rüzgârdan korunmak için giyilen, çoğu zaman başlıklı üst giysi.

**Öğrenme amacı:** “anorak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Siyah anorağımı çıkartıp dolaba astım.

Nazlı Eray Kayıp Gölgeler Kenti Turkuaz Yayınları · Derlem cümlesi 225498134

### antarktika — Doğa ve çevre

Güney Kutbu'nda bulunan, büyük bölümü buzla kaplı kıta.

**Öğrenme amacı:** “antarktika”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Emre Taşkıran, Anadolu Bursiyerleri Programı sayesinde Koç'ta aldığı eğitimle Erzincan'dan Antarktika'da bilim seferine uzanan bir başarı hikâyesine imza attı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115624850

### antep fıstığı — Doğa ve çevre

Sert kabuğunun içindeki yeşilimsi tohumu yenen, tatlılarda da kullanılan yemiş.

**Öğrenme amacı:** “antep fıstığı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Antep fıstığı, çikolata ve baklavalık yufka ile şahane bir lezzet yakalayan çikolatalı katmer, tabakta harika gözüküyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 112789630

### antilop — Doğa ve çevre

İnce bacakları ve boynuzları olan, otla beslenen bir hayvan.

**Öğrenme amacı:** “antilop”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Kısa otlu bu çayırda kavisli boynuzları olan antiloplar otluyorlardı.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #9 - Yırtıcı Kuş · Derlem cümlesi 111465427

### apartman — Toplum ve günlük yaşam

İçinde birden çok ev bulunan katlı bina.

**Öğrenme amacı:** “apartman”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Apartmanın merdivenlerinden inmeye başladı.

Doğu Yücel — Hayalet Kitap · Derlem cümlesi 142797686

### apar topar — Dil ve anlatım

Bir işi çok aceleyle yaparak.

**Öğrenme amacı:** Hareketin yapılış biçimini anlatmak.

> Apar topar dizüstü bilgisayarını kapattı.

Elif Şafak — Aşk · Derlem cümlesi 131277917

### ara — Toplum ve günlük yaşam

İki şeyin ortasında kalan boş yer.

**Öğrenme amacı:** “ara”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Orada iki yatağın arasında, ayaküstü, Ufaklık Nuri'nin hikâyesini dinliyorsun.

Erdal Oz-Yaralisin · Derlem cümlesi 142426967

### araba mezarlığı — Toplum ve günlük yaşam

Kullanılmayan eski arabaların toplandığı yer.

**Öğrenme amacı:** “araba mezarlığı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Sonra, çalıların ve çürümüş çitlerin arasından süzülerek arkadaki araba mezarlığına doğru gitti.

Arkadi & Boris Strugatski - Uzayda Piknik(Nirengi).temiz.txt · Derlem cümlesi 4617524

### araç — Toplum ve günlük yaşam

Bir işi yapmamıza yardımcı olan eşya veya düzenek.

**Öğrenme amacı:** “araç”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Yaşamımızı kolaylaştıran sayısız araç ve gerecin nasıl var olduklarını bir düşünelim.

Emre Dorman — İnsanlar Uyurlar Ölünce Uyanırlar · Derlem cümlesi 142473799

### arada bir — Matematik ve dil

Her zaman değil, bazen.

**Öğrenme amacı:** “arada bir”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Arada bir altından çat pat diye sesler çıkarıyor, sonra hır ediyor, çalışmıyordu.

Muzaffer �zg� - Z�kk�m�n K�k�.temiz.txt · Derlem cümlesi 100702553

### arada sırada — Matematik ve dil

Her zaman değil, bazen.

**Öğrenme amacı:** “arada sırada”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ee, arada sırada arızalandığı da oluyor.

Julian Barnes — Seni Sevmiyorum · Derlem cümlesi 117056867

### araka — Doğa ve çevre

Taneleri iri olan bezelye.

**Öğrenme amacı:** “araka” sözünün bu anlamını örnekteki arakanın kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Dan, arakanın Jenny'nin iştahla yediği sebzelerden biri olduğunu hatırlamıştı.

John Fowles — Daniel Martin · Derlem cümlesi 138549120

### aralamak — Toplum ve günlük yaşam

Kapıyı veya pencereyi biraz açmak.

**Öğrenme amacı:** “aralamak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Kapıyı sessizce araladı ve içeri büzüldü.

Robert A. Heinlein — Dünya Batıyor · Derlem cümlesi 133701663

### aralanmak — Dil ve anlatım

Tam açılmadan, arada küçük bir boşluk kalacak kadar açılmak.

**Öğrenme amacı:** Açık, kapalı ve az açık durumları ayırmak.

> İçeriden kalın bir zincirle bağlı olan kapı aralandı.

Jules Verne — Begümün 500 Milyonu · Derlem cümlesi 118974887

### aralık — Dil ve anlatım

İki şeyin arasında kalan boşluk.

**Öğrenme amacı:** “aralık” sözünün bu anlamını örnekteki aralığını kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> O minnacık kapı aralığını sonuna kadar zorlamaya karar verdik.

Sadık Akbayır Orhan Pamuk Yaşar Kemal Zamansız Bir Karşılaşma Ferfir Yayınları · Derlem cümlesi 290045347

### aralık — Toplum ve günlük yaşam

Yılın on ikinci ve son ayı.

**Öğrenme amacı:** “aralık” sözünün bu anlamını örnekteki Aralık'ta kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ertesi gün, yani 14 Aralık'ta, durgun ve soğuk bir sabaha uyandık.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102444205

### arapça — Dil ve anlatım

Arap halklarının konuştuğu dil.

**Öğrenme amacı:** “arapça”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Yüklenmiş ses dosyaları arasında İngilizce, Çince, Almanca, Japonca, Fransızca, İspanyolca, Korece ve Arapça bulunuyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108590901

### arap sabunu — Toplum ve günlük yaşam

Temizlikte kullanılan, yumuşak ve koyu sarı renkli bir sabun.

**Öğrenme amacı:** “arap sabunu”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Atık yağlardan Arap sabunu yapıyoruz deterjan olarak, el sabunumuzu da kendimiz yapıyoruz.

Sürdürülebilirliğin kafe’leşmiş hali · Derlem cümlesi 384257999

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/surdurulebilir-yasam/surdurulebilirligin-kafelesmis-hali-174364)

### araştırmak — Araştırma ve düşünme

Bir konuda bilgi bulmak için sorular sorup incelemek.

**Öğrenme amacı:** “araştırmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ama akbabaları gördükten sonra araştırmak isteyecekler.

Buyuk Av - Robert Jordan.temiz.txt · Derlem cümlesi 101438678

### arayüz — Matematik ve dil

Bir uygulamayı kullanırken ekranda gördüğümüz düğmelerin, yazıların ve menülerin oluşturduğu bölüm.

**Öğrenme amacı:** “arayüz”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Sizce iPhone Kamera uygulamasındaki bu arayüz değişiklikleri günlük çekim alışkanlıklarınızı nasıl etkileyecek?

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108960357

### ara sıcak — Toplum ve günlük yaşam

Ana yemekten önce sunulan küçük bir sıcak yiyecek.

**Öğrenme amacı:** “ara sıcak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Garson ara sıcak olarak Arnavut ciğer ve hamsi tava önerdi.

Memleketi kurtarmak için Şadırvan'ı kurtarmak gerek M · Derlem cümlesi 399711447

[Kaynak](https://www.diken.com.tr/memleketi-kurtarmak-icin-sadirvani-kurtarmak-gerek/)

### ardıç kuşu — Doğa ve çevre

Gri başlı, kahverengi sırtlı, göğsü benekli bir kuş.

**Öğrenme amacı:** “ardıç kuşu” sözünün bu anlamını örnekteki ardıç kuşu kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Siz hiç ardıç kuşu gördünüz mü?

Jutta Dilfurth Ulrike Meinhof Agora Kitaplığı — 2010 · Derlem cümlesi 343789453

### ardışık sayılar — Matematik ve dil

Birden sonra iki, ikiden sonra üç gelmesi gibi sırayla birbirini izleyen sayılar.

**Öğrenme amacı:** “ardışık sayılar”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> " Basit düzeyde toplama çıkarma işlemleri yapabiliyor ve ardışık sayıları biliyor artık. "

Süheyla Acar, İshak Kozikoğlu — Ebeveynlerin Okul Öncesi Eğitimden Beklentilerinin Karşılanmasına İlişkin Görüşleri — 2026 · Derlem cümlesi 394214672

### arı — Doğa ve çevre

Çiçeklere konan ve vızıldayarak uçan küçük böcek; bazı türleri bal yapar.

**Öğrenme amacı:** “arı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Patikada bir arı vızıldadı.

Clive_Staples_Lewis_-_Narnia_G_nl_kleri_-_2_-_Aslan_Cad_ve_Dolap.temiz.txt · Derlem cümlesi 101338098

### arı — Dil ve anlatım

Kirli veya yabancı şeylerle karışmamış.

**Öğrenme amacı:** “arı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Temiz, arı ve duru bir dille yazmak ona yeter.

Alexandre Dumas Fills - Kamelyalı Kadın.temiz.txt · Derlem cümlesi 100409331

### arılar — Doğa ve çevre

Çiçeklerden besin toplayan, uçabilen küçük böcekler.

**Öğrenme amacı:** “arılar”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bu arılar bir çocuk parmağı büyüklüğünde arılardı.

Yaşar Kemal — Yaşar Kemal Kendini Anlatıyor - Alain Bosquet ile Görüşmeler · Derlem cümlesi 120636789

### arılık — Doğa ve çevre

Arı kovanlarının bir arada bulunduğu yer.

**Öğrenme amacı:** “arılık”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ali Kutluer'in arılığındaki 60 kovanda 1 milyon 200 bin işçi arı çalışıyor.

Bursa'da babasının mide rahatsızlığının tedavisi için başladı: 51 yıldır mesleği oldu · Derlem cümlesi 352843451

[Kaynak](https://www.bursahakimiyet.com.tr/bursa/bursa-da-babasinin-mide-rahatsizliginin-tedavisi-icin-basladi-51-yildir-meslegi-oldu-1698125)

### arınmak — Toplum ve günlük yaşam

Üzerindeki kirlerden temizlenmek.

**Öğrenme amacı:** “arınmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> " O duru, sıcak suyun içinde uzanıp yatarken tüm pisliklerden arındığımı hissediyordum.

Sylvia Plath — Sırça Fanus · Derlem cümlesi 109495466

### arıza — Toplum ve günlük yaşam

Bir aracın çalışmasını bozan sorun.

**Öğrenme amacı:** “arıza”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Kapadokya civarında araç arıza yapar.

Ahmet Şerif İzgören - Süpermen Türk Olsaydı Pelerinini Annesi Bağlardı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3424896

### arı beyi — Doğa ve çevre

Kovandaki yumurtlayan dişi arıya verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “arı beyi” sözünün bu anlamını örnekteki Arı beyi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Arı beyi, diğerlerine göre daha büyüktür.

Beydaba — Kelile ve Dimmne · Derlem cümlesi 116496552

### arı kovanı — Doğa ve çevre

Bal arılarının yaşaması ve bal yapması için hazırlanan yuva.

**Öğrenme amacı:** “arı kovanı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Toplamda 168 adet arı kovanının dağıtıldığı etkinlikte, üretimin devamlılığına katkı sağlandı.

Alanya belediyesi 168 arı kovanını üreticiyle buluşturdu · Derlem cümlesi 373412214

[Kaynak](https://www.yenialanya.com/alanya-belediyesi-168-ari-kovanini-ureticiyle-bulusturdu)

### arı kuşu — Doğa ve çevre

Arı ve başka uçan böcekleri yakalayarak beslenen, renkli tüylü bir kuş.

**Öğrenme amacı:** “arı kuşu”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Arı kuşları vakitlerinin büyük bir kısmını, arı ve başka bö çeklerin peşinde havada uçmakla geçirirler.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 217499580

### arı sütü — Doğa ve çevre

İşçi arıların yavru arıları ve ana arıyı beslemek için ürettiği koyu kıvamlı besin.

**Öğrenme amacı:** “arı sütü”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Arılar, arı sütünü yavrularını ve kraliçe arıyı beslemek için üretiyorlar.

426 başlık · Derlem cümlesi 329688068

### arka — Matematik ve dil

Bir şeyin önünün tersinde kalan yanı.

**Öğrenme amacı:** “arka”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Kâğıt paranın arkasını çevirdi.

Margaret Mitchell - Rüzgar Gibi Geçti.temiz.txt · Derlem cümlesi 100805086

### arkadaş — Arkadaşlık

Birlikte oyun oynadığın, konuştuğun veya zaman geçirdiğin kişi.

**Öğrenme amacı:** Birlikte yapılan işleri anlatırken arkadaşlık ilişkisini adlandırmak.

> O zaman arkadaşlar gelince hep birlikte oynayalım.

B2 Dinleme Kitapçığı · Derlem cümlesi 151444566

### arkadaş canlısı — Toplum ve günlük yaşam

Arkadaş olmayı seven ve insanlara sıcak davranan.

**Öğrenme amacı:** “arkadaş canlısı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Edward ona gülümsedi, gerçekten de arkadaş canlısı bir gülümsemeydi.

Stephenie Meyer — Alacakaranlık #3 - Tutulma · Derlem cümlesi 109879317

### arkalı — Toplum ve günlük yaşam

Arkasında dayanılacak bir bölümü olan.

**Öğrenme amacı:** “arkalı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Seah purosunu sallayıp ona masasının karşısındaki yüksek arkalı koltuğu gösterdi.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #4 - Alev Kıyıları · Derlem cümlesi 111405691

### arkalık — Toplum ve günlük yaşam

Koltuk veya yatak gibi eşyalarda sırtın dayandığı bölüm.

**Öğrenme amacı:** “arkalık”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Yastıkları karyolanın arkalığına dikliğine dayadı.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Son Arzu · Derlem cümlesi 182598864

### arka arkaya — Matematik ve dil

Biri ötekinin hemen ardından.

**Öğrenme amacı:** “arka arkaya”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Arka arkaya gelmekte olan uçakların gelişlerini gösteren levhaya bakıyordum.

Stephenie Meyer — Cilt 1 Alacakaranlık · Derlem cümlesi 109867266

### arka ayak — Doğa ve çevre

Bir hayvanın gövdesinin arkasında bulunan ayağı.

**Öğrenme amacı:** “arka ayak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bir şeyler kemirmek için duruyor, biraz ilerliyor, sonra arka ayaklarının üstünde dikilip etrafı kolaçan ediyorlardı.

Doris Lessing — Kedilere Dair · Derlem cümlesi 112196604

### arka üstü — Dil ve anlatım

Sırtı yere gelecek şekilde.

**Öğrenme amacı:** “arka üstü” sözünün bu anlamını örnekteki arka üstü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Mişa arka üstü uzandı, sustu.

Mihail Solohov — Ve Durgun Akardı Don II · Derlem cümlesi 122317088

### arka yüz — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyin arka tarafta kalan yüzü.

**Öğrenme amacı:** “arka yüz”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Yanyana uzanan iki caddedeki apartmanların arka yüzleriyle çevrelenmiş sessiz bir avlu.

Tomris Uyar - Bir Uyumsuzun Notlari 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 103047980

### armağan — Toplum ve günlük yaşam

Birini sevindirmek veya ona değer verdiğimizi göstermek için verdiğimiz şey.

**Öğrenme amacı:** Hediyeleşmenin iletişimdeki yerini tanımak.

> Bu benim için çok büyük, çok değerli armağan.

Aleksey Tolstoy - Azap Yolları #1 - İki Kız Kardeş.temiz.txt · Derlem cümlesi 5375564

### armut — Doğa ve çevre

Genellikle altı geniş, sapına doğru daralan, sulu ve tatlı bir meyve.

**Öğrenme amacı:** Meyveleri biçim ve tat özellikleriyle tanımak.

> Çota fıstıkları kaptıysa da armutları yiyemedi.

Elif Şafak — Ustam ve Ben · Derlem cümlesi 131231902

### arnavut biberi — Toplum ve günlük yaşam

Yemeklere acı tat vermek için kullanılan kırmızı biber.

**Öğrenme amacı:** “arnavut biberi”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Arnavut biberi olarak kırmızı biber 19. yüzyıla ait Osmanlı tariflerinde az da olsa yer alır.

Tarih içinde değişen damak tadı – K24 · Derlem cümlesi 367477817

[Kaynak](https://www.k24kitap.org/tarih-icinde-degisen-damak-tadi-1493)

### arnavut kaldırımı — Toplum ve günlük yaşam

Yere yan yana küçük taşlar döşenerek yapılan yol kaplaması.

**Öğrenme amacı:** “arnavut kaldırımı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bazı avlular, Arnavut kaldırımındaki dere taşlarıyla kaplıdır.

Yıldız Aksoy, Ayşen Akpınar — MUĞLA EVLERİ — 2011 · Derlem cümlesi 400286420

### arpa — Doğa ve çevre

Başaklarında taneler yetişen bir tahıl bitkisi.

**Öğrenme amacı:** “arpa”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Arpa, bezelye, bakla geniş ölçüde üretilmekteydi.

Elvin Azar Süzer — Ana Tanrıça Şeytan · Derlem cümlesi 121314733

### arpacık soğanı — Doğa ve çevre

Yeniden dikilip büyütülmek için yetiştirilen küçük soğan.

**Öğrenme amacı:** “arpacık soğanı” sözünün bu anlamını örnekteki arpacıklar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Taze soğan yetiştiriciliği için Karacabey soğan çeşidine ait arpacıklar saksılara dikilmiştir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 312500759

### arsa — Toplum ve günlük yaşam

Üzerine yapı yapılabilen veya yapılması düşünülen toprak parçası.

**Öğrenme amacı:** Yerleşim çevresindeki alanları tanımak.

> Üç dört ev ötedeki boş arsada çocuklarının oyunlarına katıldım.

Kaplan — Hikaye Tahlilleri · Derlem cümlesi 130122608

### artçı sarsıntı — Doğa ve çevre

Bir depremden sonra aynı çevrede meydana gelen daha küçük deprem.

**Öğrenme amacı:** “artçı sarsıntı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Deprem sonrasında artçı sarsıntılar oldukça sık aralıklarla devam etmiştir.

Samed Kurban, Hatice Akman — Bir Sivil Direniş Hareketi Olarak Kuşulu Vatandaşların Hak Arama Mücadelesinin 6360 Sayılı Yasa Kapsamında Değerlendirilmesi — 2018 · Derlem cümlesi 393156336

### artık gün — Matematik ve dil

Bazı yıllarda şubat ayına eklenen 29 Şubat günü.

**Öğrenme amacı:** Bir takvimde 29 Şubat gününü göstermek.

> Modern takvimde artık günün ayın sonuna eklenmesi (29 Şubat) bu mirasla uyumludur.

Şubat neden 28 gün sürer? · Derlem cümlesi 392796571

[Kaynak](https://www.birgun.net/haber/subat-neden-28-gun-surer-695943)

### artık yıl — Matematik ve dil

Şubat ayının 29 gün çektiği, toplam 366 günlük yıl.

**Öğrenme amacı:** Takvimde şubatın 28 ve 29 gün sürdüğü yılları karşılaştırmak.

> Artık yıl nedeniyle belirli yıllarda Şubat ayı 28 gün değil 29 gün çeker.

308 başlık · Derlem cümlesi 333077016

### artırım — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyi dikkatli kullanarak harcamadan elde tutma.

**Öğrenme amacı:** “artırım”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Üstelik, yılda otuzaltı dolarlık artırım sağlar.

Jack London Ay Vadisi Oda Yayınları · Derlem cümlesi 194597957

### artırmak — Matematik ve dil

Daha çok veya daha fazla yapmak.

**Öğrenme amacı:** “artırmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Tavşan sırtını eğdi, hızını iyice artırdı.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100492536

### artmak — Matematik ve dil

Sayısı, miktarı veya derecesi önceye göre daha çok olmak.

**Öğrenme amacı:** Önceki ve sonraki miktarı karşılaştırmak.

> Sıcak artıyordu, salonda bulunanların gazetelerle yelpazelendiklerini görmekteydim.

Albert Camus - Yabancı (Varlık Yayınları).temiz.txt · Derlem cümlesi 100355653

### asalak — Doğa ve çevre

Bit gibi, başka bir canlının üzerinde ya da içinde yaşayıp ondan beslenen ve ona zarar veren canlı.

**Öğrenme amacı:** “asalak” sözünün bu anlamını örnekteki asalak kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Buna göre, incelenen yuvaların toplamında sadece dört tane dış asalak tespit edildi.

Şempanze yuvaları yataklarımızdan daha temiz çıktı · Derlem cümlesi 400612167

[Kaynak](https://artigercek.com/yasam/sempanze-yuvalari-yataklarimizdan-daha-temiz-cikti-56925h)

### asansör — Toplum ve günlük yaşam

İnsanları veya yükleri katlar arasında taşıyan kabinli araç.

**Öğrenme amacı:** “asansör”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Dış asansör kontrol paneline ulaştı.

Frank Schatzing — Sürü · Derlem cümlesi 141930140

### asfalt — Toplum ve günlük yaşam

Yollara döşenen, çoğunlukla koyu renkli kaplama malzemesi.

**Öğrenme amacı:** “asfalt”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Düzgün, asfalt bir yoldan geçtik.

Adnan Özyalçıner Garip Nasıl Okuyacak Köyün Çocuğu Yayınları · Derlem cümlesi 183791572

### asılmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir yere tutunup vücudunu aşağıya bırakmak.

**Öğrenme amacı:** “asılmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Askılığın demir çubuğunu tutup asıldı.

Steven James — Bowers Dosyaları #2 - Kale · Derlem cümlesi 109785340

### asil — Dil ve anlatım

İyilik ve yüce gönüllülük gösteren.

**Öğrenme amacı:** “asil”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> " Mitridanes, " Eğer, dedi, sizin yaptığınız gibi asil hareketler yapmaya muktedir olsam, teklifinizi derhal kabul ederdim.

Boccacio — Dekameron · Derlem cümlesi 129499045

### askı — Toplum ve günlük yaşam

Giysileri veya eşyaları asmaya yarayan araç.

**Öğrenme amacı:** “askı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Oda kapımızın arkasındaki askı, her zaman üst üste asılmış giysilerle dolu.

Tezer Özlü - Çocukluğun Soğuk Geceleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 103369474

### askıcı — Meslekler ve toplum

Bir çay ocağında hazırlanan çay ve kahveyi götürüp dağıtan kişi.

**Öğrenme amacı:** Askıcının çay ocağında çalışan ve içecekleri dağıtan kişi olduğunu örnekten öğrenmek.

> Daha sonraki yıllarda Demir Döküm'de işçilik yapan Zeynal Şimşek, o sıralarda Eyüp'te bir çay ocağında askıcı olarak çalışıyordu.

İşçiler Eyüp Karakolunu kuşatıyor · Derlem cümlesi 405231713

[Kaynak](https://bianet.org/haber/isciler-eyup-karakolunu-kusatiyor-225777)

> 5131.07 Çay Servis Elemanı (Askıcı)

Artık ispat şartı var! SGK'dan erken emeklilik hakkı için yeni karar · Derlem cümlesi 395859249

[Kaynak](https://www.dunya.com/ekonomi/artik-ispat-sarti-var-sgkdan-erken-emeklilik-hakki-icin-yeni-karar-haberi-775226)

### askılık — Toplum ve günlük yaşam

Giysilerimizi asmak için kullanılan eşya.

**Öğrenme amacı:** “askılık”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Holün köşesinde bir askılık var.

Bernard Shaw — Dört Oyun · Derlem cümlesi 129506917

### aslan — Doğa ve çevre

Büyük ve güçlü bir yaban kedisi; erkeklerinin başının çevresinde uzun kıllar bulunur.

**Öğrenme amacı:** “aslan”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Dişi bir aslan varmış.

Swami Vivekananda — Maya ve Yanılsama · Derlem cümlesi 109502878

### aslanağzı — Doğa ve çevre

Çiçekleri küçük bir ağza benzeyen, renkli bir süs bitkisi.

**Öğrenme amacı:** “aslanağzı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Yaz boyunca aslanağızları açtı.

Yaşar Kemal Sarı Sıcak YKY · Derlem cümlesi 184305749

### aslangiller — Doğa ve çevre

Ev kedisi, aslan ve kaplan gibi hayvanların oluşturduğu aile.

**Öğrenme amacı:** “aslangiller” sözünün bu anlamını örnekteki aslangillerden kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Sonra aslangillerden bir hayvanın esnekliğiyle çabucak gözden kayboldu.

Bernard Werber — Karıncaların Günü · Derlem cümlesi 144899005

### aslan ağzı — Toplum ve günlük yaşam

Suyun, ağzından aktığı aslan biçimli çeşme süsü.

**Öğrenme amacı:** Çeşme süsünde suyun çıktığı yeri göstermek.

> Bu oluk, içinden çıkan suları ayaklarına sıçratan bir aslan ağzıyla son buluyordu.

Magda Szabo Iza'nın Şarkısı Kanat Yayınları · Derlem cümlesi 294193221

### asma — Doğa ve çevre

Üzüm veren, dalları çevresine sarılarak büyüyen bitki.

**Öğrenme amacı:** “asma”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Çok geçmeden asmaların dalları ortaya çıktı ve her yere tırmanmaya başladı.

Clive Staples Lewis - Narnia Günlükleri3.temiz.txt · Derlem cümlesi 101341832

### asma — Dil ve anlatım

Bir yere tutturularak asılı duran.

**Öğrenme amacı:** “asma” sözünün bu anlamını örnekteki asma kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> asma lamba yine yanmıyor.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Mürebbiye · Derlem cümlesi 182164364

### asmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir eşyayı bir yere tutturup aşağı doğru durmasını sağlamak.

**Öğrenme amacı:** Eşyayı yerleştirme biçimlerini ayırmak.

> Palto ve ceketini kapının arkasındaki askıya astı.

Stieg Larsson — Millennium #3 - Arı Kovanına Çomak Sokan Kız · Derlem cümlesi 109723307

### asma kilit — Toplum ve günlük yaşam

Bir kapının ya da sandığın halkalarına takılarak kapatılan, çıkarılabilir kilit.

**Öğrenme amacı:** “asma kilit”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Sandığın üzerinde pirinç bir asma kilit vardı.

Adrian D'Hagé - Omega Parşömeni.temiz.txt · Derlem cümlesi 100055616

### asma merdiven — Toplum ve günlük yaşam

Üstten bir yere asılan, yanları ipten yapılmış merdiven.

**Öğrenme amacı:** İp merdivenin nereden asıldığını bir çizimde göstermek.

> Asma merdivenlerin çoğu gibi, bunun da yanları bez kaplı halattan yapılmıştı.

Herman Melville — Moby Dick(Cem) · Derlem cümlesi 114579349

### asma yaprağı — Doğa ve çevre

Üzüm yetişen bitkinin yaprağı.

**Öğrenme amacı:** “asma yaprağı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> On iki asma yaprağı ve yaklaşık bir o kadar da çilek vardı.

Alexandre Dumas Monte Cristo Kontu Cilt II İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 208529634

### astar boyası — Toplum ve günlük yaşam

Bir yeri boyamadan önce yüzeyi hazırlamak için sürülen ilk kat boya.

**Öğrenme amacı:** “astar boyası”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Belirli bir süre bekletilip kuruduktan sonra, zımparalanır ve üzerine astar boyası sürülür.

Murat Ertürk — Bursa’nın Araba Ressamı: Enver Ertaban — 2020 · Derlem cümlesi 335836496

### astronot — Doğa ve çevre

Uzaya gitmek ve orada görev yapmak için eğitim alan kişi.

**Öğrenme amacı:** “astronot”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Astronotlar Ay'da iki aygıt bıraktılar.

sayi — 0380 · Derlem cümlesi 177429655

### aş — Toplum ve günlük yaşam

Yemek için hazırlanmış yiyecek.

**Öğrenme amacı:** “aş”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bizim siyaset dilimizdeki tanımıyla, " herkesin aşı olacak, işi olacak " dendi.

İsmail Cem — Soldaki Arayış · Derlem cümlesi 138979463

### aşağı — Toplum ve günlük yaşam

Daha alçakta bulunan yere doğru.

**Öğrenme amacı:** “aşağı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Her gün bir yoldan aşağı iniyorlar.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Namuslu Kokotlar · Derlem cümlesi 182272705

### aşağı mahalle — Toplum ve günlük yaşam

Yerleşim yerinin daha alçakta kalan mahallesi.

**Öğrenme amacı:** “aşağı mahalle”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> O da aşağı mahallenin sevilen abisi.

Ahmet Şerif İzgören - 40'ının da Kulpu Kırık 40 Türk.temiz.txt · Derlem cümlesi 3434018

### aşağı yukarı — Matematik ve dil

Tam sayıyı bilmeden söylenen “yaklaşık” anlamındaki söz.

**Öğrenme amacı:** “aşağı yukarı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Rothen içeri girdiğinde, Gece Odası'nda aşağı yukarı yirmi büyücü toplanmıştı.

Trudi Canavan - Büyücüler Loncası 1 Arınma.temiz.txt · Derlem cümlesi 102993962

### aşınma — Doğa ve çevre

Toprağın su ya da rüzgâr gibi etkilerle yerinden kopup taşınması.

**Öğrenme amacı:** “aşınma”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Çocukların bayıldığı bir diğer kıyaslamalı öykü de toprak aşınması öyküsüdür.

Aldous Huxley - Ada.temiz.txt · Derlem cümlesi 5453102

### aşk olsun — Dil ve edebiyat

Bir davranışı çok beğendiğimizi anlatan söz.

**Öğrenme amacı:** “aşk olsun” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Varlığı besbelli, bir bak yörene, aşk olsun fark edip onu görene!

ÖZNUR ALKAN — Kazvinî'nin 'Acâibü'l-Mahlûkât'ı (çeviri-inceleme-değerlendirme) — 2025 · Derlem cümlesi 358170520

### aşure — Toplum ve günlük yaşam

Buğday, bakliyat ve kuru meyvelerle pişirilen bir tatlı.

**Öğrenme amacı:** “aşure”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Pişen aşureyi çanaklara dağıtıyorsun.

Esra Pekin Babaannemin Usturası Sel Yayınları · Derlem cümlesi 184922462

### at — Doğa ve çevre

İnsanların binebildiği, güçlü bacakları ve yelesi olan hayvan.

**Öğrenme amacı:** “at”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Atların güzelliği rahibi şaşkına çevirmiş.

Nazım Tektaş — Tanrının Askerleri 2 · Derlem cümlesi 122155709

### ata — Toplum ve günlük yaşam

Bizden önce yaşamış aile büyüklerimizden biri.

**Öğrenme amacı:** “ata”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Atalarımız bunlardan hiç söz etmemişlerdi.

Grafton_Yeni_Dünyalar_Eski_Metinler.temiz.txt · Derlem cümlesi 107540885

### atari — Toplum ve günlük yaşam

Ekrandaki görüntüleri düğmelerle yöneterek oynanan bir tür elektronik oyun.

**Öğrenme amacı:** “atari”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> ' Hayır, önemli bir şey yok, geç karşıma atariyi beraber oynayacağız, seni bunun için çağırdım ' diyordu.

58 başlık · Derlem cümlesi 163191584

### ataş — Toplum ve günlük yaşam

Kâğıtları birbirine tutturmaya yarayan küçük araç.

**Öğrenme amacı:** “ataş”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Büro çalışanlarının ataş ve lastikleri hiç eksik olmaz.

Kolektif — Babamın Tanrı Olduğunu Sandım · Derlem cümlesi 137951478

### atatürkçü — Toplum ve günlük yaşam

Atatürk'ün düşüncelerini ve ilkelerini benimseyen kişi.

**Öğrenme amacı:** “atatürkçü”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Müdürden çok, yaşamının büyük bölümünü Anadolu'da yol yapımı gibi işlerde geçirmiş bir mühendise, Atatürkçü bir aydına benziyor.

Tomris Uyar - Bir Uyumsuzun Notlari 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 103059086

### ateş — Doğa ve çevre

Bir şey yanarken ortaya çıkan sıcaklık ve ışık.

**Öğrenme amacı:** “ateş”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Evet, şömineyi yakmışlardı, ateş de pek hoş yanıyordu.

Jane Eyre - Charlotte Bronte.temiz.txt · Derlem cümlesi 101017474

### ateşçi — Toplum ve günlük yaşam

Tren veya gemi gibi araçlarda ocağa yakıt atıp ateşi canlı tutan görevli.

**Öğrenme amacı:** “ateşçi”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Kaptandan sonra sevincini ilk dile getiren, gariptir ki, ateşçi oldu.

Ceza Kolonisinde - Franz Kafka.temiz.txt · Derlem cümlesi 101374404

### ateşlenmek — Doğa ve çevre

Vücudunun sıcaklığı normalden fazla yükselmek.

**Öğrenme amacı:** “ateşlenmek” sözünün bu anlamını örnekteki ateşlendi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Karım da ateşlendi. "

Marissa Meyer — Ay Günlükleri #3 - Cress · Derlem cümlesi 136218884

### ateş böceği — Doğa ve çevre

Vücudundan ışık çıkarabilen küçük böcek.

**Öğrenme amacı:** “ateş böceği”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ateş böceği nasıl ışık saçıyor?

Tamer Korugan - Lüzumsuz Bilgiler Ansiklopedisi 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 103628584

### ateş çiçeği — Doğa bilimleri

Parlak kırmızı çiçekleri olan bir süs bitkisi.

**Öğrenme amacı:** “ateş çiçeği” canlı adını tanımak ve onu temel özellikleriyle sınıflandırmak.

> güzeli ve ateş çiçeği tohumlarında çimlenme ve fide çıkışı üzerine etkisi.

Kağan Kökten, Ayşe Nuran Çil — Tarim Icin Gelismis Stratejiler · Derlem cümlesi 360812715

### ateş kırmızısı — Dil ve anlatım

Ateş gibi parlak kırmızı olan.

**Öğrenme amacı:** “ateş kırmızısı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bu avuçlardan ateş kırmızısı, güçsüz bir ışık yayılıyordu.

Ayşehan Demirtaş - Bir.temiz.txt · Derlem cümlesi 3529791

### ateş tuğlası — Doğa ve çevre

Fırın gibi çok sıcak yerlerde kullanılmak için yapılan dayanıklı tuğla.

**Öğrenme amacı:** Fırın yapımında neden sıcağa dayanıklı malzeme kullanıldığını söylemek.

> Yanma odası paslanmaz çelik, ateş tuğlası ve silikon karbür gibi malzemelerden yapılabilir.

Bilal Sungur, Bahattin Topaloğlu, Mustafa Özbey — Pelet Yakıtlı Yakma Sistemlerinin Isıl Performans ve Emisyon Açısından İncelenmesi — 2018 · Derlem cümlesi 336030187

### atık — Doğa ve çevre

Kullanıldıktan sonra geriye kalan ve atılan şey.

**Öğrenme amacı:** “atık”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bu durum ambalaj atıklarının çevreye etkisini göstermektedir.

Ahmet KARDAŞLAR, Hakkı ÇİFTÇİ — DİSİPLİNLERARASI SOSYAL BİLİM ÇALIŞMALARI KAVRAMLAR, MODELLER VE UYGULAMALAR · Derlem cümlesi 153678714

### atık su — Doğa ve çevre

Evlerde veya iş yerlerinde kullanılıp kirlenmiş su.

**Öğrenme amacı:** “atık su”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Tesiste üretimin tamamı yeşil enerjiyle yapılırken, atık suyun yüzde 75'i ve malzemelerin yüzde 35'i yeniden değerlendiriliyor.

Siemens Türkiye'den 100.000’inci orta gerilim panosu · Derlem cümlesi 399008185

[Kaynak](https://www.enerjigunlugu.net/siemens-gebze-100-bininci-orta-gerilim-panosunu-tamamladi-65263h.htm)

### atılgan — Toplum ve günlük yaşam

Bir işe başlamaktan çekinmeyen, girişken.

**Öğrenme amacı:** “atılgan”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Küçücük ama atılgan haliyle salonun ortasında duruyordu.

George R. R. Martin — Buz ve Ateşin Şarkısı #1 - Taht Oyunları · Derlem cümlesi 114414775

### atılmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir yöne doğru birden hızla gitmek.

**Öğrenme amacı:** “atılmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Craig atıldı, onu ayak bileğinden yakalamayı ancak başardı.

Wilbur Smith — Ballantyne Serisi #4 - Leopar Karanlıkta Avlanır · Derlem cümlesi 111421574

### atıştırmak — Toplum ve günlük yaşam

Az miktarda yiyeceği kısa sürede yemek.

**Öğrenme amacı:** Yemek yeme biçimlerini ayırmak.

> Beklerken, baharatlı sarı leblebilerden atıştırıyorum.

Elif Şafak — Mahrem · Derlem cümlesi 131252824

### atlama — Doğa ve çevre

Yerden sıçrayıp daha ileriye veya yukarıya geçme hareketi.

**Öğrenme amacı:** “atlama”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Uzun atlamada aynı kategoride yarışan Abdullah İnan ise 3.54 metrelik derecesiyle bronz madalya elde etti.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109302575

### atlamak — Doğa ve çevre

Ayaklarımızla yerden hız alıp havaya sıçramak.

**Öğrenme amacı:** “atlamak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Atlamak için çok yüksekti.

William Nicholson - Ateş Rüzgarı #1 - Rüzgar Çalgısı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102223541

### atlambaç — Eğitim ve toplum

Atlayarak oynanan geleneksel çocuk oyunu.

**Öğrenme amacı:** “atlambaç” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Tespit edilen oyunlardan bazılarının atlambaç, fırlak, kapmaca gibi çocuk oyunu olduğu

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 197519114

### atlas — Araştırma ve düşünme

Haritaların bir araya getirildiği kitap.

**Öğrenme amacı:** “atlas”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Fonso'nun olmadığı bir akşam, savaşı, gazete haritaları ve Dino'ya göstermek için getirdiğim atlas üzerinde tartıştık.

Cesare Pavese — Tepedeki Ev · Derlem cümlesi 112452755

### atlaya zıplaya — Dil ve anlatım

Peş peşe zıplayıp atlayarak.

**Öğrenme amacı:** “atlaya zıplaya” sözünün bu anlamını örnekteki atlaya zıplaya kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Mehmet sevinç içinde atlaya zıplaya koştu

Mehman Musaoğlu — V. G. GUZEV’İN “TÜRKİYE TÜRKÇESİNİN TEORİK GRAMERİ” ADLI KİTABI ve TÜRKÇENİN SONDAN EKLEMELİ YAPISI ÜZERİNE DÜŞÜNCELER — 2017 · Derlem cümlesi 393026751

### atlı — Toplum ve günlük yaşam

Ata binmiş olan.

**Öğrenme amacı:** “atlı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ve sonunda balon atlı grubunu geçti.

Jules Verne Balonla Beş Hafta İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 215566765

### atlıkarınca — Toplum ve günlük yaşam

Üzerindeki oyuncak atlara veya koltuklara binilen döner eğlence aracı.

**Öğrenme amacı:** “atlıkarınca”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Sonra hemen atlıkarıncanın önüne gittik.

Cavdar Tarlasinda Cocuklar - Jerome David Salinger.temiz.txt · Derlem cümlesi 101400062

### atlı spor — Toplum ve günlük yaşam

Ata binilerek yapılan spor.

**Öğrenme amacı:** “atlı spor”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> 12 Ekim Cumartesi günü saat 11.00'de Konak Mahallesi'nde gerçekleşecek olan yarışlar, atlı spor tutkunlarını ve Rahvan atçılarını bir araya getirecek.

Denizli'de İlk Defa Rahvan Atların Heyecan Dolu Yarışı! · Derlem cümlesi 391441232

[Kaynak](https://futbolsayfasi.net/turkiye/denizli-buyuksehir-ilk-kez-rahvan-at-yarislari-heyecanini-yasatacak.html)

### atmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyi elden çıkarıp bir yöne fırlatmak.

**Öğrenme amacı:** “atmak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Testiyi taş döşemeye attı ve testi parçalara ayrıldı.

Alexandre Dumas - Monte Kristo Kontu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100384227

### atölye — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyler yapmak, onarmak veya resim çalışmak için kullanılan yer.

**Öğrenme amacı:** “atölye”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Atölye ışığa boğulmuştu sanki.

Nar Agaci - Nazan Bekiroglu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100691173

### at cambazı — Dil ve anlatım

Atın üzerinde denge ve çeviklik gösterileri yapan kişi.

**Öğrenme amacı:** “at cambazı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Astley 1794'ten başlayarak sahne ve pisti birleştirdi, böylece at cambazları ve akrobatların gösterilerini birlikte yapmaları sağlandı.

Özgür Sanal · Derlem cümlesi 378087249

[Kaynak](https://www.istiklal.com.tr/yazarlar/sirk-tarihi-cok-eski-ama-artik-son-bulmali-952636h)

### aut — Toplum ve günlük yaşam

Futbolda topun kaleye girmeden kalenin yanından veya üstünden dışarı çıkması.

**Öğrenme amacı:** “aut”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Salah'ın kafa vuruşunu Courtois çıkarırken, dönen topu tamamlamak isteyen Ashour çok uygun durumda topu auta gönderdi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108948512

### avize — Toplum ve günlük yaşam

Tavana asılan, ışık veren süslü lamba.

**Öğrenme amacı:** “avize”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Avizelerin üzerinde kaldığı için, etkilenmiyordu o ışık.

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3667286

### avlamak — Doğa ve çevre

Bir hayvanı izleyip yakalamak.

**Öğrenme amacı:** “avlamak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Anne kerkenez, yavrularını beslemek için evin balkonuna avladığı hayvanları taşımaya başladı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109473876

### avrupalı — Toplum ve günlük yaşam

Avrupa'dan olan kimse.

**Öğrenme amacı:** “avrupalı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Avrupalılar ilk evlerini kaç yaşında satın alıyor?

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108978022

### avuç — Doğa ve çevre

Elimizin iç tarafında, parmaklarımızı büktüğümüzde çukurlaşan bölüm.

**Öğrenme amacı:** Elin bölümlerini konumlarıyla tanımak.

> Yengemin eli benimkini tuttuğunda kâğıt avuçtan avuca geçti.

Geceyarisi Cocuklari - Salman Rushdie.temiz.txt · Derlem cümlesi 101188147

### avuç avuç — Matematik ve dil

Her seferinde avucunu dolduracak kadar alarak.

**Öğrenme amacı:** “avuç avuç”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Nehrin kıyısına oturarak nehir yatağından avuç avuç ıslak çamur aldı ve onlardan küçük insanlar oluşturdu.

Donna Rosenberg — Dünya Mitolojisi · Derlem cümlesi 126589856

### avuç dolusu — Matematik ve dil

Bir avucun alabileceği kadar.

**Öğrenme amacı:** “avuç dolusu”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bir avuç dolusu erik vardı elinde; meyvelerden akan suyun cazibesine kapılan birkaç arıyı eliyle kovaladı.

Ursula K. Le Guin - Yerdeniz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102726870

### avuç dolusu — Dil ve edebiyat

Çok miktarda.

**Öğrenme amacı:** “avuç dolusu” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Hiç değilse içinde kalıntı olduğu için iç piyasaya utanmazca sürülen zararlı maddeleri, meyva ve sebze niyetine, üstüne bir de avuç dolusu para vererek kanserle birlikte satın almamış oluruz.

Moskova'ya Gidip Domates Alacağım · Derlem cümlesi 399187350

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/moskova-ya-gidip-domates-alacagim-107350)

### avutmak — Toplum ve günlük yaşam

Üzgün birini söz veya davranışla rahatlatmak.

**Öğrenme amacı:** Bir başkasına duygusal destek vermeyi tanımak.

> Küçüğü avutmak için her şeyi yapmaya hazırdı.

Galina Serebryakova — Ateşi Çalmak 1 · Derlem cümlesi 113210484

### av köpeği — Doğa ve çevre

Av sırasında insanlara yardım etmek için eğitilmiş köpek.

**Öğrenme amacı:** “av köpeği”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Birkaç dakika sonra göründü; kollarının arasında ufak bir av köpeği vardı.

Christopher Isherwood — Hoşça Kal Berlin · Derlem cümlesi 144276681

### ay — Doğa ve çevre

Gece gökyüzünde gördüğümüz, Dünya'nın çevresinde dolanan gök cismi.

**Öğrenme amacı:** “ay”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Yarım ayın ışığı gölün üzerindeki saraya vuruyordu.

William Nicholson - Ateş Rüzgarı #2 - İmparatorluğun Köleleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 102211200

### ay — Dil ve anlatım

Canımız acıdığında, şaşırdığımızda veya sevindiğimizde çıkardığımız ses.

**Öğrenme amacı:** “ay” sözünün bu anlamını örnekteki Ay kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Ay!.. " dedi ihtiyar adam.

Ihtiyar Balikci - Ernest Hemingway.temiz.txt · Derlem cümlesi 101078209

### ayak — Doğa ve çevre

Bacağımızın ucunda bulunan, yere bastığımız bölüm.

**Öğrenme amacı:** “ayak”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> İnsanlar iki ayakları üstünde yürürler.

Ince Memed 2 - Yasar Kemal.temiz.txt · Derlem cümlesi 101989197

### ayakkabı — Toplum ve günlük yaşam

Dışarıda yürürken ayaklarımızı korumak için giydiğimiz eşya.

**Öğrenme amacı:** “ayakkabı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Biraz sonra iki çuval ayakkabı geldi.

Yaşar Kemal Bir Ada Hikayesi 2 Karıncanın Su İçtiği YKY · Derlem cümlesi 184150923

### ayaklı — Matematik ve dil

Ayakları veya ayağa benzeyen destekleri olan.

**Öğrenme amacı:** “ayaklı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ardından, üç ayaklı sehpalarda yanan ateşler ve sarı tunikli başka insanlar belirdi.

Viktor Pelevin - Omon Ra.temiz.txt · Derlem cümlesi 102448731

### ayakta — Dil ve anlatım

Oturmadan veya yatmadan, ayakları üzerinde durarak.

**Öğrenme amacı:** Bedenin temel duruşlarını ayırmak.

> Öbür ikisi, John ile kadın, ayakta durmuş bakmıyorlar.

Ken Kesey — Guguk Kuşu · Derlem cümlesi 123785793

### ayak bileği — Doğa ve çevre

Ayağımızı bacağımıza bağlayan bölüm.

**Öğrenme amacı:** “ayak bileği”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ayak bileği o kadar şişmiş ki yürümesi bile mucize.

Teri Terry - Çıkış Yok #2 - 2055 Büyük Hesaplaşma.temiz.txt · Derlem cümlesi 103471327

### ayak izi — Doğa ve çevre

Yere basınca orada kalan ayak şekli.

**Öğrenme amacı:** “ayak izi”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Kestaneler ve mantarlar etrafa saçılmıştı, karmakarışık edilmiş toprakta bir ayının ayak izleri göze çarpıyordu.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102439940

### ayak tabanı — Doğa ve çevre

Ayağımızın yere bastığımız alt bölümü.

**Öğrenme amacı:** “ayak tabanı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ayrıca parmaklarımızın uçları ve ayaklarımızın tabanları kalın bir deri tabakası ile kaplanmıştır.

Zeki Kanmaz - Gereksiz Bilgiler Rehberi.temiz.txt · Derlem cümlesi 101754574

### ayarı bozuk — Toplum ve günlük yaşam

Ayarı doğru olmadığı için düzgün çalışmayan.

**Öğrenme amacı:** “ayarı bozuk”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Terazinin ayarı bozuksa, kimi çok gösterdiği ne fark eder ki?

14 başlık · Derlem cümlesi 151299071

### ayçiçeği — Doğa ve çevre

Ortası çekirdeklerle dolan büyük, sarı çiçekli bitki.

**Öğrenme amacı:** “ayçiçeği”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bir demet ayçiçeği hoş olurdu.

Terry Deary - Ateş Hırsızı.temiz.txt · Derlem cümlesi 103461500

### ayçiçeği yağı — Doğa ve çevre

Ayçiçeğinin çekirdeklerinden elde edilen yemeklik yağ.

**Öğrenme amacı:** “ayçiçeği yağı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Buğday ve ayçiçeği yağı ihracatında çok önemli paya sahip ülkelerin savaşması Türkiye'nin de aralarında bulunduğu birçok ülkeyi olumsuz etkiledi.

Türkiye gıda güvenliği endeksinde 48'inci sıraya düştü · Derlem cümlesi 396714347

[Kaynak](https://artigercek.com/ekonomi/turkiye-gida-guvenligi-endeksinde-48inci-siraya-dustu-219473h)

### aydınlanmak — Doğa ve çevre

Işık alarak içindeki şeyler görünür olmak.

**Öğrenme amacı:** “aydınlanmak” sözünün bu anlamını örnekteki aydınlandı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Perdeleri açınca oda gün ışığıyla aydınlandı.

Thomas Harris - Kara Pazar.temiz.txt · Derlem cümlesi 103241788

### aydınlık — Doğa ve çevre

Çevremizdeki şeyleri görmemizi sağlayan ışık.

**Öğrenme amacı:** “aydınlık” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Bir anda oda, güneşin aydınlığıyla aydınlanmış sanki.

Hasan Öztoprak, Özlem İşbilir — Anadolu Masalları · Derlem cümlesi 112032994

### ayı — Doğa ve çevre

Kalın kürkü, güçlü pençeleri ve iri gövdesi olan yabani hayvan.

**Öğrenme amacı:** “ayı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ayılar Petersburg'un hemen dışında dolaşıyor.

Dostoyevski Öyküler İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 269677309

### ayıklamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyin içindeki işe yaramayan veya istenmeyen parçaları seçip çıkarmak.

**Öğrenme amacı:** Yiyecek hazırlamadaki işlemleri sıraya koymak.

> Ispanağı ayıklayıp, yıkayıp, ince ince doğrayın.

Anonim - 3000 Yemek Tarifi.temiz.txt · Derlem cümlesi 4783643

### ayırtman — Toplum ve günlük yaşam

Sınavda öğrencilerin cevaplarını ve başarısını değerlendiren görevli.

**Öğrenme amacı:** “ayırtman”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Tam bu günlerde bizim sınavlara ayırtman olarak çağırılmıştı babam.

Rıfat Ilgaz — Sarı Yazma · Derlem cümlesi 110214513

### aynen — Dil ve anlatım

Hiç değişmeden, tam aynı biçimde.

**Öğrenme amacı:** “aynen”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> George için de aynen böyle olmuştu.

Saul Bellow Aguie March'ın Maceraları İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 197248543

### ayraç — Matematik ve dil

Yazıda bir açıklamanın başına ve sonuna konulan işaret.

**Öğrenme amacı:** “ayraç” sözünün bu anlamını örnekteki ayraç kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> 1. Ayraç içine yeni bir açıklama konulmak istendiğinde köşeli ayraç kullanılır:

Çotuksöken — Uygulamalı Türkçe Yazılı ve Sözlü Anlatım · Derlem cümlesi 111660015

### ayran — Toplum ve günlük yaşam

Yoğurdu suyla karıştırarak yaptığımız içecek.

**Öğrenme amacı:** “ayran”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ayran herkesin çok sevdiği bir içecekti.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3793082

### ayrı — Araştırma ve düşünme

Birbirinden farklı olan.

**Öğrenme amacı:** “ayrı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Bu da üç ayrı sonuç doğurur.

Tom Clancy - Kızıl Ekim.temiz.txt · Derlem cümlesi 103148391

### ayrık otu — Doğa ve çevre

Toprak altında yayılan gövdeleriyle çabuk çoğalan bir ot.

**Öğrenme amacı:** “ayrık otu”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> " ' Bahçemde havuç yetiştirmektense ayrık otu bitmesini bin kere tercih ederim.

Ann Chamberlin - Safiye Sultan III - Sözüm ki Tek Sana Geçmez Celladımsın Ey Zaman.temiz.txt · Derlem cümlesi 4856641

### ayşekadın — Doğa ve çevre

Yeşil kabuğuyla pişirilip yenen bir fasulye çeşidi.

**Öğrenme amacı:** “ayşekadın”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Zeytinyağlı ayşekadını domates yerine kayısıyla pişiriyorum.

208 başlık · Derlem cümlesi 175555517

### ayva — Doğa ve çevre

Sarı renkli, sert ve güzel kokulu bir meyve.

**Öğrenme amacı:** “ayva”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ellerinde yığınla ayvalar var.

Reşat Nuri Güntekin — Son Sığınak · Derlem cümlesi 133753174

### ay balığı — Doğa ve çevre

Gövdesi yandan yassı ve yuvarlağa yakın olan, çok büyüyebilen bir deniz balığı.

**Öğrenme amacı:** “ay balığı” sözünün bu anlamını örnekteki ay balığını kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Balıkçılar, yaklaşık 250 kilogram ağırlığındaki ay balığını ağdan kurtarıp denize bıraktı.

696 başlık · Derlem cümlesi 271895464

### ay başı — Matematik ve dil

Bir ayın başladığı ilk gün.

**Öğrenme amacı:** Takvimde bir ayın ilk gününü bulmak.

> " Peki, " dedi, " her ay başı otuz beş frank veririm. "

Stendhal Kızıl ile Kara Can Yayınları · Derlem cümlesi 204929088

### ay çekirdeği — Toplum ve günlük yaşam

Kabuğu kırılarak içi yenen ayçiçeği tohumu.

**Öğrenme amacı:** “ay çekirdeği”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ayrıca, çay, hazır kahve ve ay çekirdeği gibi ürünlerde fiyat düşüşleri tespit edildi.

TEPAV şubat ayı gıda enflasyonunu açıkladı! 11 ayın zirvesinde... · Derlem cümlesi 398021748

[Kaynak](https://www.dunya.com/ekonomi/tepav-subat-ayi-gida-enflasyonunu-acikladi-11-ayin-zirvesinde-haberi-766488)

### ay çöreği — Toplum ve günlük yaşam

İçinde tatlı bir karışım bulunan, hilal biçimindeki çörek.

**Öğrenme amacı:** “ay çöreği”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Pastane vitrinlerinin olmazsa olmaz lezzetlerinden ay çöreği de tarçın sayesinde lezzeti katlanan en özel hamur işlerinden biri.

Tarçının Mis Gibi Aromasıyla İştah Açan 15 Nefis Hamur İşi Tarifi · Derlem cümlesi 371077934

[Kaynak](https://yemek.com/tarcinli-hamur-isi-tarifleri/)

### ay dede — Dil ve anlatım

Çocukların Ay'a sevgiyle verdiği ad.

**Öğrenme amacı:** Bir çocuk şiirinde ay dede sözünün Ay'ı anlattığını fark etmek.

> " Selam sana, güzel ay dedem, " dedi.

Samed Behrengi Küçük Karabalık Gendaş Yayınları · Derlem cümlesi 324046787

### ay ışığı — Doğa ve çevre

Güneş ışığının Ay'dan yansıyarak bize ulaşan bölümü.

**Öğrenme amacı:** “ay ışığı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Ay ışığı onun alabros tıraşlı kafasında ve sinekkaydı tıraşlı gergin çenesinde parladı.

Ray Bradbury — Gümüş Çekirgeler · Derlem cümlesi 121451823

### ay modülü — Doğa ve çevre

Ay yüzeyine inmek için yapılan uzay aracı.

**Öğrenme amacı:** “ay modülü” sözünün bu anlamını örnekteki Ay Modülü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ay Modülü yüzeye yaklaştığı zaman 2 metreye yakın iniş sondaları yüzeyle temas edince iniş motorları kapatıldı.

Ay Görevleri: Ortaya Atılan İddialar, Bu İddiaların Bilimsel Analizi ve Gerçekler · Derlem cümlesi 369791235

[Kaynak](https://evrimagaci.org/ay-gorevleri-ortaya-atilan-iddialar-bu-iddialarin-bilimsel-analizi-ve-gercekler-7429)

### ay örümceği — Doğa ve çevre

Ay'a inmek için yapılan, uzun ayaklı uzay aracına verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “ay örümceği” sözünün bu anlamını örnekteki Ay Örümceği'ni kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Astronotlar Ay Örümceği'ni bir " cankurtaran sandalı " olarak kullandı.

246 başlık · Derlem cümlesi 174224792

### ay parçası — Dil ve anlatım

Güzel yüzlü birini sevgiyle övmek için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “ay parçası” sözünün bu anlamını örnekteki ay parçası kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bebecik gerçekten ay parçası gibiydi.

John Steinbeck Cennet Çayırı Sel Yayınları · Derlem cümlesi 191610289

### ay yıldız — Toplum ve günlük yaşam

Türk bayrağındaki hilal ve beş köşeli yıldızın birlikte oluşturduğu şekil.

**Öğrenme amacı:** “ay yıldız” sözünün bu anlamını örnekteki ay yıldız kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Erdoğan'ın ay yıldız motifli çelengi Atatürk'ün mozolesine bırakmasının ardından saygı duruşunda bulunuldu, İstiklal Marşı okundu.

475 başlık · Derlem cümlesi 324132959

### azca — Dil ve anlatım

Küçük bir miktarda.

**Öğrenme amacı:** “azca”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Hardalların tadı, genellikle azca baharatlı çokça da ekşidir.

Mehmet Yaşin · Derlem cümlesi 370657613

[Kaynak](https://www.gazetepencere.com/yazarlar/mutfakta-ucusan-bilgiler-667023h)

### azerice — Matematik ve dil

Azerbaycan'da konuşulan ve Türkçeye benzeyen dil.

**Öğrenme amacı:** “azerice”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Aralarında Azerice konuştuklarından konuşulanı anlamam zor olmadı.

104 başlık · Derlem cümlesi 208129087

### azı — Doğa ve çevre

Yiyecekleri ezip öğüten arka diş; azı dişi.

**Öğrenme amacı:** “azı”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Pembe dilini ve minnacık azı dişlerini göstererek esnedi.

Kemal Tahir — Karılar Koğuşu · Derlem cümlesi 111342829

### azıcık — Matematik ve dil

Çok az miktarda.

**Öğrenme amacı:** “azıcık”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Yanlarına azıcık sos döküyor.

Ali Smith Kış Kafka Yayınları · Derlem cümlesi 280896923

### azı dişi — Doğa ve çevre

Ağzın arkasında bulunan ve yiyecekleri öğüten diş.

**Öğrenme amacı:** “azı dişi”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Pembe dilini ve minnacık azı dişlerini göstererek esnedi.

Kemal Tahir — Karılar Koğuşu · Derlem cümlesi 111342829

### azman — Dil ve anlatım

Alışılmıştan çok daha büyük olan.

**Öğrenme amacı:** “azman”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> İşte bu da o kapının azman anahtarı.

William Shakespeare Kısasa Kısas Remzi Kitabevi · Derlem cümlesi 285911445

### az az — Eğitim ve toplum

Küçük miktarlar hâlinde.

**Öğrenme amacı:** “az az” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> şurubu, ayva şurubu ve taze gül şurubu az az içirilir.

Orta ve yeni Türkçede (1600'e kadar) tıp terimleri · Derlem cümlesi 364941265

### bahçe — Yakın çevre

Çiçek, ağaç, meyve veya sebze yetiştirilen; gezmek ve dinlenmek için de kullanılan açık alan.

**Öğrenme amacı:** Ev, okul ve park çevresindeki yetiştirme alanlarını tanımak.

> Evlerinin her köşesini minik bir bahçeye çevirirler.

C1 Dinleme Kitapçığı · Derlem cümlesi 151446337

### bulut — Gökyüzü

Gökyüzünde bir arada duran çok küçük su damlacıklarının veya buz parçacıklarının oluşturduğu görünür topluluk.

**Öğrenme amacı:** Gökyüzünü gözleyerek bulutlu ve açık havayı anlatmak.

> Karanlık bastırmıştı; gökyüzü yoğun bulutlarla kaplıydı.

D.H. Lawrence-Harman Yerinde Ask · Derlem cümlesi 144144436

### cümle — Sözlü ve yazılı anlatım

Bir düşünceyi, duyguyu, isteği ya da haberi dil bilgisi bakımından tamamlanmış bir bütün olarak anlatan söz dizisi.

**Öğrenme amacı:** Verilen sözcükleri anlamlı bir sıraya koyarak tamamlanmış bir düşünce anlatan cümle kurmak.

> Ekrem, olay anlatımında mümkün olduğu kadar kısa cümleler kullanmanın önemini vurgular.

Türkan Gözütok — Recâizade Mahmut Ekrem'in Yazdığı Bir Takrîz Örneği: İdes'e Takrîz — 2019 · Derlem cümlesi 385401724

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/joiss/article/599330)

> Bir konuda herkes aynı cümleyi kullanırken o aynı anlama gelen ama farklı cümleler kullanarak konuşuyordu.

Aybüke Koçbay, Ayperi Dikici Sığırtmaç — Okul Öncesi Dönem Özel Yetenek Potansiyeli Olan Çocukların Eğitim Süreçlerinin Değerlendirilmesi — 2023 · Derlem cümlesi 384875694

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/yyuefd/article/1298748)

### çevre — Yaşadığımız yer

İçinde yaşadığımız veya bulunduğumuz yer ve etrafımızdaki canlılarla cansız varlıkların bütünü.

**Öğrenme amacı:** Yaşadığın yeri tanımak ve çevreni korumak için yapabileceklerini anlatmak.

> Aslında çevremizi çok basit önlemlerle korumak mümkün.

A2 Dinleme Metinleri · Derlem cümlesi 151453862

### emek — Çalışma ve üretme

Bir işi yapmak için harcanan zaman, güç ve çaba.

**Öğrenme amacı:** Kendi çalışmanı ve başkalarının bir işe kattığı çabayı fark etmek.

> Ne varsa önceden hazırlamışsın, hiçbirinde benim emeğim yok.

Ahmet Şerif İzgören - Süpermen Türk Olsaydı Pelerinini Annesi Bağlardı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3423797

### gölge — Işık ve çevre

Güneşten ya da başka bir kaynaktan gelen ışığın, önüne çıkan bir varlık yüzünden ulaşamadığı yerde oluşan karanlık alan.

**Öğrenme amacı:** Bir nesnenin gölgesini gözlemleyip ışığın yönü değiştiğinde gölgenin nasıl değiştiğini anlatmak.

> Bu nedenle son on yıllarda halk sağlığı uzmanları gölgede durma, vücudun belli bölgelerini kapatma ve güneş kremi kullanımı gibi önlemlerle güneşten kaçınmayı öneriyor.

Güneş ışığının faydası zararından fazla mı? · Derlem cümlesi 383403740

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/saglik/gunes-isiginin-faydasi-zararindan-fazla-mi-252448)

> Gölgede 40 dereceye varan sıcakta terden sırılsıklam çalışıyorlar.

“Biz elemanız abla... Patrona sıcak deyince darılıyor!” · Derlem cümlesi 382528464

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/mine-senocakli/biz-elemaniz-abla-patrona-sicak-deyince-dariliyor-184102)

### ışık — Görme ve aydınlanma

Güneş, lamba gibi kaynaklardan yayılan ve çevremizdeki şeyleri görmemizi sağlayan enerji.

**Öğrenme amacı:** Aydınlık ve karanlık ortamlardaki görme deneyimini anlatmak.

> Kısa sarı saçları ışıkta büsbütün açık bir renge bürünmüştü.

A. S. Byatt - Oyun.temiz.txt · Derlem cümlesi 3325242

### iş birliği — Birlikte çalışma

İnsanların ortak bir amacı gerçekleştirmek için görevleri, düşünceleri veya araçları paylaşarak birlikte çalışması.

**Öğrenme amacı:** Ortak bir sınıf görevini küçük işlere ayırmak ve bu işleri arkadaşlarıyla paylaşarak tamamlamak.

> Sosyal okuryazarlık, sosyal dinamikleri anlama ve yönlendirme, ilişkiler kurma ve ortak hedeflere ulaşmak için başkalarıyla iş birliği yapma becerisini teoriden pratiğe aktaran bir yetenektir.

Hasan Akay — Siyaset Bilimi’nde Sivil Toplum Okuryazarlığının Önemi: Kavramsal ve Teorik Bir Yaklaşım — 2025 · Derlem cümlesi 386181851

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/alinterisosbil/article/1694894)

> Yayıncılık profesyonellerinin bir araya geleceği, olası iş birliği projelerini tartışacakları, telif alışverişi yapacakları bir zirve olacak fuarımız.

Üç sene sonra fuar şehre geri dönüyor · Derlem cümlesi 386102639

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/nazli-berivan-ak/uc-sene-sonra-fuar-sehre-geri-donuyor-165922)

### kök — Bitkiler

Bitkinin genellikle toprağın içinde bulunan, onu bulunduğu yere tutunduran ve suyla mineralleri almasını sağlayan bölümü.

**Öğrenme amacı:** Bir bitkinin kökünü, gövdesini ve yaprağını ayırt etmek.

> Gelişmiş bitkilerde kök, gövde ve yaprak bulunur.

C1 Öğretmen Kitabı · Derlem cümlesi 151605613

### merak — Öğrenme isteği

Bir şeyi öğrenme, anlama veya keşfetme isteği; insanı soru sormaya, dikkatle bakmaya ve araştırmaya yönelten duygu.

**Öğrenme amacı:** Merak ettiği bir konu hakkında soru oluşturmak ve cevabı bulmak için izleyebileceği bir yolu söylemek.

> Çocuğun merakla yaklaştığı her konu onun çok derinlemesine öğrenebileceği bir bilgiye dönüşebilir.

Artık iyi eğitim yetmiyor sürdürülebilirlik okuryazarlığı da şart · Derlem cümlesi 384804443

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/egitim/artik-iyi-egitim-yetmiyor-surdurulebilirlik-okuryazarligi-da-sart-163530)

> İlçelerden gelen öğrencilere bilimi sevdirmeyi amaçlayan bu ziyaretlerde, çocukların merak duygusunu geliştiren deneyler, atölye çalışmaları ve eğitici sunumlar gerçekleştiriliyor.

Bilim Merkezi her yaştan ziyaretçiyi ağırlıyor · Derlem cümlesi 384847580

[Kaynak](https://www.yenigungazetesi.com.tr/egitim/bilim-merkezi-her-yastan-ziyaretciyi-agirliyor-173319h)

### paylaşmak — Eşyaları ve yiyecekleri bölüşme

Elindeki bir şeyin bir bölümünü başkasına vermek ya da onu başkasıyla birlikte kullanmak.

**Öğrenme amacı:** Yiyecek, oyuncak ve okul araçlarını bölüşmeyi günlük bir örnekle anlatmak.

> İşin güzel tarafı yaptığı oyuncakların bir bölümünü arkadaşlarıyla paylaşarak yeni arkadaşlar edinmişti.

Ahmet Şerif İzgören - Küçük Beyaz Uğur Böceği.temiz.txt · Derlem cümlesi 3426036

> Üzeri kremalı, içi çikolatalı keki paylaştıktan sonra annem bir iç çekmiş.

Aimee Bender - Limonlu Pastanın Sıradışı Hüznü.temiz.txt · Derlem cümlesi 3413290

### sayı — Sayılar ve ölçme

Varlıkların kaç tane olduğunu, sıralarını veya ölçülen bir büyüklüğün değerini göstermeye yarayan matematik kavramı.

**Öğrenme amacı:** Bir nesne grubunu saymak, elde ettiği sayıyı aynı çokluğu gösteren başka gruplarla eşleştirmek.

> Çin Süper Ligi'nde takımların kadrolarına alabileceği yabancı oyuncu sayısı en fazla beş.

Çin futbolu nereye gidiyor? · Derlem cümlesi 386362918

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/cin-futbolu-nereye-gidiyor/27154)

> Onuachu'nun Trabzon'a gelişiyle birlikte takımdaki Nijeryalı oyuncu sayısı 3'e çıktı.

Paul Onuachu döndü! Trabzonspor, Kasımpaşa maçı hazırlıklarına devam etti · Derlem cümlesi 386351425

[Kaynak](https://www.f5haber.com/spor/paul-onuachu-dondu-trabzonspor-kasimpasa-maci-hazirliklarina-devam-etti-6873623)

### soru — Sorma ve öğrenme

Bir şeyi öğrenmek, açıklığa kavuşturmak veya doğrulamak için cevap beklenerek söylenen ya da yazılan söz.

**Öğrenme amacı:** Bilmediği bir konu hakkında açık ve cevaplanabilir bir soru kurmak; aldığı cevabın soruyla ilgili olup olmadığını belirlemek.

> Bu basamağın amacı bazı öğrencilerin başlangıçta sordukları sorulara cevap vermek, öğrencilerin konu ile ilgili farklı sorular üretmelerini sağlamak, konuya ilgi çekmek ve öğretmen ve öğrencilerin bilgilerini genişleteceği ortak bir deneyim yaşamalarını sağlamaktır.

Canan Cengiz, Faik Özgür Karataş — YANSITICI DÜŞÜNME VE ÖĞRETİMİ — 2016 · Derlem cümlesi 386377238

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/milliegitim/article/405997)

> Bu soruların hepsinin bilimsel yanıtı var.

Saatte 9.6 milyon sterlin · Derlem cümlesi 386365074

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/saatte-96-milyon-sterlin/26973)

### sorumluluk — Görev ve davranış

Üstlendiğin işleri yapma ve davranışlarının sonuçlarını kabul etme görevi.

**Öğrenme amacı:** Okulda ve evde üstlendiğin işleri söylemek; yaptıklarının başkalarını nasıl etkilediğini düşünmek.

> Görev ve sorumluluklarımdan bahsedebilirim.

B1 DERS KİTABI · Derlem cümlesi 151467097

### tohum — Bitkilerin gelişimi

İçinde yeni bir bitkinin başlangıcını taşıyan, uygun koşullarda filizlenebilen yapı.

**Öğrenme amacı:** Bir fasulye tohumunun filizlenmesini gözlemlemek ve değişimini resimlerle anlatmak.

> Bu sırada dökülen tohumlar, bitkinin aynı alanda tekrar yetişmesini sağlamaktadır.

Afife Mat — Eczacılık Tarihi Araştırmaları — 2003 · Derlem cümlesi 354335179

> Park için İstanbul'dan çeşitli tohumlar getirildi.

ATAM — Iğdır’da Siyasi, Sosyal ve Ekonomik Hayat (1923-1970) · Derlem cümlesi 351266132

### yardımlaşmak — Birlikte iş yapma

Bir işi yaparken veya bir güçlüğü aşarken birbirine yardım etmek.

**Öğrenme amacı:** Ortak bir işte ne yapabileceğini söylemek ve gerektiğinde yardım istemek.

> Zor zamanlar ya da her türlü ihtiyaç durumunda yardımlaşmalıyız.

Devrim Murat Güzelküçük, Musa Mercan — Aileden okula millî dayanışma ve kardeşlik: değerler eğitimi bağlamında nitel bir araştırma — 2026 · Derlem cümlesi 366051455

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/kaped/article/1848969)

### yuva — Hayvanların yaşamı

Kuşların ve bazı başka hayvanların barınmak veya yavrularını büyütmek için hazırladığı ya da kullandığı korunaklı yer.

**Öğrenme amacı:** Bir kuş yuvasının yavrular için ne işe yaradığını anlatmak; doğadaki yuvaları rahatsız etmeden gözlemlemek.

> Yuvadaki yumurtadan çıkan bir kuş, binanın açık penceresinden içeriye girdi.

Kadirli Belediyesinde Kırlangıç Yavrusu · Derlem cümlesi 378949396

[Kaynak](https://gazette.com.tr/Haber/genel/kadirli-belediyesinde-kirlangic-yavrusu-122896)

> Çocuklar için kuş yuvası yapımı ve doğa keşif oyunları da etkinlikler arasında yer alıyor.

Dünya Sulak Alanlar Günü Kutlanacak · Derlem cümlesi 379175179

[Kaynak](https://www.yalovagazetesi.com/dunya-sulak-alanlar-gunu-kutlanacak)

### âdem — Toplum ve günlük yaşam

Dinî anlatılarda ilk insan olarak anılan kişi.

**Öğrenme amacı:** “âdem” sözünün bu anlamını örnekteki Âdem kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Havva, Âdem'i nasıl arayacağını; Âdem Havva'yı nerede bulacağını düşünüyordu.

Ahmet Hamdi Tanpınar Hikayeler Dergah Yayınları · Derlem cümlesi 268930558

### âdemelması — Doğa ve çevre

Boynun önünde, yutkunurken hareket eden çıkıntı.

**Öğrenme amacı:** “âdemelması”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Profiline bakınca, ters ışıkta sadece yutkundukça aşağı yukarı oynayan âdemelmasını görüyordum.

Mehmet Murat Somer — Buse Cinayeti · Derlem cümlesi 118950613

### âdeta — Dil ve anlatım

Bir şeye çok benzer biçimde, sanki.

**Öğrenme amacı:** “âdeta”: Sözcüğün tanımdaki temel özelliğini bir günlük yaşam örneğiyle açıklamak.

> Âdeta bir cambaza dönmüştü.

Kudret_Türk_Edebiyatında_Hikaye_ve_Roman.temiz.txt · Derlem cümlesi 108211440

## Ortaokul · 5–8. sınıf

### a — Dil ve anlatım

Bir sözün başında veya sonunda kullanılarak şaşırma, hatırlama, sevinme ya da kızma duygusunu belirginleştiren ünlem.

**Öğrenme amacı:** “a” sözünün bu anlamını örnekteki A kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " A, bu kadar alıngan olmayın, canım!

Anne Bronte Agnes Grey Merkez Yayınları · Derlem cümlesi 185999195

### a — Matematik ve dil

Dilek bildiren bir fiilin sonuna katılarak söze rica, çağrı veya ısrar tonu veren a ya da e sesi.

**Öğrenme amacı:** “a” sözünün bu anlamını örnekteki alsana kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Beyim, şu gümüş haçı iki onluğa alsana, " dedi, " saf gümüştür!

Budala (Is Bankasi) - Fyodor Mihailovic Dostoyevski.temiz.txt · Derlem cümlesi 101493523

### aba — Dil ve anlatım

Kalın yünden yapılan, özellikle eski tür giysilerde kullanılan kumaş.

**Öğrenme amacı:** “aba”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ağır, aba pantolonu sonsuz bir zarafetle taşıyordu üstünde.

Jean Genet Gülün Mucizesi Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 220760552

### aba — Toplum ve günlük yaşam

Kalın yünlü aba kumaşından dikilen, gövdeyi örten uzun üst giysisi.

**Öğrenme amacı:** “aba” sözünün bu anlamını örnekteki abalarına kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Koyu renkli, uzun abalarına sarınmış iki hamal, ellerini sönmekte olan kamp ateşinin üzerine uzatmışlardı.

Erik Orsenna — Dokuz Gitarda Dünya Tarihi · Derlem cümlesi 112686808

### abajur — Toplum ve günlük yaşam

Lambanın ışığını yumuşatmak veya belli bir yöne vermek için çevresine takılan başlık.

**Öğrenme amacı:** “abajur”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Lambanın abajuru şişeye çarparak tıkırdıyordu.

Maksim Gorki — Benim Üniversitelerim · Derlem cümlesi 111576541

### abajur — Toplum ve günlük yaşam

Işığını bir başlıkla yumuşatan, masa üstünde veya ayak üzerinde duran lamba.

**Öğrenme amacı:** “abajur” sözünün bu anlamını örnekteki abajurun kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Başucumdaki abajurun ampulü de aynı tavandaki gibi, ince bir tülbentle sarılmıştı.

Tuna Kiremitçi - Git Kendini Çok Sevdirmeden.temiz.txt · Derlem cümlesi 102973551

### abaküs — Matematik ve dil

Çubuklar üzerindeki boncukların konumuyla sayıları gösterip işlem yapmaya yarayan hesap aracı.

**Öğrenme amacı:** “abaküs”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Abaküs ile çeşitli hesaplamalar yapılabiliyordu.

Uysal — Bilgisayar Bilimi ve Mühendisliğine Giriş · Derlem cümlesi 111734603

### abandone — Toplum ve günlük yaşam

Baskı karşısında şaşırıp etkili bir karşılık veremez duruma düşmüş.

**Öğrenme amacı:** “abandone”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu boksör sopa yemeğe devam eder ve artık dövüşemeyecek duruma gelirse ona abandone oldu denilir.

Reorg (2) · Derlem cümlesi 379055243

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/reorg-2/442087)

### abanmak — Toplum ve günlük yaşam

Gövdesinin ağırlığını bir şeye vererek ona dayanmak.

**Öğrenme amacı:** “abanmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Eva Arias, avuçlarıyla masaya abandı.

Jean-Christophe Grangé — Ölü Ruhlar Ormanı · Derlem cümlesi 130982813

### abanoz — Dil ve anlatım

Koyu renkli, sert ve değerli bir ağaç malzemesi.

**Öğrenme amacı:** “abanoz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Abanoz tahtaya, şimşir tahtaya yapmadığım resimleri, şekilleri suya yaptım.

Mevlânâ — Dîvân-ı Kebîr · Derlem cümlesi 113025996

### abanozgiller — Doğa ve çevre

Abanoz ve Trabzon hurması gibi ağaçların yer aldığı bitki ailesi.

**Öğrenme amacı:** “abanozgiller”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adını pek sık duymadığımız abanozgiller familyasının en nadide üyelerinden olur Trabzon hurması.

211 başlık · Derlem cümlesi 185635178

### abartı — Dil ve anlatım

Bir şeyi olduğundan daha büyük, güçlü veya önemli gösteren anlatım.

**Öğrenme amacı:** “abartı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Roman boyunca öykü abartılarla süslenir ve renk bulur.

Asuman Kafaoğlu - Yazın Sanatı.temiz.txt · Derlem cümlesi 4365562

### abartmak — Dil ve anlatım

Bir olayın veya özelliğin önemini olduğundan fazla göstermek.

**Öğrenme amacı:** “abartmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Eserdeki aruz hatalarını da abartmamak gerekir.

Ercilasun_Türk_Dili_Tarihi.temiz.txt · Derlem cümlesi 105152337

### abaza — Toplum ve günlük yaşam

Kuzeybatı Kafkasya kökenli Abaza halkından olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “abaza” sözünün bu anlamını örnekteki Abaza kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Abaza asıllı olan annesinin adı bilinmemektedir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 31 (Muhammediyye) · Derlem cümlesi 146060204

### abazaca — Dil ve anlatım

Kafkasya kökenli Abaza topluluklarının konuştuğu dil.

**Öğrenme amacı:** “abazaca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Muhteşem gecede " Şinaho Betül Bilgin " ve " Mızıkalar Susmasın " ekibinin Çerkezce ve Abazaca söylediği şarkılar büyük alkış aldı.

503 başlık · Derlem cümlesi 314397820

### abdal — Toplum ve günlük yaşam

Anadolu’da yaşayan ve bu ortak adla anılan Türkmen topluluklarından biri.

**Öğrenme amacı:** “abdal” sözünün bu anlamını örnekteki Abdal kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ancak Çepni dilinde Abdal dili unsurlarından faydalanıldığı anlaşılmaktadır.

Caferoğlu_Türk_Dili_Tarihi.temiz.txt · Derlem cümlesi 4080902

### abdest — Toplum ve günlük yaşam

Müslümanların namaz gibi ibadetler için vücudun belirli yerlerini suyla temizlemesi.

**Öğrenme amacı:** “abdest”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Hemen imam abdest alıp hazreti şeyhe gelmiştir.

Erzurumlu İbrahim Hakkı — Mârifetnâme · Derlem cümlesi 142284049

### abece — Matematik ve dil

Bir dilde kullanılan harflerin belirlenmiş sırası; alfabe.

**Öğrenme amacı:** “abece”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Abece sırasına göre düzenlenen yapıtta, birbiriyle ilgili madde başlarına göndermeler yapılmıştır.

Aksan_Her_Yönüyle_Dil_Ana_Çizgileriyle_Dilbilim.temiz.txt · Derlem cümlesi 4136641

### abecesel — Matematik ve dil

Sözcükleri, harflerin alfabedeki yerine göre sıralayan.

**Öğrenme amacı:** “abecesel”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu tanıma göre abecesel olarak sıralanmayan tematik sözlükler, sözlük kapsamının dışında bırakılmaktadır.

Boz-Editör_Dilbilim_Teorik_ve_Uygulamalı_Alanlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 3930470

### abes — Dil ve anlatım

Bulunulan duruma uymadığı için yersiz görünen.

**Öğrenme amacı:** “abes”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama tüm bunlar burada abes kaçardı.

Arkadi & Boris Strugatski - Uzayda Piknik(Nirengi).temiz.txt · Derlem cümlesi 4622308

### abide — Dil ve anlatım

Tarihî veya mimari değeriyle öne çıkan büyük eser.

**Öğrenme amacı:** “abide”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Erzurum büyük ve muhteşem mimari abidelerle süslenmişti.

Ercan degir, Süleyman Özbek — Olcaytu Han Ve Zamani 1304 1316 · Derlem cümlesi 370595607

### abiye — Dil ve anlatım

Düğün veya balo gibi özel toplantılarda giyilen gösterişli giysi.

**Öğrenme amacı:** “abiye”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Balo kıyafetleri, Tanrım, abiyeler.

James Joyce Ulysses Kafka Yayınları · Derlem cümlesi 205524382

### abla — Toplum ve günlük yaşam

Aynı ailede bir kişiden yaşça büyük olan kız kardeş.

**Öğrenme amacı:** Akrabalık adlarının kişiye göre değişmesini kavramak.

> Ablam öğretmen olunca ben de onun izinden gitmek istedim.

Başöğretmen Atatürk'ün gösterdiği yolda, TEV'le geleceğe iz bırakanlar · Derlem cümlesi 400146201

[Kaynak](https://www.cumhuriyet.com.tr/turkiye/basogretmen-ataturk-un-gosterdigi-yolda-tev-le-gelecege-iz-birakanlar-2455372)

### ablak — Dil ve anlatım

Yüz için, geniş ve yuvarlak görünüşlü.

**Öğrenme amacı:** “ablak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sonra ablak suratlı bir adam Jacob'a bir not uzattı.

Virginia Woolf Jakob'un Odası İthaki Yayınları · Derlem cümlesi 191541418

### abone — Toplum ve günlük yaşam

Bir yayın veya hizmetten düzenli yararlanmak üzere kaydolan kişi ya da kuruluş.

**Öğrenme amacı:** Düzenli hizmet ilişkisini tek seferlik satın almadan ayırmak.

> Yılbaşında iyi bir gazeteye abone olacağım.

Maksim Gorki — Ekmeğimi Kazanırken · Derlem cümlesi 111586489

### abonman — Toplum ve günlük yaşam

Bir hizmetten belirli süre boyunca ya da belirli sayıda yararlanma hakkı veren düzenleme.

**Öğrenme amacı:** Ulaşımda bilet ile süreli kullanım hakkını karşılaştırmak.

> Abonman kartını uzattı, daha önceden açılmış iki delik yardımıyla biletçiye bir göz kırptı.

Gunlerin Kopugu - Boris Vian.temiz.txt · Derlem cümlesi 101104836

### abonman — Toplum ve günlük yaşam

Belirli bir hizmetten yararlanma hakkını gösteren kart veya belge.

**Öğrenme amacı:** “abonman” sözünün bu anlamını örnekteki abonmanım kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Herhalde beş bin beş yüz yen kadar bir para, bir telefon kartı, bir banka kartı ve yüzme havuzu abonmanım vardı.

Haruki Murakami — Zemberekkuşu'nun Güncesi · Derlem cümlesi 131070917

### abrakadabra — Dil ve anlatım

Sihirbazlık gösterilerinde veya masallarda sihir yapılıyormuş gibi söylenen söz.

**Öğrenme amacı:** “abrakadabra”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ve işte hokus pokus, abrakadabra!

Susan Sontag Amerikada Everest Yayınları · Derlem cümlesi 244531664

### absorbe — Doğa ve çevre

Bir maddenin ışık gibi bir enerjiyi içine alması; soğurma.

**Öğrenme amacı:** “absorbe”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kimyasal güneş kremleri UV ışınlarını absorbe etmede çok etkili olsa da çinko oksit ve titanyum dioksit gibi bileşenler içeren mineral (veya fiziksel) güneş kremlerinin daha önce bu ışınları ve görünür ışığı yansıttığı ve saçtığı düşünülüyordu.

230 başlık · Derlem cümlesi 151283824

### abuk sabuk — Dil ve anlatım

Birbiriyle veya konuyla ilgisi kurulamadığı için anlamsız bulunan.

**Öğrenme amacı:** Konuyla ilgili itirazı tutarsız itirazdan ayırmak.

> Abuk sabuk itirazları bırakın da düşün önümüze.

Jack London — Jerry · Derlem cümlesi 123397520

### acaba — Dil ve anlatım

Bir soru veya düşüncede merak ya da kararsızlık bulunduğunu gösteren söz.

**Öğrenme amacı:** “acaba”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yanlış numara mıydı acaba?

Tess Gerritsen - Rizzoli ve Isles #5 - Siliniş.temiz.txt · Derlem cümlesi 103407522

### acar — Dil ve anlatım

Canlı, çevik ve iş yapmaya istekli olan.

**Öğrenme amacı:** “acar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Ufak tefek ama acar mı acar! "

Refik Halid Karay Memleket Yazıları 07 Bu Gazeteciler İnkılap Yayınları · Derlem cümlesi 274731023

### acar — Toplum ve günlük yaşam

Gürcistan'ın Türkiye sınırına yakın Acara bölgesinde yaşayan halktan olan kimse.

**Öğrenme amacı:** “acar” sözünün bu anlamını örnekteki Acarların kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Acarların tarihi, dili, dini, kültürü, etnografyası hakkında değerli bilgiler içeren bu makaleler, Türkiye-Gürcistan-Acaristan ilişkilerine de ışık tutmaktadır.

Afina Barmanbay — “Çırpınırdı Karadeniz” Şairi Ahmed Cevad’ın Makalelerinde Karadeniz Bölgesi — 2024 · Derlem cümlesi 364582091

### acayipleşmek — Dil ve anlatım

Önceden tanıdık veya olağan görünen durumunu yitirip tuhaflaşmak.

**Öğrenme amacı:** Bir görünümün zaman içinde değişmesini anlatmak.

> Piyer'in gözleri karardı, her şey bir acayipleşti, bulanıklaştı.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100499648

### ace — Toplum ve günlük yaşam

Teniste, kurallara uygun atılan ve rakibin topa hiç dokunamadığı için doğrudan puan kazandıran servis.

**Öğrenme amacı:** “ace”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Querrey, bu maçta servisleriyle 31 ace (direk puan) attı.

Wimbledon değişiyor mu? · Derlem cümlesi 394818848

[Kaynak](https://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/engin-kratzer/wimbledon-degisiyor-mu-40139860)

### acele — Toplum ve günlük yaşam

İşi kısa sürede bitirmeye çalışarak, hızla.

**Öğrenme amacı:** “acele”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Acele bitirmek istiyordu işini.

Nikos Kazancakis — Günaha Son Çağrı · Derlem cümlesi 114847396

### aceleleştirmek — Dil ve anlatım

Bir işin veya sürecin daha kısa sürede ilerlemesini sağlamak.

**Öğrenme amacı:** Bir süreç anlatısında aceleleştirmek fiilinin ilerlemeyi hızlandırma anlamını belirlemek.

> doğaca imkan verilen ilerleyişleri sağlamak ve aceleleştirmek

Hikmet Kıvılcımlı — Metafizik Sosyolojiler · Derlem cümlesi 150642166

### acem — Dil ve anlatım

Eski metinlerde İranlı birini anlatmak için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “acem”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Fatih'in tedavisine hekimbaşı Laristanlı Acem Hamideddin el - Lari başladı.

Erhan Afyoncu — Sorularla Osmanlı İmparatorluğu · Derlem cümlesi 110158700

### acemce — Dil ve anlatım

Fars dili için eski metinlerde kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “acemce”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Acemce olarak adını sordu.

Gerard De Villiers — Sas #53 - Ayetullah'ın Dulu · Derlem cümlesi 125025008

### acemi — Toplum ve günlük yaşam

Bir işi henüz yeterince yapmadığı için deneyimi az olan.

**Öğrenme amacı:** “acemi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bizden bile acemi bir dinleyici vardı sanki.

Baris Bicakci-Aramizdaki En Kisa Mesafe · Derlem cümlesi 145058406

### acemileşmek — Toplum ve günlük yaşam

Bir işi deneyimsiz biri gibi yapmaya başlamak.

**Öğrenme amacı:** “acemileşmek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Hoşa gitmeye çalıştıkça daha acemileşiyordum.

Stendhal Kızıl ile Kara Can Yayınları · Derlem cümlesi 204937645

### acemi ocağı — Dil ve anlatım

Osmanlı Devleti'nde yeniçeri olmak üzere yetiştirilen gençlerin eğitim gördüğü askerî kurum.

**Öğrenme amacı:** “acemi ocağı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gerek Acemi Ocağı bünyesinde askerî eğitim görenler gerekse taşrada hizmet ve terbiye sürecinden geçenler, belirli bir olgunluğa ulaştıklarında Yeniçeri Ocağı kadrolarına kabul edilmekteydi.

Dilek Lermi, Metin Menekşe — Yabancı Seyyahların Gözünden Osmanlı Devşirme Sistemi ve Acemi Oğlanlar: XVI-XIX. Yüzyıl Seyahatnameleri Üzerine Bir Değerlendirme — 2026 · Derlem cümlesi 389785402

### acemi oğlanı — Dil ve anlatım

Osmanlı Devleti'nde yeniçeri olmak için eğitim ve hizmet sürecinden geçirilen genç.

**Öğrenme amacı:** “acemi oğlanı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Saray için ayrılmayan çocuklar ise acemi oğlanı statüsüyle Osmanlı askerî teşkilatının eğitim mekanizmasına dahil edilmekteydi.

Dilek Lermi, Metin Menekşe — Yabancı Seyyahların Gözünden Osmanlı Devşirme Sistemi ve Acemi Oğlanlar: XVI-XIX. Yüzyıl Seyahatnameleri Üzerine Bir Değerlendirme — 2026 · Derlem cümlesi 389785379

### acı — Dil ve anlatım

Derin üzüntü veren.

**Öğrenme amacı:** “acı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ne hazindir, ne acı vericidir bilseniz!

Fyodor Mihailoviç Dostoyevski — Bir Yazarın Günlüğü · Derlem cümlesi 142188870

### acı — Doğa ve çevre

Vücudun bir yerinde duyulan, kişiyi rahatsız eden ağrı ya da sızı.

**Öğrenme amacı:** “acı” sözünün bu anlamını örnekteki acı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bununla aynı anda Pyotr Stepanoviç sol elinin serçe parmağında müthiş bir acı duydu.

Fyodor Mihailoviç Dostoyevski — Ecinniler · Derlem cümlesi 125097001

### acı — Doğa ve çevre

Kahvede ve bazı bitkilerde duyulan, tatlılıktan farklı keskin tadı taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “acı” sözünün bu anlamını örnekteki acı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Fransız Pazarı'na gidip kızarmış çörekle New Orleans'a özgü o nefis hindiba kokulu acı kahveden içip içmemeyi düşündüm.

Truman Capote-Bukalemunlar Icin Muzik.temiz.txt · Derlem cümlesi 102978699

### acı — Doğa ve çevre

Biber gibi, yenildiğinde ağızda yakıcı bir his bırakan.

**Öğrenme amacı:** “acı” sözünün bu anlamını örnekteki acı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Illyrio kapitone bir koltuğa uzanmıştı, ahşap bir kâseden acı biber ve arpacık soğanı atıştırıyordu.

George R. R. Martin — Buz ve Ateşin Şarkısı #5 - Ejderhaların Dansı · Derlem cümlesi 113153269

### acıklı — Dil ve anlatım

İnsana üzüntü veren.

**Öğrenme amacı:** “acıklı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Acıklı bir hayatı var Handan'ın.

Esmehan Aykol — Kitapçı Dükkanı · Derlem cümlesi 116875467

### acıklı komedi — Dil ve edebiyat

Güldürmekten çok duygulandıran olayların öne çıktığı tiyatro oyunu.

**Öğrenme amacı:** “acıklı komedi” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Nivelle de La Chausee'nin, acıklı komedilerinin vodvillerin ilk örneği olduğu söylenebilir.

Gülhanım Ünsal — Mizahî Ögelerin Çevirisi Üzerine Bir İnceleme: Bir Noel Gecesi Örneği — 2020 · Derlem cümlesi 399639348

### acıkmak — Doğa ve çevre

Besin almaya ihtiyaç duyduğunu açlık duygusuyla hissetmek.

**Öğrenme amacı:** Açlık ile susuzluğu birbirinden ayırmak.

> Hem acıkmış hem susamıştım.

Ursula K. Le Guin - Güçler.temiz.txt · Derlem cümlesi 102779714

### acılaşmak — Tat ve besinler

Yiyecek veya içeceğin tadı acı hâle gelmek.

**Öğrenme amacı:** Bir yiyecek veya içecekte oluşan tat değişimini acılaşmak sözüyle anlatmak.

> Daha uzun süre bekleyen çay, acılaşarak içimi zorlaştırabilir.

Ne Acı Ne de Açık! Tavşan Kanı Çay Demlerken Yıllardır Yapılan Hata · Derlem cümlesi 383201155

[Kaynak](https://www.yenikonya.com.tr/yasam/ne_aci_ne_de_acik_tavsan_kani_cay_demlerken_yillardir_yapilan_hata-1946247)

### acımak — Toplum ve günlük yaşam

Birinin sıkıntısını veya güçsüzlüğünü fark ederek ona karşı üzüntü ve merhamet duymak.

**Öğrenme amacı:** Merhamet bildiren kullanımı beden ağrısından ayırmak.

> Bu yaşlı kişilere çok acımış, gözleri dolmuştu.

Ince Memed 3 - Yasar Kemal.temiz.txt · Derlem cümlesi 101973285

### acımak — Toplum ve günlük yaşam

Vücudun bir bölümünde rahatsızlık veren ağrı hissedilmek.

**Öğrenme amacı:** “acımak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayak parmaklarım acıyor ama yine de bir şey olmuyor.

Veronica Roth - Uyumsuz #1 - Uyumsuz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102507516

### acındırmak — Toplum ve günlük yaşam

Birinin kendisi veya başkası için üzüntü ve merhamet duymasını sağlamak.

**Öğrenme amacı:** Duygu ile başkasında duygu uyandırmayı ayırmak.

> Oyunu kavramıştım, amacı kendini acındırmaktı.

John Fowles — Koleksiyoncu · Derlem cümlesi 123271910

### acıtmak — Doğa ve çevre

Bir etkiyle bedenin bir bölümünde ağrı, sızı veya yanma duygusu oluşturmak.

**Öğrenme amacı:** Dış etki ile bedensel tepki arasında ilişki kurmak.

> Buz gibi bir rüzgar gözlerimizi acıtıyordu.

Anna Seghers - Transit.temiz.txt · Derlem cümlesi 4837769

### acı acı — Dil ve anlatım

Rahatsız edici, keskin ve hüzünlü bir sesle.

**Öğrenme amacı:** “acı acı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Thames'den denize doğru açılan bir geminin sis düdüğü acı acı bağırıyordu.

Kartal Suzulurken - Jack Higgins.temiz.txt · Derlem cümlesi 100950351

### acı badem — Doğa ve çevre

Acı tadı ve keskin kokusuyla tatlı bademden ayrılan badem tohumu; yenmesi zehirlenmeye yol açabilir.

**Öğrenme amacı:** “acı badem”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kendine has, biraz acı bademi, gül, vanilya, biraz da vişne veya kirazı çağrıştıran hoş kokusu ve tadı ile kıymetini damaklara taşır mahlep.

Hamur işlerini bir üst seviyeye taşıyor · Derlem cümlesi 383060212

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/ogul-turkkan/hamur-islerini-bir-ust-seviyeye-tasiyor-200997)

### acı badem kurabiyesi — Toplum ve günlük yaşam

Badem, şeker ve yumurta akıyla yapılan, dışı kabuklu ve içi yumuşak kurabiye.

**Öğrenme amacı:** “acı badem kurabiyesi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Diğer taraftan pasta ve tatlıların yasaklanmasıyla, tahin helvası, acı badem kurabiyesi ve bisküvi fiyatları aşırı yükselmeye başlamıştır.

Bülent Bakar — İSTANBUL’DA EKMEK KARNESİ UYGULAMASI, KARNE VE EKMEK SUİSTİMALLERİ (1942-1946) — 2016 · Derlem cümlesi 396628306

### acı kuvvet — Dil ve anlatım

Çok sert, zorlayıcı ve etkili güç.

**Öğrenme amacı:** “acı kuvvet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Herkes bilir senin acı kuvvetini.

Oğuz Arıcı — ORPHEUS'A AĞIT — 2013 · Derlem cümlesi 336324144

### acı tatlı — Dil ve anlatım

Üzücü ve sevindirici yanları bir arada bulunan.

**Öğrenme amacı:** “acı tatlı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Acı tatlı günler hep hayal oldu.

Kılıç — Dilin İşlevleri ve İletişim · Derlem cümlesi 108835818

### acil — Toplum ve günlük yaşam

Gecikmeden ilgilenilmesi gereken.

**Öğrenme amacı:** “acil”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çünkü kimse acil durum lambalarının pillerini değiştirmek zahmetine girmemişti, sebebi buydu.

Stephen King — Kubbe'nin Altında · Derlem cümlesi 114357417

### acilen — Toplum ve günlük yaşam

Beklemeden, hemen.

**Öğrenme amacı:** “acilen”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Otele yaklaştıkları için acilen karar vermeliydi.

Edward St Aubyn Patrick Melrose 2 Kötü Haber Can Yayınları · Derlem cümlesi 293082901

### acil servis — Toplum ve günlük yaşam

Hastanede hemen değerlendirilmesi gereken hastalarla ilgilenilen bölüm.

**Öğrenme amacı:** “acil servis”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Merdivenlerden inip zemin katın arka tarafındaki acil servise girdi.

Thomas Harris - Kara Pazar.temiz.txt · Derlem cümlesi 103245296

### acur — Doğa ve çevre

Salatalığa benzeyen, uzun ve çoğunlukla oluklu, taze ya da turşu olarak yenilen meyve.

**Öğrenme amacı:** Acurun yenilen meyvesini biçimi ve kullanımıyla tanımak.

> Seyyar arabasında acur satan bir satıcı kenara çekilerek yürüyenlere yol veriyor.

Beş Yıl Sonra Yeniden Mem û Zîn: Bu Aşk Hiç Biter Mi? · Derlem cümlesi 381978721

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/bes-yil-sonra-yeniden-mem-u-zin-bu-ask-hic-biter-mi-212743)

### aç — Toplum ve günlük yaşam

Yeterince yemek yemediği için beslenme ihtiyacı hisseden.

**Öğrenme amacı:** “aç”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sabahtan beri aç durmak kolay değil, " dedi.

Guy de Maupassant — Ay Işığı · Derlem cümlesi 120615086

### açacak — Toplum ve günlük yaşam

Şişeye sıkıca takılmış kapağı kaldırıp açmak için kullanılan el aracı.

**Öğrenme amacı:** “açacak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İster istemez verdi, açacakla birlikte Pepsi şişesini.

Rıfat Ilgaz Cankurtaran Yılmaz Çınar Yayınları · Derlem cümlesi 219283947

### açacak — Toplum ve günlük yaşam

Konserve kutusunun kapağını kenarından keserek açan mutfak aracı.

**Öğrenme amacı:** “açacak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sırt çantamı açarak birkaç konserve, ekmek ve matarayı çıkarıp, konserve açacağıyla birlikte profesöre uzattım.

Haruki Murakami — Haşlanmış Harikalar Diyarı ve Dünyanın Sonu · Derlem cümlesi 131110228

### açelya — Doğa ve çevre

Gösterişli, değişik renkli çiçekleri için yetiştirilen çalı biçimli süs bitkisi.

**Öğrenme amacı:** “açelya”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İlkbaharda açelyalar pembe çiçeklerle bezenince görüntü harika olurdu.

Janet Evanovich — İlk İşim Para İçin · Derlem cümlesi 138750066

### açgözlü — Toplum ve günlük yaşam

Elindekini yeterli bulmayıp başkalarının payını da isteyen.

**Öğrenme amacı:** “açgözlü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu açgözlüler yolda hiç çaktırmadan çöreği yiyip bitirmişler miydi?

Emile Zola — Germinal(Can) · Derlem cümlesi 115009856

### açı — Matematik ve dil

Başlangıç noktaları aynı olan iki ışının oluşturduğu geometrik şekil.

**Öğrenme amacı:** “açı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> O halde açı 60 derecedir.

Şafak Bulut — Zeka Soruları · Derlem cümlesi 109371357

### açığa alma — Toplum ve günlük yaşam

Bir çalışanın görev yapmasının geçici olarak durdurulması.

**Öğrenme amacı:** “açığa alma” sözünün bu anlamını örnekteki açığa alındı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> 7 kamu çalışanı açığa alındı ama bu yeterli değil.

Dilovası’nda ihmalin bedeli: 3’ü çocuk 6 can… 'Bakanlığın da sorumluluk alması, hesap vermesi gerekiyor!' · Derlem cümlesi 401150420

[Kaynak](https://www.cumhuriyet.com.tr/turkiye/dilovasi-nda-ihmalin-bedeli-3-u-cocuk-6-can-bakanligin-da-sorumluluk-almasi-hesap-vermesi-gerekiyor-2451171)

### açık — Toplum ve günlük yaşam

Girişini örten kapı ya da kapağı kapatılmamış olan.

**Öğrenme amacı:** “açık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gabriel açık bir dolaba bakıyordu.

Tess Gerritsen - Rizzoli ve Isles #5 - Siliniş.temiz.txt · Derlem cümlesi 103414174

### açıkgöz — Dil ve anlatım

Fırsatları çabuk fark edip kendi yararına kullanabilen.

**Öğrenme amacı:** “açıkgöz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ne açıkgöz ne de cin fikirliydiler!

İhsan Oktay Anar — Yedinci Gün · Derlem cümlesi 110267761

### açıklama — Dil ve anlatım

Bir konunun nasıl veya neden öyle olduğunu anlamayı sağlayan bilgi ve sözler.

**Öğrenme amacı:** Bir eserin oluşumuna ilişkin bilgiyi ayırt etmek.

> Celâl piyesinin yazılışıyla ilgili bazı açıklamalarda bulunur.

Enginün_Yeni_Türk_Edebiyatı_Araştırmaları.temiz.txt · Derlem cümlesi 106242471

### açıklamak — Dil ve anlatım

Bir konuyu anlaşılır kılmak için gerekli bilgileri ve bağlantıları anlatmak.

**Öğrenme amacı:** “açıklamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Önce güler, sonra anlamını açıklardı.

Hafez Khıyavi Mezarı Kaybolan Adam Gece Kitaplığı — 2019 · Derlem cümlesi 339758900

### açıklayıcı — Matematik ve dil

Cümlede bir sözcüğün kimden veya neden söz ettiğini belirginleştiren ek ifade.

**Öğrenme amacı:** “açıklayıcı” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Herhangi bir ögenin açıklayıcısı konumunda olan ve yargı bildirmeyen ara sözler

Salim Küçük — Ara Sözlü ve Ara Cümleli Cümleler Üzerine — 2020 · Derlem cümlesi 389998748

### açıklık — Dil ve anlatım

Bir konunun kolay anlaşılır ve belli olması.

**Öğrenme amacı:** “açıklık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ancak bunun nasıl yapılacağı açıklık kazanmış değildir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 22 (İHVÂN-I SAFÂ) · Derlem cümlesi 143619241

### açıklık politikası — Toplum ve günlük yaşam

Yönetimin karar ve uygulamalarını toplumun bilgisine ve tartışmasına açmayı amaçlayan yaklaşım.

**Öğrenme amacı:** “açıklık politikası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Mevcut sistemi kurtarmakta başarılı olamayan açıklık politikası diğer cumhuriyetler gibi Kırgızistan'a da bağımsız bir devlet olma yolunu açtı.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 25 (Kastilya) · Derlem cümlesi 143539319

### açıktan atama — Toplum ve günlük yaşam

Memur olarak çalışmayan bir kişinin kamu kadrosuna ilk kez veya yeniden alınması.

**Öğrenme amacı:** “açıktan atama”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Özel sektördeki koşulların da çok iyi olmadığını, bazı hekimlerin açıktan atamalarla yeniden kamuya döndüğünü anımsatan Azap, " Kamuya dönüşler var ama istifa rakamlarını dengeleyecek kadar büyük değil " değerlendirmesini yaptı.

Bir stadyum dolusu hekim istifa etti · Derlem cümlesi 397958271

[Kaynak](https://www.birgun.net/haber/bir-stadyum-dolusu-hekim-istifa-etti-673336)

### açık açık — Dil ve anlatım

Düşüncesini dolaylı sözlere başvurmadan, anlaşılır biçimde belirterek.

**Öğrenme amacı:** “açık açık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Benimle imalarla değil, açık açık konuşun olsun bitsin, ben öyle istiyorum.

Kumarbaz - Fyodor Mihailovic Dostoyevski.temiz.txt · Derlem cümlesi 100853292

### açık alan — Toplum ve günlük yaşam

Hareket etmeye elverişli, engellerle doldurulmamış yer.

**Öğrenme amacı:** “açık alan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Cambaz yasalarına göre sağında ve solunda en azından bir buçuk metrelik açık alan bulunmalıdır.

Arkadi & Boris Strugatski - Uzayda Piknik.temiz.txt · Derlem cümlesi 100444594

### açık alan — Eğitim ve toplum

Kent içinde yapılarla kaplanmamış; oyun, dinlenme ve yeşil çevre için kullanılan alan.

**Öğrenme amacı:** “açık alan” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> parçası olduğunu, çocukların ve gençlerin açık alanlarda kovalamaca, zıplama ve oyun

SADEQ AHMED — Sümer ve Babil'de spor ve oyunlar: Antik Irak'ta sporun kökleri — 2026 · Derlem cümlesi 365245354

### açık artırma — Toplum ve günlük yaşam

Bir malın, alıcıların birbirinden daha yüksek fiyat teklif ettiği yarışmayla satılması.

**Öğrenme amacı:** “açık artırma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Toprak açık artırma ile satılacaktı.

Ince Memed 2 - Yasar Kemal.temiz.txt · Derlem cümlesi 101986822

### açık bilet — Toplum ve günlük yaşam

Belirli bir geçerlilik süresi içinde yolculuk zamanı sonradan kesinleştirilebilen bilet.

**Öğrenme amacı:** “açık bilet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Özellikle öğrenciler, çalışanlar, acil işi çıkan yolcular ve şehir dışı seyahat planı değişen vatandaşlar için açık bilet uygulamasının önemli kolaylık sağlaması bekleniyor.

Otobüs Bileti İadesinde Yeni Dönem, 12 Saat Kala Tam Para İadesi Başladı · Derlem cümlesi 366683172

[Kaynak](https://giresunhaberci.com/otobus-bileti-iadesinde-yeni-donem-12-saat-kala-tam-para-iadesi-basladi/)

### açık büfe — Toplum ve günlük yaşam

Yiyeceklerin, herkesin seçip tabağına alabileceği biçimde sunulması.

**Öğrenme amacı:** “açık büfe”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Özellikle açık büfe davette insan kendisini yemekten alıkoymakta zorluk çeker.

Zuhal Baltaş, Acar Baltaş - Stres ve Başaçıkma Yolları.temiz.txt · Derlem cümlesi 101721698

### açık çek — Toplum ve günlük yaşam

Kesin sınırlar koymadan birine verilen geniş yetki veya destek.

**Öğrenme amacı:** “açık çek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Böyle bir insan tipi nasıl olabilir ve biz bunlara kendimizi yönetmeleri için bir zamanlar nasıl açık çekler verdik bunu anlamam mümkün değil.

88 başlık · Derlem cümlesi 249000932

### açık deniz — Doğa ve çevre

Denizin kıyıdan uzakta kalan geniş bölümü.

**Öğrenme amacı:** “açık deniz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Buzullardan gelen su onu, nehrin akıntısı ile aşağılara, açık denize doğru taşıyordu.

Andersen - Seçme Masallar I.temiz.txt · Derlem cümlesi 4937875

### açık devre — Doğa ve çevre

Akımın izleyeceği yol bir noktada kesildiği için içinden sürekli elektrik akımı geçmeyen devre.

**Öğrenme amacı:** Açık devrede sürekli akım geçmemesi ile gerilim bulunabilmesini ayırt etmek.

> Bu iki pil için elde edilen açık devre voltajı (Voc) değerleri ise sırasıyla 0.70 V ve 0.72 V'tur.

Erdi Akman — Bakır Katkılı TiO2 Fotoanotların Boya Duyarlı Güneş Pilleri Performansı Üzerindeki Etkisi — 2020 · Derlem cümlesi 376698004

### açık duruşma — Toplum ve günlük yaşam

Dinleyicilerin de izleyebildiği mahkeme oturumu.

**Öğrenme amacı:** “açık duruşma” sözünün bu anlamını örnekteki açık duruşmada kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> 3. Kararlar daima gerekçeli olur ve açık duruşmada okunur.

TBMM — Avrupa Birliği üyesi bazı ülkelerin anayasaları : Avusturya, Belçika, Danımarka, Fransa, Almanya, İrlanda, İtalya, Hollanda, Polonya, Portekiz, İspanya [887fd8aa] · Derlem cümlesi 363588830

### açık fikirli — Araştırma ve düşünme

Kendisinden farklı düşünceleri dinlemeye ve değerlendirmeye istekli.

**Öğrenme amacı:** “açık fikirli”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Cosimo, özellikle de yetenekli insanlara karşı her zaman açık fikirliydi.

Alev Alatlı - Batıya Yön Veren Metinler cilt 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 100356663

### açık görüş — Eğitim ve toplum

Cezaevindeki kişinin yakınlarıyla arada cam gibi bir engel olmadan yüz yüze buluştuğu ziyaret.

**Öğrenme amacı:** “açık görüş” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Baba Muzaffer İşnaz, Temmuzdaki açık görüş ziyareti sırasında gardiyanların kendilerine " Türkçe konuşun " diye uyarıda bulunduğunu anlattı:

Cezaevi görüşünde 'Türkçe konuşun' dayatması · Derlem cümlesi 402440651

[Kaynak](https://artigercek.com/guncel/cezaevi-gorusunde-turkce-konusun-dayatmasi-315298h)

### açık hava — Doğa ve çevre

Bina gibi kapalı yerlerin dışındaki doğal hava ortamı.

**Öğrenme amacı:** “açık hava”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Açık havada, güneşte sıcaklık hüküm sürüyordu; bu sıcaklığın, hâlâ hissedilen sabah ayazının dinçleştirici serinliği ile karışması özellikle hoştu.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100504695

### açık hece — Matematik ve dil

Son sesi ünlü olan, sonunda ünsüz bulunmayan hece.

**Öğrenme amacı:** “açık hece”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir sesliyle biten hecelere açık hece (syllabe ouverte), bir sesdeşle biten hecelere de kapalı hece (syllabe fermée) adını veririz.

Banguoğlu_Türkçenin_Grameri.temiz.txt · Derlem cümlesi 3940419

### açık işletme — Doğa ve çevre

Madenin üstündeki toprak ve kaya örtüsü kaldırılarak yüzeyden çıkarıldığı madencilik yöntemi.

**Öğrenme amacı:** “açık işletme” sözünün bu anlamını örnekteki açık işletme kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Gerek iş güvenliği, gerekse çevresel etki değerlendirme (ÇED) bakımından, açık işletme sonrası bozulan arazilerin yeniden düzenlenmesi ve toplum yararına kullanıma sunulması yasal bir zorunluluktur.

M. Suat Delibalta — PASA ŞEV DURAYSIZLIK ANALİZİNE FARKLI BİR BAKIŞ — 2009 · Derlem cümlesi 400249767

### açık kalpli — Toplum ve günlük yaşam

Duygu ve düşüncelerini içtenlikle paylaşan, ilişkilerinde yapmacık davranmayan.

**Öğrenme amacı:** “açık kalpli” sözünün bu anlamını örnekteki açık kalplidir kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Merttir, dürüsttür, açık kalplidir, naziktir, içtendir.

113 başlık · Derlem cümlesi 317764317

### açık kalp ameliyatı — Doğa ve çevre

Göğüs bölgesi açılarak kalbe veya kalbin damarlarına doğrudan müdahale edilen ameliyat.

**Öğrenme amacı:** “açık kalp ameliyatı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> En zor ameliyatları, açık kalp ameliyatlarını, beyin ameliyatlarını icra eden dünyaca ünlü bir cerrah.

Ali Teoman - Karadelik Güncesi.temiz.txt · Derlem cümlesi 5117874

### açık lise — Toplum ve günlük yaşam

Öğrencinin derslerine çoğunlukla okul dışında çalışarak lise öğrenimini sürdürdüğü eğitim biçimi.

**Öğrenme amacı:** “açık lise”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> MEB'de uzaktan eğitim kapsamında düşünülebilecek Açık Lise uygulaması bulunmaktadır.

Ömer Bilen, Faruk Demir, Selçuk Karaman, Yüksel Göktaş — Uzaktan Eğitim Liselere mi İniyor? — 2015 · Derlem cümlesi 350490841

### açık mektup — Dil ve anlatım

Bir kişiye veya kuruma seslenirken herkesin okuyabilmesi için yayımlanan mektup.

**Öğrenme amacı:** “açık mektup”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Öbür yanda Yaşar Nabi, antolojiler konusunda Varlık'ta, " Halit Fahri'ye Açık Mektup " başlığı altında bir yazı kaleme alarak eleştirilerine cevap vermiştir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 122649975

### açık oturum — Araştırma ve düşünme

Bir konunun farklı kişilerce dinleyiciler önünde tartışıldığı toplantı.

**Öğrenme amacı:** “açık oturum”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ve Frankfurt Kongre Salonu'nda yukarıda değindiğimiz konular fuar süresince düzenlenen açık oturumlarda, çeşitli ülkelerin bilim adamları tarafından tartışıldı.

Tezer Özlü - Yeryüzüne Dayanabilmek İçin.temiz.txt · Derlem cümlesi 103374690

### açık oy — Toplum ve günlük yaşam

Kimin ne yönde oy verdiğinin görülebildiği oy kullanma biçimi.

**Öğrenme amacı:** “açık oy”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Rica ederim, açık oyla olsun.

Pal Sokagi Cocuklari - Ferenc Molnar.temiz.txt · Derlem cümlesi 100627363

### açık öğretim — Toplum ve günlük yaşam

Öğrencinin dersleri sürekli bir sınıfa gitmeden, kitaplar ve iletişim araçları yardımıyla izleyebildiği öğretim biçimi.

**Öğrenme amacı:** “açık öğretim”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adayların 978 bin 408'ini Anadolu lisesi, 514 bin 809'unu meslek lisesi, 294 bin 52'sini açık öğretim lisesi, 186 bin 800'ünü imam hatip lisesi, 104 bin 273'ünü fen lisesi mezunları oluşturuyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108596771

### açık önerme — Matematik ve dil

İçindeki değişkenin değeri belirlenince doğru veya yanlış olduğu anlaşılabilen matematik cümlesi.

**Öğrenme amacı:** “açık önerme”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İçinde değişken geçen önermelere açık önerme denir.

Baykal_ve_Beyan_Bulanık_Mantık_İlke_ve_Temelleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 4532382

### açık pazar — Toplum ve günlük yaşam

Yabancı malların çok az kısıtlamayla kolayca satılabildiği ülke veya bölge.

**Öğrenme amacı:** “açık pazar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Türkiye, 1838'de imzalanan Ticaret Anlaşması'yla, ileri Avrupa ekonomisinin açık pazarı haline geldi.

Doğan Avcıoğlu — Osmanlı'nın Düzeni · Derlem cümlesi 142826759

### açık sayım — Toplum ve günlük yaşam

Seçimde kullanılan oyların, sayma işlemi izlenebilecek biçimde göz önünde sayılması.

**Öğrenme amacı:** “açık sayım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Seçimler, Yüksek Seçim Kurulu'nun genel yönetim ve denetimi altında serbest, eşit, gizli, tek dereceli genel oy, açık sayım ve döküm ilkelerine göre yapılır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 03 (Amasya) · Derlem cümlesi 146184349

### açık seçik — Dil ve anlatım

Karıştırılmayacak veya kuşku bırakmayacak kadar belli biçimde.

**Öğrenme amacı:** “açık seçik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kenti daha açık seçik anımsıyorum.

Umberto Eco - Foucault Sarkacı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102844249

### açık sözlü — Toplum ve günlük yaşam

Düşüncesini gizlemeden ve dolandırmadan söyleyen.

**Öğrenme amacı:** “açık sözlü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Türk Edebiyatında, onun kadar açık sözlü bir şair herhalde gelmemiş, hatta ondan sonra da çıkmamıştı...

Murat_Bardakc%CC%A7%C4%B1-Os.temiz.txt · Derlem cümlesi 100703468

### açık teşekkür — Eğitim ve toplum

Bir kişi veya kuruma herkesin görebileceği bir yazı ya da yayınla iletilen teşekkür.

**Öğrenme amacı:** “açık teşekkür” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Bu bağlamda, kamuya açık teşekkür paylaşımlarının, kurumun siyasal

İHSAN ÇAKIR — Lobiciliğin yenilikçi yolu dijital lobicilik: EYT düzenlemesi üzerinden bir analiz — 2026 · Derlem cümlesi 349469863

### açık tohumlular — Doğa ve çevre

Tohumları meyve içinde gelişmeyen, çam ve köknar gibi bitkilerin yer aldığı grup.

**Öğrenme amacı:** “açık tohumlular”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Angiospermae (Kapalı Tohumlular) veya Gymnospermae (Açık Tohumlular) olma durumları, yaprak durumları ve doku özellikleri birbirleriyle ilişkilendirilerek karayollarında kullanıcıların güvenliğinin sağlanması konusunda far ışıklarını perdeleme ve sürücülerin dikkatlerinin dağılmasını engelleme işlevleri kapsamında değerlendirilmiştir.

20 yazar — 20 başlık · Derlem cümlesi 165680879

### açık tribün — Toplum ve günlük yaşam

Üstü çatıyla kapatılmamış seyirci oturma bölümü.

**Öğrenme amacı:** “açık tribün”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Pete'in tek umurunda olan açık tribünlerde birlikte yemek yiyeceği kimsenin olmamasıydı.

Tom Gordon'a Asik Olan Kiz — Stephen King · Derlem cümlesi 109906021

### açık yürekli — Toplum ve günlük yaşam

Duygu ve düşüncelerini içtenlikle paylaşan.

**Öğrenme amacı:** “açık yürekli”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Genç kadın onun yiğit açık yürekli tutumundan hoşlanıyor ve onu kendine can yoldaşı ve dert ortağı olarak görüyordu.

Margaret Mitchell - Rüzgar Gibi Geçti.temiz.txt · Derlem cümlesi 100805053

### açılım — Araştırma ve düşünme

Bir konuyu anlamayı sağlayan yeni düşünce veya bakış yolu.

**Öğrenme amacı:** “açılım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu konuya başka açılımlar da getirilebilir ve bunlar da yukarıda ulaştığımız sonucu pekiştiren analiz imkanları sunarlar.

Aydın Türk - Ateizmi Anlamak.temiz.txt · Derlem cümlesi 4122435

### açılış konuşması — Dil ve anlatım

Bir etkinliğin başlangıcında onu tanıtmak veya katılanları karşılamak için yapılan konuşma.

**Öğrenme amacı:** Etkinlikte konuşmanın işlevini belirlemek.

> Resim sergisinin açılış konuşmasından sonra Bay Cenk ile beraberindekiler sergiyi gezerlerken, Zeynep de takipteydi.

Musa Altunbaş — Gülfidanı · Derlem cümlesi 119414369

### açılış töreni — Toplum ve günlük yaşam

Bir etkinliğin veya yerin kullanıma başlaması için yapılan kutlama ve resmî toplantı.

**Öğrenme amacı:** “açılış töreni”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sayın Başkanım, 1936'da çok zayıf bir televizyon vericisi Olimpiyat Oyunları'nın açılış törenini Berlin bölgesindeki bir avuç televizyon alıcısına verir.

Carl Sagan - Mesaj.temiz.txt · Derlem cümlesi 101406584

### açılma — Dil ve anlatım

Filmde görüntünün karanlık bir ekranda yavaş yavaş görünür duruma gelmesi.

**Öğrenme amacı:** “açılma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Filmde genel olarak düz kurgu yapılmış; iki sahne kesmelerle, kararma ve açılmalarla birbirine bağlanmıştır.

Fevzi Kasap, Ayhan Dolunay, Ali Solman — TOPLUMSAL CİNSİYET ROLLERİ VE TÜRK SINEMASINDA KADININ SUNUMU TEMELİNDE MUSTANG FILM İNCELEMESİ — 2018 · Derlem cümlesi 392063427

### açılmak — Dil ve anlatım

Kapak veya benzeri bir engelin konumu değişerek iç bölümün erişilebilir hâle gelmesi.

**Öğrenme amacı:** Bir değişimin sonucunu cümlede saptamak.

> Sonunda kapak açılınca ikinci bir küçük kutu farketmişler.

Anonim - Japon Masalları.temiz.txt · Derlem cümlesi 4748738

### açımlamak — Dil ve anlatım

Bir düşünceyi ayrıntılarıyla açıklayıp daha anlaşılır kılmak.

**Öğrenme amacı:** “açımlamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> ■ Son paragrafı açımlamak için üç tekniğin hepsini birleştiriniz.

Bailey_Akademik_Yazma.temiz.txt · Derlem cümlesi 104176816

### açınım — Matematik ve dil

Bir geometrik cismin yüzeyini kesip düz bir yere serdiğimizde ortaya çıkan şekil.

**Öğrenme amacı:** “açınım” sözünün bu anlamını örnekteki açınımlarını kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Öğretmen adaylarının ikinci soru ile ilgili açıklamaları incelendiğinde, silindirin yüzey açınımlarını çoğunlukla doğru gösterdikleri görülmüştür.

Meltem Koçak, Burçin Gökkurt Özdemir, Yasin Soylu — Matematik Öğretmeni Adaylarının Silindir Kavramıyla İlgili Pedagojik Alan Bilgilerinin İncelenmesi — 2017 · Derlem cümlesi 395708955

### açıortay — Matematik ve dil

Bir açıyı ölçüleri eşit iki açıya ayıran ışın.

**Öğrenme amacı:** “açıortay”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir ABC üçgeninde BD ve CE açıortayları çiziliyor.

sayi — 0806 · Derlem cümlesi 177343061

### açıölçer — Matematik ve dil

Açının büyüklüğünü derece cinsinden ölçmek veya istenen açıyı çizmek için kullanılan dereceli araç.

**Öğrenme amacı:** “açıölçer”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ancak bir açıölçer olmaksızın, eşkenar bir üçgeni sadece göz kararı ile ve hiçbir geometrik ilişkiden faydalanmaksızın çizmemiz imkansızdır.

Öklid: Geometri Oyunu! · Derlem cümlesi 367044090

[Kaynak](https://evrimagaci.org/oklid-geometri-oyunu-2460)

### açısal çap — Doğa ve çevre

Bir gökcisminin gökyüzünde ne kadar büyük göründüğünü, kenarları arasındaki açıyla gösteren ölçü.

**Öğrenme amacı:** “açısal çap”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ay'ın ve Güneş'in Dünya'dan uzaklıkları ve büyüklükleri çok farklı olmasına rağmen, Güneş'in ve Ay'ın açısal çaplarının Dünya'dan bakıldığında neden neredeyse aynı göründüğünü hiç merak ettiniz mi?

Victor J. Stenger - Başarısız Hipotez Tanrı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102475182

### açısal ivme — Doğa ve çevre

Bir cismin dönme hızının zaman içinde ne ölçüde değiştiğini gösteren büyüklük.

**Öğrenme amacı:** “açısal ivme”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu net tork değeri, atalet momenti (J) ile ilişkilendirilerek açısal ivme bulunur ve ardından bu değerin integrali alınarak rotor hızı (𝜔) elde edilir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 116041610

### açış konuşması — Dil ve anlatım

Bir toplantıyı başlatırken yapılan konuşma.

**Öğrenme amacı:** “açış konuşması”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir açış konuşması yapmam gerekiyor gündeme geçmeden.

Fakir Baykurt Bir TÖS Vardı Literatür Yayınları · Derlem cümlesi 265469945

### açkı — Dil ve anlatım

Bir kilidi veya kapalı bir şeyi açmaya yarayan araç; anahtar.

**Öğrenme amacı:** “açkı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu biraz da her kapıyı kolayca açabilecek bir açkı tasarlamaktır.

Gottfried Wilhelm Leibniz — Metafizik Üzerine Konuşma · Derlem cümlesi 123043754

### açlık — Toplum ve günlük yaşam

Besin ihtiyacıyla birlikte ortaya çıkan yemek yeme isteği.

**Öğrenme amacı:** “açlık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ben genel olarak insanların fiziksel açlık hissettiklerinde yemek yemelerini ve doyduklarında da durmaları gerektiğini söylüyorum.

Zaza Yurtsever - Egoist Beyin ve Kilo.temiz.txt · Derlem cümlesi 101782989

### açlık şekeri — Doğa bilimleri

Bir süre yemek yemeden önce kanda ölçülen şeker miktarı.

**Öğrenme amacı:** “açlık şekeri” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Açlık plazma glukozu 100 - 125 mg / DL ise BAG (sınırda açlık şekeri).

4 yazar — 4 başlık — 2026 · Derlem cümlesi 212127119

### açma — Toplum ve günlük yaşam

Mayalı ve yağlı hamurdan hazırlanıp çoğunlukla halka biçiminde pişirilen yumuşak çörek.

**Öğrenme amacı:** “açma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Fırından simitleri, açmaları alıyorum, saat 6 olmadan buraya geliyorum.

Sabahın 6’sında plazaların önü arabalarında uyuyanlarla dolu! · Derlem cümlesi 367729753

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/mine-senocakli/sabahin-6sinda-plazalarin-onu-arabalarinda-uyuyanlarla-dolu-278528)

### açmak — Toplum ve günlük yaşam

Göz kapaklarını ayırarak gözünü görmeye elverişli duruma getirmek.

**Öğrenme amacı:** “açmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Nataşa, gözlerini iyice açtı.

Lev Nikolayeviç Tolstoy — Savaş ve Barış Cilt 2 · Derlem cümlesi 114372675

### ad — Matematik ve dil

Bir varlığı veya kavramı dilde belirtmeye ve başkalarından ayırmaya yarayan sözcük veya söz grubu.

**Öğrenme amacı:** Adlandırmanın ayırt etme işlevini açıklamak.

> Naglfar'dı bu geminin adı.

A. S. Byatt - Ragnarök Tanrıların Alacakaranlığı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3337841

### ada — Doğa ve çevre

Çevresi bütünüyle suyla kaplı kara parçası.

**Öğrenme amacı:** “ada”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Mustafa Paşa gerekirse kışı adada geçirmeye hazırdı.

Lord Kinross — Osmanlı İmparatorluğun Yükselişi ve Çöküşü · Derlem cümlesi 110201169

### adak — Toplum ve günlük yaşam

Bir dileğin gerçekleşmesi umuduyla yapılacağına söz verilen iyilik, bağış veya dinî uygulama.

**Öğrenme amacı:** “adak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çocuğun hayatta kalması için kocamın etmediği nezir, adamadığı adak kalmadı.

Sâdık Hidâyet — Üç Damla Kan · Derlem cümlesi 109450465

### adale — Doğa ve çevre

Vücudun hareket etmesini sağlayan, kasılıp gevşeyen yapı; kas.

**Öğrenme amacı:** “adale”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bütün oynak yerlerini, adalelerini, sinirlerini, damarlarını yokladı.

Hüseyin Rahmi Gürpınar Cehennemlik Kapra Yayınları · Derlem cümlesi 275715087

### adalet — Haklar ve birlikte yaşam

İnsanların haklarını gözetme, karar verirken taraf tutmama ve herkese hak ettiğini verme ilkesi.

**Öğrenme amacı:** Bir olayda yalnız kendi isteğini değil, başkalarının haklarını da düşünerek gerekçe sunmak.

> Bilim de, adalet de önce gerçeği arar.

A. M. Celal Şengör - Aptalı Tanımak.temiz.txt · Derlem cümlesi 3315814

### adalet divanı — Toplum ve günlük yaşam

Devletler arasındaki hukuk anlaşmazlıklarına bakan, Birleşmiş Milletlere bağlı uluslararası mahkeme.

**Öğrenme amacı:** “adalet divanı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Meksika'nın açtığı dava ve Ekvador'un karşı davası an itibarıyla Uluslararası Adalet Divanı'nda görülüyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 110263152

### adalet kapısı — Toplum ve günlük yaşam

İnsanların haklarını aramak için başvurdukları mahkeme veya adliye için kullanılan mecazlı söz.

**Öğrenme amacı:** “adalet kapısı” sözünün bu anlamını örnekteki Adalet kapısında kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Adalet Bakanı'nın deyimiyle 182 gündür ' Adalet kapısında ' bekliyoruz.

3 mevsim değişti, Şenyaşarlar için adalet gelmedi · Derlem cümlesi 400143131

[Kaynak](https://bianet.org/haber/3-mevsim-degisti-senyasarlar-icin-adalet-gelmedi-249817)

### adalet sarayı — Toplum ve günlük yaşam

Mahkemelerin ve adaletle ilgili birimlerin çalıştığı büyük bina.

**Öğrenme amacı:** “adalet sarayı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adalet Sarayı'nın görkemli beyaz kulesi göründüğünde sıkıntı kapladı yüreğini; gelmeyeceğinden emindi, budalaca davranmıştı, düşü uçup gitmişti.

John Fante - Büyük Açlık.temiz.txt · Derlem cümlesi 100982523

### adam — Toplum ve günlük yaşam

Çocukluk çağını geride bırakmış erkek kişi.

**Öğrenme amacı:** “adam”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Masada bir adam çalışıyordu.

Susanna Clarke — Jonathan Strange ve Bay Norrell · Derlem cümlesi 109588717

### adamak — Toplum ve günlük yaşam

Zamanını ve gücünü bir amaca vermek.

**Öğrenme amacı:** “adamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bütün yaşamını da bu mücadeleye adadı.

Eylem Delikanlı, Özlem Delikanlı — Keşke Bir Öpüp Koklasaydım · Derlem cümlesi 142231867

### adamakıllı — Dil ve anlatım

Bir durumun belirgin ölçüde gerçekleştiğini anlatan “iyice” anlamında söz.

**Öğrenme amacı:** “adamakıllı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Oysa adamakıllı şaşırmış durumdayız.

Julian Barnes — İngiltere İngiltere'ye Karşı · Derlem cümlesi 110292916

### adamcağız — Dil ve anlatım

Kendisine acıma veya yakınlık duyulan adam için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “adamcağız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adamcağız donup kalmış ama çabuk toparlamıştı.

Tom Robbins Villa Meçhul Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 223115588

### adamcık — Dil ve anlatım

Kendisine acındığı veya şefkat duyulduğu belirtilen erkek için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “adamcık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adamcık, evine ekmek parası götüremiyor diye kızıyorlar.

Üstünova — Türkiye Türkçesi Ad İşletimi Biçim Bilgisi · Derlem cümlesi 123831249

### adamlık — Toplum ve günlük yaşam

Dürüst, adil ve başkalarını gözeten bir insan gibi davranma niteliği.

**Öğrenme amacı:** “adamlık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> - Peki beni gafil avlamak mı adamlık?

Tarık Dursun K. Denizin Kanı Cem Yayınevi · Derlem cümlesi 244131697

### adamotu — Doğa ve çevre

Geniş yapraklı, kalın köklü ve zehirli bir bitki.

**Öğrenme amacı:** “adamotu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Bu bir adamotu köküdür.

Alma Katsu - The Taker #1 - Sonsuz Arzuya Uyanış.temiz.txt · Derlem cümlesi 5053177

### adam adama — Toplum ve günlük yaşam

Takım oyununda belirli bir rakip oyuncuyu yakından takip edip savunarak.

**Öğrenme amacı:** “adam adama”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Fenerbahçe coachu Dikouloukas ne zaman adam adamaya dönse Fenerbahçe skorda üstünlüğü ele geçiriyor, ne zaman alan savunması yapsa geri düşüyordu.

Pondexter böyle istedi · Derlem cümlesi 399913779

[Kaynak](https://www.fanatik.com.tr/yazarlar/gokhan-german/pondexter-boyle-istedi-259961)

### adam adama savunma — Toplum ve günlük yaşam

Her savunmacının bir rakip oyuncuyu takip ederek onun rahatça oynamasını engellemeye çalıştığı savunma biçimi.

**Öğrenme amacı:** “adam adama savunma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Beşiktaş, bu yıl rakibini iki kez yendiği maçların aksine savunmada bir değişikliğe gitmemiş, klasik adam adama savunmayı tercih etmişti.

Aslan mucizeye izin vermedi · Derlem cümlesi 399853602

[Kaynak](https://www.fanatik.com.tr/yazarlar/gokhan-german/aslan-mucizeye-izin-vermedi-262738)

### adam azmanı — Dil ve anlatım

Çok iri gövdeli birini anlatmak için kullanılan, kaba kaçabilen söz.

**Öğrenme amacı:** “adam azmanı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Karikatürümü bitirip tam gitmeye hazırlanıyordum ki, Adnan yanında adam azmanı, çantalı biriyle geldi.

297 başlık · Derlem cümlesi 181466067

### adam başına — Matematik ve dil

Her bir kişi için, kişi başına.

**Öğrenme amacı:** “adam başına”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bazı imaretlerde yemek dışında adam başına 3-5 akça ve hattâ bazan 10 akça harçlık verilirdi.

Komisyon — Türkler Cilt 09 Osmanlı · Derlem cümlesi 113353581

### adam boyu — Dil ve anlatım

Yaklaşık olarak ayakta duran yetişkin bir insanın yüksekliği kadar ölçü.

**Öğrenme amacı:** “adam boyu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adam boyu ekinler ki tırpan kesmez.

Abdullah Uçar — TALİP APAYDIN’IN YOZ DAVAR ROMANINDA HALK BİLİMİ UNSURLARI — 2017 · Derlem cümlesi 399922567

### adam sarrafı — Dil ve anlatım

İnsanları tanıma deneyimi sayesinde onların huylarını çabuk anlayabilen kişi.

**Öğrenme amacı:** “adam sarrafı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Hem akıllı hem de her hâlinden görmüş geçirmiş, adam sarrafı olduğunu belli eden ihtiyar beni konuşturmaya, kim olduğumu, amacımı anlamaya çalışıyordu.

Sulayman Kayıpov — Bir Didaktik Türkünün Derleniş Öyküsü (Veya Benim Yıla Bedel Yarım Günüm) — 2009 · Derlem cümlesi 382061101

### adam sendeci — Toplum ve günlük yaşam

İlgilenmesi gereken işleri veya sorunları umursamayan kişi.

**Öğrenme amacı:** “adam sendeci”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ben çok ciddi ve çalışkan bir öğrenciydim, o her zaman tembel, adam sendeci biri oldu.

Cüneyt Ülsever — Azrail Aynası · Derlem cümlesi 131293877

### adana kebabı — Toplum ve günlük yaşam

Biberle tatlandırılmış kıymanın geniş şişlere geçirilip köz üzerinde pişirilmesiyle yapılan kebap.

**Öğrenme amacı:** “adana kebabı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Misal Adana Kebab'ı, Meksika restoranındaki tako gibi sunuyoruz.

86 başlık · Derlem cümlesi 158233450

### adap — Toplum ve günlük yaşam

Bir ortamda uygun davranmak için gözetilen görgü kuralları.

**Öğrenme amacı:** “adap”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu işin adabı nedir?

Martin Amis Londra'da Bir Park YKY · Derlem cümlesi 238183877

### adaptasyon — Toplum ve günlük yaşam

Yeni bir ortamın veya etkinliğin koşullarına alışıp uyum sağlama süreci.

**Öğrenme amacı:** “adaptasyon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Ağrılarında belirgin rahatlama sağlanan oyuncumuzun, takım antrenmanları ve maç temposuna adaptasyon süreci devam etmektedir.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109608379

### adapte — Araştırma ve düşünme

Bir ortama veya koşula uyum sağlamış.

**Öğrenme amacı:** “adapte”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Onların hayata daha iyi adapte olabilmesi için uğraşıyor.

Eylem Delikanlı, Özlem Delikanlı — Keşke Bir Öpüp Koklasaydım · Derlem cümlesi 142228678

### adaptör — Araştırma ve düşünme

Bir aygıtın elektrik kaynağına veya başka bir aygıta uygun biçimde bağlanmasını sağlayan araç.

**Öğrenme amacı:** “adaptör”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kutudan adaptör çıkıp çıkmayacağına dair net bilgi paylaşılmadı.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5935426

### adap erkân — Toplum ve günlük yaşam

İnsanlarla ilişkilerde uyulması beklenen görgü ve davranış kuralları.

**Öğrenme amacı:** “adap erkân”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama adap erkân beklerim senden.

Bernard Shaw — Dört Oyun · Derlem cümlesi 129506870

### adaş — Toplum ve günlük yaşam

Başka bir kişiyle aynı adı taşıyan kimse.

**Öğrenme amacı:** “adaş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Charley'di seslenen, adaşım.

Charles Bukowski — Kasabanın En Güzel Kızı · Derlem cümlesi 111303206

### aday — Toplum ve günlük yaşam

Bir ödülü kazanması için seçime alınan kişi veya eser.

**Öğrenme amacı:** “aday”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> The Graduate yedi dalda Oscar'a aday gösterilir.

David S. Kidder, Noah D. Oppenheim — Entelektüelin Kutsal Kitabı Modern Kültür · Derlem cümlesi 143038764

### adaylık — Toplum ve günlük yaşam

Bir görev veya seçim için seçilmeyi isteme ve değerlendirmeye katılma durumu.

**Öğrenme amacı:** “adaylık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bunun için sizin adaylığınızı koymanızı doğru bulmadım.

Salah Birsel Gece Yarısı Mektupları Bağlam Yayınları · Derlem cümlesi 187329260

### aday adayı — Toplum ve günlük yaşam

Bir seçimde aday gösterilmek için başvurmuş, henüz aday olarak belirlenmemiş kişi.

**Öğrenme amacı:** “aday adayı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> CHP'de ön seçimde yarışacak Cumhurbaşkanı aday adayları için imza süreci başladı.

CHP'de adaylık için imza süreci başladı · Derlem cümlesi 400092164

[Kaynak](https://www.dunya.com/gundem/chpde-adaylik-icin-imza-sureci-basladi-haberi-764992)

### ada çayı — Doğa ve çevre

Açık renkli, tüylü ve kokulu yaprakları bulunan, çalımsı bir bitki.

**Öğrenme amacı:** “ada çayı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Patnos İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ekipleri, gelişim aşamasındaki ada çayı tarlasını inceleyerek üreticiye teknik destek sağladı.

Patnos'ta ada çayı serüveni: ilk hasada bir ay kaldı · Derlem cümlesi 365405501

[Kaynak](https://www.aksiyon.com.tr/patnos-ta-ada-cayi-seruveni-ilk-hasada-bir-ay-kaldi-346206)

### ada çayı — Doğa ve çevre

Ada çayı yapraklarının sıcak suda bekletilmesiyle hazırlanan kokulu bitki çayı.

**Öğrenme amacı:** “ada çayı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " İlle de içmelisin " dediği ada çayını içerken telefonum çalıyor.

Zalife Teyze ya da İnsan Ömrünü Nereye Vermeli · Derlem cümlesi 389032711

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/zalife-teyze-ya-da-insan-omrunu-nereye-vermeli-109972)

### ada tavşanı — Doğa ve çevre

Toprak altında oyduğu yuvalarda topluluklar hâlinde yaşayan, evcil tavşanların da kökenini oluşturan tavşan türü.

**Öğrenme amacı:** “ada tavşanı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yaban tavşanı, ada tavşanı ve tilki avı 15 Ekim 2022 - 8 Ocak 2023, yaban domuzu ve çakal avı ise 20 Ağustos 2022-19 Şubat 2023 arasında yapılabilecek.

2022-2023 dönemi avlanma bölgeleri ve türleri belirlendi · Derlem cümlesi 391316669

[Kaynak](https://www.ekonomim.com/gundem/2022-2023-donemi-avlanma-bolgeleri-ve-turleri-belirlendi-haberi-659110)

### adet — Matematik ve dil

Sayılabilen nesnelerin kaç tane olduğunu belirtmeye yarayan birim sözü.

**Öğrenme amacı:** “adet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Toplam 8 adet kemikten oluşmaktadır.

Özgür — Spora Çok Yönlü Yaklaşım · Derlem cümlesi 157740776

### adezyon kuvveti — Doğa ve çevre

Farklı maddelerin yüzeylerinin birbirine tutunmasını sağlayan çekim kuvveti.

**Öğrenme amacı:** “adezyon kuvveti”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Raylardaki yapraklar tren tekerleği ile ray arasındaki adezyon kuvvetini düşürerek birbirlerine tutunmalarını zorlaştırır.

Sonbahar Yaprakları Neden Tren Rötarlarına Sebep Olur? · Derlem cümlesi 365989060

[Kaynak](https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/sonbahar-yapraklari-neden-tren-rotarlarina-sebep-olur/)

### adıl — Matematik ve dil

“Ben”, “sen”, “bu” gibi, bir adı tekrar söylemeden onun yerine kullanılan sözcük.

**Öğrenme amacı:** “adıl”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ad ve adıllarla kimi zaman bir tamlama oluşturabilirler.

Atabay_vd._Sözcük_Türleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 4164765

### adım — Matematik ve dil

Yürürken bir ayağın bulunduğu yerden ileriye basması ve bu sırada alınan yol.

**Öğrenme amacı:** “adım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Pire, sıçrayıp yürüse, bir sıçrayışlık mesafede kaç pire adımı olur?

M. İlin - İnsan Nasıl İnsan Oldu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100835930

### adımbaşı — Dil ve anlatım

Çok sık aralıklarla, hemen her yerde.

**Öğrenme amacı:** “adımbaşı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Burada yol bulmaya çalışmayın, tam tersine kaybolun ve antikacısından ekmekçisine adımbaşı önünüze çıkan dükkânları keşfedin.

157 başlık · Derlem cümlesi 190904241

### adımlamak — Dil ve anlatım

Bir alanı adımlar atarak geçmek veya o alan içinde yürümek.

**Öğrenme amacı:** Hareketin gerçekleştiği alanı belirlemek.

> Brian, mutfağı adımlayarak onun yanına gidiyor ve ona sarılıyor.

Jodi Picoult — Kız Kardeşim için · Derlem cümlesi 118979325

### adım adım — Dil ve anlatım

Bir sonuca birden değil, birbirini izleyen küçük ilerlemelerle ulaşarak.

**Öğrenme amacı:** Süreç bildiren anlatımı fark etmek.

> Bento huzuruna adım adım yeniden kavuşmuş ve çok geçmeden de Clara Maria ve Dirk ile arkadaşlığını yeniden kurmuştu.

Irvin D. Yalom — Spinoza Problemi Nazi Subayının Paradoksu · Derlem cümlesi 111025690

### adına — Toplum ve günlük yaşam

Birini temsil ederek, onun yerine.

**Öğrenme amacı:** “adına”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama diğerleri adına konuşamam.

Clive Cussler — Sahrada Ayak Sesleri · Derlem cümlesi 126789935

### adıyla sanıyla — Dil ve anlatım

Bilinen adıyla ve kimliği açıkça belli olacak biçimde.

**Öğrenme amacı:** “adıyla sanıyla” sözünün bu anlamını örnekteki adıyla sanıyla kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bunu yapan gazeteci de, adıyla sanıyla öne çıkarak savunur yaptığını.

Kaset ve siyanür, medya ve memleket… · Derlem cümlesi 392540676

[Kaynak](https://www.birgun.net/makale/kaset-ve-siyanur-medya-ve-memleket-581795)

### adı sanı — Dil ve anlatım

Birinin veya bir yerin adı ve tanınmışlığı.

**Öğrenme amacı:** “adı sanı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Üzücü serüveni Paris'te büyük gürültü koparan genç adamın, bu adı sanı bilinmeyen otelde bulunması gerçekten de ilginçti.

Alexandre Dumas - Monte Kristo Kontu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100405996

### adı üstünde — Dil ve anlatım

Adına bakınca ne olduğu anlaşılacağı gibi.

**Öğrenme amacı:** “adı üstünde” sözünün bu anlamını örnekteki adı üstünde kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bütün sirkeleri sirke yapan nesne asetik asittir ve bakın, adı üstünde, alkali değil, asittir.

197 başlık · Derlem cümlesi 187507468

### adi — Dil ve anlatım

Özel bir önemi bulunmayan, sıradan.

**Öğrenme amacı:** “adi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Böyle adi bir mesele için boş yere kavga çıkarmayalım.

Abdullah Ziya Kozanoğlu - Sarı Benizli Adam.temiz.txt · Derlem cümlesi 4252794

### adil — Toplum ve günlük yaşam

Kişiler arasında hakları gözeterek ve taraf tutmadan davranan.

**Öğrenme amacı:** “adil”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu ise hiç adil değil.

Euripides Yakarıcılar İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 324111101

### adisyon — Toplum ve günlük yaşam

Bir lokantada sipariş edilenlerin ve ücretlerinin yazıldığı hesap kâğıdı.

**Öğrenme amacı:** “adisyon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu parayla yırttığım adisyon kâğıdının yarısını bile satın alamazdım.

Ece Erdoğuş — Yok Olma Kılavuzu · Derlem cümlesi 129444989

### adi adım — Toplum ve günlük yaşam

Bir toplulukta yürüyenlerin adımlarını aynı anda atmak zorunda olmadığı yürüyüş.

**Öğrenme amacı:** “adi adım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Başkomutan, askerin adi adımla yürümeye devam etmesini işaret etti; şarkıyı duyup dans eden erleri, neşeli ve dinç adımlarla ilerleyen bölüğü görünce onun ve yanındakilerin yüzlerinde bir gülümseme belirmişti.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100482339

### adi suçlu — Toplum ve günlük yaşam

Siyasi suçlar dışında kalan suçları işlemiş kişi için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “adi suçlu” sözünün bu anlamını örnekteki adi suçlulardan kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Muhafızlar da, sertlik göstermeleri gerektiği zaman bile, adi suçlulardan belirli bir hoşgörüyü esirgemiyorlardı.

George Orwell — Bin Dokuz Yüz Seksen Dört · Derlem cümlesi 125046488

### adlandırmak — Matematik ve dil

Bir varlığı veya kavramı belirli bir sözle anmak üzere ona ad vermek.

**Öğrenme amacı:** Varlık ile onu gösteren ad arasında ilişki kurmak.

> Onu " Töpsiz göl " diye adlandırırlar… "

Yusuf Kenan Bezgin, Oğuzhan Aydın — Eski Türk İnancının İslam Diniyle Etkileşimi: Türk Halk Anlatılarında Kıdır (Gök Sakallı, Yol Hamisi, Boz Atlı) — 2023 · Derlem cümlesi 400184563

### adlanmak — Dil ve anlatım

Bir adla anılmaya başlamak.

**Öğrenme amacı:** “adlanmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Şimdilik uçak adı sadece X olarak adlanıyor.

59 başlık · Derlem cümlesi 240284102

### adlı — Dil ve anlatım

Sözü edilen adla tanınan veya adlandırılan.

**Öğrenme amacı:** “adlı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> MaǾnevî adlı eserini burada yazmaya başladı.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 21 (İBNÜ'l-CEZZÂR) · Derlem cümlesi 146013881

### adlı sanlı — Dil ve anlatım

Adı geniş bir çevrede duyulmuş, ün kazanmış olan.

**Öğrenme amacı:** “adlı sanlı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adsız sansız insanları adlı sanlı yapar.

Mahmut Alptekin Bir Öykü Ustası Sait Faik Dilek Yayınları · Derlem cümlesi 240300886

### adliye — Toplum ve günlük yaşam

Mahkemelerin ve adaletle ilgili görevli birimlerin çalıştığı bina.

**Öğrenme amacı:** “adliye”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Mektubu aldığım gün Tombs'a, yok, önce Adliye'ye gittim.

Herman Melville Yazıcı Bartleby İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 285853041

### adliye mahkemesi — Toplum ve günlük yaşam

Suçlarla ve kişiler arasındaki hukuk uyuşmazlıklarıyla ilgilenen yargı kolunda görev yapan mahkeme.

**Öğrenme amacı:** “adliye mahkemesi” sözünün bu anlamını örnekteki Adliye Mahkemesi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ancak İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi (istinaf) Aslı Erdoğan hakkında verilen " düşme " kararını, internetle ilgili yayınlarda yeterli araştırma yapılmadığı ve buradaki yayınların iddianame tarihinden sonra geçen süresinin 4 aylık yasal süreden fazla olduğu gerekçesiyle bozdu ve yeniden yargılanmasına hükmetti.

Özgür Gündem davasında yazar Aslı Erdoğan'a beraat · Derlem cümlesi 398206881

[Kaynak](https://bianet.org/haber/ozgur-gundem-davasinda-yazar-asli-erdogan-a-beraat-257585)

### adli polis — Eğitim ve toplum

Suçla ilgili işlerde delil toplama ve arama gibi görevleri yerine getiren polis birimi.

**Öğrenme amacı:** “adli polis” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> " Adli polis, asgari tam teşekküllü bir polis karakolu bulunan yerlerde, adli işlerle uğraşmak üzere

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 243012660

### adli sicil — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin ceza aldığı kesinleşmiş mahkeme kararlarına ilişkin bilgilerin tutulduğu resmî kayıt.

**Öğrenme amacı:** “adli sicil”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Başvuru yapacak adaylar resimli özgeçmişlerini (CV) ve adli sicil kaydını yukarıda belirtilen web adresine başvuru yaparken yükleyecektir.

Su ve Kanalizasyon İdaresine En Az İlkokul Mezunu Daimi Personel Alımı Yapılacak · Derlem cümlesi 395607338

[Kaynak](https://www.kamubulteni.com/kamu-personeli/su-ve-kanalizasyon-idaresine-en-az-ilkokul-mezunu-daimi-personel-h53648.html)

### adli tatil — Toplum ve günlük yaşam

Mahkemelerin olağan çalışmalarının bir bölümüne ara verdiği, belirli ve acil işlerin görülmeye devam ettiği dönem.

**Öğrenme amacı:** “adli tatil”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adli tatil kapsamında Yargıtay'da yalnızca nöbetçi daireler görev yapıyor.

Adli tatil “yeni yolu” açacak: Yeni partiye katılım güçlü olacak · Derlem cümlesi 399846026

[Kaynak](https://www.birgun.net/haber/adli-tatil-yeni-yolu-acacak-yeni-partiye-katilim-guclu-olacak-724810)

### adli yıl — Toplum ve günlük yaşam

Yargı kurumlarının adli tatilin ardından başlayan yıllık çalışma dönemi.

**Öğrenme amacı:** “adli yıl”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Acil olmayan dosyalar ise yeni adli yıla bırakılıyor.

Adli tatil “yeni yolu” açacak: Yeni partiye katılım güçlü olacak · Derlem cümlesi 399846028

[Kaynak](https://www.birgun.net/haber/adli-tatil-yeni-yolu-acacak-yeni-partiye-katilim-guclu-olacak-724810)

### adrenalin — Doğa ve çevre

Korku, heyecan veya zorlanma sırasında vücudu hızlı davranmaya hazırlayan hormon.

**Öğrenme amacı:** “adrenalin”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adımlarım hızlanıyor, kalp atışım ve adrenalinim hızla yükseliyordu.

Marquis de Sade — Juliette #1 - Erdemsizliğe Övgü · Derlem cümlesi 136188493

### adres — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin veya kuruluşun bulunduğu yere ulaşmayı sağlayan yer bilgileri.

**Öğrenme amacı:** “adres”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Size yanlış adres vermişim.

Cavdar Tarlasinda Cocuklar - Jerome David Salinger.temiz.txt · Derlem cümlesi 101395647

### adres makinesi — Toplum ve günlük yaşam

Mektup ve paketlere alıcı adreslerini hızlı biçimde basmak için kullanılan araç.

**Öğrenme amacı:** “adres makinesi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adres makinesinin iletişimi hızlandırdığı açıktır.

SALT — Yolculuklar, Ayinler ve Bir Arşiv: Sadık Karamustafa Yazıları (1986-2019) · Derlem cümlesi 147187872

### adsız — Dil ve anlatım

Kendisine ad verilmemiş ya da adı belirtilmemiş.

**Öğrenme amacı:** “adsız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adsız çocuk susup kaldı.

Michael Ende — Bitmeyecek Öykü · Derlem cümlesi 114613667

### adsız sansız — Dil ve anlatım

Çevrede tanınmayan, ün kazanmamış.

**Öğrenme amacı:** “adsız sansız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Baines de sizin gibi kuzeydendi efendim, adsız sansız bir ailenin oğlu, hayatını kolaylaştıracak nüfuzlu dostlara sahip olmayan bir adamdı.

Susanna Clarke — Jonathan Strange ve Bay Norrell · Derlem cümlesi 109584465

### ad bilimi — Matematik ve dil

Kişi ve yer adlarının nasıl ortaya çıktığını ve ne anlama geldiğini inceleyen bilim dalı.

**Öğrenme amacı:** “ad bilimi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ad bilimi genel olarak özel adları inceleyen bir bilim dalıdır.

10 yazar — 10 başlık · Derlem cümlesi 122989290

### ad cümlesi — Matematik ve dil

Yüklemi çekimli bir fiil yerine ad veya ad soylu bir söz olan cümle.

**Öğrenme amacı:** “ad cümlesi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bunun sonucunda, yine Orkun"da olduğu gibi cümle kesin bir yargı bildiren bir ad cümlesi haline getirilmiştir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 248821695

### ad çekimi — Matematik ve dil

Adların cümle içindeki görev ve ilişkilerini göstermek için çekim ekleri alması.

**Öğrenme amacı:** “ad çekimi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yalnızca varlığın birden çok olduğunu bildiren bir ad çekimidir.

Nazmi Şen — Kuanşi im Pusar’da çokluk kategorisi — 2023 · Derlem cümlesi 355368684

### ad çekme — Toplum ve günlük yaşam

Adlar arasından rastgele birini belirleme yöntemi; kura.

**Öğrenme amacı:** “ad çekme”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Manisa'nın, Demirci, Gördes, Salihli gibi ilçe ve bunlara bağlı köylerinde " hisse, pay, miras üleşmede ad çekme " anlamıyla yaşamaktadır.

Yrd. Doç. Dr. Mehmet Demir — MANİSA AĞZINDA ESKİ BİR MİRAS PAYLAŞMA GELENEĞİ: OK(+LUK) ATMAK — 2014 · Derlem cümlesi 347947204

### ad durumu — Matematik ve dil

Bir adın cümledeki başka sözcüklerle ilişkisini gösteren, ek alarak veya ek almadan kazandığı biçim.

**Öğrenme amacı:** “ad durumu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu eki almış bir adıl, iyelik ve ad durumu eklerini alabilir.

Atabay_vd._Sözcük_Türleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 4163432

### ad kökü — Matematik ve dil

Bir varlık, kavram veya nitelik bildiren sözcüğün, daha küçük anlamlı parçalara ayrılamayan tabanı.

**Öğrenme amacı:** “ad kökü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu ekle türetilen eylemler ad kökünün bahsettiği durumun bir süreç içerisinde gerçekleşmekte olduğunu ifade etmektedir (Güneş, 2016, s. 252).

Ayşe Nur Akgün, Mustafa Levent Yener — Karahanlı Türkçesinde Somut Adlardan Soyut Eylemler Türeten Ekler — 2023 · Derlem cümlesi 373249236

### ad tamlaması — Matematik ve dil

Bir adın başka bir adla kurduğu, varlığı veya ilişkisini belirten söz öbeği.

**Öğrenme amacı:** “ad tamlaması”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Belirtili ad tamlaması, iki öğeden oluşmaktadır.

Eker_Çağdaş_Türk_Dili.temiz.txt · Derlem cümlesi 105130546

### aerobik — Toplum ve günlük yaşam

Müzik eşliğinde ritmik hareketlerin art arda yapıldığı, vücudun dayanıklılığını ve uyumunu geliştiren jimnastik türü.

**Öğrenme amacı:** “aerobik” sözünün bu anlamını örnekteki aerobik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Kayıtların 29 Ocak'ta başlayacağı spor okullarında yoga, pilates, aerobik, su cimnastiği ve buz pateni de yer alıyor.

İlkbahar dönemi spor okulları başlıyor · Derlem cümlesi 399937449

[Kaynak](https://futbolsayfasi.net/badminton/ilkbahar-donemi-spor-okullari-basliyor.html)

### aerobik solunum — Doğa ve çevre

Hücrelerin besinlerden enerji elde ederken oksijen kullandığı solunum biçimi.

**Öğrenme amacı:** “aerobik solunum”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aerobik solunum ile birlikte fermantasyon, moleküllerden enerji elde etmek için kullanılan bir yöntemdir.

Fermantasyon Nedir? Fermante Olmuş Yiyecekler, İnsansı Evrimine Nasıl Yön Verdi? · Derlem cümlesi 371120312

[Kaynak](https://evrimagaci.org/fermantasyon-nedir-fermante-olmus-yiyecekler-insansi-evrimine-nasil-yon-verdi-9197)

### aerodinamik — Doğa ve çevre

Havanın hareket eden cisimlere etkisiyle ilgili.

**Öğrenme amacı:** “aerodinamik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sonuç olarak uçak ağırlığı düşerken aerodinamik verimlilik de artıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108959955

### af — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişiyi yaptığı yanlış nedeniyle kınamayı sürdürmeyip bağışlama.

**Öğrenme amacı:** “af”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Eğer ona karşı hatalıysanız, hatanızı itiraf etmeyi ve af dilemeyi arzuluyor olursunuz.

Gary Chapman — Beş Sevgi Dili · Derlem cümlesi 141551298

### afacan — Toplum ve günlük yaşam

Sevimli yaramazlıkları ve canlı davranışlarıyla dikkat çeken.

**Öğrenme amacı:** “afacan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu da az afacan değildi.

Kazım Karabekir — Hayatım · Derlem cümlesi 115226721

### afacanlaşmak — Dil ve anlatım

Yaramazlık ve muziplik gösteren bir görünüm veya davranış kazanmak.

**Öğrenme amacı:** “afacanlaşmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> sakalsız ve bıyıksız yüzü afacanlaşıyordu.

Yevgeni Zamyatin Taşkın İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 189146532

### afallamak — Dil ve anlatım

Beklenmedik bir olay karşısında ne yapacağını kısa süreliğine bilemez duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** Olay ile kişinin şaşkınlığı arasında ilişki kurmak.

> Boru sesiyle Gölge'nin tüm ordusu afallamıştı.

Robert Jordan - Zaman Çarkı 14 - Işığın Anısı.temiz.txt · Derlem cümlesi 100558146

### aferin — Toplum ve günlük yaşam

Başarılı veya doğru bir davranışı beğenip desteklediğimizi belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “aferin”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Doğru yanıtı alınca Noteriçe de bu işten artık kurtulduğu için sevinerek, " Aferin, bildiniz " demişti.

Selçuk Altun — Yalnızlık Gittiğin Yoldan Gelir · Derlem cümlesi 116941295

### afet — Doğa ve çevre

Deprem veya sel gibi olayların insanlara, yapılara ve çevreye büyük zarar vermesiyle oluşan durum.

**Öğrenme amacı:** “afet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Olası bir afet sonrasında meydana gelebilecek altyapı hasarlarına ekiplerimiz müdahale edecek.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108953737

### afetzede — Toplum ve günlük yaşam

Deprem, sel veya benzeri bir afet yüzünden zarar gören kişi.

**Öğrenme amacı:** Afet sonrasında yardıma ihtiyaç duyanları tanımak.

> Devletin ve halkın deprem sonrasında afetzedelere gerekli olan yardımı ulaştırdığı görülmektedir.

Komisyon — Türkler Cilt 13 Osmanlı · Derlem cümlesi 113869744

### afet istasyonu — Eğitim ve toplum

Afet sırasında gerekli yardım malzemelerinin mahallede hazır tutulduğu güvenli nokta.

**Öğrenme amacı:** “afet istasyonu” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> 42 adet Mahalle Afet İstasyonu kurduk.

''Sadece günü değil, geleceği planlıyoruz” · Derlem cümlesi 399107216

[Kaynak](https://www.karar.com/sehir-haberleri/sadece-gunu-degil-gelecegi-planliyoruz-2017197)

### affetmek — Toplum ve günlük yaşam

Birinin yaptığı yanlış yüzünden ona duyulan kızgınlığı sürdürmemek.

**Öğrenme amacı:** “affetmek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir tarafı onu affetmek ve her şeyi geçmişte bırakmak istiyordu ama bunu yapamazdı.

Robert Ludlum — Hades Dehşeti · Derlem cümlesi 132935946

### afgan — Toplum ve günlük yaşam

Afganistan halkından olan veya kökeni bu ülkeye dayanan kişi.

**Öğrenme amacı:** “afgan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> RSF verilerine göre son beş yılda 677 Afgan gazeteci kuruluşun desteğiyle ülkeden ayrıldı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 111944515

### afiş — Dil ve anlatım

Bir şeyi duyurmak için görülebilecek bir yere asılan yazılı veya resimli ilan.

**Öğrenme amacı:** “afiş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Afiş tasarımında etkin olan diğer bir faktör tipografidir.

Özgür — Grafik Tasarım Üzerine Güncel Okumalar · Derlem cümlesi 186722619

### afişe — Dil ve anlatım

Gizli kalması beklenirken başkalarınca öğrenilmiş, açığa çıkmış.

**Öğrenme amacı:** “afişe”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ancak Sarene tüm aristokrasinin önünde afişe olmuştu.

Brandon Sanderson — Elantis · Derlem cümlesi 112446243

### afiyet — Toplum ve günlük yaşam

Sağlıklı ve iyi olma durumu.

**Öğrenme amacı:** “afiyet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tan, vatan uğruna hayatını kaybeden tüm şehitleri rahmet ve minnetle andıklarını, gazilere ise sağlık ve afiyet dilediklerini ifade etti.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 110331781

### afrikalı — Toplum ve günlük yaşam

Afrika'da yaşayan veya kökeni Afrika'ya dayanan kişi.

**Öğrenme amacı:** “afrikalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Xinhua Haber Ajansı Afrika Bölge Bürosu, Nairobi'de düzenlediği medya eğitim oturumunda Afrikalı gazetecilere yapay zeka destekli habercilik ve görsel hikaye anlatımı konularında eğitim verdi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109140362

### afrika menekşesi — Doğa ve çevre

Tüylü yaprakları ve mor, pembe veya beyaz çiçekleri için saksıda yetiştirilen küçük süs bitkisi.

**Öğrenme amacı:** “afrika menekşesi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir saksıdaki Afrika menekşesini yolan bir kadın gibi.

Stephen King — Çılgınlığın Ötesi · Derlem cümlesi 109912196

### afşar — Toplum ve günlük yaşam

Oğuz Türklerinin boylarından biri; Avşar adıyla da bilinir.

**Öğrenme amacı:** “afşar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Meselâ, Alâiye'nin fethinden sonra bölgeyi yeniden imar ettirmesinin yanısıra 1225 yılında Kilikya Ermeni Krallığı üzerine düzenlenen seferin ardından fethedilen Ermenek Bölgesi'ne Oğuzların Afşar Boyu'na mensup olan Karamanoğulları ile Salur Türkmenlerini yerleştirilmiştir.

Komisyon — Türkler Cilt 06 Ortaçağ · Derlem cümlesi 113905726

### aft — Doğa ve çevre

Ağız içinde oluşan küçük ve ağrılı yara.

**Öğrenme amacı:** “aft”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Günlerce süren yanma ve hassasiyet hissi nedeniyle yaşam kalitesini düşüren aftlar, oldukça yaygın bir sorun.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109072630

### afyon — Doğa ve çevre

Haşhaş bitkisinden elde edilen, uyuşturucu etkisi olan ve bağımlılık yapabilen madde.

**Öğrenme amacı:** “afyon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İran, 19'uncu yüzyılda Avrupa'dan mal ithal etmek amacıyla, dövize olan ihtiyacını gidermek için afyon satmaya başlamıştı.

Soner Yalçın — Behçet Cantürk'ün Anıları · Derlem cümlesi 132337975

### ağ — Toplum ve günlük yaşam

Pantolon, şort veya şalvarda iki bacak arasına gelen kumaş bölümü.

**Öğrenme amacı:** Giysideki ağ bölümünü paça ve belden ayırt etmek.

> Artık ağı dikiş tutmayan pantolonumun yerine yenisi alınacak diye seviniyorum.

Adnan Binyazar - Masalını Yitiren Dev.temiz.txt · Derlem cümlesi 3402596

### ağabey — Toplum ve günlük yaşam

Kardeşler arasında yaşı bir diğerinden büyük olan erkek.

**Öğrenme amacı:** “ağabey”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Babam ve ağabeyimse, istasyonun hemen yanındaki ambardaydı.

Hakan Günday — Ziyan · Derlem cümlesi 141260047

### ağaç — Doğa ve çevre

Toprak üzerinde belirgin bir odunsu gövde ve dallar oluşturarak büyüyen, genellikle çok yıllık bitki.

**Öğrenme amacı:** Bitkileri gövde yapılarıyla karşılaştırmak.

> İçeriye girmeden önce, babasıyla ilkbahar güneşinde, bir kiraz ağacının altında durmuşlardı.

A. S. Byatt - Oyun.temiz.txt · Derlem cümlesi 3326768

### ağaçkakan — Doğa ve çevre

Güçlü gagasıyla ağaçları oyan, gövdelerde besin arayan kuş.

**Öğrenme amacı:** “ağaçkakan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Uzaklarda bir yerde bir ağaçkakan tıkırdıyordu.

Golge Yukseliyor - Robert Jordan.temiz.txt · Derlem cümlesi 101162984

### ağaçlandırmak — Doğa ve çevre

Bir alanda ağaç yetiştirmek amacıyla dikim ve bakım çalışmaları yapmak.

**Öğrenme amacı:** Çevre düzenlemesinde ağaç yetiştirmenin yerini açıklamak.

> Dayanamadık, duvarın dışını da ağaçlandırdık.

Sevan Nişanyan — Aslanlı Yol · Derlem cümlesi 121203556

### ağaçlık — Doğa ve çevre

Bir arada çok sayıda ağacın bulunduğu yer.

**Öğrenme amacı:** “ağaçlık” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Hope Valley'deki ormangülü ağaçlıklarında yürüyüşe çıkıyorlardı.

Jhumpa Lahiri Saçında Gün Işığı Domingo Yayınları · Derlem cümlesi 237546419

### ağaç çileği — Doğa ve çevre

Ahududu bitkisinin, çok sayıda küçük meyvecikten oluşan ve genellikle kırmızı olan yenebilir meyvesi.

**Öğrenme amacı:** “ağaç çileği”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Ossip, sana ağaç çileği aldım, seversin ağaç çileğini...

İlya Ehrenburg — Fırtına II · Derlem cümlesi 145927900

### ağaç kaplama — Toplum ve günlük yaşam

Bir yüzeyin üzerine yerleştirilen ince ahşap tabaka.

**Öğrenme amacı:** “ağaç kaplama”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Elinden kurtulan bardak uzun geniş bir yay çizerek aptalca bir tangırtıyla ağaç kaplamaya çarptı.

Sylvia Plath — Sırça Fanus · Derlem cümlesi 109495394

### ağaç oyma — Dil ve anlatım

Resim basmak için ahşabın bazı yerlerini oyarak yüksekte kalan bölümlerine mürekkep sürme tekniği.

**Öğrenme amacı:** “ağaç oyma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ağaç oyma baskı olarak adlandırılmış olmasına rağmen gerçekte bu teknikte, görüntü, etrafındaki boş alanların oyulmasıyla bir kabartma gibi yüzeyde belirginleşmektedir.

Melda Öncü — Baskı Teknolojisindeki Gelişmelerin Resimli Çocuk Kitaplarının Gelişimine Etkisi — 2008 · Derlem cümlesi 363550607

### ağaç parkı — Doğa bilimleri

Farklı ağaç türlerinin tanıtım ve araştırma amacıyla yetiştirildiği geniş bahçe.

**Öğrenme amacı:** “ağaç parkı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Açılışta sohbet ettiğimiz Leven Köstem, Müze'nin 20 bin metre kare toplam alan içerisinde 5 bin 650 metrekare alana sahip olduğunu, Müze bahçesinin peyzajı bir arberatum (ağaç parkı) mantığı çerçevesinde yapıldığını, bölgede ve yerel toprakta yetiştirilebilen tüm ağaç türleri ile 500'e yakın ağaç diktiklerini anlattı.

Köstem Zeytinyağı Müzesi, Anadolu zeytinciliğini yansıtıyor · Derlem cümlesi 382046350

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/kostem-zeytinyagi-muzesi-anadolu-zeytinciligini-yansitiyor/391594)

### ağalanmak — Toplum ve günlük yaşam

Kendini başkalarından üstün görerek onlara buyurur gibi davranmak.

**Öğrenme amacı:** “ağalanmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Yavaş yavaş üstüne bir kibir geliyor, kaşlarını çatarak dikilip ağalanıyordu.

Kemal Tahir-Yedicinar Yaylasi · Derlem cümlesi 138009311

### ağarmak — Dil ve anlatım

Saç veya sakalın rengini yitirerek beyaza dönmeye başlaması.

**Öğrenme amacı:** Renk değişimi bildiren sözcükleri tanımak.

> Ufak tefekti, metal çerçeveli gözlük takmış, kısa saçları hafiften ağarmıştı.

Haruki Murakami — 1Q84 · Derlem cümlesi 131130888

### ağartmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyin rengini açarak daha beyaz görünmesini sağlamak.

**Öğrenme amacı:** “ağartmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anamın; yıkayıp ağarttığı çamaşırlarımı bohça yaptım.

Muzaffer �zg� - Z�kk�m�n K�k�.temiz.txt · Derlem cümlesi 100700557

### ağa kapısı — Toplum ve günlük yaşam

Osmanlı'da yeniçeri ağasının görev yaptığı yönetim merkezi.

**Öğrenme amacı:** “ağa kapısı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Serasker Ağa Hüseyin Paşa birkaç gün Süleymaniye Camii avlusunda görev yaptıktan sonra Ağa Kapısı'na taşındı.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 36 (Sakal) · Derlem cümlesi 143331378

### ağbenek — Doğa ve çevre

Arpa yapraklarında koyu renkli lekeler oluşturan, ürünün azalmasına yol açabilen bir mantar hastalığı.

**Öğrenme amacı:** “ağbenek” sözünün bu anlamını örnekteki ağbenek kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Literatürde de ağbenek hastalığının arpa üretiminde önemli zararlara neden olduğu belirtilmiştir.

Eray Damgacı — Investigations on the prevalence of barley net blotch ( Pyrenophora teres Drechs.) the yield losses caused by disease and the relationships between disease and yield components — 2014 · Derlem cümlesi 362942479

### ağda — Toplum ve günlük yaşam

Şekerli sıvının veya pekmezin kaynatılarak koyu ve yapışkan bir hâle getirilmesiyle oluşan madde.

**Öğrenme amacı:** “ağda”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sabah erkenden, tuzlanmış çağla yeşili evin alt katında toplanıp, dibi kararmış küçük tavalarını ocağa yerleştirmiş; ağdanın baygın kokusunu içlerine çekerken, kıvamı tutsun diye bol bol dedikodu yapmışlardı.

Elif Şafak — Mahrem · Derlem cümlesi 131253184

### ağdalanmak — Doğa ve çevre

Sıvı bir madde koyulaşıp yapışkan duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “ağdalanmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ağdalanmış şekerle karıştırıp, kare kare keserek sattığı susamla karnını doyurmaya çalışırdı.

Elif Şafak — Pinhan · Derlem cümlesi 131244403

### ağıl — Doğa ve çevre

Koyun ve keçilerin bir arada tutulduğu, çevresi kapatılmış yer.

**Öğrenme amacı:** “ağıl”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ağılın arkasında, ağıla açılan yüksek bir samanlık vardı.

Thomas Harris - Hannibal Lecter #3 - Hannibal.temiz.txt · Derlem cümlesi 103261377

### ağır — Doğa ve çevre

Kaldırmak veya taşımak için fazla güç gerektiren.

**Öğrenme amacı:** “ağır”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kitaplar ağırdı, elinizde zor tutuyordunuz.

Thomas Mann - Büyülü Dağ.temiz.txt · Derlem cümlesi 103218091

### ağırbaşlı — Toplum ve günlük yaşam

Davranışlarında ölçüyü koruyan, sakin ve ciddi görünen.

**Öğrenme amacı:** Kişilik nitelemesini davranışla ilişkilendirmek.

> Julien ağırbaşlı, azametli tavrını takınmıştı.

Stendhal — Kırmızı ve Siyah · Derlem cümlesi 115040779

### ağırca — Dil ve anlatım

Biraz yavaşça.

**Öğrenme amacı:** “ağırca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Filito gözlerini kırptı ağırca.

Ahmet Say Bingöl Hikayeleri Karacan Yayınları · Derlem cümlesi 268686453

### ağırcanlı — Dil ve anlatım

Hareketlerinde ve tepkilerinde yavaş olan.

**Öğrenme amacı:** “ağırcanlı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Güçlü ve ağırcanlı birisiydi.

Thomas Mann Yusuf ve Kardeşleri Cilt IV Doyuran Yusuf Hece Yayınları · Derlem cümlesi 243940768

### ağırlama — Toplum ve günlük yaşam

Bir konuğu karşılayıp onun rahat etmesi için ilgi gösterme işi.

**Öğrenme amacı:** Konuklukla ilgili toplumsal davranışları tanımak.

> İşte, törensel ziyaretlerde ağırlama biçimi böyleydi.

Louis-Antoine de Bougainville — Dünyanın Çevresinde Yolculuk · Derlem cümlesi 122391110

### ağırlamak — Toplum ve günlük yaşam

Konuğu karşılayıp rahat etmesi için onunla ilgilenmek.

**Öğrenme amacı:** “ağırlamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tâcülmülûk, gelenleri ağırlamak için ayağa kalkmış, ihtiyarı minderin üzerine oturtmuş.

N. Ahmet Özalp — Binbir Gece Masalları · Derlem cümlesi 112927524

### ağırlaşmak — Dil ve anlatım

Yorgunluk veya uyku nedeniyle hareket etmekte güçlük duyulur hâle gelmek.

**Öğrenme amacı:** Bedensel durumun anlatımını nedenine bağlamak.

> Az sonra göz kapakları ağırlaştı, uyuklamaya başladı.

Celâl Hosrovşahi — Furuğ'un Öyküsü · Derlem cümlesi 123647563

### ağırlık — Doğa ve çevre

Bir cismin taşınırken veya tartılırken hissedilen ağır olma özelliği.

**Öğrenme amacı:** “ağırlık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Hannah gözlerini kapayınca oğlunun ağırlığını kollarında hissediyor.

Tami Hoag - Deer Lake #1 - Gece Günahları.temiz.txt · Derlem cümlesi 103609040

### ağırlıklı — Dil ve anlatım

Bir özelliğin ya da ögenin diğerlerinden daha çok yer tuttuğu.

**Öğrenme amacı:** “ağırlıklı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İki takım da kırmızı ağırlıklı formalarla sahaya gelmişti.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108927874

### ağırlık merkezi — Araştırma ve düşünme

Bir işin veya düşüncenin en çok önem verilen, öne çıkan bölümü.

**Öğrenme amacı:** “ağırlık merkezi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adler ruhbilimi, hayat tarzı kavramını kendine ağırlık merkezi olarak seçmiştir...

Alfred Adler - Psikolojik Aktivite.temiz.txt · Derlem cümlesi 100453367

### ağırtop — Toplum ve günlük yaşam

Bir toplulukta sözü ve etkisi güçlü olan tanınmış kişi.

**Öğrenme amacı:** “ağırtop” sözünün bu anlamını örnekteki ağırtopları kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> 1945 yılının Aralık ayında, derginin gelenekseli olan " Speaking of Pictures " köşesinde, Truman kabinesinin ağırtopları tanıtılır.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 288147805

### ağır ağır — Dil ve anlatım

Acele etmeden, yavaş bir biçimde.

**Öğrenme amacı:** “ağır ağır”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Pencerenin önüne oturup ağır ağır içtim kahvemi, yağmurda evimde olmanın keyfini çıkararak.

Celil Oker — Bin Lotluk Ceset · Derlem cümlesi 144487893

### ağır aksak — Dil ve anlatım

Yavaş ve güçlükle ilerleyerek.

**Öğrenme amacı:** “ağır aksak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dinlene dinlene cipe kadar ağır aksak yürüdüler.

Michael Ondaatje İngiliz Casus Can Yayınları · Derlem cümlesi 238257236

### ağır hasta — Toplum ve günlük yaşam

Hastalığı ciddi olan, sağlık durumu yakından izlenmesi gereken kimse.

**Öğrenme amacı:** “ağır hasta” sözünün bu anlamını örnekteki ağır hasta kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Kutsal yağlama, Roma Katolik kilisesine göre, ağır hasta olan birinin bir rahip tarafından, kutsanmış yağla yağlanarak kutsanmasıdır.

Zeki Tez - İlaç ve Parfümün Sihirli Dünyası.temiz.txt · Derlem cümlesi 101743831

### ağır hastalık — Toplum ve günlük yaşam

Kişinin sağlığını ciddi biçimde bozan ve iyileşmesi güç olabilen hastalık.

**Öğrenme amacı:** “ağır hastalık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> 1964'te emekliye ayrıldı; ancak 1957'de başına getirildiği Harvard Üniversitesi'ne bağlı Center for Middle Eastern Studies'in müdürlüğünü ölümünden önceki ağır hastalık günlerine kadar sürdürdü.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 14 (Gelibolu) · Derlem cümlesi 143837614

### ağır hava — Doğa bilimleri

Nefes almayı zorlaştıran boğucu hava.

**Öğrenme amacı:** “ağır hava” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Öyle ki imparatorluk merkezinin boğucu ve ağır havasından bunalan insanların uğrak yeri, en güzide mesire alanı, Allahın bir lütfü olarak ifade edilen adaların bu özelliğini değişen koşul ve gereklere göre kaybetmesinden korkan merkez idaresi öncelikle adaların alan olarak belirlenmesi, sınırının tespiti, vakfa, kamuya ve şahsa ait araziler ile tüm bu arazilerde gerek ağaç ve gerekse de ormanlık sahaların muhafazası için kadastro çalışmaları yapmıştır.

Murat Alandağlı — Osmanlı İmparatorluğu'nda Kadastro Çalışmalarının Sosyo-Kültürel Yönüne Dair Bir Kesit Adalar Kadastrosu Örneği — 2019 · Derlem cümlesi 407095576

### ağır hidrojen — Doğa ve çevre

Atom çekirdeğinde bir proton ile bir nötron bulunan hidrojen türü; döteryum.

**Öğrenme amacı:** “ağır hidrojen”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sıcak büyük patlama modelinden proton ve nötronların yaklaşık dörtte birinin, helyum çekirdeği ve az miktarda ağır hidrojen ile başka elementlere dönüşmüş olacağı hesaplanabilir.

Zamanin Kisa Tarihi - Stephen William Hawking.temiz.txt · Derlem cümlesi 100188653

### ağır iş — Toplum ve günlük yaşam

Yapılması çok güç veya emek gerektiren iş.

**Öğrenme amacı:** “ağır iş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yükselmeye azimli bu adam, fakir olduğu halde, ağır işleri Marian'ın sırtından alacak bir hizmetçi tutmuştu.

Jack London — Martin Eden · Derlem cümlesi 123388933

### ağır makineli — Toplum ve günlük yaşam

Ağırlığı nedeniyle bir dayanağa yerleştirilen, peş peşe atış yapabilen askerî silah.

**Öğrenme amacı:** “ağır makineli” sözünün bu anlamını örnekteki ağır makineli kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Tuğlayla Örülmüş ve dar yarıklar bırakılmış pencerelerin önünde bir ağır makineli tüfek duruyordu.

Vasili Grossman - Yasam ve Yazgi I.temiz.txt · Derlem cümlesi 102599713

### ağır sanayi — Araştırma ve düşünme

Demir çelik ve büyük makineler gibi ürünleri, büyük tesisler ve çok enerji kullanarak üreten sanayi alanı.

**Öğrenme amacı:** “ağır sanayi” sözünün bu anlamını örnekteki ağır sanayiden kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> E. H. Norman'ın ortaya koyduğu gibi, Japonya sanayileşen diğer ülkelerin yapısal gelişimini (Almanya kısmen dışındadır) tersinden izliyordu - ağır sanayiden hafife, askerîden tüketim mallarına.

Douglas Down — Kapitalizm ve Kapitallizmin İktisadı · Derlem cümlesi 142830018

### ağır sıklet — Toplum ve günlük yaşam

Boks ve güreş gibi sporlarda daha ağır sporcuların yarıştığı ağırlık sınıflarından biri.

**Öğrenme amacı:** “ağır sıklet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> O incecik zarif kızdan sadece tanıdık bir tebessüm; yakışıklı genç çocuktan ise ringlere veda etmiş bir ağır sıklet boksörü görüntüsü kalmış geriye...

Can Dündar — Büyülü Fener · Derlem cümlesi 144629667

### ağır söz — Toplum ve günlük yaşam

Karşıdakini inciten veya onurunu kıran söz.

**Öğrenme amacı:** “ağır söz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ne kadar sinirli olursanız olun, ağır sözler ve onur kırıcı laflar kullanmamalısınız.

Yaşar Ateşoğlu - Doğru Bildiğimiz Yanlışlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 102023692

### ağır uyku — Toplum ve günlük yaşam

Kişinin çevresindeki ses ve hareketlerle kolay uyanmadığı derin uyku.

**Öğrenme amacı:** “ağır uyku”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sam Chang, ağır uykusundan yaklaşık yarım saat önce uyanmıştı ve ağzı kupkuru, zihni bulanıktı.

Jeffery Deaver — Taş Maymun · Derlem cümlesi 112672196

### ağır yaralı — Toplum ve günlük yaşam

Yaralanması sağlığı için ciddi tehlike oluşturan kimse.

**Öğrenme amacı:** “ağır yaralı” sözünün bu anlamını örnekteki ağır yaralı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Tanrıların Alfabesi'nde Zeron, ağır yaralı arkadaşı Olmen'i odasında ziyaret eder.

Nuran Özlük — Türk Edebiyatında Fantastik Roman · Derlem cümlesi 114597976

### ağıt — Dil ve anlatım

Birinin ardından duyulan üzüntüyü anlatan söz veya ezgi.

**Öğrenme amacı:** “ağıt”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu ağıt, akraba kadınları tarafından Yusuf Ağa için yakılmıştır.

Yaşar Kemal — Ağıtlar · Derlem cümlesi 115025893

### ağız — Doğa ve çevre

Besinin alındığı, diş ve dilin bulunduğu, konuşmada da görev alan boşluk.

**Öğrenme amacı:** “ağız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yemek yemeği bıraktım, bıçağı ve çatalı yerine koydum, ağzımdaki lokmayı aceleyle yuttum.

Witold Gombrowicz - Bakakai.temiz.txt · Derlem cümlesi 102151291

### ağız — Doğa ve çevre

İnsanlarda ve başka memelilerde doğumdan sonraki ilk günlerde oluşan süt.

**Öğrenme amacı:** “ağız” sözünün bu anlamını örnekteki ağız sütü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Annenin ilk 4-5 günlük sütü olan ' ağız sütü'nün (Kolostrum) bebeğe verilmesi çok önemlidir.

Bebeğin en iyi aşısı anne sütü · Derlem cümlesi 350226791

[Kaynak](https://www.yenicaggazetesi.com/bebegin-en-iyi-asisi-anne-sutu-107944h.htm)

### ağızdan ağıza — Dil ve anlatım

Bir kişinin söyleyip diğerinin aktarmasıyla.

**Öğrenme amacı:** “ağızdan ağıza”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bütün hikâye anlatıcılarının beslendiği kaynak, ağızdan ağıza aktarılan deneyimdir.

Walter Benjamin - Son Bakışta Aşk.temiz.txt · Derlem cümlesi 102377704

### ağızsız — Dil ve anlatım

Pek konuşmayan, sessiz duran; edebî anlatımda kullanılan bir niteleme.

**Öğrenme amacı:** “ağızsız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu dilsiz ağızsız varlığıma yirmi dakika sonra katlanamaz oldular.

Anna Seghers - Transit.temiz.txt · Derlem cümlesi 4835891

### ağız alışkanlığı — Dil ve anlatım

Bir sözün çok tekrarlanması nedeniyle konuşurken kendiliğinden ağızdan çıkması.

**Öğrenme amacı:** “ağız alışkanlığı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Baley az kalsın ağız alışkanlığıyla ' kubbeye doğru ' diyecekti.

Isaac Asimov — Robot #2 Güneşin Tanrıları · Derlem cümlesi 123605869

### ağız birliği — Toplum ve günlük yaşam

Bir konuda anlaşarak aynı açıklamayı yapma.

**Öğrenme amacı:** “ağız birliği”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dört bir yandan yaverler dörtnala gelmeye devam ediyor, ağız birliği etmiş gibi hep aynı şeyi söylüyorlardı.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100499784

### ağız dalaşı — Toplum ve günlük yaşam

Kırıcı sözlerle yapılan karşılıklı tartışma.

**Öğrenme amacı:** “ağız dalaşı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ağız dalaşına girmedim, iyi yaptım.

Suphi Varım — Kurgu Tarih · Derlem cümlesi 109632057

### ağız dolusu — Dil ve anlatım

Ağzı dolduracak miktarda olan.

**Öğrenme amacı:** “ağız dolusu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> aldığı ilk büyük yudumla bir öksürük krizine tutuldu ve ağız dolusu su çöl kumlarında ziyan oldu.

Clive Cussler — Oregon Dosyaları #4 - İskelet Sahili · Derlem cümlesi 144225629

### ağız dolusu — Dil ve anlatım

Çok ve şiddetli biçimde söylenen (kötü söz veya hakaret).

**Öğrenme amacı:** “ağız dolusu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Gözlerimi ovuşturup ağız dolusu bir küfür salladım.

China Mieville — Şehir ve Şehir · Derlem cümlesi 144321169

### ağız kalabalığı — Dil ve edebiyat

Konuyu açıklamak yerine kafa karıştıran çok sayıdaki gereksiz söz.

**Öğrenme amacı:** “ağız kalabalığı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Ama işte bu ağız kalabalığı altında ezilmiş duruyor ve hiçbir şey yapamıyordu.

İkinci mikrop avcısı: Spallanzani ‘Mikropların da ana-babası olması gerekir’ · Derlem cümlesi 373998965

[Kaynak](https://bilimvegelecek.com.tr/index.php/2019/08/01/ikinci-mikrop-avcisi-spallanzani-mikroplarin-da-ana-babasi-olmasi-gerekir)

### ağız kavgası — Toplum ve günlük yaşam

Karşılıklı sert sözlerle sürdürülen tartışma.

**Öğrenme amacı:** “ağız kavgası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu hafta dokuzuncu doğum günüm vardı ve okulda hiç hoşlanmadığım elyazısı dersiyle, oyun sahasında sayı yapıp yapmamanın ağız kavgasıyla geçen uzun bir günün ardından güneş ışığının dolduğu mutfak ve annemin sevecen bakışları beni açık kollarla karşılıyordu.

Aimee Bender - Limonlu Pastanın Sıradışı Hüznü.temiz.txt · Derlem cümlesi 3411359

### ağız kokusu — Dil ve anlatım

Bir kimsenin katlanılması güç sözleri ve davranışları.

**Öğrenme amacı:** “ağız kokusu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Oğlana devrediyorum, " dedi " bıktım ağız kokusu çekmekten.

Ayfer Tunç - Dünya Ağrısı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3785906

### ağız şakası — Dil ve anlatım

Birine dokunmadan, sözlerle yapılan şaka.

**Öğrenme amacı:** “ağız şakası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İspanyollar birbirleriyle ağız şakasına giriştiler:

Abdullah Ziya Kozanoğlu - Türk Korsanları.temiz.txt · Derlem cümlesi 4264403

### ağız tadı — Toplum ve günlük yaşam

İnsanın yaşamından hoşnut olup kendini rahat hissetmesi.

**Öğrenme amacı:** “ağız tadı” sözünün bu anlamını örnekteki ağız tadı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Beşiktaşlıların ağız tadı iyiden iyiye kaçacak.

Derbinin ibresi beraberliği gösteriyor · Derlem cümlesi 397977008

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/derbinin-ibresi-beraberligi-gosteriyor/6340)

### ağız tatsızlığı — Eğitim ve toplum

İnsanlar arasında kırgınlık ve huzursuzluk yaratan anlaşmazlık.

**Öğrenme amacı:** “ağız tatsızlığı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> ağız tatsızlığı çıkarır mıydı acaba evde? "

5 yazar — 5 başlık — 2025 · Derlem cümlesi 200290455

### ağlamak — Toplum ve günlük yaşam

Üzüntü, sevinç veya acı gibi duygularla gözyaşı dökmek.

**Öğrenme amacı:** “ağlamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Hıçkırıklarla ağlamamak için kendimi zor tutuyordum.

Diyanet — EBEDİ HAYATA UĞURLAMA ADABI · Derlem cümlesi 147901075

### ağlamaklı — Dil ve anlatım

Ağlayacak gibi görünen veya duyulan.

**Öğrenme amacı:** “ağlamaklı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Öyleyse neden, diye ağlamaklı bir sesle ısrar ettim.

Nazan Bekiroğlu — Nun Masallari · Derlem cümlesi 135652490

### ağlamalı — Dil ve edebiyat

Ağlıyor ya da birazdan ağlayacakmış gibi görünen.

**Öğrenme amacı:** Çeşmenin ağlıyormuş gibi anlatıldığı kişileştirmeyi fark etmek ve sıfatın anlamını açıklamak.

> Çeşmeler var ağlamalı.

Yüksel Topaloğlu — AHMET KUTSİ TECER VE ARİF NİHAT ASYA’NIN ŞİİRLERİNDE EDİRNE — 2007 · Derlem cümlesi 383175176

### ağlaşmak — Dil ve anlatım

Birden çok kişi birlikte ağlamak.

**Öğrenme amacı:** “ağlaşmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Hürmüz'le Gül ağlaşarak veda ederler.

TDAY — BELLETEN 1959 · Derlem cümlesi 124231187

### ağmak — Dil ve anlatım

Yukarı doğru çıkmak, yükselmek; daha çok eski metinlerde ve edebiyatta kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “ağmak” sözünün bu anlamını örnekteki ağdı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Sonra göklere ağdı ve uçarak kayboldu.

Anonim — Binbir Gece Masalları - Cilt 1 · Derlem cümlesi 129360402

### ağrı — Toplum ve günlük yaşam

Bedenin bir bölgesinde duyulan, can yakıcı veya rahatsız edici his.

**Öğrenme amacı:** “ağrı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kafası karıştı, başına ağrı saplandı.

Gürsel Korat Ay Şarkısı YKY · Derlem cümlesi 219870888

### ağrımak — Doğa ve çevre

Bedenin bir bölümünde devam eden veya tekrarlayan acı duyulması.

**Öğrenme amacı:** Bedensel duyumu bildiren fiili tanımak.

> Kolları ağrıyan Mat sessizce nefes verdi.

Robert Jordan - Zaman Çarkı 14 - Işığın Anısı.temiz.txt · Derlem cümlesi 100538168

### ağrısız — Toplum ve günlük yaşam

Yapılırken veya yaşanırken ağrı duyulmayan.

**Öğrenme amacı:** “ağrısız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ancak her bireyin ağrı eşiği farklı olduğundan bu yöntemi kesinlikle ağrısız saymak doğru olmaz.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115622293

### ağrı kesici — Doğa ve çevre

Ağrıyı azaltmak amacıyla kullanılan ilaç.

**Öğrenme amacı:** “ağrı kesici”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İstediği ağrı kesiciyi itiraz etmeden verdiler.

Stieg Larsson — Millennium #3 - Arı Kovanına Çomak Sokan Kız · Derlem cümlesi 109728395

### ağrı sızı — Doğa bilimleri

Belli bir yerde veya yaygın biçimde hissedilen bedensel acılar ve sancılar.

**Öğrenme amacı:** “ağrı sızı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Bu ağrı sızılar yüzünden sabahları " suratsızlar " kraliçesi tacı takıyorum kafama.

“Unutma Baharda Çiçek Olan / Meyvedir Yaza” · Derlem cümlesi 389035788

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/unutma-baharda-cicek-olan-meyvedir-yaza-145646)

### ağustos — Matematik ve dil

Yılın, temmuzdan sonra ve eylülden önce gelen sekizinci ayı.

**Öğrenme amacı:** “ağustos”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ağustosta ne yapacağımı hâlâ bilemiyorum.

Stefan Zweig Friderike'ye Mektuplar Yankı Yayınları · Derlem cümlesi 183821853

### ağustos böceği — Doğa ve çevre

Erkeği, karnındaki özel yapıları titreştirerek yazın güçlü ses çıkaran böcek.

**Öğrenme amacı:** “ağustos böceği”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Karınca ile ağustos böceği hikâyesini hepimiz duymuşuzdur.

Evrimi, yaşam ağacındaki yeri ve özellikleri ile karıncalar · Derlem cümlesi 374326187

[Kaynak](https://bilimvegelecek.com.tr/index.php/2019/12/29/evrimi-yasam-agacindaki-yeri-ve-ozellikleri-ile-karincalar)

### ağustos böcekleri — Doğa bilimleri

Yazın sıcak havalarda ağaçlarda duyulan güçlü sesleriyle tanınan böcekler topluluğu.

**Öğrenme amacı:** “ağustos böcekleri” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Özellikle ağustos ayında seslerini duymaya alışık olduğumuz ağustos böcekleri, neredeyse susmak bilmezler ve sürekli olarak oldukça gürültülü bir ses çıkarırlar.

Ağustos Böcekleri Küçücük Boyutlarına Rağmen Oldukça Gürültülü Sesler Çıkarmayı Nasıl Başarır? · Derlem cümlesi 401554601

[Kaynak](https://www.webtekno.com/agustos-bocekleri-gurultulu-sesler-cikarmayi-nasil-basarir-h149080.html)

### ağzına kadar — Toplum ve günlük yaşam

Bir kabın üst sınırına ulaşacak ölçüde dolu olarak.

**Öğrenme amacı:** “ağzına kadar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yolun kenarında yıkık dökük tek arabalık tahta garajlar vardı ve ağzına kadar dolup taşmış çöp bidonları sıralanmıştı.

Janet Evanovich — İlk İşim Para İçin · Derlem cümlesi 138748924

### ağzı açık — Dil ve anlatım

Çok şaşırdığı için ne diyeceğini bilemez durumda.

**Öğrenme amacı:** “ağzı açık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ağzı açık kalmış, aptallaşmıştı.

Balzac Hayatı Sanatı Eserleri Varlık Yayınları · Derlem cümlesi 228641026

### ağzı bozuk — Dil ve anlatım

Konuşurken sık sık küfür ve kaba sözler kullanan.

**Öğrenme amacı:** “ağzı bozuk”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu sırada Sam Sylvia adında alkolik ve ağzı bozuk bir yönetmenle karşılaşır ve kendini 12 kadınla beraber bir dövüş programında bulur.

269 başlık · Derlem cümlesi 154097203

### ağzı gevşek — Toplum ve günlük yaşam

Kendisine verilen sırları tutamayıp başkalarına anlatan.

**Öğrenme amacı:** “ağzı gevşek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dünya ağzı gevşek adamlarla doludur.

Ince Memed 3 - Yasar Kemal.temiz.txt · Derlem cümlesi 101979475

### ağzı kulaklarında — Dil ve anlatım

Çok sevindiği gülüşünden belli olan.

**Öğrenme amacı:** “ağzı kulaklarında”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Marlene ranzalardan birinden başını uzatıyor ve beni görünce ağzı kulaklarında gülümsüyor.

Veronica Roth - Uyumsuz #2 - Kuralsız.temiz.txt · Derlem cümlesi 102491512

### ağzı sıkı — Toplum ve günlük yaşam

Kendisine söylenen veya bildiği sırları saklayan.

**Öğrenme amacı:** “ağzı sıkı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Benim gereğinden fazla ağzı sıkı bir çocuk olduğumu yazdı.

A. S. Byatt - Oyun.temiz.txt · Derlem cümlesi 3327299

### ağ tabaka — Doğa bilimleri

Gözün arka iç bölümünde bulunan ve ışığı algılayan ince tabaka; retina.

**Öğrenme amacı:** “ağ tabaka” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Ayrıca yoğun ışık maruziyetinin bazı retina (ağ tabaka) hastalıklarında da rol oynayabileceği düşünülmektedir.

Güneş gözlüğü alırken yapılan 7 büyük hata · Derlem cümlesi 379671934

[Kaynak](https://www.hurriyet.com.tr/aile/yazarlar/prof-dr-banu-cosar/gunes-gozlugu-alirken-yapilan-7-buyuk-hata-43215768)

### ah — Dil ve anlatım

Özlem, üzüntü veya iç çekişi anlatmak için söylenen söz.

**Öğrenme amacı:** “ah”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ah, nasıl da umut etmişti.

Robert Jordan - Zaman Çarkı 08 - Hançer Yolu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100575180

### ahali — Toplum ve günlük yaşam

Bir yerde yaşayan insanlar.

**Öğrenme amacı:** “ahali”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alptigin şehir ahalisinin kılına zarar gelmesine müsaade etmiyordu.

Nizamülmülk — Siyasetname · Derlem cümlesi 113428435

### ahbap — Toplum ve günlük yaşam

Kişinin tanışıp yakınlık kurduğu, görüşmekten hoşlandığı kimse.

**Öğrenme amacı:** Yakınlık bildiren kişi adlarını karşılaştırmak.

> Kayseride türlü tabakadan ahbaplar edindim.

Yaşar Kemal — Baldaki Tuz · Derlem cümlesi 120719665

### ahbap çavuşlar — Toplum ve günlük yaşam

Birbirinden pek ayrılmayan, sıkı dostluk kurmuş arkadaşlar.

**Öğrenme amacı:** “ahbap çavuşlar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ahbap çavuşlar bu çıkarımı da coşkun nidalarla onaylayarak bardaklarına sarıldılar.

Alper Canıgüz - Oğullar ve Rencide Ruhlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 5024669

### ahbap çavuş ilişkisi — Toplum ve günlük yaşam

İşlerde kişilerin birbirini kayırmasına ve karşılıklı çıkar sağlamasına dayanan yakınlık.

**Öğrenme amacı:** “ahbap çavuş ilişkisi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Seçim kampanyası döneminde hepiniz takdir edersiniz ki hiç bir basın yayın organıyla ' ahbap çavuş ilişkisi'ne girmedim.

458 başlık · Derlem cümlesi 329396229

### ahd-i atik — Toplum ve günlük yaşam

Hristiyanların kutsal kitabında İsa'dan önceki dinî geleneğe ait metinlerin bulunduğu bölüm; Eski Ahit.

**Öğrenme amacı:** “ahd-i atik” sözünün bu anlamını örnekteki Ahd-i Atik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Dolayısıyla Tevrat'a Türkçe'de Ahd-i Atik, İncil'e Ahd-i Cedit de denmektedir.

Hermann Hesse Demian Can Yayınları · Derlem cümlesi 196413284

### ahd-i cedit — Toplum ve günlük yaşam

Hristiyanların kutsal kitabında İsa'nın hayatı ve ilk Hristiyan topluluklarıyla ilgili metinlerin yer aldığı bölüm; Yeni Ahit.

**Öğrenme amacı:** “ahd-i cedit” sözünün bu anlamını örnekteki Ahd-i Cedit kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Dolayısıyla Tevrat'a Türkçe'de Ahd-i Atik, İncil'e Ahd-i Cedit de denmektedir.

Hermann Hesse Demian Can Yayınları · Derlem cümlesi 196413284

### ahenk — Dil ve anlatım

Seslerin birbirine yakışan bir bütün oluşturması.

**Öğrenme amacı:** “ahenk”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu, seslerle kurulacak ahenk biraz hoşa gidebilse de gerçek bir estetik yaşantı uyandıramaz.

Berna Moran — Edebiyat Kuramları ve Eleştiri · Derlem cümlesi 129338063

### ahenkli — Dil ve anlatım

Sesleri veya parçaları birbiriyle uyum içinde olan.

**Öğrenme amacı:** Ses betimlemesinde uyumu fark etmek.

> Hani şu soluğu ahenkli bir melodiyi andırıyordu.

William Shakespeare - Bir Yaz Gecesi Rüyası.temiz.txt · Derlem cümlesi 102180892

### ahenksiz — Dil ve anlatım

Sesleri birbirine uymayan, kulağa uyumsuz gelen.

**Öğrenme amacı:** “ahenksiz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Avluda Telia alçak sesle ahenksiz bir şarkı mırıldanıyordu.

Catherine Fisher — Kahin · Derlem cümlesi 144505809

### aheste — Dil ve anlatım

Acele etmeden, yavaşça.

**Öğrenme amacı:** “aheste”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yahu şu Kızıl Sultan da ne aheste geliyormuş!

Şebnem İşigüzel — Venüs · Derlem cümlesi 109340605

### aheste aheste — Dil ve anlatım

Hareketini hızlandırmadan, yavaş bir biçimde.

**Öğrenme amacı:** İkilemenin hareketin hızına etkisini belirlemek.

> Tekerlekli araçlar üzerinde süslü platformlar aheste aheste geçmeye başladı, her biri bir şekilde denizdeki yaşamla ilgiliydi.

Kelly Keaton — Tanrılar ve Canavarlar #1 Karanlığın Kızı · Derlem cümlesi 130939651

### aheste beste — Dil ve anlatım

Acele etmeden, rahat bir biçimde.

**Öğrenme amacı:** “aheste beste”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bardakları pirinç dolaptan çıkarıp su kovasına daldırıyor, sonra aheste beste tek tek kuruluyordu.

Sâdık Hidâyet — Üç Damla Kan · Derlem cümlesi 109449848

### ahır — Doğa ve çevre

Büyükbaş hayvanların korunup beslendiği kapalı barınak.

**Öğrenme amacı:** “ahır”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atlar, katırlar, eşekler, ahırlarına kondu.

Sait Faik Abasıyanık — Öyle Bir Hikaye · Derlem cümlesi 132710811

### ahıska türkleri — Toplum ve günlük yaşam

Gürcistan'ın Ahıska yöresinden gelen, sürgün ve göçler sonucunda çeşitli ülkelerde yaşayan Türk topluluğu.

**Öğrenme amacı:** “ahıska türkleri”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tekerlemeler ve Masallar başlığı altında, 54 metin bulunmakta olup bunların 10 tanesi Ahıska Türklerinin masallarıdır.

Aziz Ayva — Ülkü Önal: Ardanuç-Ahıska Masalları ve Halk Hikâyeleri — 2006 · Derlem cümlesi 346847840

### ahi — Toplum ve günlük yaşam

Meslek dayanışmasını ve dürüst çalışmayı önemseyen ahilik birliğinin üyesi.

**Öğrenme amacı:** “ahi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ahi Birlikleri'nde, bir sanat sahibi olmak, başkalarına muhtaç olmadan kendi emeği ile geçinmek düşüncesi hakimdi.

Komisyon — Türkler Cilt 15 Cumhuriyet · Derlem cümlesi 113691450

### ahilik — Toplum ve günlük yaşam

Esnaf ve zanaatkârlar arasında meslek öğrenmeyi, dürüst çalışmayı ve dayanışmayı önemseyen gelenek.

**Öğrenme amacı:** “ahilik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çünkü bu şehir, yüzyıllar boyunca ustalığın, esnaf kültürünün, emeğin ve ahilik anlayışının yaşatıldığı önemli merkezlerden biri olmuştur.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109567021

### ahiret — Dil ve anlatım

Bazı dinlerde ölümden sonra sürdüğüne inanılan yaşam.

**Öğrenme amacı:** “ahiret”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bundan sonra dünya ahiret kardeşindir gayri.

Samim Kocagöz Yolun Üstündeki Kaya İmece Yayınları · Derlem cümlesi 218608319

### ahiret adamı — Toplum ve günlük yaşam

Dünya işlerinden çok ibadete ve ahiret inancına yönelen kimse.

**Öğrenme amacı:** “ahiret adamı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Caminin müezzini, namazında niyazında, epeyce sofu bir ahiret adamıydı.

İhsan Oktay Anar — Suskunlar · Derlem cümlesi 110325833

### ahiret suali — Dil ve anlatım

İnsanı bıktıran, yersiz veya cevaplaması güç soru.

**Öğrenme amacı:** “ahiret suali”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> En olmayacak yerlerde hayranlarım karşıma çıkarlar, bazen ahiret sualleri sorarlardı.

Osman Aysu — Beyaz Perde Masalı, Bir · Derlem cümlesi 121789097

### ahiret yolculuğu — Dil ve anlatım

Ölümü daha dolaylı anlatmak için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** Ölümün örtmece yoluyla nasıl dolaylı anlatıldığını açıklamak.

> Ama hayat serüveni nihayetinde sona ermiş ve 1960'ta Bediüzzaman'ın ahiret yolculuğu başlamıştır.

Orhan Örs — Üç Farklı Biyografide Bediüzzaman’ı Aramak ve Anlamaya Çalışmak — 2024 · Derlem cümlesi 361462518

### ahir zaman peygamberi — Toplum ve günlük yaşam

İslam inancında son peygamber kabul edilen Hz. Muhammed için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “ahir zaman peygamberi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ahir zaman Peygamberi Ahmed, Rebiyülevvel ayında göçtü.

Mesnevi - 4.Cilt - Mevlana Celaleddin Rumi.temiz.txt · Derlem cümlesi 100740702

### ahize — Toplum ve günlük yaşam

Telefonun konuşurken kulağa ve ağza yakın tutulan parçası.

**Öğrenme amacı:** “ahize”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Greg, ahizeyi yerine bırakıp babasına döndü.

Patricia Highsmith Baykuş Çığlığı Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 194042835

### ahkâm — Dil ve anlatım

Bir konu hakkında verilen yargılar ve hükümler.

**Öğrenme amacı:** “ahkâm”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir de kalkmış ahkâm kesiyorsun!

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3664208

### ahlak — Toplum ve günlük yaşam

İnsanların iyi ve kötü davranışları değerlendirirken benimsedikleri ilkeler.

**Öğrenme amacı:** “ahlak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yunus'a göre ahlak, insani olmayan davranışları terk edip ilahî yaratılışa yönelmektir.

Diyanet — ANADOLUNUN GÖNÜL DİLİ YUNUS EMRE · Derlem cümlesi 147903443

### ahlaki — Toplum ve günlük yaşam

İyi ve kötü davranışlara ilişkin değerlerle ilgili.

**Öğrenme amacı:** “ahlaki”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aynı şey Eski ve Yeni Ahit'in ahlaki emirleri için de geçerlidir.

Kolektif — Emek, Din ve İnsan · Derlem cümlesi 137944700

### ahlak yasası — Araştırma ve düşünme

İyi ve doğru davranışın nasıl olması gerektiğini belirleyen genel ahlak ilkesi.

**Öğrenme amacı:** “ahlak yasası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Kant ahlak yasasını bir kategorik imperatif olarak, yani hiçbir kayda bağlı olmayan kesin bir buyruk olarak ifade etmiştir.

Sofie’nin Dünyası · Derlem cümlesi 132383465

### ahlamak — Dil ve anlatım

Üzüntü, sıkıntı veya yakınma yüzünden ah sesi çıkarmak.

**Öğrenme amacı:** Ses çıkarma fiilini duygusal tepkiyle ilişkilendirmek.

> Yaşları büyükçe olan çocuklar ahlayıp ohladılar.

Stephen King — Kara Kule #5 Calla'nın Kurtları · Derlem cümlesi 120943956

### ahlat — Doğa ve çevre

Doğada kendiliğinden yetişen yabani armut ağacı.

**Öğrenme amacı:** “ahlat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Oralarda bizim kırlardaki ahlattan çok badem var.

Fakir Baykurt Köy Enstitülü Delikanlı Literatür Yayınları · Derlem cümlesi 283608988

### ahmakıslatan — Dil ve anlatım

Taneleri çok ince olduğu için başlangıçta pek fark edilmeyen, sürdükçe ıslatan yağmur.

**Öğrenme amacı:** Yağışın biçimini anlatan halk adını tanımak.

> Ahmakıslatan türünden, inceden yağan bir yağmur.

Franz Kafka — Taşrada Düğün Hazırlıkları · Derlem cümlesi 125159150

### ahşap — Toplum ve günlük yaşam

Yapımında ağaçtan elde edilen malzeme kullanılmış.

**Öğrenme amacı:** “ahşap”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gecekondu değil, üç katlı ahşap bir ev.

Oguz Atay - Tehlikeli oyunlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 100642675

### ahtapot — Doğa ve çevre

Sekiz kolundaki tutunma yapılarıyla hareket eden ve av yakalayan deniz yumuşakçası.

**Öğrenme amacı:** “ahtapot”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yelkenlerine ahtapot ve balıklar resmedilmiş büyüleyici bir gemi, albatros gibi zarifçe süzüldü.

Vonda N. McIntyre - Ay ve Güneş.temiz.txt · Derlem cümlesi 102415052

### ahu — Dil ve edebiyat

Ceylan için özellikle şiir ve öykülerde kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “ahu” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Dâsitân-ı Ferruh u Hümâ'da ise Numân Şah'ın özellikle adaletine vurgu yapılarak saltanatında aslan ile ahu ve kurt ile koyunun dost / akraba oldukları, zulüm ve sitemden başka zulme uğrayıp şikâyet eden bir şey bulunmadığı belirtilir.

Mehmet Gürbüz, Tuba Durmuş — Nazımdan Nesre Anlatımın Dönüşümü: Dâsitân-ı Ferruh u Hümâ Örneği — 2017 · Derlem cümlesi 397119203

### ahududu — Doğa ve çevre

Dikenli dalları olan bir çalı ve bu çalının küçük taneler birleşmiş gibi görünen meyvesi.

**Öğrenme amacı:** “ahududu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Elvira'yı geri çeker ama ahududu çalılarının gerisindeki eski duvar onları engeller.

Stephen King — Kara Kule #7 Kule · Derlem cümlesi 110113521

### ah vah — Dil ve anlatım

Üzüntü veya pişmanlık belirten yakınma sözleri.

**Öğrenme amacı:** “ah vah”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama şimdi, diyelim bir yıl öncesinden daha çok ah vah etmem için bir gerekçe yok ki.

Buyuk_Umutlar_-_Charle__Dicken_.temiz.txt · Derlem cümlesi 101418219

### aidat — Toplum ve günlük yaşam

Ortak giderleri veya üye olunan kuruluşun çalışmalarını karşılamak için düzenli ödenen para.

**Öğrenme amacı:** Ortak yaşamın giderlerini paylaşmayı açıklamak.

> Kapıcıya aidatı ödedikten sonra, külliyetli miktarda para kalmıştı geriye.

Ali Teoman - Karadelik Güncesi.temiz.txt · Derlem cümlesi 5116926

### aile — Toplum ve günlük yaşam

Akrabalık, evlilik veya evlat edinme gibi bağlarla birbirine bağlı kişilerin oluşturduğu yakın topluluk.

**Öğrenme amacı:** “aile”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama bir tarafı ta her sevinç ve üzüntümüzde yanımızda olan ailemiz durur.

Diyanet — AHLAKIMI ÖĞRENİYORUM · Derlem cümlesi 147594839

### ailece — Toplum ve günlük yaşam

Bir ailenin üyelerinin katılmasıyla, aile olarak.

**Öğrenme amacı:** “ailece”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ailece güçlüyüz, bilinçliyiz.

Bekir Yıldız Yaman Göç Yazko Yayınları · Derlem cümlesi 184865807

### ailevi — Toplum ve günlük yaşam

Aile üyeleri veya onların ortak yaşamıyla ilgili olan.

**Öğrenme amacı:** Bir konunun hangi yaşam alanına ait olduğunu belirlemek.

> Bak gördün mü, ailevi işler girince araya Devletin işleri nasıl aksıyor.

Öcal Kemal Evren — Erdoğan Yiğit Kısmetse · Derlem cümlesi 113640711

### aile adı — Toplum ve günlük yaşam

Kişinin adına eklenen ve aile bağını gösteren ad; soyadı.

**Öğrenme amacı:** “aile adı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Burada insanlar aşk için evleniyor; aile adı, ecdat filan söz konusu bile olmuyor.

Khaled_Hosseini-u_urtma_avc_s_pd.temiz.txt · Derlem cümlesi 100912740

### aile doktoru — Toplum ve günlük yaşam

Aile bireylerinin genel sağlık sorunlarını izleyen, koruyucu bakım ve ilk değerlendirme sağlayan doktor.

**Öğrenme amacı:** “aile doktoru”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Küçüklüğümden beri aile doktorumuz o bizim.

Sue Miller — Aşağıdaki Dünya · Derlem cümlesi 109659344

### aile dostu — Toplum ve günlük yaşam

Bir ailenin üyeleriyle yakınlık kurmuş, onların görüşüp evlerine kabul ettiği kişi.

**Öğrenme amacı:** “aile dostu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Annesi onu aile dostlarıyla birlikte Fransa'ya götürdü ve Kyoto yolculuğu Temmuz'a ertelendi.

Walter Isaacson - Steve Jobs.temiz.txt · Derlem cümlesi 102375458

### aile gazinosu — Toplum ve günlük yaşam

Ailelerin birlikte oturup dinlenebildiği, yiyecek içecek sunulan eğlence yeri.

**Öğrenme amacı:** “aile gazinosu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> El Kızı'nda Mazhar, annesinin yarattığı kaos nedeniyle evin atmosferinin giderek boğuculaşması üzerine eşini ve çocuğunu alarak şehrin " aile gazinosu " olarak tabir edilen yeni çay bahçelerinden birine gider.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 117469316

### aile hayatı — Toplum ve günlük yaşam

Bir ailede birlikte yaşarken sürdürülen ilişkiler ve günlük yaşam.

**Öğrenme amacı:** “aile hayatı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Toplam üç bölümden meydana gelen kitabın ilk bölümünde; Cemile Cevher'in aile hayatından, sanat hayatına başlangıcından ve TRT kurumundaki çalışmalarından bahsedilmektedir.

Barış Doğan — “İlla ki Cemile Cevher Söylesin” Hakkında — 2016 · Derlem cümlesi 400241839

### aile hekimi — Toplum ve günlük yaşam

Kişilerin genel sağlık durumunu izleyen, hastalıkları önlemeye ve ilk sağlık sorunlarını değerlendirmeye yardımcı olan doktor.

**Öğrenme amacı:** “aile hekimi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aile hekimleri özellikle hassas gruplar için bulaşıcı hastalıklar, ishal salgınlarında halkı bilinçlendirmeye yönelik girişimlerde bulunmalıdır.

Dicle Seher Akay, Gülçin Akca, Ali Derya Atik, Figen Erkoç — Yaşam Bilimleri Profesyonellerinin İklim Değişikliğinin Sağlık Etkileri Konusunda Eğitim İhtiyaçları Var Mı? — 2020 · Derlem cümlesi 345376444

### aile hekimliği — Toplum ve günlük yaşam

İnsanların genel sağlık ihtiyaçlarını aile ve yaşam koşullarıyla birlikte ele alan hekimlik dalı.

**Öğrenme amacı:** “aile hekimliği”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Uzmanlık eğitimi veren kurumlar eleştirel değerlendirme becerilerinin modern aile hekimliği uygulamaları için olmazsa olmaz olduğu konusunda hemfikirdir.

Gizem Limnili, Nilgün Özçakar — Aile Hekimliği Uzmanlık Eğitiminde Araştırma ve Niteliksel Araştırmaların Yeri ve Önemi — 2026 · Derlem cümlesi 356798065

### aile hukuku — Toplum ve günlük yaşam

Evlilik, anne baba ve çocuk ilişkileri gibi aile konularındaki hak ve sorumlulukları düzenleyen hukuk dalı.

**Öğrenme amacı:** “aile hukuku”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aile mahkemeleri asliye hukuk mahkemesi düzeyinde, aile hukukundan doğan uyuşmazlıkları çözmekle görevli, ilk dereceli, özel mahkemelerdir.

Aziz Serkan Arslan — Türk Aile Mahkemelerinin Yapısı ve Yargılama Usulü — 2010 · Derlem cümlesi 366797258

### aile meclisi — Toplum ve günlük yaşam

Aileyi ilgilendiren ortak konuları görüşmek ve karar almak için bir araya gelen aile üyeleri topluluğu.

**Öğrenme amacı:** “aile meclisi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aile meclisi genellikle büyük ölçekli aile işletmelerinde bulunur ve aile meclisinin amacı, işletmeyi ilgilendiren her bilginin aile üyelerine aktarımını ve böylece katkısını temin etmektir (Yıldırım, 2007: 72).

İlhami Yücel, Sena Özkalan — AİLE İŞLETMELERİ, KURUMSALLAŞMA VE NEPOTİZM — 2014 · Derlem cümlesi 363270246

### aile ocağı — Toplum ve günlük yaşam

Aile bireylerinin ortak yaşamlarını, anılarını ve bağlılıklarını sürdürdükleri ev; aile yuvası.

**Öğrenme amacı:** “aile ocağı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ne var ki, bu meskenleri birer aile ocağı yapan şey, onların dışı değil de içiydi.

İhsan Oktay Anar — Suskunlar · Derlem cümlesi 110326572

### aile planlaması — Toplum ve günlük yaşam

Kişilerin çocuk sahibi olup olmayacaklarına, olacaklarsa ne zaman ve kaç çocuk istediklerine bilinçli karar vermelerini destekleyen çalışmalar.

**Öğrenme amacı:** “aile planlaması”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aile planlamasında yeni kontraseptif yöntemlerin doğru kullanılmasına yönelik destek sunarak kritik bir rol üstlenir.

Seda Dorukoğlu, Zeynep Daşıkan — Kadın Sağlığı Alanında Hasta Navigasyonu ve Navigatör Hemşireliğin Kullanımı: Derleme — 2024 · Derlem cümlesi 346011341

### aile saadeti — Toplum ve günlük yaşam

Aile üyelerinin sevgi ve uyum içinde yaşamasından doğan mutluluk.

**Öğrenme amacı:** “aile saadeti”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Annesine, babasına ve üstatlarına minnet duygularıyla yetişen Halim, aile saadetine de kavuşur, mesut bir hayat kurar.

Ramilya Yarullina Yıldırım — AYAZ İSHAKİ’NİN İLK DÖNEM EDEBȊ YARATICILIĞI ÜZERİNE GENEL BİR BAKIŞ — 2023 · Derlem cümlesi 396248145

### ait — Toplum ve günlük yaşam

Birinin olan veya bir şeyle ilişkili bulunan.

**Öğrenme amacı:** “ait”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İki ay önce, aynı bölgede işe başlayan rakip firmaya aitti.

Elif Şafak — Bit Palas · Derlem cümlesi 131258633

### ajanda — Toplum ve günlük yaşam

Yapılacak işleri ve hatırlanacak bilgileri günlere göre yazmaya yarayan defter.

**Öğrenme amacı:** “ajanda”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir Ece Ajandası açıp başlıyor yazmaya.

Doğu Yücel — Varolmayanlar · Derlem cümlesi 142787676

### ajans — Toplum ve günlük yaşam

Reklam hazırlama ve yayımlatma gibi işleri üstlenen kuruluş.

**Öğrenme amacı:** “ajans”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Radar Reklam ve Poyraz Reklam o yıllardan aklımda kalan iki ajans oldu.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3788863

### ajitasyon — Toplum ve günlük yaşam

İnsanların duygularını etkileyerek onları bir düşünceye veya eyleme yöneltme, kışkırtma.

**Öğrenme amacı:** “ajitasyon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gerek neşir yolu ile, gerekse de propagandistler aracılığıyla yapılan ajitasyon ve propaganda var olan bir şeyin üzerine oturmak zorundadır.

Mahir Çayan — Bütün Yazılar · Derlem cümlesi 112046334

### ajitasyon — Doğa ve çevre

Kişinin belirgin bir huzursuzluk yaşayıp sakin durmakta zorlandığı durum.

**Öğrenme amacı:** “ajitasyon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çoğunlukla kaygıya bağlı ajitasyon olabilir.

Köknel_Depresyon.temiz.txt · Derlem cümlesi 108166295

### ajurlu — Dil ve anlatım

Üzerinde küçük boşluklardan oluşan bir desen bulunan.

**Öğrenme amacı:** “ajurlu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayaklarına kahverengi terliklerle, ajurlu kahverengi çoraplar giymişti.

Jack London — Dehşet Ülkesi · Derlem cümlesi 123416388

### ak — Dil ve anlatım

Beyaz renkte olan.

**Öğrenme amacı:** “ak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ak saçlı adam iki kadına baktı.

Ursula K. Le Guin - Yerdeniz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102721804

### akademi — Araştırma ve düşünme

Bilim veya sanatın belirli alanlarında eğitim veren kurum.

**Öğrenme amacı:** “akademi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sanatlar Akademisinde okuyan Cansu'yla arkadaş oldum.

Ayşe Kulin Kördüğüm Everest Yayınları · Derlem cümlesi 220598677

### akademisyen — Araştırma ve düşünme

Üniversitede araştırma ve öğretimle uğraşan kişi.

**Öğrenme amacı:** “akademisyen”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu metodu Gemalmaz'ın akademisyen talebeleri hâlen uygulamaktadır.

Demirci_Türkoloji_İçin_Dilbilim.temiz.txt · Derlem cümlesi 104904466

### akala — Doğa ve çevre

Türkiye'de de yetiştirilen, Amerika kökenli bir pamuk çeşidi.

**Öğrenme amacı:** “akala”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> akala pamuğunun üretimi, buğday üretimiyle karşılaştırıldığında genişlemiştir.

Mehmet Emin KALGI — 7th International Aegean Conference on Social Sciences & Humanities April 26-27, 2023 Izmir, Türkiye PROCEEDINGS BOOK · Derlem cümlesi 145116372

### akarlar — Doğa ve çevre

Çoğu çok küçük olan, örümceklerle akraba bir hayvan grubu; bazı türleri bitkilere veya depolanan ürünlere zarar verir.

**Öğrenme amacı:** “akarlar” sözünün bu anlamını örnekteki akarlar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Tahılların hasat sonrası depolanmasında zararlı böcekler, akarlar ve hastalıklar ürünlerde önemli ekonomik kayıplara neden olabilmektedir.

Mustafa Samet Yetkin, Ekrem Atakan — Mersin İli, Tarsus ve Akdeniz ilçelerinde depolanmış buğday ve mısır zararlılarının belirlenmesi — 2022 · Derlem cümlesi 400383250

### akarsu — Doğa ve çevre

Yeryüzünde bir yatak içinde sürekli ya da dönem dönem akan su.

**Öğrenme amacı:** “akarsu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu sesler, bir akarsudan geliyor.

Jules Verne — Arzın Merkezine Seyahat · Derlem cümlesi 123198930

### akaryakıt — Doğa ve çevre

Motorlarda veya ısıtma düzeneklerinde enerji elde etmek için yakılan sıvı yakıt.

**Öğrenme amacı:** Yakıtları fiziksel durumlarına göre ayırmak.

> Kömür stokları tükenmiş ve akaryakıt pek az kalmıştır.

Walter Von Schoen - Gelibolu Cehennemi.temiz.txt · Derlem cümlesi 102355929

### akaryakıt istasyonu — Toplum ve günlük yaşam

Motorlu taşıtlara benzin veya motorin gibi yakıtların satıldığı yer.

**Öğrenme amacı:** “akaryakıt istasyonu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Odunpazarı Belediyesi'nin açtığı ihaleye girerek Çankaya Mahallesi Ihlamurkent bölgesindeki akaryakıt istasyonunun işletmesini alan Eskişehirspor bu hakkını Petkom'a kiraladı.

Özgür Topyıldız — Anadolu Yıldızı Eskişehirspor · Derlem cümlesi 112746795

### akasma — Doğa ve çevre

Çitlere ve başka bitkilere sarılarak yükselen, küçük beyaz çiçekler açan bitki.

**Öğrenme amacı:** “akasma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Beyaz bir akasma örtüsü damın saçaklarından sarkıyor ve sıcak bir çardak havası yaratıyordu.

Clive Cussler — Sparta Altınları · Derlem cümlesi 144219896

### akasya — Doğa ve çevre

Küçük yaprakçıkları bulunan, bazı türleri güzel kokulu çiçekler açan ağaçlara verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “akasya”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Rüzgar akasya ağaçlarının yaprakları arasından hışımla esti.

John Steinbeck Uzun Vadi Sel Yayınları · Derlem cümlesi 192249634

### akbaba — Doğa ve çevre

Genellikle ölü hayvanlarla beslenen, geniş kanatlı büyük kuş.

**Öğrenme amacı:** “akbaba”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yukarılarda, bakıldığında insanın başını döndürecek kadar yüksekte, birkaç akbaba kanatlarını hiç kıpırdatmadan dönüp duruyordu.

George Orwell — Burma Günleri · Derlem cümlesi 112464565

### akbalık — Doğa ve çevre

Tatlı sularda yaşayan, genellikle gümüş renkli ve eti kılçıklı olan bazı balıklara verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “akbalık” sözünün bu anlamını örnekteki akbalık kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Canlı olarak ele geçirilen 350 kilogram levkit, 172 kilogram akbalık ve 85 kilogram sarı sazan doğal yaşam alanlarına geri bırakıldı.

3577 başlık · Derlem cümlesi 193791404

### akbalıkçıl — Doğa ve çevre

Beyaz tüylü, uzun boyunlu ve uzun bacaklı, sulak alanlarda yaşayan iri bir kuş.

**Öğrenme amacı:** “akbalıkçıl”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Metruk Tuzlası adıyla da bilinen sulak alan, nesli tehlikeye girmeye yakın tepeli pelikan, küçük karabatak, büyük akbalıkçıl, flamingo, poyrazkuşu gibi kuş türlerine ev sahipliği yapıyor.

696 başlık · Derlem cümlesi 272703560

### akciğer — Doğa ve çevre

Solunumla alınan havadaki oksijenin kana geçmesine, karbondioksidin dışarı atılmasına yardım eden göğüs organı.

**Öğrenme amacı:** “akciğer”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kalbi ve akciğerlerinin muhteşem durumda olduğu söylendi.

Martin Eden - Jack London.temiz.txt · Derlem cümlesi 100792214

### akciğer zarı — Doğa ve çevre

Akciğerin dışını ve göğüs boşluğunun iç yüzünü örten, soluk alıp verirken hareketi kolaylaştıran iki katlı ince zar.

**Öğrenme amacı:** “akciğer zarı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir müdahalede bulunmadan önce, akciğer zarı boşluğunda varlığından kuşkulandığı bir sıvı toplanmasının doğru yerini anlamak gereğini duyan hekimin kullandığı akciğer muayenesi yöntemini de belirtelim.

André Bonnard - Antik Yunan Uygarlığı 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 4891096

### akça — Dil ve anlatım

Beyaza yakın, ak görünen.

**Öğrenme amacı:** “akça” sözünün bu anlamını örnekteki Akça kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Akça pakça ve alafrangaca görünce, adresini sormuş.

Sermet Muhtar Alus Harp Zengininin Gelini Resimli Milli Roman Kapra Yayınları · Derlem cümlesi 281910481

### akçaağaç — Doğa ve çevre

Birçok türünün yaprağı el parmakları gibi parçalı olan ve kanatlı meyveler veren ağaç.

**Öğrenme amacı:** “akçaağaç”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Meşe, akçaağaç, karaağaç kokan tertemiz havayı ciğerlerime çektim.

Ray Bradbury — Deliler Mezarlığı · Derlem cümlesi 121456486

### akçaağaçgiller — Doğa bilimleri

Akçaağacın da içinde bulunduğu bitki ailesi.

**Öğrenme amacı:** “akçaağaçgiller” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Akçaağaç şurubu, akçaağaçgiller familyasından olan akçaağaçtan elde edilen bir tatlı şuruptur.

988 başlık · Derlem cümlesi 265571643

### akçe — Dil ve anlatım

Osmanlı döneminde kullanılan küçük gümüş para.

**Öğrenme amacı:** “akçe”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kalp akçe, sarrafın can düşmanıdır...

Mesnevi - 4.Cilt - Mevlana Celaleddin Rumi.temiz.txt · Derlem cümlesi 100736715

### akçıl — Dil ve anlatım

Tam beyaz olmayan, beyaza yakın soluk renkte.

**Öğrenme amacı:** Renklerin ara tonlarını betimlemek.

> Gün ilerledikçe, uzakta kararan dağlar akçıl bir sisle buğulandı.

Torusdağ ve Aydın — Metindilbilim ve Örnek Metin Çözümlemeleri · Derlem cümlesi 110425419

### akçıllanmak — Dil ve anlatım

Rengi beyaza yaklaşmak, soluk ve açık bir görünüş almak.

**Öğrenme amacı:** “akçıllanmak” sözünün bu anlamını örnekteki akçıllanır kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Boğaz'ın da dalgaları tepeden akçıllanır

Sabahattin Ali — Bütün Şiirleri · Derlem cümlesi 132762510

### akıbet — Dil ve anlatım

Bir olayın veya yaşamın sonunda varılan durum.

**Öğrenme amacı:** “akıbet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu gerçekten kaçınılmaz bir akıbet miydi?

Eksen Solda Tasfiyeciliğin Yeni Dönemi Eksen Yayıncılık · Derlem cümlesi 258525431

### akıcı — Dil ve anlatım

Konuşma için, sık sık duraksamadan rahatça ilerleyen.

**Öğrenme amacı:** “akıcı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İspanyolcası son derece akıcıydı, bu onun genlerinde vardı.

Jean-Christophe Grangé — Sisle Gelen Yolcu · Derlem cümlesi 131002982

### akıcılık — Dil ve anlatım

Bir anlatımın takılmadan ve kolayca izlenebilmesi.

**Öğrenme amacı:** “akıcılık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yazılı şiire karşı epik anlatımın belirli güzelliği akıcılığı ve tazeliğindedir.

George Thompson Marksizm ve Şiir Adam Yayınları · Derlem cümlesi 288788211

### akıcı ünsüz — Matematik ve dil

Söylenirken hava akımının bütünüyle kesilmediği, l ve r gibi bol sesli ünsüz.

**Öğrenme amacı:** “akıcı ünsüz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gazeldeki patlayıcı, sızıcı ve akıcı ünsüzlerin sayısı aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

Mustafa Yunus Gümüş — Şeyh Gâlib’in “-dır bu şeb” Redifli Gazelinin Yapısalcılık Yöntemiyle Analizi — 2024 · Derlem cümlesi 390655354

### akıl — Araştırma ve düşünme

Bilgileri değerlendirip ilişkiler kurmaya ve karar vermeye yarayan düşünme gücü.

**Öğrenme amacı:** “akıl”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Akıl ve bilim bunu gerektiriyor.

Y. Hakan Erdem - Unomastica Alla Turca.temiz.txt · Derlem cümlesi 102095104

### akıllanmak — Toplum ve günlük yaşam

Yaşadıklarından ders çıkarıp daha düşünceli davranmaya başlamak.

**Öğrenme amacı:** “akıllanmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dün aptaldım, bugünse biraz akıllandım.

Dostoyevski Karamazov Kardeşler Can Yayınları · Derlem cümlesi 205611561

### akıllı — Toplum ve günlük yaşam

Durumu anlayıp sonuçları düşünerek yerinde davranabilen.

**Öğrenme amacı:** “akıllı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Akıllı, dürüst, ahlaklı bir gençti Hori.

Agatha Christie Sonunda Ölüm Geldi Firavun Ağacı 4000 Yıl Önce İşlenen Cinayet Yılan İçini Döktü Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 203889987

### akıllıca — Araştırma ve düşünme

Koşulları düşünerek verilmiş, yerinde olan.

**Öğrenme amacı:** “akıllıca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Daha akıllıca bir kararın varsa, izlerim seni.

Sophokles — Elektra · Derlem cümlesi 121118010

### akıllı uslu — Toplum ve günlük yaşam

Duruma uygun, sakin ve ölçülü davranarak.

**Öğrenme amacı:** “akıllı uslu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Şimdi akıllı uslu bir beyefendi gibi oturup yolculuğun keyfini çıkarın.

Kartal Suzulurken - Jack Higgins.temiz.txt · Derlem cümlesi 100949080

### akıl defteri — Toplum ve günlük yaşam

Yapılacak işlerin ve unutulmaması gereken bilgilerin not edildiği defter.

**Öğrenme amacı:** “akıl defteri”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Askerlikte bizlere öğretilen akıl defteri gibi, her şeyi bir arada yazmak en iyi çözüm.

Ah, şu unutkanlık! · Derlem cümlesi 400104872

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/ah-su-unutkanlik/1974)

### akıl dışı — Araştırma ve düşünme

Mantıklı bir açıklamaya uymayan, akla yatkın görünmeyen.

**Öğrenme amacı:** “akıl dışı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tüm bunlar o kadar akıldışı, o kadar gülünç ki sizler, tanımadığım okurlarım, herhalde adi şakalar yaptığımı düşüneceksiniz.

Biz - Yevgeny Zamyatin.temiz.txt · Derlem cümlesi 101552435

### akıl dişi — Doğa ve çevre

Çenenin her iki yanında en geride bulunan ve çoğunlukla genç yetişkinlikte çıkan üçüncü azı dişi.

**Öğrenme amacı:** “akıl dişi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Son dişlerim, yani akıl dişlerim de çıkınca, düşünmem gerekmişti.

Witold Gombrowicz - Ferdydurke.temiz.txt · Derlem cümlesi 102138825

### akıl doktoru — Eğitim ve toplum

Psikiyatri uzmanı için günlük dilde kullanılan eski bir söz.

**Öğrenme amacı:** “akıl doktoru” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> " Heykeltıraşlar " öyküsünde ikinci kez askerlik yaparken bir asker hastanesine akıl doktoru olarak atanmış bir karakterin gözünden hastanenin bahçesindeki ölüler anlatılıyor.

Sınırlarda dolaşan bir yazar: Fikret Ürgüp – K24 · Derlem cümlesi 366777136

[Kaynak](https://www.k24kitap.org/sinirlarda-dolasan-bir-yazar-fikret-urgup-202)

### akıl hastanesi — Doğa ve çevre

Ruh sağlığı sorunları yaşayan kişilerin tedavi gördüğü hastane.

**Öğrenme amacı:** “akıl hastanesi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Blackwell's Island Akıl Hastanesi'nde işlerin nasıl yürüdüğünü öğrenme görevini hevesle kabul ettim.

Thomas Szasz - Yalanlar Bilimi Psikiyatri.temiz.txt · Derlem cümlesi 103183577

### akıl hocası — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişiye düşünceleri ve deneyimiyle yol gösteren kimse.

**Öğrenme amacı:** “akıl hocası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama Eminem'le diğer rapçileri şarkılarının iTunes'ta satılmasına izin vermeye ikna etmesi gerektiğinden, Eminem'in akıl hocası Dr. Dre'yle görüştü.

Walter Isaacson - Steve Jobs.temiz.txt · Derlem cümlesi 102372232

### akıl kârı — Araştırma ve düşünme

Düşünüldüğünde mantıklı ve uygun bulunan.

**Öğrenme amacı:** “akıl kârı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Topluluğun savunması için belli mamullere gerçekten gerek varsa, bu gereksinmenin giderilmesi konusunda komşularımıza bel bağlamak her zaman akıl kârı olmayabilir.

Adam Smith - Milletlerin Zenginliği.temiz.txt · Derlem cümlesi 100073311

### akımölçer — Doğa ve çevre

Bir devreden geçen elektrik akımının ne kadar güçlü olduğunu ölçen araç.

**Öğrenme amacı:** “akımölçer” sözünün bu anlamını örnekteki akımölçer kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Önce Keithley akımölçer ile I-V (akımvoltaj) verileri karanlık ortamda sonra 270lx, 430lx ve 720lx akı değerinde alınmıştır.

Abdulkadir Korkut, Arife Gençer İmer — Yarıiletkeni Işıkla Etkileşen Pd/n-GaP Schottky Diyotun Elektrik-sel Sığa Değişimi Üzerine — 2017 · Derlem cümlesi 370247533

### akım ölçümü — Doğa ve çevre

Bir akarsu veya kanaldan belirli sürede geçen su miktarının bulunması.

**Öğrenme amacı:** “akım ölçümü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sorkun'da DSİ tarafından yapılan akım ölçümleri oldukça önemlidir.

Adnan Buldur, Adnan Doğan Buldur, Sabahattin Sarı, Sabahattin Sarı — ÇARŞAMBA ÇAYI’NIN 15 ARALIK 2010 TARİHLİ TAŞKINI VE BOZKIR’DAKİ (KONYA) ETKİSİ — 2013 · Derlem cümlesi 335651008

### akıntı — Doğa ve çevre

Suyun belli bir yöne doğru hareketi.

**Öğrenme amacı:** “akıntı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu sırada Kafkas akıntıya karşı ilerliyordu.

Jules Verne — Mişel Strogof · Derlem cümlesi 117060651

### akıntıölçer — Doğa ve çevre

Bir akarsu ya da kanaldaki suyun hangi hızla aktığını ölçen araç.

**Öğrenme amacı:** “akıntıölçer” sözünün bu anlamını örnekteki akıntıölçerle kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Karataş deresinin köyü geçtiği arazi boyunca dere yatağında tarım arazilerine su götüren su kanalları veya arkları teker teker ziyaret edilmiş ve akıntıölçerle anakol ve su arklarındaki akış hızları ölçülmüştür.

Bülent Verep, Davut Turan, Cengiz Mutlu — Karataş Deresi (Pazaryolu-Erzurum)’nin Bazı Hidrobiyolojik, Hidrolojik ve Fizikokimyasal Su Kalitesi Özellikleri, Balık Faunası ve Hidro-Elektrik Santral Projelendirilmesi Açısından Değerlendirilmesi — 2022 · Derlem cümlesi 357314155

### akıntı çağanozu — Doğa ve çevre

Suyun akışına kapılıp sürüklenen yengeç.

**Öğrenme amacı:** “akıntı çağanozu” sözünün bu anlamını örnekteki akıntı çağanozu kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Baktım, omuzunu çarpıtmış, akıntı çağanozu gibi yanpiri yanpiri geçiyor.

Kemal Tahir Esir Şehrin Mahpusu İthaki Yayınları · Derlem cümlesi 195387915

### akın akın — Dil ve anlatım

Kalabalık gruplar hâlinde, durmadan.

**Öğrenme amacı:** “akın akın”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çevrelerinde köylüler ve tüccarlar akın akın girişten çıkarak köylerine ve çiftliklerine dönmek üzere ovanın ötesindeki dağlara yapacakları uzun yolculuğa başlıyorlardı.

Philip K. Dick — Toplu Öyküler #1 - Bay Uzay Gemisi · Derlem cümlesi 134404808

### akışkan — Doğa ve çevre

Belirli bir biçimi olmayıp bulunduğu kabın biçimini alabilen sıvı veya gaz.

**Öğrenme amacı:** “akışkan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kullanılan soğutucu akışkan (gaz) teknolojisi çevresel açıdan önem taşıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 110127559

### akıtma — Toplum ve günlük yaşam

Sulu hamurun tavaya ince bir tabaka hâlinde dökülüp pişirilmesiyle yapılan yiyecek.

**Öğrenme amacı:** “akıtma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Şansımız var, öğlen yemeğine tavada akıtma yiyeceğiz sanırım.

Astrid Lindgren - Uzunçorap Korsan.temiz.txt · Derlem cümlesi 4369201

### akıtmak — Doğa ve çevre

Bir sıvıyı bulunduğu yerden akarak ilerleyecek duruma getirmek.

**Öğrenme amacı:** “akıtmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Üçüncü gün törenle suyu akıttılar.

Talip Apaydın Elif Kızın Elleri Köyün Çocuğu Yayınları · Derlem cümlesi 189412508

### akide — Toplum ve günlük yaşam

Şekerin pişirilip sertleştirilmesiyle yapılan, değişik tat ve renklerde küçük şekerleme.

**Öğrenme amacı:** “akide”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Şekerci dükkânlarının camekânlarında, renk renk akideler, badem ezmeleri ve lokumlar sıralanmıştır.

Ziya Şakir - Eyüp Sultan ve Haliç.temiz.txt · Derlem cümlesi 101732535

### akide şekeri — Toplum ve günlük yaşam

Şekerin kaynatılıp sertleştirilmesiyle hazırlanan, limon veya nane gibi tatlar taşıyabilen geleneksel şekerleme.

**Öğrenme amacı:** “akide şekeri”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kocaman bir horoz şekeri ve büyük bir parça akide şekeri için de hep beş para verilirdi.

Pal Sokagi Cocuklari - Ferenc Molnar.temiz.txt · Derlem cümlesi 100623024

### akik — Dil ve anlatım

Farklı renklerde katmanları bulunabilen, süs eşyası yapımında kullanılan sert taş.

**Öğrenme amacı:** “akik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dikkatini kahverengi akikten yontulmuş geometrik cisimlerden sedefimsi fona çevirdi.

Aldous Huxley - Ada.temiz.txt · Derlem cümlesi 5454863

### akis — Doğa ve çevre

Sesin bir yüzeye çarpıp geri duyulması.

**Öğrenme amacı:** “akis”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Naraları kale duvarlarında akisler yapıyordu.

Feridun Fazil Tulbentci — Hurrem Sultan · Derlem cümlesi 141995387

### akkaraman — Doğa ve çevre

Anadolu'da yetiştirilen, gövdesi çoğunlukla beyaz ve kuyruğu yağlı bir koyun ırkı.

**Öğrenme amacı:** “akkaraman”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> 2005 yılında Akkaraman koyunu ve Ankara keçisiyle Konya ve Ankara'da pilot olarak başlayan proje, 2014 yılı sonunda 28 ırk, 59 il, 6 bin yetiştirici ve 1 milyon baş koyun-keçi sayısına ulaştı.

1651 başlık · Derlem cümlesi 210211756

### akkarınca — Doğa ve çevre

Koloniler hâlinde yaşayan ve odun gibi bitkisel maddelerle beslenen, termit adıyla da bilinen böcek.

**Öğrenme amacı:** “akkarınca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bilim insanları, akkarınca olarak da adlandırılan termitlerin daha sıcak bölgelerde daha hızlı odun tükettiğini ortaya çıkardı.

Termitlerin İklim Değişikliklerini Hızlandırabileceği Ortaya Çıktı: Peki Nasıl? · Derlem cümlesi 391863851

[Kaynak](https://www.webtekno.com/termit-iklim-degisikliklerini-hizlandirabilir-h128282.html)

### akkarıncalar — Doğa ve çevre

Kalabalık topluluklar hâlinde yaşayan, çoğu odun ve bitki artıklarıyla beslenen böcekler; termitler.

**Öğrenme amacı:** “akkarıncalar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Koca ev garip hışırtılarla dolu; akkarıncalar, fareler, ya da Adelino Canepa'nın hayaleti...

Umberto Eco - Foucault Sarkacı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102836272

### akkavak — Doğa ve çevre

Yapraklarının alt yüzü beyazımsı olan bir kavak türü.

**Öğrenme amacı:** “akkavak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çağlayana yakın bir yerde, devrilmiş bir akkavak ağacının dalı sulardan dışarı uzanıyordu.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102443037

### akkefal — Doğa bilimleri

Tatlı sularda yaşayan bir balık.

**Öğrenme amacı:** “akkefal” canlı adını tanımak ve onu temel özellikleriyle sınıflandırmak.

> olan Beyşehir akkefalinin (Alburnus akılı) nesli tükenmiştir.

TBMM — Küresel İklim Değişikliğinin Etkilerinin En Aza İndirilmesi, Kuraklıkla Mücadele ve Su Kaynaklarının Verimli Kullanılması İçin Alınması Gereken Tedbirlerin Belirlenmesi Amacıyla Kurulan Mecli [103ace3d] · Derlem cümlesi 360843298

### aklan — Doğa ve çevre

Bir dağın veya dağ sırasının belli bir yöne bakan yamacı.

**Öğrenme amacı:** “aklan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aynı aklanda yer alan birbirine komşu diğer akarsular da uzun ekseni belirgin havza karakteri göstermektedir.

Pınar Polat, İbrahim Kopar, Fatih Yalçın — Günebakan (Erzincan) Seli Örneği ile Esence Dağları’nın Güney-Güneybatı Aklanında Oluşan Moloz Yüklü Eski ve Yeni Selleri Denetleyen Morfometrik Faktörler — 2023 · Derlem cümlesi 370693388

### aklaşmak — Dil ve anlatım

Saç veya bıyık için, rengi beyaza dönmek.

**Öğrenme amacı:** “aklaşmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Saçları ve bıyıkları aklaşmıştı.

Roger Zelazny — Amber Yıllıkları #6 - Kıyametin Koz Kartları · Derlem cümlesi 115181803

### aklaştırmak — Dil ve anlatım

Rengini beyaza veya daha açık bir tona çevirmek.

**Öğrenme amacı:** “aklaştırmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Göğü ortalayan güneş bu koyuluğu yer yer aklaştırıyor.

Füruzan Sevda Dolu Bir Yaz YKY · Derlem cümlesi 191583105

### akla yakın — Araştırma ve düşünme

Düşününce olabilir veya uygun görünen.

**Öğrenme amacı:** “akla yakın”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> On üç yılını bıkıp usanmadan bir retorik oyunu kurmaya adaması akla yakın gelmiyor.

Yollari Catallanan Bahce - Jorge Luis Borges.temiz.txt · Derlem cümlesi 100227286

### akla yatkın — Araştırma ve düşünme

Düşününce mantıklı veya uygun görünen.

**Öğrenme amacı:** “akla yatkın”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Miller - Söyledikleriniz doğrusu akla yatkın geliyor.

Nida — Dilbilim Üzerine Tartışmalar · Derlem cümlesi 109046215

### akla zarar — Dil ve anlatım

İnanılması güç olduğu için insanı çok şaşırtan.

**Öğrenme amacı:** “akla zarar” sözünün bu anlamını örnekteki Akla zarar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Akla zarar bu fikir neyseki Büyükada'da nükleer santral için yeterli yer olmadığı gerekçesi ve denizaltı kablosu fiyatlamalarının çok pahalı olması nedenleri ile unutuldu.

Ermenistan Metsamor nükleer santrali kimin sorunu? - Haluk DİRESKENELİ - Haluk DİRESKENELİ · Derlem cümlesi 400724245

[Kaynak](https://www.enerjigunlugu.net/ermenistan-metsamor-nukleer-santrali-kimin-sorunu-haluk-direskeneli-29612yy.htm)

### aklı başında — Toplum ve günlük yaşam

Düşünerek ve dengeli davranan.

**Öğrenme amacı:** “aklı başında”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yeni yetişen kız ve erkek evlâtlarının sevgisine karşı anlayış gösteren ve onu koruyan aklı başında ve yürekli ana-babalara saygı göstermek istiyoruz.

Wilhelm Reich - Dinle Küçük Adam.temiz.txt · Derlem cümlesi 102339342

### aklı karalı — Dil ve anlatım

Bir bölümü beyaz, bir bölümü siyah olan.

**Öğrenme amacı:** “aklı karalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Önce saçlarım kazındı, önüme aklı karalı saçlar düştü, güveyi tıraşı oldum, yaştan kurtuldum.

Y. Hakan Erdem - Unomastica Alla Turca.temiz.txt · Derlem cümlesi 102099933

### aklı sıra — Dil ve anlatım

Kendi düşüncesine göre; çoğu zaman bu düşüncenin yanlış ya da yetersiz bulunduğunu hissettirerek kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “aklı sıra” sözünün bu anlamını örnekteki aklım sıra kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ben de kuzu kuzu çıkardım bileti, gösteriyorum aklım sıra.

Tarık Akan - Anne Kafamda Bit Var.temiz.txt · Derlem cümlesi 103528517

### akmak — Doğa ve çevre

Bir sıvı, bulunduğu yatak veya yüzey boyunca hareket etmek.

**Öğrenme amacı:** “akmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Su, taşların üzerinde gürültüyle akıyordu.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102440355

### akmantar — Doğa ve çevre

Çayırlarda yetişen, açık renkli şapkası olan bir mantar türü.

**Öğrenme amacı:** “akmantar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir akşam, akmantar toplamış eve dönüyorduk.

Maksim Gorki — Ekmeğimi Kazanırken · Derlem cümlesi 111583814

### akne — Doğa ve çevre

Deride siyah noktalar ve sivilcelerle kendini gösterebilen yaygın bir cilt sorunu.

**Öğrenme amacı:** “akne”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Günümüzde akne eğilimli, lekeli veya hassas ciltler için özel olarak geliştirilmiş güneş koruyucular bulunmaktadır.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115633900

### akor — Dil ve anlatım

Birlikte çalınan farklı yükseklikteki seslerin oluşturduğu müzik bütünü.

**Öğrenme amacı:** “akor”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sonya prelüdün ilk akorunu bastı.

Tolstoy Savaş ve Barış Cilt II Yordam Kitap · Derlem cümlesi 215505588

### akordiyon — Dil ve anlatım

Körüğü açılıp kapatılırken tuşlarına basılarak çalınan müzik aleti.

**Öğrenme amacı:** “akordiyon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Mandolinler, akordiyonlar çalınırdı.

Fakir Baykurt Unutulmaz Köy Enstitüleri Literatür Yayınları · Derlem cümlesi 274555906

### akordu bozuk — Dil ve anlatım

İşleri veya davranışları birbirine uymayan, düzenli çalışmayan.

**Öğrenme amacı:** “akordu bozuk” sözünün bu anlamını örnekteki Akordu bozuk kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Akordu bozuk Bursaspor'un bu kadar çok top kaybetmesi tuhaf değil.

şampiyonluk aslanın ağzında · Derlem cümlesi 400226334

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/sampiyonluk-aslanin-agzinda/1552)

### akort — Dil ve anlatım

Bir çalgının seslerini istenen perdelere göre ayarlama.

**Öğrenme amacı:** “akort”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yine başka bir orkestranın müzisyenleri, çalgılarını akort ediyorlardı.

Vonda N. McIntyre - Ay ve Güneş.temiz.txt · Derlem cümlesi 102410819

### akortçu — Dil ve anlatım

Çalgıların seslerini doğru perdelere göre ayarlayan kişi.

**Öğrenme amacı:** “akortçu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Az sonra piyano akortçusu geldi.

Çağdaş Alman Öykü Antolojisi Cilt 1 Cem Yayınevi · Derlem cümlesi 269476860

### akortsuz — Dil ve anlatım

Sesleri olması gereken düzene getirilmemiş çalgı için kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “akortsuz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ne zaman Nikolay İvanoviç'le konuşsam, akortsuz piyano çalıyormuş gibi oluyorum...

Aleksey Tolstoy - Azap Yolları #1 - İki Kız Kardeş.temiz.txt · Derlem cümlesi 5375879

### akraba — Toplum ve günlük yaşam

Soy, evlilik veya evlat edinme gibi aile bağlarıyla bağlı olunan kişi.

**Öğrenme amacı:** “akraba”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Diyarbakır'daki biricik akrabalarım gözüyle bakıyorum onlara.

Canan Tan — Piraye · Derlem cümlesi 114910634

### akraba diller — Matematik ve dil

Geçmişte konuşulan ortak bir dilden gelişmiş diller.

**Öğrenme amacı:** “akraba diller”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Buna göre, akraba dillerin ses dizgesinde koşutluklar olacak.

Bozkurt_Türklerin_Dili.temiz.txt · Derlem cümlesi 4107875

### akran — Toplum ve günlük yaşam

Bir kimseyle aynı veya birbirine yakın yaşta olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “akran”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sevda'nın akranı bunca kız, bunca arkadaşları nişanlanmışlardı.

Georgi Karaslavof Gelin Roman Yayınları · Derlem cümlesi 281337199

### akrep — Matematik ve dil

Kadranlı bir saatte saat bilgisini gösteren, genellikle yelkovandan kısa olan gösterge.

**Öğrenme amacı:** “akrep”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Annabelle, " Akreple yelkovan bir tuhaf, " dedi.

Stephen King Şeffaf Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 205389282

### akrep — Doğa ve çevre

Avını kıskaçlarıyla tutan ve kıvrık kuyruğundaki zehirli iğneyle etkisizleştirebilen sekiz bacaklı hayvan.

**Öğrenme amacı:** “akrep”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> - Başkanımızı bir akrep soktu.

Turan-Dursun - Dua.temiz.txt · Derlem cümlesi 102929923

### akrep — Doğa ve çevre

Antares yıldızını da içine alan, kıvrık kuyruğuyla akrebe benzetilerek adlandırılmış takımyıldız.

**Öğrenme amacı:** Akrep takımyıldızında Antares'i bulmak.

> Akrep'teki en belirgin yıldız, gökyüzünün parlak ve turuncu rengiyle dikkati çeken Antares'tir.

sayi — 0544 · Derlem cümlesi 170405935

### akrepler — Doğa bilimleri

Örümceğimsiler içinde yer alan, kıskaçları ve çoğunlukla zehirli kuyruk iğneleri bulunan hayvan grubu.

**Öğrenme amacı:** “akrepler” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> 300 milyon yıllık evrim sürecinde akrepler olağandışı bir biyolojik strateji geliştirdi.

Akreplerin zırhı metalden oluşuyor: İlk kez kanıtlandı · Derlem cümlesi 401830597

[Kaynak](https://halktv.com.tr/dunya/akreplerin-zirhi-metalden-olusuyor-ilk-kez-kanitlandi-1026130h)

### akrobasi — Toplum ve günlük yaşam

Uçuş sırasında büyük beceri isteyen dönüş, dalış ve benzeri gösteri hareketleri.

**Öğrenme amacı:** “akrobasi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Boğaz ve çevresinde gerçekleştirilen selamlama uçuşlarının ardından pilotlar, yüksek tempolu akrobasi hareketleriyle izleyenlere heyecan dolu anlar yaşattı.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5319750

### akrobat — Toplum ve günlük yaşam

Denge, çeviklik ve beden kontrolü gerektiren gösteriler yapan kişi.

**Öğrenme amacı:** “akrobat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir akrobat kadar dengeliydi.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #9 - Yırtıcı Kuş · Derlem cümlesi 111452057

### akropol — Toplum ve günlük yaşam

Eski Yunan kentlerinin yüksek ve korunması kolay bir yerinde kurulmuş önemli bölümü.

**Öğrenme amacı:** “akropol”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Keşfettikleri şey, bir Makedon tiyatrosu ve bir tekstil atölyesi içeren yedi dönümlük bir akropol idi.

212 başlık · Derlem cümlesi 153948390

### akrostiş — Matematik ve dil

Dizelerinin ilk harfleri yukarıdan aşağıya okunduğunda bir ad veya söz oluşturan şiir.

**Öğrenme amacı:** “akrostiş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Akrostişleri ayrıca öteki elinde tutuyordu.

Kemal Tahir-Hur Sehrin Insanlari-2 · Derlem cümlesi 138067582

### aks — Doğa ve çevre

Taşıtta tekerleklerin bağlandığı ve yükü taşıyan ya da dönme hareketini ileten mil.

**Öğrenme amacı:** “aks” sözünün bu anlamını örnekteki aks kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Aracın 2.620 mm uzunluğundaki aks mesafesi, iç mekanda yolculara sunulan alanı önemli ölçüde artırıyor.

BYD merakla beklenen SUV modelini Türkiye'ye getirdi! · Derlem cümlesi 399902626

[Kaynak](https://www.karar.com/ekonomi-haberleri/byd-atto-2-fiyati-ne-kadar-byd-atto-2-menzili-kac-km-kis-aylarinda-2019354)

### aksak — Dil ve anlatım

Düzgün ve kesintisiz ilerlemeyen.

**Öğrenme amacı:** “aksak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dinlene dinlene cipe kadar ağır aksak yürüdüler.

Michael Ondaatje İngiliz Casus Can Yayınları · Derlem cümlesi 238257236

### aksam — Toplum ve günlük yaşam

Bir aygıtın veya yapının parçaları.

**Öğrenme amacı:** “aksam”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yangında sigortalar ve kablolar kullanılamaz hale gelirken, olayın elektrik aksamının ark yapması sonucu çıktığı belirlendi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 110028695

### aksamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir işin düzenli gidişi kesintiye uğramak veya yavaşlamak.

**Öğrenme amacı:** “aksamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Törende hiçbir şey aksamadı.

Ayşe Kulin - Gece Sesleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 3581867

### aksan — Dil ve anlatım

Bir dili konuşurken duyulan, kişinin diline veya yetiştiği yere özgü söyleyiş.

**Öğrenme amacı:** “aksan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Amerikan aksanıyla konuşan bir kadındı bu.

Maeve Binchy — Yalnız Kadınlar Sokağı · Derlem cümlesi 136505435

### aksatmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir işin düzenli yapılmasını ihmal ederek işleyişini bozmak.

**Öğrenme amacı:** “aksatmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Annesine mektup yazmayı hiç aksatmıyordu.

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3657576

### akseptans — Eğitim ve toplum

Bir yabancı okulun, başvuran kişiyi öğrenime kabul ettiğini bildiren belge.

**Öğrenme amacı:** “akseptans” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Bu ilkelere göre, öncelikle yabancı dil bilgisini kanıtlayan ve yurt dışındaki bir yüksek öğretim kurumundan akseptans temin edenler, Yükseköğretim Kurulu'nun uygun görmesi üzerine hemen yurt dışına gidebilmektedirler.

Prof. Dr. Hüseyin Korkut, Türkan Mustan Dr., Doç Dr. Mustafa Yalçınkaya — Araştırma Görevlilerinin Sorunları — 1999 · Derlem cümlesi 339049506

### aksesuar — Toplum ve günlük yaşam

Giysiyi veya görünüşü tamamlamak için kullanılan ek eşya.

**Öğrenme amacı:** “aksesuar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Süslemeler işleme, takı ve aksesuarlarla sağlanır.

Komisyon — Türkler Cilt 18 Türk Dünyası · Derlem cümlesi 113808470

### aksetmek — Doğa ve çevre

Ses bir yüzeye çarpıp geri duyulmak.

**Öğrenme amacı:** “aksetmek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Derin bir sükûna gömülmüş olan evin merdivenlerinden ayak sesleri aksetti.

Carter Dickson — Üç Tabut · Derlem cümlesi 144516876

### aksırık — Toplum ve günlük yaşam

Havanın ağız ve burundan birden dışarı atılmasıyla oluşan hapşırma.

**Öğrenme amacı:** “aksırık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Süleyman Bey, şiddetli aksırıklarla kendine geldi.

Ahmet Hamdi Tanpınar — Sahnenin Dışındakiler (1) · Derlem cümlesi 180088833

### aksırmak — Toplum ve günlük yaşam

Burundaki bir uyarana karşı havayı istem dışı ve ani biçimde dışarı atmak.

**Öğrenme amacı:** “aksırmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Birden aksırdım, bir daha aksırdım.

Vladimir Nabokov Solgun Ateş Yaba Yayınları · Derlem cümlesi 194864850

### aksi — Araştırma ve düşünme

Söylenenin veya düşünülenin tersi.

**Öğrenme amacı:** “aksi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bunun aksi nasıl olabilir?

SALT — Sentez ve Montaj: Özer Kabaş Yazıları · Derlem cümlesi 147196405

### aksileşmek — Toplum ve günlük yaşam

Daha huysuz veya ters davranmaya başlamak.

**Öğrenme amacı:** “aksileşmek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bilseydi, aksileşir miydi hiç?

J. M. Barrie — Peter Pan · Derlem cümlesi 138907575

### aksilik — Toplum ve günlük yaşam

Planlanan gidişi bozan veya işi güçleştiren beklenmedik olay.

**Öğrenme amacı:** Plan ile gerçekleşen durumun farkını açıklamak.

> Bununla beraber birkaç önemsiz aksilik de olmuştu.

Stephen King — Maça Kızı · Derlem cümlesi 110064092

### aksine — Dil ve anlatım

Söylenenin veya beklenenin tersine.

**Öğrenme amacı:** “aksine”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Diğer sanıkların aksine Rosenberg asla çark etmedi.

Irvin D. Yalom — Spinoza Problemi Nazi Subayının Paradoksu · Derlem cümlesi 111028327

### aksiyon — Dil ve anlatım

Bir anlatıda olayların ilerlemesini sağlayan hareket ve eylemler.

**Öğrenme amacı:** “aksiyon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aksiyon, hareket en mühim sanat esaslarından biridir.

Nazım Hikmet 29 Kemal Tahir'e Mapushaneden Mektuplar Adam Yayınları · Derlem cümlesi 187123922

### aksi aksi — Dil ve anlatım

Huysuzluk ve hoşnutsuzluk gösteren bir tutumla.

**Öğrenme amacı:** “aksi aksi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bakmayın böyle aksi aksi konuştuğuna, aslında çok iyi bir insandır kendileri... "

Ahmet Ümit - Sultanı Öldürmek.temiz.txt · Derlem cümlesi 3482627

### akşam — Matematik ve dil

Günün gündüzden geceye geçtiği, güneşin batışı çevresindeki zaman dilimi.

**Öğrenme amacı:** “akşam”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aslan'ın hali o akşam herkesi etkiledi.

Clive_Staples_Lewis_-_Narnia_G_nl_kleri_-_2_-_Aslan_Cad_ve_Dolap.temiz.txt · Derlem cümlesi 101338458

### akşama doğru — Toplum ve günlük yaşam

Gündüzün bitmesine yakın bir zamanda.

**Öğrenme amacı:** “akşama doğru”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Akşama doğru her şey anlaşılacak " dedi.

Osho — Ego - Yanılsamadan Kurtulmak · Derlem cümlesi 121927392

### akşama kadar — Matematik ve dil

Başlangıcı bağlamdan anlaşılan bir sürenin akşama dek devam ettiğini belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “akşama kadar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Amcazadem akşama kadar bana İstanbul'u, Boğaziçi sayfiyelerini dinletti.

Halid Ziya Uşaklıgil Uzun Hikayeler ve Nukteli Hikayeler Kapra Yayınları · Derlem cümlesi 198660358

### akşamları — Matematik ve dil

Her akşam veya genellikle akşam zamanlarında.

**Öğrenme amacı:** “akşamları”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Subaylar akşamları evlerine döndükleri zaman toplumun içindedirler.

Nihat Erim — 12 Mart Anıları · Derlem cümlesi 112526458

### akşamleyin — Dil ve anlatım

Bir işin gerçekleştiği zamanın akşam olduğunu bildirerek.

**Öğrenme amacı:** Zaman bildiren sözcüğün cümledeki görevini fark etmek.

> Bir otel odası akşamleyin de bulabilirim.

Fyodor Mihailoviç Dostoyevski — Budala · Derlem cümlesi 125115131

### akşamlık — Dil ve anlatım

Yalnız bir akşam süresince, o akşamla sınırlı olarak.

**Öğrenme amacı:** Süre bildiren nitelemeleri tanımak.

> Onun için, bu akşamlık, Tanrı misafiri olarak kabul eder misiniz?

N. Ahmet Özalp — Binbir Gece Masalları · Derlem cümlesi 112919143

### akşamlı sabahlı — Dil ve anlatım

Her gün hem akşam hem sabah olmak üzere.

**Öğrenme amacı:** “akşamlı sabahlı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Fidye, her oruç için bir fakiri akşamlı sabahlı doyurmak veya bedelini vermektir.

127 başlık · Derlem cümlesi 185391653

### akşamsefası — Doğa ve çevre

Çiçekleri genellikle akşam saatlerinde açan süs bitkisi.

**Öğrenme amacı:** “akşamsefası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Akşamsefaları iri iri açmıştı.

Füruzan Benim Sinemalarım YKY · Derlem cümlesi 198288187

### akşamüstü — Dil ve anlatım

Gündüzün bitmeye yaklaştığı, akşamdan hemen önceki zaman dilimi.

**Öğrenme amacı:** Yaklaşık zaman bildiren kullanımı açıklamak.

> Ertesi gün akşamüstü BQ çiftliğine gittim.

Truman Capote-Bukalemunlar Icin Muzik.temiz.txt · Derlem cümlesi 102976548

### akşamüzeri — Dil ve anlatım

Günün akşama yaklaşılan son gündüz saatleri.

**Öğrenme amacı:** Yakın anlamlı zaman sözlerini karşılaştırmak.

> Bütün bir akşamüzeri ona baktığım halde alışamadım.

Stephenie Meyer — Cilt 1 Alacakaranlık · Derlem cümlesi 109863698

### akşam gazetesi — Dil ve anlatım

Öğleden sonra veya akşama doğru basılıp okuyucuya sunulan gazete.

**Öğrenme amacı:** “akşam gazetesi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ve bir akşam gazetesini Mikael'in önüne itti.

Ejderha Dovmeli Kiz - Stieg Larsson.temiz.txt · Derlem cümlesi 101243252

### akşam güneşi — Doğa ve çevre

Gün batımına yakın zamanda görülen Güneş veya onun ışığı.

**Öğrenme amacı:** “akşam güneşi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Akşam güneşi yer değiştirmiş, pencerelerden içeriye dolmuş, odayı ve Prenses Mariya'nın baktığı maroken yastığın bir bölümünü aydınlatıyordu.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100497802

### akşam karanlığı — Doğa ve çevre

Güneş battıktan sonra çevreyi kaplamaya başlayan karanlık.

**Öğrenme amacı:** “akşam karanlığı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Planımız anbean açıklık kazanıyordu ve birazdan önümüzde, gitgide çöken akşam karanlığıyla birlikte, güzel, olgun, pırıltılı bir elma gibi sallanıverecekti.

Gulunesi Asklar - Milan Kundera.temiz.txt · Derlem cümlesi 101110281

### akşam pazarı — Eğitim ve toplum

Pazar kapanırken tezgâhta kalan ürünlerin çoğunlukla indirimli satıldığı bölüm veya zaman.

**Öğrenme amacı:** “akşam pazarı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Ucuza sebze bulurum umuduyla akşam pazarını bekleyen bir çayı, kahveyi bile içmeyi düşünürken hesap eden ve parklarda oturan, evinden çıkamayan

Maaşı yetmeyen emekli 70’inde hamallığa başladı · Derlem cümlesi 370234006

[Kaynak](https://www.ekonomim.com/kose-yazisi/maasi-yetmeyen-emekli-70inde-hamalliga-basladi/908891)

### akşam saati — Dil ve anlatım

Gündüzün sona erip gecenin başladığı zaman diliminde.

**Öğrenme amacı:** “akşam saati”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sivasspor Teknik Direktör Bülent Uygun, bu akşam saatlerinde gerçekleştirilen antrenman öncesi açıklamada bulundu.

Bülent Uygun’dan taraftara çağrı: "Futbolculara hakaret etmeyin" · Derlem cümlesi 399450427

[Kaynak](https://futbolsayfasi.net/caykur-rizespor/bulent-uygun-dan-taraftara-cagri-quot-futbolculara-hakaret-etmeyin-quot.html)

### akşam vakti — Matematik ve dil

Günün sona erip havanın kararmaya başladığı zaman.

**Öğrenme amacı:** “akşam vakti”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Polisler odadan çıkınca (akşam vakti olduğu için sadece nöbetçiler vardı) üzümün birazını bana vermek istediğini söyledi.

Yaşar Ayaşlı - Adressiz Sorgular.temiz.txt · Derlem cümlesi 102008552

### akşam yıldızı — Doğa ve çevre

Venüs gezegeninin, gün batımından sonra batı ufku üzerinde görüldüğünde aldığı ad.

**Öğrenme amacı:** “akşam yıldızı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İşte orada akşam yıldızı Venüs duruyor, ben ise bu topluluk içindeyim.

Bir Savasin Tasviri - Franz Kafka.temiz.txt · Derlem cümlesi 101558057

### akşın — Doğa ve çevre

Doğuştan renk maddesi eksikliği nedeniyle derisi, kılı veya tüyü çok açık renkli olan insan ya da hayvan.

**Öğrenme amacı:** “akşın”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Köyün çevresindeki kayaların arasında büyük, akşın bir kobra yaşıyordu.

Tom Robbins - Ağaçkakan.temiz.txt · Derlem cümlesi 103111213

### aktar — Toplum ve günlük yaşam

Baharat, kuru bitki ve benzeri ürünler satan kişi veya dükkân.

**Öğrenme amacı:** “aktar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Muhteşemdir; ben çok iyi bir aktar müşterisiyim.

Mehmet Yaşin — Yemek Sırları · Derlem cümlesi 129398403

### aktarma — Toplum ve günlük yaşam

Bir yolculuğun belli bir noktasında başka bir taşıta geçerek yola devam etme.

**Öğrenme amacı:** “aktarma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Visp istasyonunda aktarma yaparak " Matterhorn Gotthard Bahn " adlı kırmızı panoramik trenle Zermatt'a ulaşıyorsunuz.

Alplerin beyaz rotası: İsviçre’nin en iyi kayak merkezleri · Derlem cümlesi 379109155

[Kaynak](https://www.dunya.com/dunya-plus/alplerin-beyaz-rotasi-isvicrenin-en-iyi-kayak-merkezleri-haberi-816432)

### aktarmak — Dil ve anlatım

Edinilen bilgiyi başka bir kişiye veya ortama iletmek.

**Öğrenme amacı:** “aktarmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yukarıda aktardığım bilgilerin hepsini bu adreslerden teker teker kontrol ettim.

Sevan Nişanyan — Ağır Kitap · Derlem cümlesi 113092282

### aktarmalı — Toplum ve günlük yaşam

Yolculuk sırasında bir taşıttan başka bir taşıta geçilen.

**Öğrenme amacı:** “aktarmalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aktarmalı ve uzun bir yolculuktu.

Cemil Kavukçu — Düşkaçıran · Derlem cümlesi 144454152

### aktarmasız — Toplum ve günlük yaşam

Yolculuk sırasında başka bir taşıta geçmeyi gerektirmeyen.

**Öğrenme amacı:** Ulaşım seçeneklerini yolculuk biçimine göre karşılaştırmak.

> İstanbul'dan Torino'ya aktarmasız giden bir uçağa binmişlerdi.

Julia Navarro — Kutsal Kefen · Derlem cümlesi 131326041

### aktavşan — Doğa bilimleri

Çöllerde yaşayan ve sıçrayarak ilerleyen iri bir kemirgen.

**Öğrenme amacı:** “aktavşan” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> alaŋır " bir tür sıçan, aktavşan "

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 326451964

### aktif — Toplum ve günlük yaşam

Bir işe katılıp onun yürütülmesinde doğrudan rol alan.

**Öğrenme amacı:** Katılım ile yalnız izleme arasındaki farkı kavramak.

> Öğrenciler sınıf kurallarının belirlenmesinde aktif rol oynar.

Ali Ünişen, Nevruz Demirel — ÖĞRETMENLERİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE İLİŞKİN TUTUM ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ — 2018 · Derlem cümlesi 400191610

### aktif metot — Araştırma ve düşünme

Öğrencinin yalnız dinlemekle kalmayıp çalışarak, araştırarak ve yaparak öğrenmesini sağlayan yöntem.

**Öğrenme amacı:** “aktif metot”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bundan dolayı sınıfların aktif metotların uygulanabildiği şekillerde düzenlenmesi gerekmektedir.

Ufuk Şimşek, Hakan ÖRTEN Yavuz TOPKAYA Bayram Yıllar — SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ İŞBİRLİKLİ ÖĞRENME TEKNİKLERİ HAKKINDAKİ GÖRÜŞLERİ — 2014 · Derlem cümlesi 383836879

### aktif taşıma — Doğa ve çevre

Hücrenin enerji kullanarak maddeleri zarından içeriye veya dışarıya geçirmesi.

**Öğrenme amacı:** “aktif taşıma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Mikroorganizmalar metalleri sitoplazmalarının dışına aktif taşıma ile pompalayarak atarlar.

Şeyma Akkurt, Merve Oğuz — Rekombinant ve Yabanıl Bakteriler ile Kromun Biyoremediasyonu — 2020 · Derlem cümlesi 374951051

### aktivite — Toplum ve günlük yaşam

Bir amaçla yapılan iş veya etkinlik.

**Öğrenme amacı:** “aktivite”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yani, acele etmek, yürümekten ayrı bir aktivite değildir.

Günday_Zihin_Felsefesi.temiz.txt · Derlem cümlesi 107513799

### aktör — Dil ve anlatım

Tiyatroda, filmde veya dizide rol canlandıran erkek oyuncu.

**Öğrenme amacı:** “aktör”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aktörlerden, aktrislerden, yazarlardan söz edelim ama, sanata ilişmeyelim.

Anton Çehov — Köpeğiyle Dolaşan Kadın Otuz Yedi Seçme Öykü · Derlem cümlesi 145705723

### aktörlük — Dil ve anlatım

Sahne veya kamera karşısında bir kişiyi canlandırma işi ve mesleği.

**Öğrenme amacı:** Gösteri sanatlarındaki görevleri birbirinden ayırmak.

> Senaryo yazarlığı, aktörlük, rejisörlük yaptı.

Kurdakul — Çağdaş Türk Edebiyatı 3 · Derlem cümlesi 130520823

### aktris — Dil ve anlatım

Tiyatro, sinema veya dizilerde rol alan kadın oyuncu.

**Öğrenme amacı:** “aktris”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Odanın öbür tarafında ise uzun beyaz giysili bir aktris vardı.

Irvin D. Yalom — Askin Celladi · Derlem cümlesi 140801197

### aktüalite — Dil ve anlatım

Günün olayları ve ilgi çeken güncel konuları.

**Öğrenme amacı:** “aktüalite”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Türk edebiyatında daha önce Servet-i Fünuncular da günlük hayat ve aktüaliteyi konu alan şiirler yazmışlardır.

Kaplan — Şiir Tahlilleri 2 · Derlem cümlesi 130533768

### aktüel — Dil ve anlatım

İçinde bulunulan dönemde gündemde olan.

**Öğrenme amacı:** “aktüel”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Zira Gazi Meclis ve Anıtkabir, siyasetin aktüel tartışmalarının dışında Türk milletinin birlik ve beraberliğini temsil eden milli hafıza mekanlarıdır.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 6027450

### aktüelleşmek — Dil ve anlatım

İçinde bulunulan dönemde yeniden ilgi görüp gündeme gelmek.

**Öğrenme amacı:** “aktüelleşmek” sözünün bu anlamını örnekteki aktüelleşti kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Mâtürîdî Batı Karahanlılar döneminde 5. / 11. yüzyılda neden öne çıkarıldı, niçin aktüelleşti?

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 245285930

### akustik — Doğa ve çevre

Sesin nasıl oluştuğunu ve yayıldığını araştıran bilim alanı.

**Öğrenme amacı:** “akustik” sözünün bu anlamını örnekteki akustik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Doğal aydınlatma ve gün ışığından maksimum yararlanma, ısı ve akustik, iç ortam hava kalitesi gibi yapı fiziği konuları ise kullanıcı sağlığı yönü ile önemlidir.

Özlem Parlak Biçer — Yukarı Talas Gülbenkyan Yapılarında Ekolojik Kriterlerin İncelenmesi — 2023 · Derlem cümlesi 400057701

### akü — Doğa ve çevre

Elektrik enerjisini depolayan ve yeniden doldurulabilen güç kaynağı.

**Öğrenme amacı:** “akü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayrılabilen bir aküsü ve flaşı vardı.

Michael Connelly — Betondaki Sarışın · Derlem cümlesi 136017999

### akümülatör — Doğa ve çevre

Elektrik enerjisini depolayıp gerektiğinde veren, yeniden doldurulabilen araç.

**Öğrenme amacı:** “akümülatör”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Pil ve akümülatörlere ihtiyaçları vardı.

Stephen King Şeffaf Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 205393503

### akvaryum — Doğa ve çevre

Su canlılarını beslemek ve gözlemlemek için uygun koşullarla hazırlanan, çoğunlukla camdan yapılmış kap.

**Öğrenme amacı:** “akvaryum”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Akvaryumdaki balıklar çoğalıp şişmanladı.

Aharon Appelfeld - Badenheim 1939.temiz.txt · Derlem cümlesi 100042894

### akya balığı — Doğa ve çevre

Kıyı sularında yaşayan, küçük pullu, güçlü ve iri bir deniz balığı.

**Öğrenme amacı:** Akya balığını istavritgiller içindeki iri kıyı balığı olarak tanımak.

> Sen nereye gidersen bir sürü akya balığı da peşindedir…

Yaşar Kemal — Bu Diyar Baştanbaşa 3 - Peri Bacaları · Derlem cümlesi 120664832

### akyuvar — Doğa ve çevre

Vücudun mikroplara ve yabancı maddelere karşı savunmasına katılan kan hücresi.

**Öğrenme amacı:** “akyuvar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayrıca yeterli miktarda akyuvar üretme yeteneği doğuştan yoktu.

Trevanian - İnfazcı.temiz.txt · Derlem cümlesi 103007997

### ak pak — Dil ve anlatım

Bembeyaz ve temiz görünüşlü.

**Öğrenme amacı:** “ak pak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Meyhaneci artık yaşlı bir adam olmuştu, ak pak olan saç ve sakalıyla yaşından fazlasını gösteriyordu.

Panait Istrati — Perlmutter Ailesi · Derlem cümlesi 134759400

### al — Dil ve anlatım

Canlı kırmızı rengi belirten.

**Öğrenme amacı:** “al”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gözleri parlıyordu ve yanakları al al olmuştu.

Stephen King — Yeşil Yol · Derlem cümlesi 109970662

### alabalık — Doğa ve çevre

Genellikle serin, temiz sularda yaşayan, gövdesinde benekler bulunan balık.

**Öğrenme amacı:** “alabalık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Size köfte ve alabalık filetosu yapacağım.

Christian Jacq — Işık Taşı #4 - Hakikat Meydanı · Derlem cümlesi 128063990

### alabora — Doğa ve çevre

Teknenin devrilip yan yatması veya ters dönmesi.

**Öğrenme amacı:** “alabora”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Teknelerin hedefe erişmeden önce alabora olmamaları gerek.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #9 - Yırtıcı Kuş · Derlem cümlesi 111456191

### alaca — Dil ve anlatım

Üzerinde farklı renklerin yan yana veya benekler hâlinde bulunduğu.

**Öğrenme amacı:** “alaca” sözünün bu anlamını örnekteki alaca kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Dersu'nun hava tahminine olan inancımı yitirmeye başlıyordum ki, ayın yakınlarında beliren alaca bulaca kenarlı bir benek, şüphelerimi dağıttı.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102441892

### alacak — Toplum ve günlük yaşam

Birinin başka birinden henüz almadığı, kendisine ödenmesi gereken para veya verilmesi gereken mal.

**Öğrenme amacı:** “alacak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İşçi alacaklarında zamanaşımı süresi alacağın türüne göre değerlendirilir.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 113143225

### alacak verecek — Toplum ve günlük yaşam

Kişiler veya işletmeler arasındaki para alma ve ödeme işleri.

**Öğrenme amacı:** “alacak verecek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Daha çok ticari alacak vereceklerde bir gecikme var.

505 başlık · Derlem cümlesi 284714133

### alacalanmak — Dil ve anlatım

Üzerinde farklı renklerde lekeler veya bölgeler oluşmak.

**Öğrenme amacı:** “alacalanmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Öğle güneşi biraz dirilmeye başlamıştı; orman yolu yer yer kahverengi lekelerle alacalanıyordu.

Julien Gracq-Ormana Bakan Balkon · Derlem cümlesi 138258831

### alacalı — Dil ve anlatım

Üzerinde farklı renklerde yerler bulunan.

**Öğrenme amacı:** “alacalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Şimdi kirden alacalı bir renk almıştı.

Kemal Tahir — Esir Şehir #1 - Esir Şehrin İnsanları · Derlem cümlesi 111291881

### alacalı bulacalı — Dil ve anlatım

Birçok renk ve desenin bir arada bulunduğu.

**Öğrenme amacı:** “alacalı bulacalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Duvarları alacalı bulacalı basma ile kaplanmış büyük, çok güzel bir odaydı.

Vera Tulyakova Hikmet - Bahtiyar Ol Nazım.temiz.txt · Derlem cümlesi 102519834

### alaca bulaca — Dil ve anlatım

Birçok rengin karışık biçimde bir arada bulunduğu.

**Öğrenme amacı:** “alaca bulaca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dersu'nun hava tahminine olan inancımı yitirmeye başlıyordum ki, ayın yakınlarında beliren alaca bulaca kenarlı bir benek, şüphelerimi dağıttı.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102441892

### alaca karanlık — Doğa ve çevre

Güneş doğmadan önce veya battıktan sonra görülen yarı aydınlık.

**Öğrenme amacı:** “alaca karanlık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kayalar arasına alaca karanlık çökmüştü bile.

Cengiz Aytmatov — Dişi Kurdun Rüyaları · Derlem cümlesi 127075816

### alafranga müzik — Dil ve anlatım

Batı müziğinin biçim ve kurallarına göre yapılan müzik.

**Öğrenme amacı:** “alafranga müzik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu gazinoda yaz akşamları alafranga müzik çalar ve dans edilirdi.

80 başlık · Derlem cümlesi 150685085

### alafranga saat — Dil ve anlatım

Günün gece yarısında başladığı kabul edilerek kullanılan saat düzeni.

**Öğrenme amacı:** “alafranga saat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gece, alafranga saat on raddeleridir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 332132045

### alafranga tuvalet — Toplum ve günlük yaşam

Yükseltilmiş oturağı üzerine oturularak kullanılan tuvalet.

**Öğrenme amacı:** “alafranga tuvalet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Odanın dekorasyonu vasat, konan havlular çok ince, duş ve alafranga tuvalet asgari beklentileri ancak tatmin edecek seviyede ama olsun zaten biz buraya zaten tatile gelmedik.

129 başlık · Derlem cümlesi 163203313

### alageyik — Doğa ve çevre

Genellikle benekli postu bulunan bir geyik türü.

**Öğrenme amacı:** “alageyik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir alageyik, gümüşi huşların arasından bana bakıyordu.

J. G. Ballard — Sınırsız Rüyalar Diyarı · Derlem cümlesi 112074157

### alaka — Dil ve anlatım

Bir kişi veya konuyla olan ilişki, ilgi.

**Öğrenme amacı:** “alaka”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Daha doğrusu alakam var, ancak şahsen değil!

Cüneyt Ülsever — Azrail Aynası · Derlem cümlesi 131293814

### alakadar — Dil ve anlatım

Bir durumla ilgisi bulunan veya o durumdan etkilenen.

**Öğrenme amacı:** “alakadar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alt tarafı bizi alakadar etmez.

Kemal Tahir — Karılar Koğuşu · Derlem cümlesi 111345751

### alakalanmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyle ilgilenmeye başlamak.

**Öğrenme amacı:** “alakalanmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Patron alakalandı, geldi.

Orhan Kemal Baba Evi Avare Yıllar Everest Yayınları · Derlem cümlesi 191368659

### alakok — Toplum ve günlük yaşam

Yumurta için, sarısı katılaşmadan, az haşlanmış biçimde.

**Öğrenme amacı:** “alakok”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Madam Altınyan yumurtaları kendi eliyle alakok pişirdi.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Eşkıya İninde · Derlem cümlesi 182249740

### alamet — Dil ve anlatım

Bir durumun varlığını veya oluşacağını düşündüren belirti.

**Öğrenme amacı:** “alamet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bölünmüş bir mizacın alameti miydi?

William Golding Kağıttan Adamlar İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 222631590

### alaminüt yemek — Toplum ve günlük yaşam

Sipariş üzerine kısa sürede hazırlanıp sunulan yemek.

**Öğrenme amacı:** “alaminüt yemek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sonra kullanılmış araba galerileri, alaminüt yemek servisi yapan yerler, bir Bowling salonu, bakkaliye dükkânları, benzin istasyonu geliyordu.

Stephen King — Tılsım · Derlem cümlesi 120906567

### alan — Matematik ve dil

Bir yüzeyin iki boyutta kapladığı yerin ölçüsü.

**Öğrenme amacı:** “alan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dünya çapında buğday 2, 25 milyon kilometrekarelik bir alan kaplamaktadır, Britanya'nın neredeyse on katı.

Yuval Noah Harari - Sapiens.temiz.txt · Derlem cümlesi 100218635

### alan araştırması — Araştırma ve düşünme

Bir konuyu, ilgili insanların veya olayların bulunduğu ortamda bilgi toplayarak inceleme.

**Öğrenme amacı:** “alan araştırması” sözünün bu anlamını örnekteki alan araştırmasını kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bu alan araştırmasını yaparken yaşanılan en büyük sıkıntılardan biri ve en önemlisi üst düzey yöneticilere ulaşabilmek olmuştur.

Kezban Saral Kobal, Olcay Aşkun Yıldırım — AİLE İŞLETMELERİNİN KURUMSALLAŞMA SÜRECİNDE İKİNCİ KUŞAĞIN YAŞADIĞI SORUNLAR ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA — 2016 · Derlem cümlesi 400658966

### alan korkusu — Eğitim ve toplum

Açık veya kalabalık yerlerde bulunurken duyulan yoğun korku; agorafobi.

**Öğrenme amacı:** “alan korkusu” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Agorafobi, açık alan korkusu olarak açıklanır.

Eyvah! Panik Atak Geçiriyorum · Derlem cümlesi 380119989

[Kaynak](https://www.hurriyet.com.tr/mahmure/yazarlar/seda-karabag/eyvah-panik-atak-geciriyorum-41552835)

### alan talan — Dil ve edebiyat

Çok karışık ve darmadağınık durumda.

**Öğrenme amacı:** “alan talan” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> " Orası burası derken odanın içini alan talan ederler; ama, çevre, kayıplara karışmıştır. "

6 yazar — 10 başlık · Derlem cümlesi 172450061

### alarm — Toplum ve günlük yaşam

Bir tehlike veya dikkat gerektiren durum için verilen uyarı.

**Öğrenme amacı:** “alarm”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir kez daha yanlış alarm.

Bernard Werber — Karıncaların Günü · Derlem cümlesi 144897115

### alaşım — Doğa ve çevre

En az biri metal olan maddelerin birleşmesiyle elde edilen metal özellikli malzeme.

**Öğrenme amacı:** “alaşım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Elde ettiğin alaşım, olağanüstü dayanıklı çıktı.

Christian Jacq — Işık Taşı #2 - Bilge Kadın · Derlem cümlesi 129285631

### alaturka müzik — Dil ve anlatım

Türk müziğinin geleneksel makam ve ezgi özelliklerini taşıyan müzik.

**Öğrenme amacı:** “alaturka müzik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Türk müziğiyle iç içedir ve alaturka müzik sanatçısı olarak sahne alır.

HACER AĞAÇ — Çatışma ve müzakere: Safiye Erol'un kurmaca yapıtlarında doğu-batı gerilimi ve sentez arayışı — 2026 · Derlem cümlesi 346430890

### alaturka saat — Dil ve anlatım

Güneş battığında saatin on iki kabul edildiği eski saat düzeni.

**Öğrenme amacı:** “alaturka saat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alaturka saat bire çeyrek kala tren istasyonuna varıldı.

Yunus Özger — Sultan V. Mehmed Reşad’ın Edirne Seyahati — 2017 · Derlem cümlesi 343427712

### alaturka tuvalet — Toplum ve günlük yaşam

Çömelerek kullanılan, yerde bulunan tuvalet taşı düzeni.

**Öğrenme amacı:** “alaturka tuvalet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alaturka tuvaletlerde kullanılan küçük maşrapalardan birinin içine sıcak suyu doldurdum.

Tarık Akan - Anne Kafamda Bit Var.temiz.txt · Derlem cümlesi 103527930

### alavere dalavere — Toplum ve günlük yaşam

Birini yanıltmak veya haksız çıkar sağlamak için çevrilen işler.

**Öğrenme amacı:** “alavere dalavere”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İşi alavere dalavereye getirme.

Nazır Şentürk İstanbuldan İnsan Öyküleri Babıalinin Kamburu Bizim Kitaplar · Derlem cümlesi 199774342

### alavere tulumbası — Doğa ve çevre

Suyu emerek içine alan ve basınçla dışarı veren tulumba.

**Öğrenme amacı:** “alavere tulumbası” sözünün bu anlamını örnekteki Alavere tulumbası kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Alavere tulumbası, kuyudan aldığı suyu yukarıya verir.

188 başlık · Derlem cümlesi 188243029

### alay — Toplum ve günlük yaşam

Birini veya bir şeyi küçümsemek amacıyla gülünç göstermeye çalışma.

**Öğrenme amacı:** “alay”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aksi takdirde alay konusu olursun.

Emre Yılmaz — Genç Bir İşadamına · Derlem cümlesi 142459805

### alay — Toplum ve günlük yaşam

Bir tören için bir araya gelip düzen içinde yürüyen insan topluluğu.

**Öğrenme amacı:** “alay”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gömülme gününde güzel ağlayıcı kadınlar cenaze alayının önünden gidecekler ve başlarına Batı vadisinin ince kumlarını serpecekler.

Albert Champdor - Eski Mısır'ın Ölüler Kitabı.temiz.txt · Derlem cümlesi 5492357

### alay — Toplum ve günlük yaşam

Birkaç taburun bir komutanlık altında birleşmesiyle oluşan askerî birlik.

**Öğrenme amacı:** “alay”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama biraz ilerleyince, silah çatmış piyade alayları, aş pişiren, odun toplayan donlu askerler gördü.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100504430

### alaycı — Toplum ve günlük yaşam

Birini veya bir şeyi küçümseyerek eğlenen bir tavır taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “alaycı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Fakat gülüşü alaycı mıydı?

Yaban - Yakup Kadri Karaosmanoglu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100246547

### alaylı — Dil ve anlatım

Birini veya bir durumu küçümseyen, onunla eğlenen bir tutum taşıyan.

**Öğrenme amacı:** Söyleyiş biçiminin sözün anlamını değiştirmesini fark etmek.

> Alaylı konuşanın ciddiyetini ciddi ciddi irdelediler.

James Joyce - Ulysses.temiz.txt · Derlem cümlesi 101031558

### alaylı — Toplum ve günlük yaşam

Bir mesleği okulunda okumadan, çalışarak ve deneyim kazanarak öğrenmiş olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “alaylı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Öte yandan, alaylı ustalardan öğrendiklerim daha çok mutfaktaki pratik zekaya ve sezgisel çalışmaya dayanıyordu.

376 başlık · Derlem cümlesi 154140057

### alayuntlu — Toplum ve günlük yaşam

Oğuz Türklerinin geleneksel boylarından biri.

**Öğrenme amacı:** “alayuntlu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tahrir kayıtlarından anlaşıldığına göre Osmanlılar'dan önce şehrin art bölgesi ve etrafı Çepniler, Halaçlı, Alayuntlu, Eymür, Üregür gibi Türkmen boylarıyla iskân edilmişti.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 41 (Tevekkül) · Derlem cümlesi 143213975

### alay alay — Dil ve anlatım

Kalabalık gruplar hâlinde.

**Öğrenme amacı:** “alay alay”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dr. Crüger gönülsüz yıkanmış arıların sudan " alay alay " çıkıp böyle süründüğünü görmüştür.

Turlerin Kokeni - Charles Darwin.temiz.txt · Derlem cümlesi 100306068

### albastı — Toplum ve günlük yaşam

Yeni doğum yapan kadınlarda görülen rahatsızlıklara halk arasında verilen eski bir ad.

**Öğrenme amacı:** “albastı” sözünün bu anlamını örnekteki albastı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Kırmızı kurdelenin albastı denilen bir tür loğusa hastalığını önlediğine inanılırdı.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3792089

### albay — Toplum ve günlük yaşam

Kara ve hava kuvvetlerinde yarbaydan sonra, tuğgeneralden önce gelen subay rütbesi; bu rütbedeki kişi.

**Öğrenme amacı:** “albay”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Hemşire ve albay hemen harekete geçti.

Jack Higgins — Şeytanın Oğlu · Derlem cümlesi 123427223

### albeni — Dil ve anlatım

Bir şeyin insanlarda ilgi ve beğeni uyandıran özelliği.

**Öğrenme amacı:** “albeni”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu dev üçlünün yanına eklenen yeni isimler ise kadronun albenisini iyice artırıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109563360

### albinos — Doğa ve çevre

Doğuştan renk maddesi eksikliği nedeniyle derisi, saçı veya tüyü çok açık renkli olan; akşın.

**Öğrenme amacı:** “albinos”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Oysa o albinos çocuk, gurbette bir Türk kızına biraz ilgi göstermek isteyen sınıfta tek kişiydi büyük bir olasılıkla.

Mîna Urgan — Bir Dinozorun Anıları · Derlem cümlesi 135705541

### albüm — Toplum ve günlük yaşam

Fotoğraf, resim veya benzeri belgeleri düzenli biçimde bir araya getiren kitap ya da dosya.

**Öğrenme amacı:** “albüm”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Stan albümü Bill'in elinden alıp kapadı.

Stephen King O Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 215684937

### alçak — Dil ve anlatım

Benzerlerine veya çevresindeki ölçüye göre yüksekliği az olan.

**Öğrenme amacı:** Bir nitelemenin karşılaştırma ölçüsünü düşünmek.

> Tek istisna yoldan biraz uzakta toplanmış bir grup alçak taş yapıydı.

Patrick Ruthfuss — Kralkatili Güncesi #2 - Bilge Adamın Korkusu · Derlem cümlesi 110910141

### alçak basınç — Doğa ve çevre

Hava basıncının çevresine göre daha düşük olduğu bölgedeki durum.

**Öğrenme amacı:** “alçak basınç”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alize rüzgârları ve alçak basınç sistemleriyle Afrika'dan batıya taşınıyor.

sayi — 0355 · Derlem cümlesi 176684167

### alçak gerilim — Doğa ve çevre

Elektrik dağıtımında, yüksek gerilime göre daha düşük gerilim düzeyi.

**Öğrenme amacı:** “alçak gerilim”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Seçilen güneş enerjisi sistemlerinin, alçak gerilim tarafından şebekeye entegre edilmesi öngörülmektedir.

Baran Gülkaya, Yavuz Ateş — ELEKTRİKLİ TAŞITLARIN DAĞITILMIŞ ÜRETİM TABANLI ŞEBEKELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİNİN ANALİZİ VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ — 2021 · Derlem cümlesi 340366366

### alçak gerilim — Doğa ve çevre

Elektriği daha düşük gerilimle tüketicilere ulaştıran dağıtım hattı.

**Öğrenme amacı:** “alçak gerilim”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu çerçevede toplam 121 kilometre yüksek gerilim yeraltı elektrik kablosu ve 262 kilometre alçak gerilim yer altı kablosu tesis edildi.

AYEDAŞ, 383 kilometre yer altı kablosu döşedi · Derlem cümlesi 365742712

[Kaynak](https://www.enerjigunlugu.net/ayedas-383-kilometre-yer-alti-kablosu-dosedi-85h.htm)

### alçak gönüllü — Toplum ve günlük yaşam

Yetenek ve başarılarıyla övünüp kendini başkalarından üstün görmeyen.

**Öğrenme amacı:** “alçak gönüllü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> O, büyük bir âlim, büyük bir veli olduğu hâlde çok alçak gönüllü idi.

Şefik Can — Mevlana Ve Eflatun · Derlem cümlesi 109271103

### alçak ses — Dil ve anlatım

Fazla yüksek olmayan, yakından duyulabilen konuşma sesi.

**Öğrenme amacı:** “alçak ses”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Küçükler, ne güzel okuduklarını göstermek için, yazıyı alçak sesle tekrarlıyorlardı.

Andre de Richaud Acı Kavram Yayınları · Derlem cümlesi 257226502

### alçalma — Doğa ve çevre

Bir şeyin yüksekliğinin azalması.

**Öğrenme amacı:** “alçalma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Salonun tam ortasından başlayıp köşelere doğru alçalmaya başlayan üçgen bir çatısı olan, iki katlı bir binanın çatı katına yapılmış bir daireydi burası.

Musa Altunbaş — Gülfidanı · Derlem cümlesi 119412546

### alçalmak — Dil ve anlatım

Bulunduğu yerden daha düşük bir konuma gelmek veya öyle görünmek.

**Öğrenme amacı:** Konum değişimini gözlem açısından açıklamak.

> Güneş iyice alçalmış, şeklini iyice dağıtmıştı.

Kaplan — Hikaye Tahlilleri · Derlem cümlesi 130123786

### alçaltmak — Dil ve anlatım

Sesin duyulma gücünü azaltmak.

**Öğrenme amacı:** Sesle ilgili fiillerin etkisini belirlemek.

> Kuşların ilerlemesini sağlamaya çalışırken rüzgâr seslerini hafifletip alçaltıyordu.

Wilbur Smith — Mısır Serisi #2 - Yedinci Papirüs · Derlem cümlesi 111355980

### alçı — Toplum ve günlük yaşam

Suyla karıştırılıp biçim verildikten sonra sertleşen, yapı ve süsleme işlerinde kullanılan beyaz malzeme.

**Öğrenme amacı:** “alçı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çini zemin üzerinde alçı çerçeve yer alır.

Türkiye Tarihi 1 - Osmanli Devleti'ne Kadar Türkler.temiz.txt · Derlem cümlesi 102884054

### alçılamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir yüzeyi alçıyla kaplamak ya da boşluklarını alçıyla doldurmak.

**Öğrenme amacı:** “alçılamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Şimdi durmadan dinlenmeden kalkıp mezar taşını açamayız, hem işimiz açmakla da bitmez, sandığı mezara indirmek, taşı yerli yerine koymak, etrâfını güzelce alçılamak lâzım.

N. Ahmet Özalp — Binbir Gece Masalları · Derlem cümlesi 112924866

### alçı taşı — Doğa ve çevre

Alçının elde edildiği, yapısında su bulunan ve kolay çizilebilen mineral.

**Öğrenme amacı:** “alçı taşı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Öğütme sırasında % 2 alçı taşı katılmıştır.

İlker Bekir Topçu, Mehmet Canbaz, Mustafa Sarıdemir — Kimyasal Etkide Kalmış AAYFC’li Harcın Dayanımının YSA Ve BM Kullanılarak Tahmini — 2009 · Derlem cümlesi 376648019

### aldanmak — Araştırma ve düşünme

Gerçek durumu doğru değerlendiremeyip yanlış bir sonuca inanmak.

**Öğrenme amacı:** Görünüş ile gerçek arasındaki farkı sorgulamak.

> Deneyimli bir göz hiç aldanmaz bu konuda.

Charles Baudelaire — Paris Sıkıntısı · Derlem cümlesi 123108596

### aldatmaca — Toplum ve günlük yaşam

Birini yanlış bir şeye inandırmak için yapılan hile.

**Öğrenme amacı:** “aldatmaca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Savaş aldatmacaları Filimov için değildi.

Aleksandr Aleksandroviç Bek - Moskova Önlerinde.temiz.txt · Derlem cümlesi 5419599

### aldatmak — Toplum ve günlük yaşam

Birini yanlış bir şeye inandırmak; kendisi için kullanıldığında gerçeği görmezden gelmek.

**Öğrenme amacı:** “aldatmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yoksa kendinizi aldatmış olursunuz.

Whitall N. Perry - Kalbe Dönüş.temiz.txt · Derlem cümlesi 102344270

### aldırmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyi önemseyip dikkate almak.

**Öğrenme amacı:** “aldırmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama artık bunlara da aldırmamak gerekir.

Hayreddin Karaman & Mustafa Çağrıcı & İbrahim Kâfi Dö& Sadrettin Gümüş — Kur'an Yolu Türkçe Meal ve Tefsir · Derlem cümlesi 141097612

### aldırmaz — Toplum ve günlük yaşam

Olanları önemsemediğini belli eden.

**Öğrenme amacı:** “aldırmaz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aldırmaz ve ağırbaşlı bir havaya büründü.

Albert Camus - Mutlu Ölüm.temiz.txt · Derlem cümlesi 5566940

### alelacele — Dil ve anlatım

Yeterince zaman ayırmadan, yetiştirme telaşıyla.

**Öğrenme amacı:** Hızın işin yapılışına etkisini değerlendirmek.

> Bir şeyin alelacele yapılmasını istediğinizde sanki ağırdan alıyorlar.

Isaac Asimov — Robot #0 Ben Robot · Derlem cümlesi 123626677

### alelade — Dil ve anlatım

Özel veya dikkat çekici bir yanı bulunmayan.

**Öğrenme amacı:** “alelade”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu öyle alelade birşeydir ki, pek farkına bile varmazsınız.

Carter Dickson — Üç Tabut · Derlem cümlesi 144514064

### alem — Dil ve anlatım

Kubbe, minare veya sancak direğinin tepesine yerleştirilen, çoğunlukla metalden yapılmış simgesel süs.

**Öğrenme amacı:** “alem”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Türbe kubbesinin üzerinde ise Sultan II. Mahmut'un saltanat sembolü haline gelen güneş sembolü şeklinde bir alem yer almaktadır.

N.çiçek Akçıl Harmankaya — Köprü Köşklerine Bir Örnek: Edirne Mecidiye Köprüsü Kitabe Ve Seyir Köşkü — 2022 · Derlem cümlesi 352168671

### alerjen — Doğa ve çevre

Bazı kişilerde alerjik tepkiye yol açan madde.

**Öğrenme amacı:** “alerjen”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bununla birlikte, düzenli bakımı yapılmayan klima filtreleri de ortamda biriken toz, bakteri ve alerjenlerin dolaşıma katılmasına neden olarak solunum yolu şikâyetlerini artırabilir.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 114644439

### alerji — Doğa ve çevre

Bağışıklık sisteminin bazı maddelere karşı verdiği, rahatsızlık oluşturan aşırı tepki.

**Öğrenme amacı:** “alerji”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kedilerden hoşlanmazdı; alerjisi vardı.

Julia Navarro — Kutsal Kefen · Derlem cümlesi 131326999

### alet — Toplum ve günlük yaşam

Bir işi daha kolay veya uygun biçimde yapmak için kullanılan araç.

**Öğrenme amacı:** “alet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çim biçme aletini tamir ediyordu.

Thomas Harris - Kara Pazar.temiz.txt · Derlem cümlesi 103242922

### aletli jimnastik — Toplum ve günlük yaşam

Özel spor araçları üzerinde denge ve beden hareketlerinin yapıldığı jimnastik.

**Öğrenme amacı:** “aletli jimnastik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Beden eğitimi dersinde ise özellikle aletli jimnastik dalında hocasının göz bebeğiydi.

Önder Kaya — Roma İmparatorluğu'ndan Hitler Almanyası'na Avrupa Tarihi · Derlem cümlesi 134807653

### alet edevat — Toplum ve günlük yaşam

Bir işi yapmak için kullanılan çeşitli araçlar.

**Öğrenme amacı:** “alet edevat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Jonneth, sıradan bir Karanlıkdostunun yüzüyle, kendine çok benziyordu ve rolünü iyi oynuyor, alet edevat taşıyarak grubun peşinden geliyordu.

Robert Jordan - Zaman Çarkı 14 - Işığın Anısı.temiz.txt · Derlem cümlesi 100553480

### alev — Doğa ve çevre

Yanma sırasında görülen, ışık yayan sıcak gaz bölgesi.

**Öğrenme amacı:** “alev”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alevin yansımaları su birikintilerinde parıldıyordu.

Jean-Christophe Grangé — Sisle Gelen Yolcu · Derlem cümlesi 131020707

### alevi — Toplum ve günlük yaşam

Alevilik inanç ve kültür geleneğine bağlı kişi.

**Öğrenme amacı:** “alevi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> 5 yıl kadar önce, Alevi öğretmenlerle buluşmuştum.

Murat Menteş — Köşe Yazıları · Derlem cümlesi 116990488

### alevilik — Toplum ve günlük yaşam

Hz. Ali ve Ehlibeyt sevgisine önem veren, cem ibadeti gibi kendine özgü uygulamaları bulunan inanç geleneği.

**Öğrenme amacı:** “alevilik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çamuroğlu, ' İsmail ' ve ' Son Yeniçeri ' adlı mükemmel romanları, Alevilik konusunda bilimsel araştırmaları, kitapları ile konunun uzmanlarından.

Faruk Arslana — Teşkilati Ergenekon · Derlem cümlesi 142087557

### alevlenmek — Doğa ve çevre

Alev çıkararak yanmaya başlamak.

**Öğrenme amacı:** “alevlenmek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Oysa babamın altın sarısı çakmağı, kapağını çat diye açıp yan tarafındaki silindiri yarım tur döndürdün mü hemen alevlenirdi.

Yekta Kopan - Aile Çay Bahçesi.temiz.txt · Derlem cümlesi 101920343

### alevli — Dil ve anlatım

Tartışma veya konuşma için, yoğun heyecan ve sert karşılıklarla süren.

**Öğrenme amacı:** “alevli”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ve biz, asgari ücret görüşmelerinin her daim alevli geçmesine alışkınız.

159 başlık · Derlem cümlesi 159737477

### alev alev — Dil ve anlatım

Çok sıcak veya yanıyormuş gibi.

**Öğrenme amacı:** “alev alev”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Başım zonkluyor, güneş tepemi alev alev yakıyordu.

Khaled_Hosseini-u_urtma_avc_s_pd.temiz.txt · Derlem cümlesi 100914697

### alev kırmızısı — Dil ve anlatım

Turuncuya çalan canlı kırmızı renkte olan.

**Öğrenme amacı:** “alev kırmızısı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Julia'nın üzerinde, salon serin olduğu için uzun kollu olmasından memnun olduğu, uzun, sade, alev kırmızısı, yünlü bir giysi vardı.

A. S. Byatt - Oyun.temiz.txt · Derlem cümlesi 3328899

### aleykümselam — Toplum ve günlük yaşam

“Selamünaleyküm” selamına, karşıdaki kişiye de esenlik dileyerek verilen cevap.

**Öğrenme amacı:** “aleykümselam”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Usta " aleykümselam " diyerek gelip araca karşıdan baktı.

242 başlık · Derlem cümlesi 199578798

### alfa — Matematik ve dil

Yunan alfabesinin ilk harfinin adı.

**Öğrenme amacı:** “alfa”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayrıca alfa ve omega harflerinin Yunan alfabesinin ilk ve son harfleri olduğu, dolayısıyla Hıristiyanlığın Tanrı'nın her şeyin başı ve sonu olduğu inancını temsil ettiği belirtildi.

Sudan’da 1.300 Yıllık Bireyin Ayağında ‘İsa’ Dövmesi Bulundu · Derlem cümlesi 375118953

[Kaynak](https://arkeofili.com/sudanda-1-300-yillik-bireyin-ayaginda-isa-dovmesi-bulundu/)

### alfabe — Matematik ve dil

Bir dilin seslerini yazıda göstermek için kullanılan, belirli bir sırası bulunan harfler bütünü.

**Öğrenme amacı:** Ses ile yazı işareti arasındaki ilişkiyi kurmak.

> Seslerin gösterimi için özel alfabeler tasarlanmıştır.

Nilsson — Yapay Zeka Geçmişi ve Geleceği · Derlem cümlesi 108752365

### alfabetik — Matematik ve dil

Sözcük veya adların, harflerin alfabedeki sırası esas alınarak düzenlendiği.

**Öğrenme amacı:** Sözlükte arama için sıralama kuralını kullanmak.

> Bu insanların alfabetik sıralamaya karşı alerjisi mi var?

Melekler ve Seytanlar - Dan Brown.temiz.txt · Derlem cümlesi 100770831

### alfa ışınları — Doğa ve çevre

Bazı radyoaktif atomların çekirdeklerinden çıkan, artı yüklü parçacıkların oluşturduğu ışınım.

**Öğrenme amacı:** “alfa ışınları”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alfa ışınları üzerindeki araştırmalarını burada da sürdürdü; ancak Manchester'a geldiğinde ilk ele aldığı konu atomun yapısı oldu.

Ali Çimen - Tarihi Değiştiren Bilginler.temiz.txt · Derlem cümlesi 5106044

### algı — Araştırma ve düşünme

Duyularla gelen bilgilerin zihinde anlam kazanması.

**Öğrenme amacı:** “algı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Algı kişiden kişiye değişiklik gösterir.

Ufuk KARADAVUT, M. Sc. Mehmet Emin YAZICI — Süt Ve Süt Ürünleri̇ Algisi · Derlem cümlesi 139743070

### algılamak — Araştırma ve düşünme

Duyularla gelen bilgiyi fark edip anlamlandırmak.

**Öğrenme amacı:** “algılamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İkincisi açık bir mor olduğu halde, ayrı renk tonları olarak algılarız.

Porzig — Dil Denen Mucize · Derlem cümlesi 109021742

### algılayıcı — Araştırma ve düşünme

Duyularıyla aldığı bilgileri fark edip anlamlandıran kişi.

**Öğrenme amacı:** “algılayıcı” sözünün bu anlamını örnekteki algılayıcı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Algısal seçimi etkileyen algılayıcıyla ilgili değişkenler ise; ilgiler ve gereksinmeler, inançlar ve değerler olarak sıralanmaktadır.

Abdulvahid Sezen — Üniversite Öğrencilerinin Çanakkale Savaşlarıyla İlgili Bilişsel Algı ve Yorumlama Biçimleri — 2010 · Derlem cümlesi 400052323

### algoritma — Araştırma ve düşünme

Bir sorunu çözmek veya bir işi yapmak için izlenen açık ve sıralı adımlar.

**Öğrenme amacı:** “algoritma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu aşama genetik algoritmada amaç fonksiyonunun belirlendiği aşamadır.

Cemaloğlu_ve_Duykuluoğlu_Sosyal_Bilimlerde_Veri_Madenciliği.temiz.txt · Derlem cümlesi 3973748

### alıcı — Dil ve anlatım

İletişimde gönderilen söz, yazı veya işareti alan kişi ya da taraf.

**Öğrenme amacı:** İletişimin gönderici ve alıcı rollerini ayırmak.

> Unutmayın, iletişim sadece alıcı ve göndericisi mesajdan aynı şeyi anladığında başarılı sayılır.

Joanna Crosse — Sesini Duyur! · Derlem cümlesi 113148332

### alıcı yönetmeni — Araştırma ve düşünme

Film çekiminde kamerayı kullanan ve hareketlerini yöneten kişi.

**Öğrenme amacı:** “alıcı yönetmeni” sözünün bu anlamını örnekteki alıcı yönetmeni kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bunu, sevgili arkadaşı, Doğu'nun en ünlü aktüalite filimleri alıcı yönetmeni olan ve Şanghay garının yıkıntıları arasında ağlayan bir bebeği gösteren filmi dünyayı dolaşan Wong Hai Sheng yazmıştı.

John Toland — Pearl Harbor Baskını ve Sonrası · Derlem cümlesi 138401922

### alıç — Doğa ve çevre

Dikenli bir ağacın küçük, sert çekirdekli, sarı veya kırmızı meyvesi.

**Öğrenme amacı:** “alıç”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sonbaharda okul kapılarının önünde iplere dizilmiş alıç satılırdı.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3792734

### alıkoymak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyi geri vermeyip yanında tutmak.

**Öğrenme amacı:** “alıkoymak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Beğendiklerimizi alıkoyar, diğerlerini iade ederdik.

Sadiye_Osmanog%CC%86lu_-_Bab.temiz.txt · Derlem cümlesi 100524429

### alım — Toplum ve günlük yaşam

Bir malın veya hizmetin satın alınması.

**Öğrenme amacı:** “alım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Pekmezin alım satımı bitmişti.

Ziya Gökalp - Altın Işık.temiz.txt · Derlem cümlesi 101740091

### alımlı — Dil ve anlatım

Görünüşü veya davranışlarıyla hoş bir etki bırakan.

**Öğrenme amacı:** “alımlı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gerçekten alımlı, büyüleyici bir insan.

İlya Ehrenburg — Dipten Gelen Dalga I · Derlem cümlesi 139085594

### alım satım — Toplum ve günlük yaşam

Mal veya hizmetlerin satın alınması ve satılması.

**Öğrenme amacı:** “alım satım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Pekmezin alım satımı bitmişti.

Ziya Gökalp - Altın Işık.temiz.txt · Derlem cümlesi 101740091

### alın — Doğa ve çevre

Başın ön tarafında, kaşların üstünde yer alan yüz bölümü.

**Öğrenme amacı:** “alın”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kaşlarını çattığında, alnında üç çizgi belirdi.

Jamie McGuire — Providence #1 - Araf · Derlem cümlesi 111505863

### alındı — Toplum ve günlük yaşam

Bir para veya eşyanın teslim alındığını gösteren belge.

**Öğrenme amacı:** “alındı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> TYS ödentini yatırdım, alındısını gönderiyorum.

Aziz Nesin Tahsin Saraç Mektuplaşmaları Düşün Yayınları · Derlem cümlesi 277533784

### alıngan — Toplum ve günlük yaşam

Söz ve davranışlardan kolayca incinen.

**Öğrenme amacı:** “alıngan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Savcı çok alıngan davranmıştı.

Rıfat Ilgaz — Sarı Yazma · Derlem cümlesi 110222419

### alınmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyin satın alınması.

**Öğrenme amacı:** “alınmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Fıstık, tuzlu badem alındı.

Şükran Kurdakul - Çağdaş Türk Edebiyatı 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 103790815

### alıntı — Dil ve anlatım

Başka birinin sözünden veya yazısından alınarak kendi anlatımına katılan bölüm.

**Öğrenme amacı:** Kendi anlatımı ile aktarılan sözü ayırmak.

> Atasözü ve benzeri ifadelerden alıntı yapılmamalı.

Bailey_Akademik_Yazma.temiz.txt · Derlem cümlesi 104179414

### alın çatı — Dil ve edebiyat

İki kaşın arasında kalan alın bölgesi.

**Öğrenme amacı:** “alın çatı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Alın çatıma teşne mermilere av olmak istiyorum.

Issızlığın Atlasından İnatla Sökülen İmgeler: İlhan Sami Çomak Şiiri · Derlem cümlesi 402623082

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/issizligin-atlasindan-inatla-sokulen-imgeler-ilhan-sami-comak-siiri-191826)

### alın teri — Toplum ve günlük yaşam

Bir işi yapmak için harcanan emek.

**Öğrenme amacı:** “alın teri”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Hamuruna alın teri damlamayan bir bina bana gösteremezsiniz.

Sıtkı Aslanhan — Duyarlı Gencin Başarı Rehberi · Derlem cümlesi 109396940

### alın yazısı — Dil ve anlatım

İnsanın yaşayacağı olayların önceden belirlenmiş olduğuna ilişkin düşünce; kader.

**Öğrenme amacı:** “alın yazısı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Mezun olduktan sonra alın yazısı olan işe, Disney Stüdyoları'nda animatörlüğe başladı.

Walter Isaacson - Steve Jobs.temiz.txt · Derlem cümlesi 102368362

### alışık — Toplum ve günlük yaşam

Bir durumla daha önce çok karşılaştığı için onu yadırgamayan.

**Öğrenme amacı:** “alışık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Böyle taleplere alışık olmalıydı.

Elif Şafak — Aşk · Derlem cümlesi 131280342

### alışılmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir durumla sık karşılaşılması sonucunda o durum yadırganmaz olmak.

**Öğrenme amacı:** “alışılmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Telefondan ben de uzak kalamıyordum ama başka şeylere vakit ayırınca telefondan uzak kalmaya alışılıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115833191

### alışılmış — Dil ve anlatım

Tekrarlanması nedeniyle yadırganmayan ve olağan kabul edilen.

**Öğrenme amacı:** “alışılmış”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alışılmış bir şey değil.

Vakif ve Dunya - Isaac Asimov.temiz.txt · Derlem cümlesi 100260009

### alışkan — Dil ve anlatım

Bir şeyi sıkça yaparak ona alışmış olan.

**Öğrenme amacı:** “alışkan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alışkan bir göz bu resimlerde, devinim halindeki tüm kasları, hatta sinirleri görebilir.

Serol Teber Doğanın İnsanlaşması Öncü Kitapevi · Derlem cümlesi 255712278

### alışkanlık — Toplum ve günlük yaşam

Tekrarlana tekrarlana kişinin olağan davranışı hâline gelen yapma biçimi.

**Öğrenme amacı:** Tek bir davranışla süreklilik kazanmış davranışı ayırmak.

> Bunun, normal alışkanlıklarına pek uymadığını söylediler.

Arthur Conan Doyle — Sherlock Holmes Antolojisi · Derlem cümlesi 128169785

### alışkın — Dil ve anlatım

Bir işi sık yaptığı veya bir durumla çok karşılaştığı için ona yabancılık duymayan.

**Öğrenme amacı:** Deneyimin davranış üzerindeki etkisini açıklamak.

> Sizler de ben de sözcüklerle düşünmeye alışkınız.

Jack Foster — Fikir Nasıl Bulunur · Derlem cümlesi 110312969

### alışmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeye tekrar tekrar karşılaşarak onu yadırgamaz olmak.

**Öğrenme amacı:** “alışmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Belki ileriki günlerde kulağımız biraz daha alışır.

Mutlu Dinçer — Pedalımda 5 Ülke · Derlem cümlesi 122183927

### alıştırma — Araştırma ve düşünme

Bir bilgi veya beceriyi geliştirmek için yapılan planlı çalışma.

**Öğrenme amacı:** Öğrenmede tekrarın ve farklı yöntemlerin rolünü açıklamak.

> Bu alıştırmayı yapmanın başka bir yolu daha var.

Phillip Gowins — Sufizm · Derlem cümlesi 119360762

### alıştırmak — Dil ve anlatım

Bir durumla tekrar tekrar karşılaşmasını sağlayarak ona yabancılık duymamasına yardımcı olmak.

**Öğrenme amacı:** Uyumun zamanla oluşmasını açıklamak.

> Kendimi vagonun sarsıntılarına alıştırdım.

Haruki Murakami — Sahilde Kafka · Derlem cümlesi 131098975

### alışveriş — Toplum ve günlük yaşam

Mal veya hizmetin bir bedel karşılığında alınıp satılması.

**Öğrenme amacı:** Günlük ekonomik alışverişin taraflarını ayırmak.

> Gidip orada biraz alışveriş yapayım.

David Eddings — Belgariad #2 Büyücüler Kraliçesi · Derlem cümlesi 126706095

### alış fiyatı — Toplum ve günlük yaşam

Bir malı satın alırken ödenen tutar.

**Öğrenme amacı:** “alış fiyatı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Pek çoğumuz dezenfektan, kolonya, maske gibi ürünlerin satışında alış fiyatımızın üzerine kâr eklemeden satış yaptı.

Salgın sürecinde eczacılar neler yaşıyor? · Derlem cümlesi 373996882

[Kaynak](https://bilimvegelecek.com.tr/index.php/2020/04/10/salgin-surecinde-eczacilar-neler-yasiyor)

### alinazik — Toplum ve günlük yaşam

Közlenmiş patlıcan ve yoğurt üzerine et konularak hazırlanan yemek.

**Öğrenme amacı:** “alinazik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alinazik, yuvalama harika yemeklerdir.

Mehmet Yaşin — Yemek Sırları · Derlem cümlesi 129400570

### alkaevli — Dil ve anlatım

Eski Oğuz Türklerini oluşturan boylardan biri.

**Öğrenme amacı:** “alkaevli”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Osman Beğ, elçi olarak, bacısının oğlu genç Ak Temür'ü ve onun yaşıtı, Alkaevli'lerin beği Erdoğmuş oğlu Kıyan Selçuk'u seçmişti.

Tarık Buğra - Osmancık.temiz.txt · Derlem cümlesi 103519971

### alkali metaller — Doğa ve çevre

Periyodik tabloda birinci grupta bulunan lityum, sodyum ve potasyum gibi kolay tepkime veren metaller.

**Öğrenme amacı:** “alkali metaller”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alkali metallerin dış kabuklarında yalnızca tek bir elektron vardır.

L.Vlasov, D.Trifonov — 107 Kimya Öyküsü · Derlem cümlesi 136994264

### alkış — Toplum ve günlük yaşam

Beğeni, kutlama veya desteği belirtmek amacıyla ellerin birbirine vurulması ve çıkan ses.

**Öğrenme amacı:** Toplulukların sözsüz iletişim biçimlerini tanımak.

> Tribünler alkış ve tezahüratla canlandı.

J. K. Rowling — Harry Potter ve Ateş Kadehi · Derlem cümlesi 115352891

### alkışlamak — Toplum ve günlük yaşam

Beğeni, destek veya kutlama amacıyla elleri art arda birbirine vurmak.

**Öğrenme amacı:** “alkışlamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Herkes alkışladı ama onun kılı bile kıpırdamadı.

Osho — Martıları Seven Adam · Derlem cümlesi 121911177

### alkol — Doğa ve çevre

Bazı içeceklerde bulunan; temizlikte ve sanayide de kullanılan, kolayca buharlaşabilen yanıcı sıvı.

**Öğrenme amacı:** “alkol”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Meselâ asetilen gazından (C2H2) etil alkol elde edilebilir.

Diyanet — ALKOLLÜ İÇKİLER SİGARA VE MADDE BAĞIMLILIĞI · Derlem cümlesi 147625819

### alkolik — Toplum ve günlük yaşam

Alkol kullanımını denetlemekte güçlük çeken ve alkol bağımlılığı yaşayan kişiyi anlatan söz.

**Öğrenme amacı:** “alkolik” sözünün bu anlamını örnekteki alkolik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Hastanede yatan alkolik hastalar için bir ekip yaklaşımı kullanılır.

Black_ve_Andreasen_Psikiyatriye_Giriş_Ders_Kitabı.temiz.txt · Derlem cümlesi 104453517

### alkolölçer — Doğa bilimleri

Nefeste ya da bir sıvıda ne kadar alkol bulunduğunu ölçen araç.

**Öğrenme amacı:** “alkolölçer” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> önleyerek alkolölçere üflemeyi reddetmesi, yasa hükümlerinin ihlali olarak nitelendirilmiştir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 246970561

### allah — Toplum ve günlük yaşam

İslam'da bütün varlıkların yaratıcısı ve koruyucusu kabul edilen tek Tanrı.

**Öğrenme amacı:** Allah adının İslam inancındaki anlamını ve metindeki dua bağlamını açıklamak.

> Allah'a dua edip senin gelmeni bekliyorduk.

Ercan degir, Süleyman Özbek — Olcaytu Han Ve Zamani 1304 1316 · Derlem cümlesi 370591249

### allaha ısmarladık — Toplum ve günlük yaşam

Bir yerden ayrılan kişinin, kalanlara esenlik dileyerek söylediği vedalaşma sözü.

**Öğrenme amacı:** “allaha ısmarladık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> yol arkadaşlarınıza " Allaha ısmarladık. " dedikten sonra artık Ankara'ya gelebilirsiniz.

TBMM — Seyr-i siyaset : milletvekilleri için mütevazi bir yol haritası [61d86bd7] · Derlem cümlesi 364111787

### allahlık — Dil ve anlatım

Saf ve beceriksiz görülerek kendisinden bir iş beklenmeyen kişi için kullanılan küçümseyici söz.

**Öğrenme amacı:** “allahlık” sözünün bu anlamını örnekteki allahlık kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Kurul'un İkinci Üyesi de allahlık!

Fakir Baykurt Irazcanın Dirliği Literatür Yayınları · Derlem cümlesi 268080723

### allahuteala — Dil ve anlatım

İslam inancında Allah'ı yücelterek anmak için kullanılan “yüce Allah” anlamındaki ad.

**Öğrenme amacı:** “allahuteala”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Burada Allahuteala'nın verdiği kıymet insanadır.

Mezarları tarumar etmek hafızaya saldırıdır · Derlem cümlesi 385189001

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/mezarlari-tarumar-etmek-hafizaya-saldiridir-247430)

### allah aşkına — Dil ve anlatım

Güçlü bir rica veya şaşkınlık bildirmek için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “allah aşkına”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sadece bir tavşandı Allah aşkına!

Tom Baker - Domuzları Tekmeleyen Çocuk.temiz.txt · Derlem cümlesi 103163389

### allah vergisi — Dil ve anlatım

Bir kişiye doğuştan geldiği ve Allah tarafından verildiği düşünülen yetenek veya özellik.

**Öğrenme amacı:** “allah vergisi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Düşünce gücü, insanın Allah vergisi olan en büyük gücüdür.

Bülent Ecevit - Bu Düzen Değişmelidir.temiz.txt · Derlem cümlesi 3839723

### allah yapısı — Dil ve anlatım

İnsanların yapmadığı, Tanrı tarafından yaratıldığı düşünülen şeyleri anlatan söz.

**Öğrenme amacı:** “allah yapısı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kumru sustu, ancak buzdolabının Allah yapısı olmaması hayranlığını da, coşkusunu da eksiltmedi.

Tahsin Yücel - Kumru ile Kumru.temiz.txt · Derlem cümlesi 103732927

### allak bullak — Dil ve anlatım

Düzeni veya zihinsel açıklığı bozulmuş, iyice karışmış.

**Öğrenme amacı:** Somut karışıklık ile zihinsel karışıklığı ilişkilendirmek.

> Bu birkaç söz, aklımı allak bullak etti.

Alphonse Daudet - Pazartesi Öyküleri I.temiz.txt · Derlem cümlesi 4999783

### allamak — Dil ve anlatım

Bir yüzeye kırmızı renk vererek onun görünüşünü değiştirmek.

**Öğrenme amacı:** “allamak” sözünün bu anlamını örnekteki allamış kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bir güzel giyinmiş, ışıklara bezenmiş, yanağını allamış, kirpiklerini kıvırmış, yürüye yürüye bir tepenin başına varmış.

Melek Özlem Sezer — Masal Masal Matitas · Derlem cümlesi 118738512

### allık — Toplum ve günlük yaşam

Yanakları renklendirmek için kullanılan makyaj ürünü.

**Öğrenme amacı:** “allık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yanaklarına ne allık ne pudra, hiçbir şey sürmüyordu.

Jules Verne — Çin'de Bir Çinli'nin Başına Gelenler · Derlem cümlesi 118754484

### allı pullu — Dil ve anlatım

Parlak renkler ve süslerle donatılmış.

**Öğrenme amacı:** “allı pullu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Allı pullu bir yemeni göndersene bana.

Vüs'at O. Bener - Buzul Çağının Virüsü.temiz.txt · Derlem cümlesi 102404185

### almak — Toplum ve günlük yaşam

Bir çalışma veya işlem sonucunda kendisine verileni elde etmek.

**Öğrenme amacı:** Emek ile karşılık arasındaki ilişkiyi anlamak.

> Emeğinizin karşılığını alacaksınız elbet.

Elif Şafak — Aşk · Derlem cümlesi 131275837

### alman — Toplum ve günlük yaşam

Almanya'ya veya Alman halkına ait olan.

**Öğrenme amacı:** “alman”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alman Ekonomi Enstitüsü (IW), " Baby Boomer Kuşağı Emeklilik Yaşına Geliyor " başlıklı araştırmasının sonuçlarını yayımladı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108708517

### almanak — Araştırma ve düşünme

Bir yılın olay ve bilgilerini bir araya getiren kitap.

**Öğrenme amacı:** “almanak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Almanak ' ta bahsi geçen bütün filmleri seyrettim.

Ernest Cline — Başlat · Derlem cümlesi 110249946

### almanca — Dil ve anlatım

Almanya ve Avusturya gibi ülkelerde konuşulan, İsviçre'de de kullanılan bir dil.

**Öğrenme amacı:** “almanca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Mahalle sakini Ömer Sarıgedik ise 2 yıl önce Almanca öğrenme sürecine girdiğini, gezginleri takip ettiğini ve bunlardan birinin John Müller olduğunu söyledi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109139933

### alman gümüşü — Doğa ve çevre

Bakır, nikel ve çinkonun karışımından oluşan, rengi gümüşe benzeyen metal alaşımı.

**Öğrenme amacı:** “alman gümüşü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Eski sistem es borusunun yapımında malzeme olarak, pirinç, alman gümüşü olarak adlandırılan bir maden alaşımı ya da ustanın kendine özel yaptığı bir alaşım kullanılmaktadır.

Anton Trofimov — Klasik Batı Müziği Kültürünün Enstrümanı Olan Fagot’un Türk Müziği Kültüründen Esinlenerek Akort Edilebilir Hale Getirilmesi — 2022 · Derlem cümlesi 398617641

### alman usulü — Toplum ve günlük yaşam

Toplu bir harcamanın tutarını katılanlar arasında eşit paylara ayırarak ödeme yöntemi.

**Öğrenme amacı:** “alman usulü” sözünün bu anlamını örnekteki Alman usulü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Alman usulü mü, herkesin tam olarak yediğini ödemesi şeklinde mi?

Özlem Denizmen — Cebinde Mucize Yarat · Derlem cümlesi 134787958

### alo — Toplum ve günlük yaşam

Telefon bağlantısında karşıdaki kişiye seslenmek veya iletişimi başlatmak için kullanılan ünlem.

**Öğrenme amacı:** Ünlemin iletişim kurma işlevini açıklamak.

> Müdür telefona geldi ve alo, ben müdür, dedi.

Antonio Tabucchi - Pereira İddia Ediyor.temiz.txt · Derlem cümlesi 4670951

### alp — Dil ve anlatım

Cesareti ve savaşçılığıyla tanınan yiğit; kahraman.

**Öğrenme amacı:** “alp”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu alp ve nökerlerin çocuk ve torunları sonraları devlet idaresinde önemli makamlara gelecekler ve bir çeşit Osmanlı aristokrasisi oluşturacaklardır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 33 (Nesih) · Derlem cümlesi 143401399

### alpaka — Doğa ve çevre

Güney Amerika kökenli, devegillerden, ince ve yumuşak yünü için yetiştirilen evcil hayvan.

**Öğrenme amacı:** “alpaka”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arada bir Alpaka sürülerini görüyordum.

306 başlık · Derlem cümlesi 154198617

### alpaka — Toplum ve günlük yaşam

Alpaka yününden yapılan veya bu yünü içeren kumaş.

**Öğrenme amacı:** “alpaka”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Şef sabırla dinlemek için bir dirseğini kaldırıp geriye doğru döndü ve alpaka ceketinin koltukaltını yavaşça kaşımaya başladı.

James Joyce - Ulysses.temiz.txt · Derlem cümlesi 101028160

### alpaka — Doğa ve çevre

Alpaka adlı hayvanın yumuşak tüylerinden elde edilen dokuma lifi.

**Öğrenme amacı:** “alpaka” sözünün bu anlamını örnekteki Alpaka yününden kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Cacharel'in Alpaka yününden yapılmış bu kalın kabanı, bu imaj görselinde olduğu gibi jean, güderi botlar ve kahverengi trikoyla kombinlenebilir.

Havayı ısıtın! · Derlem cümlesi 387829936

[Kaynak](https://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/basak-dizer/havayi-isitin-41118016)

### alt — Matematik ve dil

Bir nesneye veya yere göre daha aşağıda bulunan bölüm, konum.

**Öğrenme amacı:** “alt”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alt katta ışık yanıyordu.

Ejderha Dovmeli Kiz - Stieg Larsson.temiz.txt · Derlem cümlesi 101249778

### altayca — Matematik ve dil

Altay bölgesindeki Altay Türklerinin konuştuğu dil.

**Öğrenme amacı:** “altayca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu makaleden Altayca Sözlükte dut için cestek kelimesinin geçtiğini öğreniyorum.

155 başlık · Derlem cümlesi 155853956

### altayistik — Matematik ve dil

Türk, Moğol ve bazı başka Asya halklarının dillerini, edebiyatlarını ve kültürlerini karşılaştırarak inceleyen araştırma alanı.

**Öğrenme amacı:** “altayistik” sözünün bu anlamını örnekteki Altayistik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Avrupa ülkelerindeki dil akımlarını takip eden Gombocz yalnız Macar dili alanında çalışmakla kalmamış, Altayistik ve özellikle Türkoloji alanında da değerli araştırmalar yapmıştır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 14 (Gelibolu) · Derlem cümlesi 143839572

### altı — Matematik ve dil

Beş birime bir birim daha eklenmesiyle elde edilen doğal sayı.

**Öğrenme amacı:** Sayıların nicelik belirtme işlevini açıklamak.

> Köpek henüz beş, bilemedin altı yaşındaydı.

Haruki Murakami — 1Q84 · Derlem cümlesi 131126695

### altıgen — Matematik ve dil

Altı kenarı ve altı köşesi olan çokgen.

**Öğrenme amacı:** “altıgen”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Duvarın orta çizgisine kadar yeşil, altıgen ve kabartmalı çiniler var.

Sâdık Hidâyet — Hidâyetnâme · Derlem cümlesi 109457283

### altılı — Matematik ve dil

Altı sayısını temel alan veya altı parçadan oluşan.

**Öğrenme amacı:** “altılı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir anda sırayla altılı düzen sayılarına dönüşmeye başladı.

Orson Scott Card — Ender Serisi #4 - Aklın Çocukları · Derlem cümlesi 134952265

### altın — Doğa ve çevre

Sarı renkli, kolay işlenebilen, takı yapımında kullanılan değerli metal.

**Öğrenme amacı:** “altın”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Altın, gümüş eksiksiz getirdi.

Ercilasun_Türk_Dili_Tarihi.temiz.txt · Derlem cümlesi 105142512

### altıncı — Matematik ve dil

Sıralamada beşinciden hemen sonra gelen.

**Öğrenme amacı:** Nicelik ile sıra bildiren sayıları ayırmak.

> Bu alaya geldiğimin altıncı ayına ait bir şeydir.

Kazım Karabekir — Hayatım · Derlem cümlesi 115232576

### altıncı duyu — Dil ve anlatım

Bir olay olacakmış gibi önceden duyulan his.

**Öğrenme amacı:** “altıncı duyu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama konuşma hoşunuza gitmiyorsa konuyu kapatalım mösyö; sizin adaletinizden, sizin benim altıncı duyumdan korktuğunuzdan daha fazla korkmuyorum. "

Alexandre Dumas - Monte Kristo Kontu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100392811

### altıntop — Doğa ve çevre

Greyfurt adıyla da bilinen, iri ve hafif acımsı turunçgil meyveleri veren ağaç.

**Öğrenme amacı:** “altıntop” sözünün bu anlamını örnekteki altıntop kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Akdeniz Bölgesindeki portakal bahçelerinde ilk erginler nisan ayının son haftasında görülürken, altıntop bahçelerinde ise ocak ayının üçüncü haftasında görülmekte ve tuzaklarda yakalanmalar mart ayının üçüncü haftasına kadar sürmektedir (Elekçioğlu, 2009, 2013b; Satar vd., 2016).

Gürsel Çetin, Pınar Hephızlı Göksel, Cemil Hantaş, Mehmet Emin Akçay — Akdeniz meyvesineği, Ceratitis capitata (Wiedemann) (Diptera: Tephritidae)’nin Marmara Bölgesi Meyve Bahçelerine Bulaşma Yolları, Kışlama Durumu ve Alınması Gerekli Önlemler — 2023 · Derlem cümlesi 400755930

### altın bilezik — Toplum ve günlük yaşam

İnsanın geçimini sağlayabileceği bir meslek veya beceri.

**Öğrenme amacı:** “altın bilezik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Babam elimin iş tutmasını, altın bilezik sahibi olmamı istiyor ama genç kızlık işte, benim aklım başka yerde.

Yekta Kopan - İçimde Kim Var.temiz.txt · Derlem cümlesi 101913629

### altın çağı — Dil ve anlatım

Bir alanın veya topluluğun en başarılı ve parlak dönemi.

**Öğrenme amacı:** “altın çağı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bilimkurgu'nun Altın Çağı'nda BK'nun nasıl olduğunu biliyorsunuz.

Ursula K. Le Guin - Kadınlar Rüyalar Ejderhalar.temiz.txt · Derlem cümlesi 102771209

### altın gol — Toplum ve günlük yaşam

Geçmişte uygulanan bir futbol kuralına göre, uzatma bölümünde atıldığı anda maçı bitirip atan takımı kazandıran gol.

**Öğrenme amacı:** Geçmişte kullanılan altın gol kuralının maçı nasıl sonuçlandırdığını açıklamak.

> " İlhan Mansız altın golü attığında neredeydin?

Tanil Bora - Kârhanede Romantizm.temiz.txt · Derlem cümlesi 103543599

### altın kaplama — Dil ve anlatım

Yüzeyi ince bir altın tabakasıyla örtülmüş.

**Öğrenme amacı:** “altın kaplama”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Holün sonundaki altın kaplama kapıları pas geçtiler, yolun yarısında durdular ve sade tahtadan kapıyı açtılar.

Stephenie Meyer — Cilt 2 Yeniay · Derlem cümlesi 109855811

### altın küpü — Toplum ve günlük yaşam

Altınların saklandığı, çoğunlukla topraktan yapılmış büyük kap.

**Öğrenme amacı:** “altın küpü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Ninem altın küpü bulmuş.

Maria Yordanidu — Loksandra İstanbul Düşü · Derlem cümlesi 112491935

### altın küpü — Dil ve anlatım

Çok zengin, büyük miktarda parası olan kimse.

**Öğrenme amacı:** “altın küpü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İhtiyar altın küpü gülümsedi hafiften, hoşnut.

Nikos Kazancakis Kaptan Mihalis Can Yayınları · Derlem cümlesi 222248980

### altın saatler — Toplum ve günlük yaşam

Televizyonda en çok kişinin yayın izlediği saatler.

**Öğrenme amacı:** “altın saatler”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> TV programlarının en çok izlenme oranı bireylerin eğlenceye ayıracakları vakitle ilişkilidir ve bunu ifade etmek için seyircinin en çok olduğu zaman dilimini kapsayan prime-time (altın saatler) kelimesi kullanılmaktadır.

Diyanet — VII. DİNİ YAYINLAR KONGRESİ · Derlem cümlesi 147701107

### altın yürekli — Toplum ve günlük yaşam

İyi niyetli, merhametli ve başkalarının iyiliğini isteyen.

**Öğrenme amacı:** “altın yürekli”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Artık gidebilirsin altın yürekli çocuk, " dedi.

Jose Mauro de Vasconcelos - Şeker Portakalı.temiz.txt · Derlem cümlesi 100962988

### altıparmak — Doğa ve çevre

Palamut balığının iyice büyümüş olanlarına verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “altıparmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Palamut vonozu, kestane palamudu, çingene palamudu, palamut, torik, sivri, altıparmak, zindandelen ve piçuta olarak sınıflandırılır büyüdükçe.

Denizi yermiş gibi… · Derlem cümlesi 381487013

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/ogul-turkkan/denizi-yermis-gibi-222719)

### altıparmak — Toplum ve günlük yaşam

Farklı renklerde uzunlamasına çizgileri olan geleneksel kumaş.

**Öğrenme amacı:** “altıparmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aynı zamanda Bursa altıparmak kumaşının çözgü renk raporları çitariye göre daha renklidir.

Ebru Çatalkaya Gök — ÇİTARİ KUMAŞI — 2021 · Derlem cümlesi 376121955

### altışar — Matematik ve dil

Her birinde altı tane bulunan grupları veya payları belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “altışar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Her iki bölümün altışar alt testi vardır.

Kapadokya — Psikolojiye Genel Bakış · Derlem cümlesi 348882023

### altız — Doğa ve çevre

Aynı anneden aynı doğumda dünyaya gelen altı çocuktan her biri.

**Öğrenme amacı:** “altız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Altız olsaydım fena mı olurdu?

Elif Şafak — Firarperest · Derlem cümlesi 131255040

### altlı üstlü — Dil ve anlatım

Bir bölümü aşağıda, bir bölümü yukarıda olacak biçimde.

**Öğrenme amacı:** “altlı üstlü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dershane-mescidin her cephesinde altlı üstlü ikişer pencere bulunur.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 32 (El-MÜNCİD) · Derlem cümlesi 143423606

### altmış — Matematik ve dil

Altı onluktan oluşan miktarı belirten sayı sözü.

**Öğrenme amacı:** “altmış”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Altmış yataklı bir hastahane imiş.

Osmanzade Hüseyin Vassaf — Hicaz Hatıratı · Derlem cümlesi 112740698

### altmışar — Matematik ve dil

Her birine altmış düşecek veya her biri altmış olacak biçimde.

**Öğrenme amacı:** Üleştirme sayısının birimlerle kullanımını anlamak.

> Diğerleri Altmışar metre boyunda çok yeni tekneler.

Wilbur Smith — Deniz kadar aç · Derlem cümlesi 120755712

### altmışlık — Toplum ve günlük yaşam

Altmış yaşında veya o yaşlara yakın olan.

**Öğrenme amacı:** “altmışlık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Shevek sıralardan birinde beklerken önündekilerin, on altı yaşında bir oğlanla altmışlık bir adamın konuşmasını dinliyordu.

Ursula K. Le Guin - Mülksüzler.temiz.txt · Derlem cümlesi 102759451

### altmış dörtlük — Matematik ve dil

Süresi bir tam notanın altmış dörtte biri olan nota.

**Öğrenme amacı:** “altmış dörtlük”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bunların ikiye bölünmesiyle de altmış dörtlük notalar meydana gelir.

Lütfi Filiz & Seyhun Besin & Saim Öztan & Aziz Şenol Filiz — Noktanın Sonsuzluğu · Derlem cümlesi 136638457

### alttan alta — Dil ve anlatım

Yapılan işi veya söylenen sözü açıkça ortaya koymadan.

**Öğrenme amacı:** “alttan alta” sözünün bu anlamını örnekteki Alttan alta kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Alttan alta konuşmaya devam ediyorlar ama.

Tarihin en iyi milli takımı hangisi? · Derlem cümlesi 380426802

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/bagis-erten/tarihin-en-iyi-milli-takimi-hangisi-225696)

### altüst — Dil ve anlatım

Düzeni bütünüyle bozulmuş, karışmış.

**Öğrenme amacı:** “altüst”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bütün düşünceleri altüst olmuştu.

John Steinbeck — Yukarı Mahalle · Derlem cümlesi 123252185

### alt alta — Dil ve anlatım

Biri ötekinin aşağısına gelecek biçimde sıralanarak.

**Öğrenme amacı:** “alt alta”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> 15 Bu alt alta sıralayış ile bu cümleler arasında aliterasyon olduğu savını öne sürmek niyetinde değilim.

Tezcan — İpek Yolundan Anadoluya Türkçe · Derlem cümlesi 122494598

### alt deri — Doğa bilimleri

Derinin üst tabakasının altında bulunan doku katmanı; hipodermis.

**Öğrenme amacı:** “alt deri” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> 1.1.1.3 Hipodermis (Alt Deri)

AYŞEGÜL ÖZLEM CANER — Transdermal ilaç salınımı için 3 boyutlu biyo-basım ile ilaç yüklü GelMA tabanlı mikroiğnelerin üretimi ve karakterizasyonu — 2026 · Derlem cümlesi 365348411

### alt geçit — Toplum ve günlük yaşam

Yayaların veya araçların üstteki trafiği kesmeden geçmesi için yolun altına yapılan geçit.

**Öğrenme amacı:** “alt geçit”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yenikapı Tren İstasyonu'nun alt geçidinden geçildiği zaman dar bir sokağa çıkılırdı.

Vefa Zat - Biz Rakı İçeriz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102525247

### alt kurul — Eğitim ve toplum

Daha büyük bir kurul içinde belirli bir konuyla ilgilenmek için oluşturulan küçük kurul.

**Öğrenme amacı:** “alt kurul” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Klinik Araştırmalar alt kurulunun onayı ile yürütülmüştür (Tarih: 30.12.2024;

U-17, U-18 liginde mücadele eden futbolculara uygulanan aerobik ve anaerobik egzersizlerin bazı kan parametrelerine akut etkisinin incelenmesi · Derlem cümlesi 364229323

### alt tarafı — Dil ve anlatım

Bir şeyi olduğundan önemli görmemek gerektiğini belirtmek için kullanılan “yalnızca” anlamındaki söz.

**Öğrenme amacı:** “alt tarafı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alt tarafı oyun, hem de langırt.

Hayal ve ter · Derlem cümlesi 400021924

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/hayal-ve-ter/2141)

### alt yazı — Toplum ve günlük yaşam

Film veya videodaki konuşmaları yazıyla ya da başka bir dile çevirerek görüntünün altında gösteren metin.

**Öğrenme amacı:** “alt yazı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Buton, direkt Twitter videolarına entegre edilerek alt yazının açılıp kapanmasını sağlayacak.

Twitter duyurdu! Videolara o özellik geliyor! · Derlem cümlesi 400130899

[Kaynak](https://www.istiklal.com.tr/teknoloji/twitter-duyurdu-videolara-o-ozellik-geliyor-686946h)

### alt yazılı — Dil ve anlatım

Konuşmaları görüntünün altındaki yazılarla, çoğunlukla çeviri olarak verilen.

**Öğrenme amacı:** “alt yazılı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sekiz filmden oluşan program kapsamında 5 Kasım'a kadar her çarşamba ve cuma saat 19.00'da OMM'da Türkçe alt yazılı olarak ücretsiz gösterimler gerçekleştirilecek.

Sürdürülebilir Dünya Film Günleri · Derlem cümlesi 399662939

[Kaynak](https://artigercek.com/kultur-sanat/surdurulebilir-dunya-film-gunleri-181783h)

### alüminyum — Doğa ve çevre

Hafif olduğu için merdiven, kap ve taşıt parçalarında kullanılan gümüş renkli metal.

**Öğrenme amacı:** “alüminyum”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İnşaat malzemelerinin arasından alüminyum bir merdiven bulup kapıya dikkatle yasladı.

Kayip Sembol - Dan Brown.temiz.txt · Derlem cümlesi 100939572

### alüvyon — Doğa ve çevre

Akarsuların taşıyıp biriktirdiği kum, kil ve çakıl gibi maddeler.

**Öğrenme amacı:** “alüvyon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Simsiyah ve her yer alüvyon kaplı.

Clive Cussler — Yılan · Derlem cümlesi 126766783

### alyan — Matematik ve dil

Başında altıgen bir yuva bulunan vidaları sıkmak veya gevşetmek için kullanılan anahtar.

**Öğrenme amacı:** “alyan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kutu içeriğindeki alyan ile sıkarak silindire tam oturmasını sağlayabilirsiniz.

486 başlık · Derlem cümlesi 150693159

### alyans — Toplum ve günlük yaşam

Evlilik veya nişan bağını göstermek için takılan halka biçimli yüzük.

**Öğrenme amacı:** “alyans”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Alyansı orta parmağındaydı, sıska parmağına çok büyük geliyordu.

Stephen King — Kubbe'nin Altında · Derlem cümlesi 114358719

### alyuvar — Doğa ve çevre

Kanda bulunan ve oksijenin taşınmasını sağlayan hücre.

**Öğrenme amacı:** “alyuvar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu nedenle vücudumuzda devamlı alyuvar üretilir.

Tamer Korugan - Lüzumsuz Bilgiler Ansiklopedisi 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 103630845

### al bayrak — Toplum ve günlük yaşam

Türk bayrağı için kullanılan, bayrağın kırmızı rengini öne çıkaran ad.

**Öğrenme amacı:** “al bayrak” sözünün bu anlamını örnekteki al bayraklarımızla kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ellerinde al bayraklarımızla binlerce, on binlerce insan bizleri selamladı.

Son dakika: Erdoğan'dan 2030 sanayi ve stratejisi açıklaması: 7 milyar dolarlık bütçeyi değerlendirdik · Derlem cümlesi 399886071

[Kaynak](https://www.dunya.com/gundem/son-dakika-erdogandan-2030-sanayi-ve-stratejisi-aciklamasi-7-milyar-dolarlik-butceyi-degerlendirdik-haberi-765805)

### al sancak — Dil ve anlatım

Kırmızı rengini öne çıkararak Türk bayrağını belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “al sancak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Görsel 4"da görüldüğü üzere marşın ilk mısrası Korkma, sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak iki farklı müzikal cümleye (a1 ve a2) ve tonal yapıya (mi minör ve la minör) yerleştirilmiştir.

Yiğit Can Eyüboğlu — İstiklal Marşı’nın Yapısal Analizi — 2023 · Derlem cümlesi 354663041

### ama — Dil ve anlatım

Önceki sözden beklenenin tersine bir durum geldiğini veya o söze bir sınırlama eklendiğini gösteren bağlaç.

**Öğrenme amacı:** Cümleler arasındaki karşıtlığı fark etmek.

> Ama öyle bir meseleyi sır olarak tutmak imkânsızdı elbette.

Justin Cronin — Hiçlikten Gelen Kız #1 - Hiçlikten Gelen Kız · Derlem cümlesi 128048673

### amaç — Araştırma ve düşünme

Bir davranış veya çalışma ile elde edilmek istenen sonuç.

**Öğrenme amacı:** Niyet edilen sonuç ile gerçekleşeni ayırmak.

> Amacımız, enişte beyi karşılamaktı.

Safvet Nezihi — Zavallı Necdet · Derlem cümlesi 119239378

### amaçlamak — Araştırma ve düşünme

Bir sonucu elde etmeyi hedef olarak belirlemek.

**Öğrenme amacı:** “amaçlamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Her ikisini tek bir makalede ele almamayı amaçladım.

Jorge Luis Borges Sonsuzluğun Tarihi Düzlem Yayınları · Derlem cümlesi 228721677

### aman — Dil ve anlatım

Bir davranışı durdurmak veya bir tehlikeye dikkat çekmek için kullanılan ünlem.

**Öğrenme amacı:** “aman”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> - Aman Aksakal, olmaz!

Beyaz Gemi - Cengiz Aytmatov.temiz.txt · Derlem cümlesi 101567613

### amatör — Araştırma ve düşünme

Bir işi mesleği olarak değil, ilgi duyduğu için yapan.

**Öğrenme amacı:** “amatör”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gençlik yıllarının olgun sayılabilecek 5-6 yıllık bir döneminde ise, yine amatör olarak halk müziği ve kültürü konusuna eğildi.

Tekin Ertug - Fotograf Ustaları 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 103488722

### ambalaj — Toplum ve günlük yaşam

Bir ürünü korumak, taşımak veya satışa sunmak için içine konduğu kap ya da sarıldığı malzeme.

**Öğrenme amacı:** Ürünlerin korunması ve taşınmasını açıklamak.

> Makasın ambalajını açıp saçlarının ucundan küçük bir tutam kesti.

Melissa Senate — Kırık Kalpler Tamircisi · Derlem cümlesi 117256489

### ambalajlamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir ürünü koruyacak veya satışa uygun kılacak bir kap ya da örtü içine yerleştirmek.

**Öğrenme amacı:** Satışa hazırlama işleminin aşamalarını tanımak.

> Bir de Ağrı Dağı'nın taşlarını ambalajlayıp satabiliriz.

Alet Alatlı - Schrödinger'in Kedisi 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 5341694

### ambar — Toplum ve günlük yaşam

Ürün veya eşyaların saklandığı depo.

**Öğrenme amacı:** “ambar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Peki ambardan inince ne yaparsın?

Panait Istrati — Angel Dayı · Derlem cümlesi 121728745

### ambarcı — Toplum ve günlük yaşam

Depodaki malları teslim alan, saklayan ve dağıtan görevli.

**Öğrenme amacı:** “ambarcı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yine fodula fırınının kantarcısı ve ambarcısı da vardı.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 13 (Fıkıh) · Derlem cümlesi 143864110

### ambargo — Toplum ve günlük yaşam

Bir ülkeye mal satılmasını veya o ülkeden mal alınmasını engelleyen yasak.

**Öğrenme amacı:** “ambargo”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Amerikalıların petrole koyulan ambargoya karşı dirençleri nihayet zayıflamıştı.

Gerard De Villiers — Sas #34 - Abd'ye Ambargo · Derlem cümlesi 125032465

### amber — Dil ve anlatım

Tütsü veya koku hazırlamada kullanılan, hoş kokulu çeşitli maddelerin ortak adı.

**Öğrenme amacı:** “amber”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Mikdâd da misk torbası ve amber gibi güzel kokular da getireceğini söyledi.

Seydi Kiraz, Fatih Yaman — Türk Edebiyatında Mikdâd ve Miyâse Hikâyeleri — 2023 · Derlem cümlesi 336128075

### amber balığı — Doğa ve çevre

Büyük başlı, dişli bir deniz memelisi olan kaşalotun diğer adı.

**Öğrenme amacı:** Adında balık geçmesine rağmen kaşalotun deniz memelisi olduğunu ayırt etmek.

> Kaşalot, sperm balinası ve amber balığı olarak da bilinen memeli hayvanın 9, 5 metre uzunluğundaki cesedi Kapota adasındaki Wakatobi Ulusal Parkı'nda Pazartesi akşamı bulunmuştu.

Ölü balinanın midesinden çıkanlar şaşkına çevirdi · Derlem cümlesi 338776951

[Kaynak](https://www.yenicaggazetesi.com/olu-balinanin-midesinden-cikanlar-saskina-cevirdi-213829h.htm)

### ambiyans — Dil ve anlatım

Bir yerde insanda oluşan genel ortam duygusu.

**Öğrenme amacı:** “ambiyans”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Serginin ambiyansı da oldukça iyiydi.

Mesut Erdem Çöloğlu — 2. ULUSLARARASI SANAT VE EDEBİYAT KONGRESİ · Derlem cümlesi 359464486

### amblem — Dil ve anlatım

Bir kuruluşu, takımı veya düşünceyi tanıtan özel biçimli görsel işaret.

**Öğrenme amacı:** Bir görsel işaretin kimi temsil ettiğini belirlemek.

> Gömleğinin üstünde Red Sox amblemini görmek hiç şaşırtmadı onu.

Tom Gordon'a Asik Olan Kiz — Stephen King · Derlem cümlesi 109909615

### ambulans — Toplum ve günlük yaşam

Hasta veya yaralıları sağlık hizmetine ulaştırmak için düzenlenmiş, tıbbi donanımı bulunan taşıt.

**Öğrenme amacı:** Sağlık hizmetlerindeki taşıtların görevini ayırmak.

> Tahsin Göker, ambulansla hastaneye kaldırıldı.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5945094

### amca — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin babasının erkek kardeşi.

**Öğrenme amacı:** “amca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Benim de bir amcam vardı.

Agatha Christie — Filler De Hatırlar · Derlem cümlesi 145864747

### amcazade — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin amcasının çocuğu.

**Öğrenme amacı:** “amcazade”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Nur'un asıl avukatı " 1952'de amcazadem Mehmed Erkoşar'ın bir yakını vefat etmişti.

Necmettin Şahiner — Şahitlerin Dilinden 3 · Derlem cümlesi 122074220

### amele — Toplum ve günlük yaşam

Bedensel güç gerektiren işlerde çalışan işçi.

**Öğrenme amacı:** “amele”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Amelenin çadırına doğru yürümeye başladık.

Sabahattin Ali — Bütün Öyküleri #1 - Değirmen, Kağnı, Ses · Derlem cümlesi 117355903

### ameliyat — Doğa ve çevre

Vücuttaki bir rahatsızlığı gidermek için cerrahın özel araçlarla dokulara müdahale etmesi.

**Öğrenme amacı:** “ameliyat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ameliyatın ana kısmı yaklaşık 16 saat sürdü.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108977285

### ameliyathane — Doğa ve çevre

Hastanede ameliyatların yapılması için özel olarak hazırlanmış bölüm.

**Öğrenme amacı:** “ameliyathane”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Acil servisler, ameliyathaneler ve yoğun bakımların kesintisiz çalışacağını belirten müdürlük, şehir içi trafik yoğunluğu ihtimaline karşı MHRS planlamalarında gerekli önlemlerin alındığını bildirdi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 117731821

### amentü — Toplum ve günlük yaşam

İslam dininde Allah'a, meleklere, kitaplara, peygamberlere, ahirete ve kadere inanıldığını ifade eden geleneksel inanç metni.

**Öğrenme amacı:** Amentü metninin bir dinî inanç bildirisi olduğunu ve hangi temel inanışları topladığını açıklamak.

> İslam dininin temelini oluşturan ve " Amentü " de toplanan inançlara (Allah'a iman, meleklere iman, kitaplara iman, peygamberlere iman, ahiret gününe iman ve kaza ve kadere iman) anket formunda yer verilmiş ve bulgular kısmında bu inanç düzeyleri analiz edilmiştir.

Şennur Erkoca — HOPA’DA SOSYAL VE DİNİ HAYAT: LAZLAR VE HEMŞİNLİLER ÖRNEĞİ — 2017 · Derlem cümlesi 351503525

### amerikalı — Toplum ve günlük yaşam

Amerika Birleşik Devletleri halkından olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “amerikalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> NASA'nın yeni uzay teleskobu adını Amerikalı gök bilimci Nancy Grace Roman'dan aldı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109311994

### amerikalılaşmak — Toplum ve günlük yaşam

Amerika Birleşik Devletleri'nde yaygın olan yaşam biçimlerine ve alışkanlıklara benzemeye başlamak.

**Öğrenme amacı:** “amerikalılaşmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Günümüzde Amerikalılaşmak bir moda oldu.

Hengirmen — Türkçe Dilbilgisi · Derlem cümlesi 124855244

### amerikan — Toplum ve günlük yaşam

Pamuk ipliğinden düz dokunan, astar ve örnek giysi yapımında da kullanılan bez.

**Öğrenme amacı:** Bir kumaşın kullanımını dokuma özelliği ve ham maddesiyle ilişkilendirmek.

> Prototipler, modelin hazırlanacağı yüzey ve malzemenin maliyetine göre çoğunlukla Amerikan bezinden, bazen gerçek yüzeyden veya ona en yakın fakat daha az maliyetli malzemeden çalışılmaktadır.

Neşe Yaşar Çeğindir — PROTOTİPLEMENİN MODA TASARIMI ÖĞRENCİLERİNİN MODEL TASARIMI VE ÜRÜN GELİŞTİRME BECERİLERİNE ETKİSİ — 2018 · Derlem cümlesi 385404692

### amerikan — Toplum ve günlük yaşam

Amerika Birleşik Devletleri ile bağlantısı olan; bu ülkenin kurum, ürün veya kültür özelliklerini niteleyen.

**Öğrenme amacı:** “amerikan” sözünün bu anlamını örnekteki Amerikan kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ancak bu tarihten sonra, sinemada klâsik dönem olarak bilinen ve 1950'lerin sonuna kadar sürecek olan Amerikan stüdyo sistemi dönemi başlar.

Fidan Terzioğlu — Amfitiyatro, Gösteri ve İktidar Oyunları — 2019 · Derlem cümlesi 400191202

### amerikanvari — Toplum ve günlük yaşam

Amerika Birleşik Devletleri'ndeki örneklere benzeyen tarzda olan.

**Öğrenme amacı:** “amerikanvari”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Onların statüsü girişimcilik ve serbest çalışma dürtülerinin önünü açan hükümet desteğiyle birlikte daha Amerikanvari bir tarzda belirlenmişti.

Susan Sontag — Başkalarının Acısına Bakmak · Derlem cümlesi 109613843

### amerikan bar — Toplum ve günlük yaşam

Ev, otel veya lokantada içecek sunmak için ayrılmış, tezgâhlı bölüm.

**Öğrenme amacı:** “amerikan bar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Becker önündeki kızılcık suyundan son bir yudum aldı, bardağı önündeki amerikan bara bırakıp ceketini aldı.

Dijital Kale - Dan Brown.temiz.txt · Derlem cümlesi 101306301

### amerikan salatası — Toplum ve günlük yaşam

Haşlanmış sebzelerin, çoğunlukla patates, havuç ve bezelyenin mayonezle birleştirilmesiyle hazırlanan salata.

**Öğrenme amacı:** “amerikan salatası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Rus salatası adıyla hayata girip Amerikan salatası olarak adını ve kimliğini değiştiren salatanın sosisle çok iyi gittiği fark edildi.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3792889

### amerikyum — Doğa ve çevre

Am simgesiyle gösterilen, ışınım yayan bir metal elementi.

**Öğrenme amacı:** “amerikyum”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> JAEA, amerikyumu kullanarak LED ışık yakmayı başardığı bir test gerçekleştirdi bile.

Uzay keşiflerinde çığır açabilir: Japonya'dan 100 yıl dayanacak batarya · Derlem cümlesi 391984536

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/bilim-ve-teknoloji/uzay-kesiflerinde-cigir-acabilir-japonyadan-100-yil-dayanacak-batarya-241802)

### ametal — Doğa ve çevre

Metallere özgü parlaklık, iletkenlik ve kolay biçimlenme özelliklerinin çoğunu göstermeyen element.

**Öğrenme amacı:** “ametal”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Metaller metal, ametaller ametaldir, ama aralarındaki fark nedir?

L.Vlasov, D.Trifonov — 107 Kimya Öyküsü · Derlem cümlesi 136994238

### amfibi — Doğa ve çevre

Hem karada hem suda yaşayabilen.

**Öğrenme amacı:** “amfibi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yaşamları hem karada, hem de suda geçer (amfibi yaşamı).

sayi — 0231 · Derlem cümlesi 169569426

### amfibi harekât — Toplum ve günlük yaşam

Deniz ve kara birliklerinin birlikte yürüttüğü, denizden kıyıya çıkmayı içeren askerî hareket.

**Öğrenme amacı:** “amfibi harekât” sözünün bu anlamını örnekteki amfibi harekâtın kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> İkinci olarak, amfibi harekâtın gerçekleştiği arazinin çıkarmaya uygun olmadığı yönünde Mustafa Kemal Paşa'nın değerlendirmeleri vardır.

Orhan Özcan — AVUSTRALYALI GAZETECİ ERNEST RICHARD PEACOCK’UN MUSTAFA KEMAL PAŞA’YLA ÇANAKKALE SAVAŞI ÜZERİNE RÖPORTAJI — 2023 · Derlem cümlesi 352383720

### amfibyumlar — Doğa bilimleri

Kurbağa ve semender gibi, yaşamları su ve kara ortamlarıyla bağlantılı omurgalı hayvanlar.

**Öğrenme amacı:** “amfibyumlar” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> kuyruklu amfibyumların bir türü.

HAFIZA ŞEYMA KOCAKERİM — Özbek Türkçesi söz varlığı — 2026 · Derlem cümlesi 345168132

### amfiteatr — Dil ve anlatım

İzleyici yerleri bir gösteri alanının çevresinde basamak basamak yükselen yapı.

**Öğrenme amacı:** “amfiteatr”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ve şimdi de bir amfiteatr yapıyorlar, bunu da duymuş muydun?

David Gibbins — Son Ahit · Derlem cümlesi 143063164

### amfora — Dil ve anlatım

Eski çağlarda sıvı veya tahıl taşımak için kullanılan iki kulplu kap.

**Öğrenme amacı:** “amfora”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Amforaları, tam arkeologların bulduğu halde gösteriyor.

David Gibbins — Son Ahit · Derlem cümlesi 143067447

### amigo — Toplum ve günlük yaşam

Spor karşılaşmalarında seyircileri hareket ve tezahüratlarla coşturan kişi.

**Öğrenme amacı:** “amigo”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çabucak toparlandı - lisede amigo kızlardandı ve hâlâ yetenekliydi - ama çok geç kalmıştı.

Stephen King — Kubbe'nin Altında · Derlem cümlesi 114329931

### amino asit — Doğa ve çevre

Birbirine bağlanarak proteinleri oluşturan küçük organik moleküllerden her biri.

**Öğrenme amacı:** “amino asit”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Proteinler amino asitlerden oluşan, yapısal ve kimyasal özelliklerine göre başka moleküllerle etkileşen, onları tanıyabilen ve onlara bağlanabilen moleküllerdir.

62 başlık · Derlem cümlesi 149598844

### amip — Doğa ve çevre

Biçimini değiştirerek oluşturduğu geçici uzantılarla hareket eden tek hücreli canlı.

**Öğrenme amacı:** “amip”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ya da akyuvar bu rahatsız edici durumda bir amip gibi sürünerek uzaklaşmaya çalışıyordu.

Isaac Asimov — Hedef Beyin · Derlem cümlesi 139526339

### amipler — Doğa ve çevre

Tek hücreden oluşan, vücutlarından geçici uzantılar çıkararak hareket eden, çoğu mikroskobik canlılar.

**Öğrenme amacı:** “amipler” sözünün bu anlamını örnekteki amipler kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Serbest yaşayan amipler, toprak ve su ortamında ortak olan tek hücreli protozoalardır.

Meriç Albay — Marmara Denizi'nin Müsilaj Sorunu · Derlem cümlesi 354483641

### amir — Toplum ve günlük yaşam

Bir iş yerinde başkalarının çalışmasını yönetme yetkisi olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “amir”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Polisler, karakol amirleri ile birlikte komutanlığa teslim edecekler.

Uğur Mumcu - 12 Eylül Adaleti.temiz.txt · Derlem cümlesi 102698902

### amiral — Toplum ve günlük yaşam

Deniz kuvvetlerinde yüksek rütbeli komutan.

**Öğrenme amacı:** “amiral”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Amiralin değerli yardımcısının fikirlerini öğrenebilir miyiz acaba?

Tom Clancy - Kızıl Ekim.temiz.txt · Derlem cümlesi 103149138

### amma — Dil ve anlatım

Şaşırma veya bir özelliğin çokluğunu belirtmek için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “amma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Amma ayaz, hayret.

Vüs'at O. Bener - Buzul Çağının Virüsü.temiz.txt · Derlem cümlesi 102399020

### amniyon — Doğa ve çevre

Anne karnındaki bebeği ve çevresindeki sıvıyı saran ince zar.

**Öğrenme amacı:** “amniyon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bebek anne karnında içi su dolu olan amniyon kesesinde gelişimini tamamlar.

396 başlık · Derlem cümlesi 321401389

### amortisör — Doğa ve çevre

Taşıtlarda sarsıntının sürmesini azaltan parça.

**Öğrenme amacı:** “amortisör”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Amortisör bir konfor öğesi midir?

sayi — 0115 · Derlem cümlesi 167733516

### amper — Doğa ve çevre

Elektrik akımının büyüklüğünü ölçmekte kullanılan birim.

**Öğrenme amacı:** “amper”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Uçanlar adına, bunun için otuz amper gerek.

Justin Cronin — Hiçlikten Gelen Kız #1 - Hiçlikten Gelen Kız · Derlem cümlesi 128054264

### ampermetre — Doğa ve çevre

Bir elektrik devresinden geçen akımın büyüklüğünü ölçen araç.

**Öğrenme amacı:** “ampermetre”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sistemin çalışıp çalışmadığı bir ampermetreden görülebilmektedir.

Cüneyt Özdemir — Komutan'ın Şüpheli Ölümü · Derlem cümlesi 144176429

### amperölçer — Doğa ve çevre

Bir elektrik devresinden geçen akımın şiddetini ölçen araç.

**Öğrenme amacı:** “amperölçer”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> şu şu koşullar altında, amperölçerin ibresi falanca noktada duruyor.

J. M. Bochenski Felsefece Düşünmenin Yolları Bilim ve Sanat Yayınları — 1996 · Derlem cümlesi 343053590

### amper saat — Doğa ve çevre

Bir amperlik akımın bir saatte taşıdığı elektrik yükünü gösteren birim.

**Öğrenme amacı:** Amper saatin enerji değil elektrik yükü birimi olduğunu ayırt etmek.

> Shepperd-Hyman modelinde olduğu gibi akülerin performansları amper saat (Ah) veya yüzdelik oran gibi ölçüm metotları ile ölçümlenebilmektedir.

Metin Salihmuhsin, Yavuz Selim İşler — Şebekeden Bağımsız Bir PV Sistemin TRNSYS ile Gerçek Zamanlı Modellenmesi — 2018 · Derlem cümlesi 362260154

### ampul — Toplum ve günlük yaşam

Elektrik enerjisiyle ışık üreten, aydınlatma araçlarında kullanılan değiştirilebilir parça.

**Öğrenme amacı:** “ampul”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Annem ampul kutusuna baktı.

Ece Temelkuran — Devir · Derlem cümlesi 142678270

### amut — Dil ve anlatım

Eller yere dayanırken bacakların yukarıda tutulduğu ters duruş.

**Öğrenme amacı:** “amut”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sokakta amuda kalkıp yürümüyoruz biz.

Rasim Özdenören — Ruhun Malzemeleri · Derlem cümlesi 134130282

### an — Dil ve anlatım

Zamanın belirli bir noktası veya çok kısa bir bölümü.

**Öğrenme amacı:** Zamanın kısa bölümünü bildiren sözcüğü tanımak.

> Dostum, şu anda son defa konuşuyoruz birbirimizle.

Honoré de Balzac — Vadideki Zambak · Derlem cümlesi 123720745

### ana — Dil ve anlatım

Bir yapının veya işin dayandığı en önemli, temel olan.

**Öğrenme amacı:** Bütünde temel ve yardımcı ögeleri ayırmak.

> Kubbeyi taşıyan ana ayakların şekli değişmişti.

Elif Şafak — Ustam ve Ben · Derlem cümlesi 131226645

### anacık — Dil ve anlatım

Anneye sevgi ve yakınlıkla seslenmek için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “anacık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tverzin, " Anacığım, Tanrı aşkına!

Boris Pasternak — Doktor Jivago (YKY) · Derlem cümlesi 144804798

### anaç — Doğa ve çevre

Yavru verebilecek olgunluğa ulaşmış dişi hayvan.

**Öğrenme amacı:** “anaç”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Şu anda ellerinde bulunan 70 anaç kazla adeta bölgenin en dikkat çeken üretim tesislerinden birini kuran aile, hedeflerini daha da büyüterek yılda binlerce kaz üretmeyi amaçlıyor.

9 başlık · Derlem cümlesi 145808558

### anadan doğma — Dil ve anlatım

Doğumdan başlayarak; bir özelliğin sonradan kazanılmadığını anlatmak için kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “anadan doğma” sözünün bu anlamını örnekteki anadan doğma kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Beni doğuran ana, anadan doğma ustadır.

Mevlana Celaleddin Rumi-nin But - Mevlana.temiz.txt · Derlem cümlesi 100726701

### anadolu — Toplum ve günlük yaşam

Türkiye topraklarının Asya kıtasında bulunan bölümü.

**Öğrenme amacı:** “anadolu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kırmızı rengin hakim olduğu mozaikte Anadolu'da sıkça rastlanan Türk motiflerine atıflar bulunuyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108594243

### anadolulu — Toplum ve günlük yaşam

Anadolu'dan olan, kökeni Anadolu'ya dayanan kişi.

**Öğrenme amacı:** “anadolulu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> O zamana kadar hiçbir camide rastlanmayan son derece temiz ve itinalı bir taş işçiliği, bu malzemeyi eskiden beri kullanmakta büyük ustalık gösteren Suriye veya Güneydoğu Anadolulu işçilerin burada çalıştıkları ihtimalini akla getirir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 07 (Ca'fer Es-Sâdık) · Derlem cümlesi 144023161

### anafor — Dil ve anlatım

İnsanı içine çekip sürükleyen karmaşık ve yoğun durum.

**Öğrenme amacı:** “anafor”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kalabalığın anaforuna kapılıp kendimi Vezir-i Âzam'ın yanında buldum.

Zülfü Livaneli — Engereğin Gözü · Derlem cümlesi 113641501

### anahtar — Toplum ve günlük yaşam

Bir kilidin içine yerleştirilip çevrilerek onu açıp kapatan araç.

**Öğrenme amacı:** “anahtar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anahtarı dikkatle kilide soktum ve iki kez çevirdim.

Grit Poppe — Milanin Dusleri · Derlem cümlesi 141390494

### anahtarcı — Toplum ve günlük yaşam

Anahtar yapan, çoğaltan veya kilitlerle ilgili işler yapan kişi.

**Öğrenme amacı:** “anahtarcı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bana derhal bir anahtarcı bulun.

Gerard De Villiers — Sas #63 - Abudabi Serüveni · Derlem cümlesi 125019096

### anahtar kelime — Matematik ve dil

Bir metnin konusunu veya önemli bir düşüncesini hatırlatan temel sözcük ya da sözcük grubu.

**Öğrenme amacı:** “anahtar kelime”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kısaltmalar yapma, anahtar kelimeler çıkarma, akrostiş çalışması, kafiye oluşturma bellek destekleyici ipuçlarına örnek olarak verilebilir (Biehler ve Snowman, 1990).

Zeki Arsal — Matematik Akademik Başarısı Yüksek ve Düşük İlköğretim Öğrencilerinin Çalışma Stratejilerinin Karşılaştırılması — 2016 · Derlem cümlesi 398490627

### anakonda — Doğa ve çevre

Güney Amerika’nın sıcak bölgelerinde, suya yakın yerlerde yaşayan çok iri, zehirsiz yılan.

**Öğrenme amacı:** “anakonda” sözünün bu anlamını örnekteki Anakondalar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Anakondalar genellikle nehirler ve bataklıklarda yaşıyor.

4 metre uzunluğundaki anakonda 150 kiloluk danayi yuttu ... · Derlem cümlesi 372379888

[Kaynak](https://www.bisikletforum.com/konu/4-metre-uzunlugundaki-anakonda-150-kiloluk-danayi-yuttu.1104/)

### analiz — Araştırma ve düşünme

Bir konuyu daha iyi anlamak için parçalarına ve ilişkilerine ayırarak inceleme.

**Öğrenme amacı:** “analiz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Regresyon analizi sonuçları Tablo 9'da gösterilmektedir.

K. Hakan DERİN, A. Buğra HAMŞIOĞLU — Orgutsel Davranis Bilimlerinde Proaktif Yaklasimlar 2 · Derlem cümlesi 356822290

### analizör — Doğa ve çevre

Bir maddenin nelerden oluştuğunu veya bir özelliğini ölçerek belirlemeye yarayan cihaz.

**Öğrenme amacı:** “analizör”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> OXY5500 gibi bir oksijen analizörü ile besleme gazındaki safsızlıklar yakından izlenebilir.

13 başlık · Derlem cümlesi 145678334

### analog — Bilimsel düşünme

Başka bir şeye yapı veya görev bakımından benzeyen.

**Öğrenme amacı:** “analog” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> dolaşımı olanlarla aynı ya da analog yapıda, kan dolaşımı olanlarda ise insanlarda olanla aynı olduğundan yola çıkılmalıdır.

Aristoteles Doğa Bilimleri Üzerine Morpa Yayınları — 2004 · Derlem cümlesi 403116135

### ananas — Doğa ve çevre

Sıcak iklimlerde yetişen, dışı pullu görünümlü ve sert, yenilen iç bölümü sarı olan meyve.

**Öğrenme amacı:** “ananas”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Amacı atıştırmakmış bol bol ananas.

Georges Perec — Kayboluş · Derlem cümlesi 141499808

### ananasgiller — Doğa ve çevre

Ananasın da içinde bulunduğu, çoğu sıcak bölgelerde yetişen çiçekli bitki grubu.

**Öğrenme amacı:** “ananasgiller”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> And ayılarının diyetinin büyük bir kısmını ananasgiller ailesine ait çiçekli bitkiler oluşturur.

And Ayılarının Yaşam Mücadelesinde Bitkiler Hayati Önem Taşıyor! · Derlem cümlesi 373151783

[Kaynak](https://evrimagaci.org/and-ayilarinin-yasam-mucadelesinde-bitkiler-hayati-onem-tasiyor-19421)

### anaokulu — Toplum ve günlük yaşam

İlkokuldan önceki çocukların oyun ve etkinliklerle gelişimini destekleyen eğitim kurumu.

**Öğrenme amacı:** Eğitim basamaklarının amaçlarını karşılaştırmak.

> Çocuğum anaokulunda anadilde destek eğitimi almalı mı?

Savaş Çoban — Azınlıklar ve Dil Küreselleşme, Ulus - Devlet · Derlem cümlesi 121356725

### anapara — Toplum ve günlük yaşam

Borç verilen veya işletilen paranın, faiz eklenmeden önceki tutarı.

**Öğrenme amacı:** “anapara” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Finansmanı kullanan şirket sahipleri, ilk 6 ay boyunca hiçbir anapara ödemesi yapmadan hamle yapma alanı kazanacak.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 100005940

### anarşi — Toplum ve günlük yaşam

Kurallara uyulmadığı ve düzenin bozulduğu durum.

**Öğrenme amacı:** “anarşi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Deneyimli komutan ilk iş olarak ordudaki anarşiyi sona erdirdi ve birlikleri İtalya'dan sınırlara gönderdi.

V. Diakov, S. Kovalev - İlkçağ Tarihi 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 102641199

### anason — Doğa ve çevre

Tohumları kendine özgü kokusu için kullanılan bir bitki.

**Öğrenme amacı:** “anason”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Fakat anason yağı su içinde çözünemez.

sayi — 0419 · Derlem cümlesi 172784346

### anatomik — Doğa ve çevre

Canlının vücut yapısıyla ilgili.

**Öğrenme amacı:** “anatomik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İhtiyarlığın getirdiği anatomik değişmelerin bazılarını kesinlikle anlatır.

Simone de Beauvoir Yaşlılık 1 İlk Çağı Milliyet Yayınları · Derlem cümlesi 264510413

### ana arı — Doğa ve çevre

Bal arısı kolonisinde yavru üretimini sağlayan, yumurtlama yeteneği gelişmiş dişi arı.

**Öğrenme amacı:** “ana arı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Koloni gücünü artırmak ve üretim kapasitesini büyütmek amacıyla önemli bir adım attıklarını vurgulayan Özbek, kendi işletmesi için 100 adet ana arı üretti.

Hobi olarak başladı. Sayıyı 250'ye çıkardı · Derlem cümlesi 362370258

[Kaynak](https://www.ntv.com.tr/yerel-haberler/galeri-hobi-olarak-basladi-sayiyi-250ye-cikardi-1739833)

### ana baba — Toplum ve günlük yaşam

Bir kimsenin annesi ile babasını birlikte belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “ana baba”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Neler olup bittiğini anlayamayan iyi yürekli ana baba, kızlarının üzgün görünmesinden büyük bir endişe duyuyorlardı.

Yukio Mişima - Dalgaların Sesi.temiz.txt · Derlem cümlesi 101861446

### ana baba günü — Toplum ve günlük yaşam

İnsanların birbirine karıştığı, büyük kalabalık ve telaşın görüldüğü ortam.

**Öğrenme amacı:** “ana baba günü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Katolik okulun çevresi ana baba günüydü.

Eric Holder Matmazel Chambon Can Yayınları · Derlem cümlesi 185013388

### ana cadde — Toplum ve günlük yaşam

Bir yerleşmede ulaşım ve hareketin yoğunlaştığı başlıca cadde.

**Öğrenme amacı:** “ana cadde”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Odam mahallenin ana caddesine bakar.

Albert Camus - Yabancı (Varlık Yayınları).temiz.txt · Derlem cümlesi 100354259

### ana dal — Doğa ve çevre

Ağacın gövdesinden çıkan ve küçük dalları taşıyan temel dal.

**Öğrenme amacı:** “ana dal”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dal, ana dalın devamında, bir önceki yılın gelişiminin yaşandığı kısım.

Ağacın geleceği üç tomurcukta gizli · Derlem cümlesi 384743150

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/fem-gucluturk/agacin-gelecegi-uc-tomurcukta-gizli-174287)

### ana defter — Toplum ve günlük yaşam

Bir işletmenin para işlemlerinin ayrı hesaplarda toplandığı temel kayıt defteri.

**Öğrenme amacı:** “ana defter”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Onun ana defterinde yazılı olan alacaklarını ve vereceklerini, bu iki çeşit elektrik akışkanına benzetebiliriz.

Albert Einstein - Fiziğin Evrimi.temiz.txt · Derlem cümlesi 5483043

### ana dil — Matematik ve dil

Birbirine akraba dillerin zamanla ayrılıp geliştiği ortak eski dil.

**Öğrenme amacı:** “ana dil”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Örneğin, asıl kaynağı Hint-Avrupa ana dili olan Eski Yunancada beş, Latincede altı hâl vardır.

Şahap Bulak — İLGİ EKİ HÂL EKİ MİDİR? — 2017 · Derlem cümlesi 384875185

### ana dili — Dil ve anlatım

Bir kişinin çocukluğunda ailesi ve yakın çevresiyle iletişim kurarken ilk öğrendiği dil.

**Öğrenme amacı:** “ana dili”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ana dili Aramice ve Asurca olan insanlar Sümer edebi eserlerini okuyup kopyalarını çıkardılar.

Çivi Yazısının Geçmişi ve Gelişimi · Derlem cümlesi 369275893

[Kaynak](https://arkeofili.com/civi-yazisinin-gecmisi-ve-gelisimi/)

### ana düşünce — Matematik ve dil

Bir konuşma, yazı veya çalışmada asıl anlatılmak istenen düşünce.

**Öğrenme amacı:** “ana düşünce”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu yasadaki ana düşünce, yerel düzeyde ortak medeni ihtiyaçların karşılanmasıdır.

Gürbüz Özdemir — BELEDİYE İKTİSADİ TEŞEBBÜSLERİ’NİN KURULUŞ AMACI, HUKUKİ DAYANAKLARI VE GÜNCEL DURUM — 2011 · Derlem cümlesi 400284289

### ana fikir — Matematik ve dil

Bir yazıda okuyucuya verilmek istenen temel düşünce.

**Öğrenme amacı:** “ana fikir”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir metnin ana fikir, yardımcı fikir gibi unsurlardan oluştuğuna dair çalışmalar gerçekleştirilmiştir.

Muhammed Tunagür, Lokman Turan — Üstbilişsel Etkinliklerin Öğrencilerin Bilgilendirici Metin Yazma Becerilerine, Tutumlarına ve Üstbilişsel Yazma Farkındalıklarına Etkililiğinin Karma Yöntem Araştırması ile İncelenmesi — 2021 · Derlem cümlesi 400188314

### ana haber sunucusu — Dil ve anlatım

Televizyonda günün önemli haberlerinin yer aldığı bülteni sunan kişi.

**Öğrenme amacı:** “ana haber sunucusu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Halk TV Ana Haber sunucusu Ece Üner ile evli olan Deniz Bayramoğlu, son olarak Kanal D Ana Haber Bülteni'ni sunuyordu.

17 başlık · Derlem cümlesi 120098687

### ana kara — Eğitim ve toplum

Bir ülkenin adalar dışında kalan büyük kara bölümü.

**Öğrenme amacı:** “ana kara” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Kıbrıslı Rumlar uzun süre Yunanistan'ın ana karasıyla enosis yanı birleşme emelini beslediler.

Jack Straw ve TBMM'nin ‘Kıbrıs’ kusuru · Derlem cümlesi 401524892

[Kaynak](https://www.gercekgundem.com/yazarlar/muzaffer-ayhan-kara/muzaffer-ayhan-kara-yazdi-jack-straw-ve-tbmmnin-kibris-kusuru-473541)

### ana kent — Toplum ve günlük yaşam

Bir ülkenin veya bölgenin büyük şehirlerinden biri.

**Öğrenme amacı:** “ana kent”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gaziantep, 853513 kişilik bir nüfusa sahip olup, ana kente bağlı 489159 nüfuslu Şahinbey ve 355354 nüfuslu Şehit Kamil adında 2 alt kademe ilçe merkezi mevcuttur.

Mehmet Zeydin Yıldız, Süreyya Bayram — GAP BÖLGESİ’NDE KENTLEŞME HAREKETLERİ (1927–2000) — 2011 · Derlem cümlesi 377701080

### ana kitap — Bilimsel düşünme

Bir dersin temel bilgi kaynağı olarak kullanılan başlıca kitap.

**Öğrenme amacı:** “ana kitap” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Öğrencilerinin 26 gün içerisinde bir dersinin ana kitabı yaklaşık 200-250 sayfa olan, ortalama 6-7 dersi çalışması ve bu derslerden sadece final sınavında başarılı olmasını bekliyor.

Açıköğretim Fakültesi, bu sene öğrencilerinin sınırlarını zorluyor · Derlem cümlesi 392125992

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/acikogretim-fakultesi-bu-sene-ogrencilerinin-sinirlarini-zorluyor/15985)

### ana konu — Araştırma ve düşünme

Bir anlatımda veya çalışmada üzerinde en çok durulan temel konu.

**Öğrenme amacı:** “ana konu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ağırlık, hız, hareket Aristotelesçi fiziğin ana konusu olan hareket teorisi de Philoponus tarafından tartışmaya açılır.

Umberto Eco - Ortaçağ.temiz.txt · Derlem cümlesi 102830684

### ana kök — Doğa ve çevre

Tohum çimlenirken ilk oluşan kökçüğün gelişmesiyle meydana gelen temel kök.

**Öğrenme amacı:** “ana kök”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bunlar fonksiyonel olarak ana köklerin yerini almıştır.

İLKAY Yavaş, AYDIN Ünay, SERAP Şimşek — SU BİRİKMESİNİN BİTKİ VE TOPRAK ÜZERİNE ETKİSİ — 2011 · Derlem cümlesi 386106304

### ana kraliçe — Toplum ve günlük yaşam

Tahtta bulunan hükümdarın annesi için kullanılan kraliçelik unvanı.

**Öğrenme amacı:** “ana kraliçe”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Genellikle küçük şapelinde dua eden ana kraliçenin yanına gitmek istiyordu.

Alexandre Dumas Üç Silahşörler Cilt 4 Alfa Yayınları · Derlem cümlesi 208586032

### ana kubbe — Dil ve anlatım

Bir yapının en büyük veya merkezdeki kubbesi.

**Öğrenme amacı:** “ana kubbe”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kiev Kilisesi'ndeyse ana kubbeyi daha küçük 24 kubbe çevreliyordu.

M. İlin - İnsan Nasıl İnsan Oldu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100839629

### ana kucağı — Toplum ve günlük yaşam

Annenin sevgisiyle güven ve yakınlık hissedilen ortam.

**Öğrenme amacı:** “ana kucağı” sözünün bu anlamını örnekteki ana kucağı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bakanlığın sadece kurumsal yapı olarak değil, ana kucağı olarak görülmesi gerektiğini dile getiren Yanık, " Her zaman yanınızda olduğunu bilmenizi özellikle rica ediyorum.

Devlet korumasındaki 732 gencin ataması yapıldı · Derlem cümlesi 398037352

[Kaynak](https://www.yenikonya.com.tr/guncel/devlet_korumasindaki_732_gencin_atamasi_yapildi-1905270)

### ana kucağı — Toplum ve günlük yaşam

Bebeğin bedenini destekleyen, kimi modelleri sallanabilen küçük oturak.

**Öğrenme amacı:** “ana kucağı” sözünün bu anlamını örnekteki ana kucağı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Katılımcı annelerin açıklamalarında da ana kucağı, süt sağma makinesi gibi özellikle çocuklarının belirli bir dönemde kullanacağı ürünlerde daha çok yakın çevrelerinden ödünç ya da temelli alarak ihtiyaçlarını karşıladığı anlaşılmaktadır.

Tuğba Kılıçer, Eda Paç Çelik — Bebeğimin Konforu İçin En İyi Markayı Şeçmeliyim! Annelerin Karar Verme Tarzları Üzerine Bir Araştırma — 2022 · Derlem cümlesi 393079498

### ana kuzusu — Dil ve anlatım

Zorluklara alışmadan, çok korunup nazlı büyütülmüş çocuk veya genç için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “ana kuzusu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Belki ana kuzusu bir çocuk rolünü oynayacak, her zaman yumuşak ve nazlı bir tutum sergileyecek, sevecenliğe susamış biri gibi davranacaktır.

Alfred Adler - Yaşamın Anlam ve Amacı.temiz.txt · Derlem cümlesi 5240129

### ana ortaklık — Toplum ve günlük yaşam

Payları veya yönetim yetkisi sayesinde başka şirketleri denetleyen şirket.

**Öğrenme amacı:** “ana ortaklık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ana ortaklık, konsolide finansal tablolarını hazırlarken, benzer koşullardaki benzer işlemler ve olaylar için yeknesak muhasebe politikaları kullanır.

Aylin Poroy Arsoy — Konsolide Finansal Tablolar Standardına Göre Edinim Tarihindeki Konsolidasyon Prosedürleri — 2016 · Derlem cümlesi 376088055

### ana rahmi — Doğa ve çevre

Bebeğin doğumdan önce büyüyüp geliştiği organ.

**Öğrenme amacı:** “ana rahmi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Şimdi şu ateş içindeki sükûn ve rahatı bulunca dünyayı ana rahmi gibi görmeye başladım.

Mesnevi - 1.Cilt - Mevlana Celaleddin Rumi.temiz.txt · Derlem cümlesi 100756520

### ana sayaç — Toplum ve günlük yaşam

Bir bölgeye veya yerleşime verilen su, gaz ya da elektriğin toplamını ölçen sayaç.

**Öğrenme amacı:** “ana sayaç”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayrıca sistemin daha sağlıklı ve verimli işletilmesi amacıyla 400 adet ana sayaç uygulaması da ekipler tarafından tamamlandı.

ASAT ekonomik ömrünü tamamlayan hatları yeniliyor · Derlem cümlesi 368122237

[Kaynak](https://www.haberantalya.com/asat-ekonomik-omrunu-tamamlayan-hatlari-yeniliyor/524789)

### ana sınıfı — Toplum ve günlük yaşam

İlkokul öncesindeki çocukların oyun, sanat ve grup etkinlikleriyle gelişimini destekleyen eğitim sınıfı.

**Öğrenme amacı:** “ana sınıfı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sivas'ın Ulaş ilçesinde ana sınıfı öğrencileri, yıl sonu programında halk oyunları ve dans gösterileri sundu, yarışmalarla eğlendi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108591336

### ana sözleşme — Toplum ve günlük yaşam

Tarafların temel haklarını, görevlerini ve ilişkilerini belirleyen başlıca sözleşme.

**Öğrenme amacı:** “ana sözleşme”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Buna ek olarak sermayenin artırılması veya azaltılması hallerinde şirket ana sözleşmesinin değiştirilmesi gerekmektedir.

Nuri Arda Budak, Mehmet Fahrettin Önder — LİMİTED ŞİRKETLERDE MÜDÜRLERİN REKABET YASAĞI — 2023 · Derlem cümlesi 367104242

### ana toplardamar — Doğa ve çevre

Vücuttan dönen, oksijeni azalmış kanı kalbin sağ kulakçığına getiren iki büyük damardan biri.

**Öğrenme amacı:** “ana toplardamar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Buna karşılık, alt ana toplardamarı ana atardamar (aort) ile karıştırmış gibidir.

André Bonnard - Antik Yunan Uygarlığı 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 4891139

### ana vatan — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin veya halkın kökeniyle ve aidiyet duygusuyla bağlı olduğu yurt.

**Öğrenme amacı:** “ana vatan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bizim halkın çalışkanlığı, ana vatanımızı sevmesi bundandır. "

Utku Mehmet Öden — ÇUVAŞ KAHRAMANLIK ANLATILARININ SCHWARTZ’IN DEĞER SINIFLANDIRMASINA GÖRE DEĞER AKTARIMI BAKIMINDAN İNCELENMESİ — 2023 · Derlem cümlesi 399607303

### ana yarısı — Toplum ve günlük yaşam

Anneye yakınlığı ve sevgisi nedeniyle teyzeye verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “ana yarısı” sözünün bu anlamını örnekteki ana yarısıdır kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Teyze ana yarısıdır, amca baba yarısı.

Metin Yurtbaşı — ÖZBEKİSTAN’DAN VE ANADOLU’DAN ÇOCUK ATASÖZLERİ — 2014 · Derlem cümlesi 392132408

### ana yön — Doğa ve çevre

Bir yerin konumunu belirtmede temel alınan kuzey, güney, doğu ve batı yönlerinden biri.

**Öğrenme amacı:** “ana yön”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Öğrenciler ana yönler bilgisine sahipti.

Gulin Karabag — HAYAT BİLGİSİ DERSİNİN ÖĞRENCİLERİ SOSYAL BİLGİLER DERSİ İLE FEN VE TEKNOLOJİ DERSİNE HAZIRLAMA DÜZEYİNİN İNCELENMESİ — 2010 · Derlem cümlesi 375595280

### ana yurt — Toplum ve günlük yaşam

Bir topluluğun kökenini ve ortak geçmişini bağladığı ülke veya topraklar.

**Öğrenme amacı:** Yurt kavramının ortak geçmişle bağını açıklamak.

> Bu bulutlar geride bıraktığımız Ana Yurt toprakları üzerindeki kara bulutlardandı.

Komisyon — Türkler Cilt 20 Türk Dünyası · Derlem cümlesi 114010578

### ana yüreği — Dil ve anlatım

Bir annenin çocuğuna duyduğu sevgi ve koruma isteğini anlatan söz.

**Öğrenme amacı:** “ana yüreği”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bununla da yetinmedi, bir ana yüreği taşırdı ya, fakirlere oldum olası yardım etti.

Bezmialem Valide'nin ruhu sızlamasın, garibanı biz alırız · Derlem cümlesi 396962122

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/bezmialem-valide039nin-ruhu-sizlamasin-garibani-biz-aliriz/8326)

### anca — Dil ve anlatım

Belirtilen yol veya tutumla, o biçimde.

**Öğrenme amacı:** “anca” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Eliyle " Evet yürü anca gidersin " gibi bir işaret yaptı.

Deneyim dediğin · Derlem cümlesi 392207650

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/deneyim-dedigin/15968)

### ancak — Matematik ve dil

Yalnızca, daha önce değil.

**Öğrenme amacı:** “ancak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gerçekten uyandım, ancak bugün doğdum.

Hermann Hesse Siddharta Cem Yayınevi · Derlem cümlesi 192725623

### andırmak — Dil ve anlatım

Görünüşü, davranışı veya başka bir özelliği nedeniyle bir başkasını hatırlatmak.

**Öğrenme amacı:** Benzetmenin dayandığı özelliği belirlemek.

> Yüzünde yaramaz çocuklarınkini andıran bir ifade vardı.

Boris Vian — Pekin'de Sonbahar · Derlem cümlesi 112398140

### andız — Doğa ve çevre

Yapraklarını kışın da koruyan, sivri yapraklı ve etli kozalaklı bir ağaç.

**Öğrenme amacı:** “andız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Andız ağaçlarından topladığı kozalak çekirdeklerini işleyerek tespih ve bileklik yapıyor.

212 başlık · Derlem cümlesi 153943555

### andız otu — Doğa ve çevre

Papatyagillerden, sarı çiçekleri ve kendine özgü kokusuyla tanınan otsu bitki.

**Öğrenme amacı:** “andız otu” sözünün bu anlamını örnekteki andız otuymuş kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Kokusu beni benden eden o çok sevdiğim otun adı meğer andız otuymuş.

292 başlık · Derlem cümlesi 166828107

### anekdot — Dil ve anlatım

Bir kişinin yaşamından anlatılan kısa ve dikkat çekici olay.

**Öğrenme amacı:** “anekdot”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ağabeyim ve bana ilişkin bir anekdot.

Julian Barnes — Korkulacak Bir Şey Yok · Derlem cümlesi 117267629

### anemi — Doğa ve çevre

Kanda oksijen taşıyan alyuvarların veya içlerindeki hemoglobinin azalmasıyla oluşan kansızlık.

**Öğrenme amacı:** “anemi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anemi hastası olduğunuz da belirlenmiş.

54 başlık · Derlem cümlesi 163204977

### anestezi — Doğa ve çevre

Tıbbi işlemler sırasında ağrı ve duyunun geçici olarak azaltılması veya ortadan kaldırılması.

**Öğrenme amacı:** “anestezi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anestezi uzmanının ismi John'du.

Sarah Jio — Kelebek Adası · Derlem cümlesi 132655198

### angarya — Toplum ve günlük yaşam

İsteksizce yapılan, kişiye yük gibi gelen iş.

**Öğrenme amacı:** “angarya”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İsteksizlikle, angaryaya tutmuşlar gibi yaklaştı.

Orhan Kemal Gurbet Kuşları Everest Yayınları · Derlem cümlesi 193200119

### anglikan — Toplum ve günlük yaşam

İngiltere Kilisesi çevresinde gelişen Hristiyanlık geleneğine bağlı kişi.

**Öğrenme amacı:** “anglikan” sözünün bu anlamını örnekteki Anglikan kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> 1710'da düzenlenen törenle Anglikan rahibi olmuştur.

Moseley — A'dan Z'ye Felsefe · Derlem cümlesi 129651747

### anglikanizm — Toplum ve günlük yaşam

İngiltere Kilisesi çevresinde gelişen Hristiyan inanç ve ibadet geleneği.

**Öğrenme amacı:** “anglikanizm”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayrıca bu evliliğin Prens Philip'e olan bedellerinden biri de Prensin Yunan Ortodoksluğu uygulamasından Anglikanizm'e geçmesi oldu.

Hacer Aydın Yazıları · Derlem cümlesi 373362966

[Kaynak](https://www.haberler.com/yazarlar/hacer-aydin/kralice-ama-once-kadin-1446/)

### anglosakson — Dil ve anlatım

İngilizceyi ana dili olarak konuşan toplulukların üyeleri için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “anglosakson” sözünün bu anlamını örnekteki Anglosaksonlar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Anglosaksonlar, Ostrovski'nin zengin dilini, bol kullandığı atasözlerini ve deyimleri, oyunlarındaki bölgesel rengi kendi dillerine aktarmakta zorlanmışlardır.

Aleksandr Nikolayeviç Ostrovki - Bu Hesapta Yoktu.temiz.txt · Derlem cümlesi 5396352

### angolalı — Toplum ve günlük yaşam

Afrika ülkesi Angola'nın halkından olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “angolalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Angolalı sporcu Domingos Pacavira ise öncelikli hedefinin Afrika Şampiyonası'nda derece elde etmek, ardından olimpiyatlarda madalya kazanmak olduğunu kaydetti.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115845068

### angora — Toplum ve günlük yaşam

Ankara tavşanının tüyünden ya da Ankara keçisinin kılından elde edilen iplikle dokunmuş ya da örülmüş olan.

**Öğrenme amacı:** “angora”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gordon L. Prescott kahverengi kareli bir tvit ceketle beyaz dik yakalı angora bir kazak giymişti.

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3659276

### angut — Doğa ve çevre

Kızıl kahverengi gövdesi ve daha açık renkli başıyla tanınan, sulak alanlarda yaşayan bir kuş.

**Öğrenme amacı:** “angut”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ekşisu Sazlıkları Sulak Alan Koruma Sahası'nda turnaların yanı sıra angut ve karabatak gibi çeşitli kuş türleri de bulunuyor.

Meşhur telli turnalar Erzincan'da görüntülendi · Derlem cümlesi 352285032

[Kaynak](https://www.yenicaggazetesi.com/meshur-telli-turnalar-erzincanda-goruntulendi-876743h.htm)

### anhidrit — Doğa ve çevre

Yapısında su bulunmayan, kalsiyum sülfattan oluşmuş bir mineral.

**Öğrenme amacı:** “anhidrit”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Doğal anhidrit susuz kalsiyum sülfattır.

Bülent YILMAZ, Bülent HANER — Yapi Sektorunde Endustriyel Hammaddeler · Derlem cümlesi 359455391

### anı — Dil ve anlatım

Kişinin geçmişte yaşadığı bir olayın belleğinde kalan ve yeniden hatırlayabildiği iz.

**Öğrenme amacı:** Yaşanan olay ile onun bellekteki izini ayırmak.

> O da güzel anıları kalbinde sonsuza dek taşıyacak.

Osho — Olgunluk - Kendin Olma Sorumluluğu · Derlem cümlesi 121905645

### anımsamak — Dil ve anlatım

Daha önce bilinen veya yaşanan bir şeyi yeniden akla getirmek.

**Öğrenme amacı:** Hatırlama ile yeni bilgi edinmeyi ayırmak.

> Kısa bir süre sonra, şimdi kim olduğunu anımsamıyorum, biri beni Saint-Sulpice'in yakınındaki kitapçıya gönderdi.

Simone de Beauvoir — Bir Genç Kızın Anıları · Derlem cümlesi 116926730

### anımsatmak — Dil ve anlatım

Önceden bilinen veya yaşanan bir şeyin yeniden akla gelmesini sağlamak.

**Öğrenme amacı:** Hatırlamak ile hatırlamayı sağlamak arasındaki farkı kavramak.

> O Balon'ın kızı, diye anımsattı kendine.

George R. R. Martin — Buz ve Ateşin Şarkısı #4 - Kargaların Ziyafeti · Derlem cümlesi 114297173

### anında — Dil ve anlatım

Araya bekleme süresi girmeden, olayın gerçekleştiği sırada.

**Öğrenme amacı:** Duygu değişiminin hızını belirlemek.

> Öfkesi anında yok olmuş, yerini şaşkınlık almıştı.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #10 - Muson Yağmurları · Derlem cümlesi 111604135

### anırmak — Doğa ve çevre

Eşeğin yüksek ve uzayıp kesilen sesiyle bağırması.

**Öğrenme amacı:** “anırmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir yerlerde bir eşek anırıyor.

Khaled Hosseini — Bin Muhteşem Güneş · Derlem cümlesi 137984215

### anırtı — Doğa ve çevre

Eşeğin çıkardığı yüksek ses.

**Öğrenme amacı:** “anırtı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kırdan anırtı koptu, sofaya atladım.

Ahmet Rasim - Şehir Mektupları.temiz.txt · Derlem cümlesi 5829341

### anıt — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişi, olay veya ortak değerin hatırasını yaşatmak için yapılmış yapı ya da sanat eseri.

**Öğrenme amacı:** “anıt”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anıtın olduğu alana doğru yürüdüler ağır ağır.

Fakir Baykurt Köygöçüren Remzi Kitabevi · Derlem cümlesi 196096013

### anıtkabir — Toplum ve günlük yaşam

Mustafa Kemal Atatürk'ün mezarını barındıran, Ankara'daki anıt yapı ve çevresi.

**Öğrenme amacı:** “anıtkabir”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Türkçe Konuşan Ülkeler Uluslararası Gazeteciler Derneği yönetimi, Anıtkabir'i ziyaret ederek Atatürk'ün mozolesine çelenk bıraktı ve Anıtkabir Özel Defteri'ni imzaladı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 111230378

### anıtkabir — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin anısını yaşatmak için anıt biçiminde yapılmış mezar yapısı.

**Öğrenme amacı:** Mezarın anma işlevi ile anıt yapının özelliklerini ilişkilendirmek.

> Yazar, Yeşil Türbe'yi " ovadan yeşil çinileriyle gözü çeken muhteşem anıtkabir " diye tanımlar, mimari ve sanatsal özellikleri hakkında detay verir:

4 yazar — 4 başlık · Derlem cümlesi 117956152

### anıt mezar — Dil ve anlatım

Bir kişinin anısını yaşatmak için büyük ve dikkat çekici biçimde yapılmış mezar.

**Öğrenme amacı:** “anıt mezar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yaklaşık 1 aydır süren kazı çalışmaları sonunda 3 farklı lahit ve bir anıt mezar gün yüzüne çıkarıldı.

Antalya'da yola bitişik arsada Roma mezarlığı bulundu · Derlem cümlesi 398109841

[Kaynak](https://artigercek.com/kultur-sanat/antalyada-yola-bitisik-arsada-roma-mezarligi-bulundu-204717h)

### anız — Doğa ve çevre

Ekin biçildikten sonra tarlada kalan kısa saplar.

**Öğrenme amacı:** “anız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir metre ötedeki anızlara bakıyor, gözleri oynuyordu.

Doris Lessing — Kedilere Dair · Derlem cümlesi 112196600

### ani — Dil ve anlatım

Önceden hazırlanmaya fırsat vermeden, birden gerçekleşen.

**Öğrenme amacı:** Olayın hızı ile şaşkınlık arasında bağ kurmak.

> Gelişmeler öyle ani oldu ki ne olup bittiğini bile anlayamadılar.

Olu Canlar - Nikolay Vasilyevic Gogol.temiz.txt · Derlem cümlesi 100637732

### aniden — Dil ve anlatım

Önceki gidişten beklenmeyen bir anda ve gecikmeden.

**Öğrenme amacı:** Olay başlangıcındaki beklenmezliği fark etmek.

> Subaylardan biri aniden bağırmaya başladı.

Clive Cussler — Kıyamet Gemisi · Derlem cümlesi 126834918

### animasyon — Araştırma ve düşünme

Durağan görüntüleri art arda göstererek hareket ediyormuş gibi canlandırma.

**Öğrenme amacı:** “animasyon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Daha oturaklı devlet üniversiteleri ise, animasyonu akademik bir dal olarak görmeyi reddettiler.

Onur Ataoğlu — Japon Yapmış #3 - Japon Yapmış · Derlem cümlesi 113563858

### animatör — Dil ve anlatım

Çizim ve modelleri hareket ediyormuş gibi gösteren görüntüler hazırlayan kişi.

**Öğrenme amacı:** “animatör”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Mezun olduktan sonra alın yazısı olan işe, Disney Stüdyoları'nda animatörlüğe başladı.

Walter Isaacson - Steve Jobs.temiz.txt · Derlem cümlesi 102368362

### anjin — Doğa ve çevre

Boğazda ve bademciklerde ağrı ve şişmeye yol açan iltihaplanma.

**Öğrenme amacı:** “anjin”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Boğaz ağrısı, sigara kullanımından alerji oluşturan etkenlere, anjinden tümöre kadar pek çok faktörden kaynaklanabiliyor.

Odanızın nemli olması önem taşıyor: Boğaz ağrısına karşı 5 etkili öneri · Derlem cümlesi 388870173

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/saglik/odanizin-nemli-olmasi-onem-tasiyor-bogaz-agrisina-karsi-5-etkili-oneri-224723)

### anjiyo — Doğa ve çevre

Damarların durumunu görmek için yapılan görüntüleme incelemesinin günlük dildeki adı.

**Öğrenme amacı:** “anjiyo”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> 3 defa anjiyo oldum.

17 başlık · Derlem cümlesi 133547578

### anjiyografi — Doğa ve çevre

Damarların içini görünür kılan özel bir madde verilerek damar görüntülerinin elde edildiği inceleme.

**Öğrenme amacı:** “anjiyografi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu çalışmalara katılan tüm hastalar yakından takip edilip, 6 ay sonra şikayetleri olmasa da kontrol için anjiyografileri yapıldı.

188 başlık · Derlem cümlesi 192065879

### anka — Dil ve anlatım

Masallarda ve efsanelerde olağanüstü özelliklerle anlatılan büyük, düşsel kuş.

**Öğrenme amacı:** “anka”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ağızları altın zincirli bir anka ve bir ejderden yapılmış ayaklıklar armaya daha hoş bir görünüm vermekteydi.

Honoré de Balzac — Vadideki Zambak · Derlem cümlesi 123716863

### ankara keçisi — Doğa ve çevre

Ankara çevresiyle tanınan, ince ve parlak kılları tiftik olarak kullanılan keçi ırkı.

**Öğrenme amacı:** “ankara keçisi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ankara keçileri, beyaz renkleri, ipek kadar ince, doğal olarak kıvırcık, sekiz dokuz parmak uzunluğundaki kıllarıyla göz kamaştırır.

Yüksel Çelik, Alpay Bizbirlik — XVII. Yüzyılda Orta ve Batı Anadolu’da Dokuma Sanayii — 2020 · Derlem cümlesi 390722775

### ankastre — Toplum ve günlük yaşam

Bir dolabın veya yapı bölümünün içine yerleştirilmiş.

**Öğrenme amacı:** “ankastre”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Jakuzi yere ankastre olarak monte edilmişti.

Steven James — Bowers Dosyaları #3 - At · Derlem cümlesi 109762932

### ankesörlü telefon — Toplum ve günlük yaşam

Herkesin kullanabildiği, para veya telefon kartıyla çalışan telefon.

**Öğrenme amacı:** “ankesörlü telefon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kütüphanedeki ankesörlü telefondan Sakura'yı aradım.

Haruki Murakami — Sahilde Kafka · Derlem cümlesi 131091678

### anket — Araştırma ve düşünme

Bir grubun görüşlerini veya özelliklerini öğrenmek için hazırlanmış sorularla bilgi toplama çalışması.

**Öğrenme amacı:** Toplanan bilginin katılımcı sayısıyla ilişkisini sorgulamak.

> Sözgelimi ankete kırk okur katılırsa varılan sonuç sağlıklı bir sonuç olabilecek midir?

Cemal Süreyya — Toplu Yazılar #2 - 'Günübirlik'ler · Derlem cümlesi 116346454

### anketör — Araştırma ve düşünme

Anket sorularını katılımcılara yönelten ve cevapları kaydeden kişi.

**Öğrenme amacı:** Araştırmadaki veri toplama görevini tanımak.

> Anketörlerin büyük çoğunluğu, Profesör Pavloviç'in İSBF'den öğrencileriydi.

Alev Alatlı - Or'da Kimse Var mı #2 Nuke Türkiye.temiz.txt · Derlem cümlesi 5290640

### anlam — Matematik ve dil

Bir sözün, işaretin veya davranışın ifade ettiği ya da düşündürdüğü içerik.

**Öğrenme amacı:** Ses ile sesten çıkarılan bilgiyi ayırmak.

> Anthony ancak birkaç saniye sonra bu seslerin ne anlama geldiğini kavrayabildi.

Isaac Asimov — Jüpiteri Satıyorum · Derlem cümlesi 118794901

### anlama — Araştırma ve düşünme

Bir sözün, olayın veya durumun ne demek olduğunu kavrama.

**Öğrenme amacı:** “anlama”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yazacağına, yaşayarak anlamayı denesene.

Erendiz Atasü Dün ve Ferda Can Yayınları · Derlem cümlesi 196429309

### anlamak — Araştırma ve düşünme

Bir bilgi, durum veya anlatımın neyi gösterdiğini zihinde açıklığa kavuşturmak.

**Öğrenme amacı:** İlk izlenimin yeni bilgiyle değişmesini fark etmek.

> Mağaranın aslında bir tünel olduğunu anladılar.

Margaret Weis & Tracy Hickman — Ejderha Mızrağı Destanı - Kayıp Tarihçeler #1 - Cüce Derinlikleri Ejderhaları · Derlem cümlesi 112821706

### anlamdaş — Matematik ve dil

Aynı veya birbirine çok yakın anlamı taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “anlamdaş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Akıl, zekâ, mantık, bilgi anlamdaş değildir.

Gardner_Zihin_Çerçeveleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 106683403

### anlamlı — Matematik ve dil

Bir kavramı veya düşünceyi karşılayan, anlaşılır bir anlam taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “anlamlı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aynı harflerden oluşan anlamlı kelimelere anagram kelimeler denir.

Nabiyev — Algoritmalar · Derlem cümlesi 110357771

### anlamsız — Araştırma ve düşünme

Makul bir nedeni veya işe yarar amacı bulunmadığı düşünülen.

**Öğrenme amacı:** Güçlüğün kendisiyle ona ilişkin yargıyı ayırmak.

> Herkesin rahatça yaptığı işlerde, karşısına anlamsız güçlükler çıkıyordu.

Tutunamayanlar - Oğuz Atay.temiz.txt · Derlem cümlesi 100297304

### anlam değişmesi — Matematik ve dil

Bir sözcüğün zamanla eskisinden farklı anlamlarda kullanılmaya başlaması.

**Öğrenme amacı:** “anlam değişmesi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İktisadi koşulların etkisine, sözcüklerin anlamlarının değişmesinde toplumdaki değişikliklerin önemine eğilmişlerdir.

Aksan_Her_Yönüyle_Dil_Ana_Çizgileriyle_Dilbilim.temiz.txt · Derlem cümlesi 4131336

### anlam genişlemesi — Matematik ve dil

Bir sözcüğün önceden anlattığı şeylere ek olarak başka şeyleri de anlatmaya başlaması.

**Öğrenme amacı:** “anlam genişlemesi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu kelimenin ağırlık birimini ifade eden Sumerce sözcüğü de kapsayacak şekilde anlam genişlemesine uğradığı düşünülebilir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 40 (Tanzimat) · Derlem cümlesi 146078285

### anlam iyileşmesi — Matematik ve dil

Bir sözcüğün eskiden olumsuz olan anlamının zamanla olumlu bir değer kazanması.

**Öğrenme amacı:** “anlam iyileşmesi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anlam genişlemesi, anlam daralması, anlam iyileşmesi, anlam kötüleşmesi gibi kavramlarda anlam değişmesinin alt dallarıdır (Korkmaz 2017: 73).

Kubilay Fener — Okı- FİİLİ “Ok”TAN MI GELİYOR? — 2021 · Derlem cümlesi 338561520

### anlam kayması — Matematik ve dil

Bir sözcüğün zamanla önceki anlamından farklı bir anlamda kullanılmaya başlaması.

**Öğrenme amacı:** “anlam kayması”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sözcük, bugün anlam kaymasına uğrayarak eski canlılığını yitirmiştir.

Aktaş_ve_Gündüz_Yazılı_ve_Sözlü_Anlatım.temiz.txt · Derlem cümlesi 106987229

### anlam kötüleşmesi — Matematik ve dil

Bir sözcüğün zamanla eskisinden daha olumsuz bir anlam kazanması.

**Öğrenme amacı:** “anlam kötüleşmesi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anlam kötüleşmesi'nin ilginç bir örneğini, dilimize Farsçadan gelen canavar sözcüğü oluşturmaktadır.

Aksan_Anlambilim_Konuları_ve_Türkçenin_Anlambilimi.temiz.txt · Derlem cümlesi 3991207

### anlaşılmak — Dil ve anlatım

Bir durum veya gerçeğin, belirtilerinden ya da edinilen bilgilerden belli olması.

**Öğrenme amacı:** “anlaşılmak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Sonunda herkese yetecek kadar et olduğu ve kavga etmenin manasızlığı anlaşılınca ortalık yatıştı.

Fedailerin Kalesi Alamut - Vladimir Bartol.temiz.txt · Derlem cümlesi 101226753

### anlaşma — Toplum ve günlük yaşam

İki veya daha çok tarafın bir konuda aynı karara varması.

**Öğrenme amacı:** “anlaşma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Şirketle anlaşma için yapılan görüşmeler bir hayli tartışmalı geçti.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #6 - Gazap · Derlem cümlesi 111435468

### anlaşmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir konuda birlikte kabul edilen bir karara varmak.

**Öğrenme amacı:** “anlaşmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Teklifinizi beğendim, görüyorum ki anlaşacağız ve bu iş muvaffakiyetle bitecek.

Hamdi Varoğlu — Ölmez Adamlar Evi · Derlem cümlesi 115851888

### anlaşmazlık — Toplum ve günlük yaşam

Bir konuda aynı düşüncede veya kararda olamama.

**Öğrenme amacı:** “anlaşmazlık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sizde nasıl bir anlaşmazlık olmuş?

Özden Aslan — İşte Zor İnsanlar · Derlem cümlesi 134794355

### anlaştırmak — Toplum ve günlük yaşam

İki kişinin veya grubun bir konuda uzlaşmasını sağlamak.

**Öğrenme amacı:** “anlaştırmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Karşılıklı iki tarafı anlaştırıyoruz.

442 başlık · Derlem cümlesi 325478439

### anlatım — Dil ve anlatım

Duygu, düşünce veya olayların söz, yazı ya da başka bir yolla ifade ediliş biçimi.

**Öğrenme amacı:** Anlatılan konu ile anlatma biçimini ayırmak.

> Bu özgün anlatımın bir bakış açısı vardır.

Tanilli — Uygarlık Tarihi · Derlem cümlesi 118347407

### anlatımlı — Dil ve anlatım

Bir duygu veya düşünceyi belirgin biçimde hissettiren.

**Öğrenme amacı:** “anlatımlı” sözünün bu anlamını örnekteki anlatımlı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Karşılaşma durumuna uygun düşecek, anlatımlı olmakla birlikte gizlice sezilebilecek bir el hareketi, yahut belki de yalnız gözlerinizle birtakım işaretler yapmanız gerekecektir.

Stanislasvki — Bir Aktör Hazırlanıyor · Derlem cümlesi 132186782

### anlatım bilimi — Dil ve anlatım

Yazarların sözcükleri ve cümleleri nasıl kullanarak kendilerine özgü bir anlatım oluşturduklarını inceleyen alan.

**Öğrenme amacı:** “anlatım bilimi” sözünün bu anlamını örnekteki anlatım bilimi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ayrıca gösterge bilimi / işaret bilimi (semiotik) ve anlatım bilimi (stilistik) olmak üzere iki ayrı dal da son zamanlarda dil biliminin dalı olarak gösterilmektedir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 252511289

### anlatmak — Dil ve anlatım

Bir olay, düşünce veya gözlemi karşıdaki kişinin izleyebileceği biçimde söz veya yazıya dökmek.

**Öğrenme amacı:** Gözlemleri anlaşılır bir sırayla aktarmak.

> Bize gördüğün yerleri, rastladığın insanları anlat.

Donna Rosenberg — Dünya Mitolojisi · Derlem cümlesi 126579724

### anlattırmak — Dil ve anlatım

Birinin bir olayı veya düşüncesini anlatmasını sağlamak ya da ondan anlatmasını istemek.

**Öğrenme amacı:** Fiilde işi yapan ile yaptıranı ayırmak.

> Ayla bana bütün merasimi film gibi anlattırdı durdu.

Kürşat Başar — Başucumda Müzik · Derlem cümlesi 122856702

### anlayış — Toplum ve günlük yaşam

Birinin durumunu ve duygularını dikkate alarak ona hoşgörülü davranma.

**Öğrenme amacı:** “anlayış”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bana anlayış gösterecek yerde büfeyi gösterdin.

Tutunamayanlar - Oğuz Atay.temiz.txt · Derlem cümlesi 100284452

### anlayışlı — Toplum ve günlük yaşam

Başkasının durumunu ve duygularını dikkate alıp ona hoşgörüyle yaklaşan.

**Öğrenme amacı:** Yüz ifadesinden tutuma ilişkin çıkarımı fark etmek.

> Kheiron'un yüzünde anlayışlı ama hüzünlü bir ifade belirdi.

1 Simsek Hirsizi - Rick Riordan.temiz.txt · Derlem cümlesi 101709447

### anlayışsız — Toplum ve günlük yaşam

Başkalarının durumunu veya duygularını anlamaya çalışmayan.

**Öğrenme amacı:** “anlayışsız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sesi anlayışsız, gözleri katıydı.

Derya Sönmez Sırça Kanatlar Sel Yayınları — 2022 · Derlem cümlesi 341898417

### anlık — Dil ve anlatım

Kalıcı olmayan, yalnız çok kısa bir zaman diliminde ortaya çıkıp geçen.

**Öğrenme amacı:** Geçici durum ile kalıcı özellik arasındaki farkı kavramak.

> Bir anlık dargınlığı hemen unutmuşlardı.

Galina Serebryakova — Ateşi Çalmak 5 · Derlem cümlesi 113378379

### anlı şanlı — Dil ve anlatım

Ünü ve başarısıyla tanınan.

**Öğrenme amacı:** “anlı şanlı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Neredeydi şimdi o anlı şanlı süvariler?

Cemile-SultanMurat - Cengiz Aytmatov.temiz.txt · Derlem cümlesi 101378482

### anma — Toplum ve günlük yaşam

Birini veya bir olayı hatırlayıp ondan söz etme.

**Öğrenme amacı:** “anma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çanakkale şehitlerini anma zamanını bilirsiniz.

İlyas Salman Kırmızı Beyaz İleri Yayınları — 2018 · Derlem cümlesi 343129893

### anmak — Dil ve anlatım

Birinin adını söyleyerek onu hatırlamak.

**Öğrenme amacı:** “anmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adını andıkça gözleri dolu dolu oluyor.

Yaşar Kemal — Bu Diyar Baştanbaşa 2 - Yanan Ormanlarda Elli Gün · Derlem cümlesi 120676142

### anma töreni — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişiyi veya olayı saygıyla hatırlamak için düzenlenen toplantı.

**Öğrenme amacı:** “anma töreni”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gerçekten de, Mozart'ın ölümünden sonra, bağlı bulunduğu loca, bir anma töreni gerçekleştirmiş ve bestecinin anısına yapılan veda konuşmasını bastırıp dağıtmıştı.

Paul Aron — Tarihin Büyük Sırları · Derlem cümlesi 119388162

### anne — Toplum ve günlük yaşam

Bir çocuğun doğum veya evlat edinme yoluyla kadın ebeveyni olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “anne”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anneni gördüm, dedi Moira.

Margaret Atwood — Damızlık Kızın Öyküsü · Derlem cümlesi 117040864

### anneanne — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin anne tarafından büyükannesi.

**Öğrenme amacı:** Anne ve baba tarafındaki akrabalık adlarını ayırmak.

> Anneannem reçel yapardı bu meyvelerden.

Elif Şafak — Şemspare · Derlem cümlesi 131219650

### anonim ortaklık — Araştırma ve düşünme

Şirket sermayesinin paylara bölündüğü, ortakların şirkete karşı üstlendikleri sermaye payı kadar sorumluluk taşıdığı ortaklık biçimi.

**Öğrenme amacı:** “anonim ortaklık” sözünün bu anlamını örnekteki anonim ortaklık kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Özel finans kurumları, işletme konusu ve faaliyet bakımından, hem bir anonim ortaklık, hem de bir banka gibi düşünülmüş ve faaliyet alanları geniş tutulmuştur.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 208918317

### anonim şirket — Araştırma ve düşünme

Sermayesi paylara ayrılan ve pay sahiplerinin şirkete karşı yükümlülüğü üstlendikleri sermaye payıyla sınırlı olan şirket türü.

**Öğrenme amacı:** “anonim şirket” sözünün bu anlamını örnekteki anonim şirketlerden kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Zanaatkârların ve köylülerin satın alabilmeleri için, anonim şirketlerden küçük hisseler çıkaracaklardı.

Erik Jan Zürcher — İmparatorluktan Cumhuriyete Türkiye'de Etnik Çatışma · Derlem cümlesi 142325723

### anons — Toplum ve günlük yaşam

Bir bilgiyi birden çok kişiye duyurmak için sesle yapılan bildirim.

**Öğrenme amacı:** Toplu bilgilendirme yollarını tanımak.

> Anons yeniden kesildi ve yankısı uzaklarda yayıldı.

Douglas Adams — Otostopçunun Galaksi Rehberi(Kabalcı) #1 · Derlem cümlesi 120819062

### anorak — Toplum ve günlük yaşam

Soğuk havalarda giyilen, rüzgâra karşı koruyan, genellikle başlıklı dış giysi.

**Öğrenme amacı:** “anorak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Siyah anorağımı çıkartıp dolaba astım.

Nazlı Eray Kayıp Gölgeler Kenti Turkuaz Yayınları · Derlem cümlesi 225498134

### anorganik — Doğa ve çevre

Su, tuz ve mineraller gibi organik madde sınıfına girmeyen maddeleri anlatır.

**Öğrenme amacı:** “anorganik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dört yıl kadar önce italyan kimyacılar fotoğraf plakasının yüzeyini anorganik maddelerden oluşan (titanyum sülfat ve seleniyus asit) bir çözeltiyle ıslattılar.

L.Vlasov, D.Trifonov — 107 Kimya Öyküsü · Derlem cümlesi 136995617

### anormal — Araştırma ve düşünme

Alışılmış olandan farklı veya beklenmedik.

**Öğrenme amacı:** “anormal”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çimenleri koparıp tadına bakıyordum, acı ve anormal bir tadı olduğu halde.

Anne Rice - Vampir Günlükleri #1 - Vampirle Konuşma.temiz.txt · Derlem cümlesi 4813476

### ansızın — Matematik ve dil

Önceden beklenmezken, birden.

**Öğrenme amacı:** “ansızın”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ansızın kaçış bölümünü anlattığını fark ediyorum.

Henry Miller Cennette Bir Şeytan Remzi Kitabevi · Derlem cümlesi 237383518

### ansiklopedi — Araştırma ve düşünme

Çeşitli konularda bilgileri ayrı başlıklar altında toplayan başvuru kaynağı.

**Öğrenme amacı:** “ansiklopedi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bunun hikâyesini Koçu da ansiklopedisine almış.

Murat Belge-Istanbul gezi rehberi · Derlem cümlesi 135786697

### ansiklopedik — Araştırma ve düşünme

Çok çeşitli konularda bilgi veren veya ansiklopedilerle ilgili.

**Öğrenme amacı:** “ansiklopedik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bilgi, ansiklopedik yönden sonsuzdur.

John Fowles Zaman Tüneli Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 265928405

### ansiklopedik sözlük — Dil ve anlatım

Sözcükleri açıklarken kişiler, yerler ve konular hakkında da bilgi veren sözlük.

**Öğrenme amacı:** “ansiklopedik sözlük”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Lafı uzattım yine, Chamberlain'e döneyim; bu kitabını bir tür ansiklopedik sözlük gibi yazmış.

208 başlık · Derlem cümlesi 175385279

### ant — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyi yapacağına veya söylediğinin doğruluğuna dair verilen güçlü söz.

**Öğrenme amacı:** “ant”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tengri'nin huzurunda ant içtim!

Homeric — Moğol Kurdu · Derlem cümlesi 129431259

### antarktik — Doğa ve çevre

Güney Kutbu çevresine ait veya bu bölgede bulunan.

**Öğrenme amacı:** “antarktik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu deneyle, uzayda, Antarktik ve ılıman bölge mikroalglerinin büyüme verileri karşılaştırılarak literatürde ilk kez kutup alglerinin uzayda kullanımına yönelik çalışma gerçekleştiriliyor.

1167 başlık · Derlem cümlesi 212743689

### antarktika — Doğa ve çevre

Dünya'nın en güneyinde yer alan ve Güney Kutbu'nu içine alan buzlarla kaplı kıta.

**Öğrenme amacı:** “antarktika”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Emre Taşkıran, Anadolu Bursiyerleri Programı sayesinde Koç'ta aldığı eğitimle Erzincan'dan Antarktika'da bilim seferine uzanan bir başarı hikâyesine imza attı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115624850

### anten — Doğa ve çevre

Böceklerin başında bulunan, çevreyi duyumsamaya yarayan uzantı.

**Öğrenme amacı:** “anten”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Karınca birkaç adım attı, döndü, sonra aniden antenlerini dikti.

Bernard Werber — Karıncaların Devrimi · Derlem cümlesi 144924811

### antep fıstığı — Doğa ve çevre

Sıcak bölgelerde yetişen bir ağacın sert kabuklu, yağlı ve yeşilimsi içi yenilen meyvesi.

**Öğrenme amacı:** “antep fıstığı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Antep fıstığı, çikolata ve baklavalık yufka ile şahane bir lezzet yakalayan çikolatalı katmer, tabakta harika gözüküyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 112789630

### antep işi — Toplum ve günlük yaşam

Gaziantep'e özgü, bazı iplikleri çekilen kumaşa desen işlenerek yapılan el işi.

**Öğrenme amacı:** “antep işi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gümrük Han Yaşayan Müze'de cam üfleme, bakır işleme, kilim dokuma, takunya yapımı, ebru sanatı, Antep işi ve kutnu dokuma zanaatları yaşatılmaktadır.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 111930257

### antet — Dil ve anlatım

Bir kâğıdın üst bölümünde bulunan, gönderen kuruluşu tanıtan yazı veya işaret.

**Öğrenme amacı:** “antet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sayfanın üstündeki standart CIA teşkilatı antetini görünce, şaşkınlığı daha da arttı.

Kayip Sembol - Dan Brown.temiz.txt · Derlem cümlesi 100947524

### antialerjik — Doğa ve çevre

Alerjinin yol açtığı belirtileri azaltmak veya önlemek için kullanılan ilaçların özelliğini anlatan söz.

**Öğrenme amacı:** “antialerjik” sözünün bu anlamını örnekteki antialerjik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Tedavide alerjenlerden korunmak için kortizonlu spreyler ve antialerjik ilaçlardan faydalanılıyor.

Hapşırmaktan Ciğerleri Bırakmamıza Neden Olan Bahar Alerjisinden Korunmanın Yolları Nelerdir? · Derlem cümlesi 389452172

[Kaynak](https://www.webtekno.com/bahar-alerjisinden-nasil-korunabilirsiniz-h122898.html)

### antibiyotik — Doğa ve çevre

Bakterilerin yol açtığı bazı enfeksiyonlarda kullanılan ilaç.

**Öğrenme amacı:** “antibiyotik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu dönemde hastaya sistemik antibiyotik tedavisi verilir.

Banlı_Reçete_2002.temiz.txt · Derlem cümlesi 3821791

### antifriz — Doğa ve çevre

Soğutma suyunun düşük sıcaklıklarda donmasını güçleştiren katkı.

**Öğrenme amacı:** “antifriz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Radyatörden de antifrizle karışık su akıyordu.

Stephen King Christine Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 203354589

### antihijyenik — Eğitim ve toplum

Temizlik ve sağlık kurallarına uygun olmayan.

**Öğrenme amacı:** “antihijyenik” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> işte ben böylesi antihijyenik ortamlarda

Küçük İskender — Papağana Silah Çekme · Derlem cümlesi 137003782

### antik — Dil ve anlatım

Eski çağların kültür ve uygarlıklarıyla ilgili.

**Öğrenme amacı:** “antik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aradığımız onca şey, antik sanat eserleri.

David Gibbins — Bizans Altınları · Derlem cümlesi 143079149

### antika — Dil ve anlatım

Geçmiş dönemlerden kalmış, yaşı, nadirliği veya işçiliği nedeniyle değer taşıyan eşya.

**Öğrenme amacı:** Eski eşyanın hangi özelliklerle değerlendirildiğini düşünmek.

> Raflar ve dolaplar tuhaf antikalarla doluydu.

Carl-Johan Vallgren — Garip Aşk Öyküsü, Bir · Derlem cümlesi 112190449

### antikor — Doğa ve çevre

Bağışıklık sisteminin belirli yabancı yapılara bağlanarak savunmaya yardımcı olan proteini.

**Öğrenme amacı:** “antikor”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bedende mikroplara karşı antikorlar vardır.

Süleyman Ateş — Kur'an Ansiklopedisi · Derlem cümlesi 109415454

### antik çağ — Dil ve anlatım

Eski Yunan ve Roma gibi eski uygarlıkların yaşadığı tarih dönemi.

**Öğrenme amacı:** “antik çağ”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Antik çağlardan beri ağlatının tiyatro içinde özel bir yeri vardır.

Günay_Metin_Bilgisi.temiz.txt · Derlem cümlesi 107414164

### antilop — Doğa ve çevre

Genellikle açık otlaklarda yaşayan, ince bacaklı ve çoğu türü boynuzlu otçul memeli.

**Öğrenme amacı:** “antilop”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kısa otlu bu çayırda kavisli boynuzları olan antiloplar otluyorlardı.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #9 - Yırtıcı Kuş · Derlem cümlesi 111465427

### antioksidan — Doğa ve çevre

Maddelerin oksitlenmesini yavaşlatan; besinlerde ve canlılarda bulunabilen madde.

**Öğrenme amacı:** “antioksidan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu durum, Hollanda teknolojisi için, narenciye kabuklarından pektin, domates kabuklarından likopen ve üzüm çekirdeklerinden antioksidanlar gibi yüksek değerli biyoaktif bileşikleri gıda bileşenlerinde kullanmak üzere geri kazanmak için önemli bir fırsat yaratmaktadır.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 111204653

### antipatik — Toplum ve günlük yaşam

Tavrıyla başkalarında yakınlık duygusu uyandırmayan.

**Öğrenme amacı:** “antipatik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tupra şimdi antipatik ve küstah olmuştu.

Javier Marias Yarınki Yüzün Cilt 2 Dans ve Rüya Metis Yayınları · Derlem cümlesi 194943313

### antiseptik — Doğa ve çevre

Deri üzerindeki veya bir yaradaki mikropları azaltmak için kullanılan madde özelliğinde olan.

**Öğrenme amacı:** “antiseptik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayrıca ağrı kesici, yara bandı, antiseptik ürünler ve temel ilk yardım malzemeleri de seyahat çantasında bulunmalıdır.

759 başlık · Derlem cümlesi 164789900

### antisiklon — Doğa ve çevre

Hava basıncının çevresine göre yüksek olduğu geniş bölge.

**Öğrenme amacı:** “antisiklon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Son günlerde, Orta ve Güney Avrupa üzerinde büyük bir antisiklon etkisini sürdürüyor ve Alp bölgesindeki hava durumunu etkiliyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115829016

### antlaşmak — Toplum ve günlük yaşam

Tarafların belirli konularda birbirlerine söz vererek antlaşma yapması.

**Öğrenme amacı:** “antlaşmak” sözünün bu anlamını örnekteki antlaştılar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Barış yapmak üzere antlaştılar, öyle mi?

William Shakespeare Kral John Mitos Boyut Yayınları · Derlem cümlesi 276235678

### antoloji — Dil ve anlatım

Şiir veya öykü gibi eserlerden seçilmiş örnekleri bir araya getiren kitap.

**Öğrenme amacı:** “antoloji”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Buna planlı, ya da sistematik bir antoloji denebilir.

Türkiye Tarihi 3 - Osmanli Devleti 1600-1908.temiz.txt · Derlem cümlesi 102861635

### antrakt — Dil ve anlatım

Tiyatro veya benzeri bir gösteride verilen ara.

**Öğrenme amacı:** “antrakt”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tiyatroda antrakta büfeye gitmiştim.

Dostoyevski Öyküler İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 269671570

### antre — Toplum ve günlük yaşam

Bir evin girişinde bulunan, odalara veya diğer bölümlere geçiş sağlayan alan.

**Öğrenme amacı:** Ev bölümlerini işlevleriyle tanımak.

> Mutfak, antre, bir oturma, bir de yatak odasından oluşuyordu.

Anna Seghers - Ödül.temiz.txt · Derlem cümlesi 4831829

### antrenman — Toplum ve günlük yaşam

Bir sporda beceri ve gücü geliştirmek için düzenli yapılan çalışmalar.

**Öğrenme amacı:** “antrenman”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Günlük antrenmanlar sana yetmez.

Brandon Sanderson Savaş Ritmi Fırtınaışığı Arşivi 4 Cilt 1 Akılçelen Yayınları · Derlem cümlesi 226501981

### antrenör — Dil ve anlatım

Sporcuların çalışmalarını planlayan ve onları yarışmalara hazırlayan kişi.

**Öğrenme amacı:** “antrenör”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Antrenör Gürses, Kore Gazisiydi.

Soner Yalçın — Kayıp Sicil · Derlem cümlesi 132189389

### anüs — Doğa ve çevre

Sindirim sisteminin sonunda, dışkının vücuttan çıktığı açıklık.

**Öğrenme amacı:** “anüs”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kız bebeklerde idrarın çıktığı üretra ile dışkının çıktığı anüs birbirine çok yakın olduğundan, idrar yolu enfeksiyonu gelişme riski erkek bebekten fazladır.

206 başlık · Derlem cümlesi 185583713

### anyon — Doğa ve çevre

Eksi elektrik yükü taşıyan atom veya atom grubu.

**Öğrenme amacı:** “anyon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tuzlar, pozitif yüklü katyonlar ve negatif yüklü anyonlardan oluşan bileşiklerdir.

1168 başlık · Derlem cümlesi 223654691

### aort — Doğa ve çevre

Oksijence zengin kanı kalpten vücuda taşıyan en büyük atardamar.

**Öğrenme amacı:** “aort”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aort yetmezliği, aort kapaklarının yeterince kapanamamasıdır.

Demir_A'dan_Z'ye_Hastalıklar.temiz.txt · Derlem cümlesi 106464326

### apansız — Dil ve anlatım

Hiç beklenmeyen bir anda.

**Öğrenme amacı:** “apansız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Eski müdür bir hafta önce apansız istifa etmişti çünkü. "

Ayn Rand - Atlas Silkindi.temiz.txt · Derlem cümlesi 3727408

### aparmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyi sahibinin izni olmadan gizlice almak; çalmak.

**Öğrenme amacı:** “aparmak” sözünün bu anlamını örnekteki aparmışım kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Sanki bir şeyler çalmışım aparmışım gibi muamele görmek beni yıprattı.

119 başlık · Derlem cümlesi 322723031

### apartman — Toplum ve günlük yaşam

Birden fazla dairenin katlar hâlinde yer aldığı konut yapısı.

**Öğrenme amacı:** “apartman”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Apartmanın merdivenlerinden inmeye başladı.

Doğu Yücel — Hayalet Kitap · Derlem cümlesi 142797686

### apart otel — Toplum ve günlük yaşam

Konukların kendi yemeklerini hazırlayabileceği mutfaklı bölümleri olan konaklama yeri.

**Öğrenme amacı:** “apart otel”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Olay, 26 Kasım 2025'te Antalya'nın Muratpaşa ilçesi Güzeloba Mahallesi'ndeki bir apart otelin kafeteryasında meydana geldi.

54 başlık · Derlem cümlesi 123057330

### apar topar — Dil ve anlatım

Hazırlanmaya veya ayrıntılara zaman ayırmadan, telaşla.

**Öğrenme amacı:** İkilemenin davranışın hızına katkısını açıklamak.

> Apar topar dizüstü bilgisayarını kapattı.

Elif Şafak — Aşk · Derlem cümlesi 131277917

### apayrı — Dil ve anlatım

Bir başkasından çok farklı olan.

**Öğrenme amacı:** “apayrı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gerçek dünyadaki gerçeklikten apayrı bir dünya.

Özgür — Rüyaların Yorumlanmasında Farklı Perspektifler: Hızır, İslami İnanış ve Freud · Derlem cümlesi 152607161

### apaz — Dil ve edebiyat

Miktarı çok az olan.

**Öğrenme amacı:** “apaz” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Çoktan razı bir apaz buğdaya,

Can Yücel Bütün Şiirleri 11 Her Boydan Dünya Şiirinden Seçmeler Adam Yayınları · Derlem cümlesi 239921663

### apış — Doğa ve çevre

İki bacağın üst kısmında, uylukların arasında kalan bölüm.

**Öğrenme amacı:** “apış” sözünün bu anlamını örnekteki apış arasına kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Misty'nin bacağı ayak bileğinden apış arasına kadar cam elyafından bir alçı halinde.

Chuck Palahniuk — Günce · Derlem cümlesi 111015103

### apışmak — Dil ve anlatım

Şaşkınlık yüzünden ne yapacağını veya söyleyeceğini bilememek.

**Öğrenme amacı:** “apışmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> O zaman da apışıp kalırsın işte.

Ralf Rothmann — Deniz Kenarında Geyikler · Derlem cümlesi 134155537

### aplik — Toplum ve günlük yaşam

Duvara tutturularak kullanılan aydınlatma lambası.

**Öğrenme amacı:** Aydınlatma araçlarını yerleşimlerine göre ayırmak.

> Oda sadece duvardaki apliklerle aydınlatılıyordu.

Haruki Murakami — Zemberekkuşu'nun Güncesi · Derlem cümlesi 131063791

### aplike — Dil ve anlatım

Bir yüzeye başka bir parçanın eklenmesiyle yapılan süsleme.

**Öğrenme amacı:** “aplike”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Üzerinde renkli karelerden oluşan bir kazak vardı ve ön tarafına çilli ve çift örgülü yünden saçlı bir kız yüzü aplike edilmişti.

Tami Hoag - Deer Lake #1 - Gece Günahları.temiz.txt · Derlem cümlesi 103606625

### apolet — Toplum ve günlük yaşam

Üniformanın omzuna takılan, süs veya rütbe işareti taşıyan parça.

**Öğrenme amacı:** “apolet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Omuzlarında hâlâ apoletleri vardı.

Aleksey Tolstoy - Azap Yolları #2 - Yıl 1918.temiz.txt · Derlem cümlesi 5372235

### aport — Dil ve anlatım

Bir köpeğe gösterilen şeyi alıp getirmesini söylemek için kullanılan komut.

**Öğrenme amacı:** “aport”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Köpeğin sahibi " aport " talimatını verince, köpek çalıya atlar, kuş havalanır.

140 başlık · Derlem cümlesi 154180643

### apostrof — Matematik ve dil

Yazıda bazı ek veya harf ayrımlarını göstermek için kullanılan kesme işareti.

**Öğrenme amacı:** “apostrof”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> DELL'S yazıyordu ve apostrof yerine bir kokteyl bardağı vardı.

Stephen King Korku Ağı Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 203770499

### apseleşmek — Doğa ve çevre

Bir bölgede irin birikerek apse oluşmak.

**Öğrenme amacı:** “apseleşmek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Çıban çok hızlı seyreder, bazen saatler içinde apseleşebilir.

788 başlık · Derlem cümlesi 269890715

### apsis — Matematik ve dil

Koordinat düzleminde bir noktanın yatay konumunu gösteren x değeri.

**Öğrenme amacı:** “apsis” sözünün bu anlamını örnekteki apsisleri kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bu noktaların apsisleri Tablo 4'te Kategori eşik (Andrich) sütunundaki değerlere karşılık gelmektedir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 115082768

### ar — Dil ve anlatım

Kişinin uygunsuz bulduğu bir davranış karşısında duyduğu utanma duygusu.

**Öğrenme amacı:** “ar” sözünün bu anlamını örnekteki ar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Halkın Allah korkusunu kaldırmışlar, ar ve namusu tamamıyla mahvetmişler.

Ahmet Cevdet Paşa - Osmanlı İmparatorluğu Tarihi (2 Cilt).temiz.txt · Derlem cümlesi 5894939

### ara — Toplum ve günlük yaşam

Birbirinden ayrı duran nesne, kişi veya yerleri ayıran uzaklık.

**Öğrenme amacı:** “ara”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Orada iki yatağın arasında, ayaküstü, Ufaklık Nuri'nin hikâyesini dinliyorsun.

Erdal Oz-Yaralisin · Derlem cümlesi 142426967

### araba — Toplum ve günlük yaşam

İnsan veya yük taşımak için kullanılan, tekerlekler üzerinde ilerleyen kara taşıtı.

**Öğrenme amacı:** Taşıtları ortak ve farklı özellikleriyle karşılaştırmak.

> Atlı araba da insan taşır, bisiklet de, kamyon da.

Berna Moran — Edebiyat Kuramları ve Eleştiri · Derlem cümlesi 129338184

### arabalı vapur — Toplum ve günlük yaşam

Yolcularla birlikte kara taşıtlarını da suyun karşı kıyısına taşıyan gemi.

**Öğrenme amacı:** “arabalı vapur”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Birinci Boğaz Köprüsü yapılıncaya kadar, boğazın iki yakasını arabalı vapurlar birleştirirdi.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3794733

### arabaşı — Toplum ve günlük yaşam

Çorbayla birlikte yenilen, su ve unla hazırlanıp soğutulan hamur; bu hamurla sunulan yemek.

**Öğrenme amacı:** “arabaşı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Senin için yaptım bu arabaşını!

Yusuf Eradam Zıvanasız Denemeler Alkım Yayınları · Derlem cümlesi 287796214

### araba mezarlığı — Toplum ve günlük yaşam

Hurdaya çıkmış veya çok eskimiş arabaların bir arada bırakıldığı alan.

**Öğrenme amacı:** “araba mezarlığı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sonra, çalıların ve çürümüş çitlerin arasından süzülerek arkadaki araba mezarlığına doğru gitti.

Arkadi & Boris Strugatski - Uzayda Piknik(Nirengi).temiz.txt · Derlem cümlesi 4617524

### arabozan — Toplum ve günlük yaşam

İnsanların dostluğunu bozup onları birbirine küstüren.

**Öğrenme amacı:** “arabozan” sözünün bu anlamını örnekteki arabozanların kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> (Nice öyküde hısımları birbirine düşman etmek isteyen müsfitlerin ya da sevgilileri ayırmak isteyen arabozanların mektupları iletmediğini, yanı kötülerin bir şekilde postaya müdahale ettiğini okuruz.)

Komşudan gelen tabak boş dönmüyorsa umut vardır! · Derlem cümlesi 380305241

[Kaynak](https://www.birgun.net/makale/komsudan-gelen-tabak-bos-donmuyorsa-umut-vardir-408189)

### aracı — Toplum ve günlük yaşam

Bir malın satıcısı ile alıcısı arasında bağlantı kuran kişi.

**Öğrenme amacı:** “aracı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Biti biraz kanlanınca, neden aracıya para kaptırayım ki, diye düşündü, malı doğrudan almaya başladı.

Ahmet Ümit - Beyoğlu'nun En Güzel Abisi.temiz.txt · Derlem cümlesi 5767006

### aracılığıyla — Dil ve anlatım

Bir kişinin, kurumun veya aracın yardımıyla.

**Öğrenme amacı:** “aracılığıyla”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Berlin, şartlarını İspanya aracılığıyla bildirecekti.

Paris Duserken - Ilya Ehrenburg.temiz.txt · Derlem cümlesi 100619675

### aracılık — Toplum ve günlük yaşam

İki tarafın iletişim kurmasına veya bir işin gerçekleşmesine yardımcı olma.

**Öğrenme amacı:** “aracılık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu nedenlerle Mısır'daki bilim ortamı, Yunan ile Arap tıp ve bilimi arasında etkin bir aracılık görevi yapamadı.

Zeki Tez - Tıbbın Gizemli Tarihi.temiz.txt · Derlem cümlesi 101746495

### araç — Toplum ve günlük yaşam

Bir işi gerçekleştirmek için kullanılan nesne veya teknik düzenek.

**Öğrenme amacı:** “araç”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yaşamımızı kolaylaştıran sayısız araç ve gerecin nasıl var olduklarını bir düşünelim.

Emre Dorman — İnsanlar Uyurlar Ölünce Uyanırlar · Derlem cümlesi 142473799

### arada bir — Matematik ve dil

Düzenli veya sık olmayarak, zaman zaman.

**Öğrenme amacı:** “arada bir”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arada bir altından çat pat diye sesler çıkarıyor, sonra hır ediyor, çalışmıyordu.

Muzaffer �zg� - Z�kk�m�n K�k�.temiz.txt · Derlem cümlesi 100702553

### arada sırada — Matematik ve dil

Düzenli olmadan, zaman zaman.

**Öğrenme amacı:** “arada sırada”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ee, arada sırada arızalandığı da oluyor.

Julian Barnes — Seni Sevmiyorum · Derlem cümlesi 117056867

### araf — Eğitim ve toplum

İslam inancında cennet ile cehennem arasında bulunduğuna inanılan yer.

**Öğrenme amacı:** “araf” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Hal olarak Barzakh'ta, Araf'tadırlar.

Lale Müldür Anne Ben Barbar Mıyım Edebi Şeyler Yayınları — 2013 · Derlem cümlesi 402735448

### arafat — Toplum ve günlük yaşam

Mekke yakınında, hacıların Kurban Bayramı'ndan önceki gün toplanıp dua ettikleri alan.

**Öğrenme amacı:** “arafat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Hacılar Arafat duruşundan sonra Müzdelife'ye gelir, sabah namazını buradaki Meş ' ar-i Harâm'da kılarlar.

Süleyman Ateş — Kur'an Ansiklopedisi · Derlem cümlesi 109425184

### araka — Doğa ve çevre

Kabuklarının içindeki iri, yeşil taneleri yemeklerde kullanılan bezelye çeşidi.

**Öğrenme amacı:** “araka” sözünün bu anlamını örnekteki arakanın kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Dan, arakanın Jenny'nin iştahla yediği sebzelerden biri olduğunu hatırlamıştı.

John Fowles — Daniel Martin · Derlem cümlesi 138549120

### aralamak — Toplum ve günlük yaşam

Kapalı bir şeyi küçük bir açıklık kalacak kadar açmak.

**Öğrenme amacı:** “aralamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kapıyı sessizce araladı ve içeri büzüldü.

Robert A. Heinlein — Dünya Batıyor · Derlem cümlesi 133701663

### aralanmak — Dil ve anlatım

Kapalı duran bir şeyin bütünüyle açılmayıp dar bir açıklık oluşturması.

**Öğrenme amacı:** Hareketin derecesini belirlemek.

> İçeriden kalın bir zincirle bağlı olan kapı aralandı.

Jules Verne — Begümün 500 Milyonu · Derlem cümlesi 118974887

### aralık — Doğa ve bilim

İki şeyin ya da iki bölümün arasında kalan boşluk.

**Öğrenme amacı:** “aralık” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> O minnacık kapı aralığını sonuna kadar zorlamaya karar verdik.

Sadık Akbayır Orhan Pamuk Yaşar Kemal Zamansız Bir Karşılaşma Ferfir Yayınları · Derlem cümlesi 290045347

### aralık — Toplum ve günlük yaşam

Kasım ayından sonra gelen, otuz bir gün süren ay.

**Öğrenme amacı:** “aralık” sözünün bu anlamını örnekteki Aralık'ta kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ertesi gün, yani 14 Aralık'ta, durgun ve soğuk bir sabaha uyandık.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102444205

### aralıklı — Dil ve anlatım

Aralarında boşluk bırakılmış.

**Öğrenme amacı:** “aralıklı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir düzine çift aralıklı daktilo edilmiş sayfa zımbalanmış ve davaların altı çizilmişti.

Steve Martini — Yargıç · Derlem cümlesi 109809563

### aralıksız — Dil ve anlatım

Durma veya kesilme olmadan devam ederek.

**Öğrenme amacı:** Süreklilik bildiren sözcüklerin etkisini açıklamak.

> Hiç aralıksız üç gündür doludizgin koşturulan atların nal sesleri tepelerde yankılanıyor.

Radi Fiş — Bende Halimce Bedreddinem · Derlem cümlesi 116527764

### arama — Araştırma ve düşünme

Birini, bir şeyi veya bir bilgiyi bulmaya yönelik çalışma.

**Öğrenme amacı:** “arama”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kullanıcıların turnuvaya katılan milli takımlarla ilgili yaptığı aramalarda en çok kadro bilgileri, maç takvimleri ve takım formaları araştırılıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108590989

### aramak — Toplum ve günlük yaşam

Yerini bilmediği birini veya şeyi bulmaya çalışmak.

**Öğrenme amacı:** “aramak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Carax'i aradım ama bulamadım.

Carlos Ruiz Zafon — Rüzgarın Gölgesi · Derlem cümlesi 144534858

### arama bülteni — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin ya da eşyanın bulunması için tanıtıcı bilgilerle yayımlanan resmî arama duyurusu.

**Öğrenme amacı:** “arama bülteni”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Cheyenne, onun adına bir arama bülteni çıkartalım, bir de Daniels'ın çiftliğine bir devriye ekibi gönderelim, her ihtimale... "

Steven James — Bowers Dosyaları #3 - At · Derlem cümlesi 109769506

### arama ruhsatı — Toplum ve günlük yaşam

Belirli bir yerde maden veya petrol aramak için yetkili kurumdan alınan resmî izin.

**Öğrenme amacı:** “arama ruhsatı” sözünün bu anlamını örnekteki arama ruhsatının kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Enerji Günlüğü - Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlügü, Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı'nın (TPAO) Adıyaman ve Diyarbakır illerindeki petrol arama ruhsatının süresini 26 Mart 2026 tarih ve 8008 sayılı kararla iki yıl uzattı.

Adıyaman - Diyarbakır hattında petrol arama süresi uzatıldı · Derlem cümlesi 400011762

[Kaynak](https://www.enerjigunlugu.net/adiyaman-diyarbakir-hattinda-petrol-arama-suresi-uzatildi-67593h.htm)

### arama tarama — Eğitim ve toplum

Güvenlik görevlilerinin yasak veya tehlikeli bir şeyi bulmak için yaptığı arama işi.

**Öğrenme amacı:** “arama tarama” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Komutanlığı arama tarama için cumartesi gece yarısından pazar günü saat 15: 00'e kadar

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 254673465

### aramice — Dil ve anlatım

Orta Doğu'da çok eski zamanlardan beri kullanılan ve günümüzde de bazı toplulukların konuştuğu bir dil.

**Öğrenme amacı:** “aramice”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Likçe, Aramice ve Grekçenin birlikte yer aldığı üç dilli yazıt, Likçenin çözülmesinde temel kaynaklardan biri olarak kabul ediliyor.

190 başlık · Derlem cümlesi 150340128

### aranjman — Dil ve anlatım

Bir müzik parçasını belirli çalgılar veya sesler için yeniden düzenleme.

**Öğrenme amacı:** “aranjman” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Finale kalan eserlerin profesyonel düzenleme ve aranjman çalışmaları Bakanlık stüdyolarında tamamlanırken, marşların dijital platformlarda yayımlanması için de çalışmalar yürütülüyor.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 4928337

### aranmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyi edinmek isteyenler bulunmak; istenmek.

**Öğrenme amacı:** “aranmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sina'nın kuzeydoğu kısımları pekâlâ o çok aranan soğanların kaynağı olabilir.

Zecharia Sitchin - Dünya Tarihçesi 2-Gökyüzüne Merdiven.temiz.txt · Derlem cümlesi 101773268

### arap — Toplum ve günlük yaşam

Başlıca Orta Doğu ve Kuzey Afrika'da yaşayan, Arapça ve ortak kültürle birbirine bağlı halklardan kişi.

**Öğrenme amacı:** “arap”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aynı şekilde bir Arap coğrafyacısı olan İbn el - Fakih de Nevbahar tapınağının ateşperest tapınağı olmadığını açıklamaktadır.

Komisyon — Türkler Cilt 05 Ortaçağ · Derlem cümlesi 113953577

### arapça — Dil ve anlatım

Orta Doğu ve Kuzey Afrika'daki birçok ülkede kullanılan, Sami dilleri grubundan bir dil.

**Öğrenme amacı:** “arapça”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yüklenmiş ses dosyaları arasında İngilizce, Çince, Almanca, Japonca, Fransızca, İspanyolca, Korece ve Arapça bulunuyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108590901

### arapsaçı — Dil ve anlatım

İç içe geçerek ayrılması veya çözülmesi güçleşmiş karışıklık.

**Öğrenme amacı:** Bitki adının benzetmeyle kullanımını fark etmek.

> Bayan Redmond kucağındaki arapsaçı halindeki nakış ipliklerini çözmeye başladı.

Susanna Clarke — Jonathan Strange ve Bay Norrell · Derlem cümlesi 109588607

### arap alfabesi — Matematik ve dil

Arapçanın yazımında kullanılan, harfleri sağdan sola sıralanan yazı sistemi.

**Öğrenme amacı:** “arap alfabesi” sözünün bu anlamını örnekteki Arap alfabesinin kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> O Arap alfabesinin Türkçenin özelliklerine özgü olmadığını anlar ve Hatt-ı Baburi adlı alfabesini meydana getirir.

Bota Bokuleva, Rauşangül Avakova, Jenisbek Abeldayev — Türk Kültürünün Hindistan Uygarlığına Etkisi — 2012 · Derlem cümlesi 396735305

### arap rakamları — Ses bilgisi

Bugün sayıları yazarken kullandığımız 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8 ve 9 işaretleri.

**Öğrenme amacı:** “arap rakamları” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> 3. Yıl ve ay adlarından önce gelen sayılar Arap rakamlarıyla yazıldığında,

5 yazar — 5 başlık — 2026 · Derlem cümlesi 263274271

### arap sabunu — Toplum ve günlük yaşam

Genellikle ev temizliğinde kullanılan, koyu kıvamlı, sarımsı kahverengi yumuşak sabun.

**Öğrenme amacı:** “arap sabunu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atık yağlardan Arap sabunu yapıyoruz deterjan olarak, el sabunumuzu da kendimiz yapıyoruz.

Sürdürülebilirliğin kafe’leşmiş hali · Derlem cümlesi 384257999

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/surdurulebilir-yasam/surdurulebilirligin-kafelesmis-hali-174364)

### ararot — Doğa ve çevre

Bazı sıcak bölge bitkilerinin toprak altındaki bölümlerinden elde edilen, yiyecekleri koyulaştırmada kullanılan nişasta.

**Öğrenme amacı:** “ararot”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ararot tozu filmlere mukavemet ve besin değeri katmıştır.

Nuray Erkan, Seda Oğur — Gıda Güvencesinde Akuatik Kaynaklar ve Sürdürülebilir Gıda Güvenliği · Derlem cümlesi 355579797

### arasat — Dil ve anlatım

İslam inancında, insanların ölümden sonra yeniden dirilip hesap vermek üzere toplanacakları yer.

**Öğrenme amacı:** “arasat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Evin içi kıyamet günü arasat meydanı gibi dümdüzdü...

Mesnevi - 4.Cilt - Mevlana Celaleddin Rumi.temiz.txt · Derlem cümlesi 100736943

### arasız — Dil ve anlatım

Durmadan, ara vermeden.

**Öğrenme amacı:** “arasız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Elinde tuttuğu kâğıdı arasız sallıyordu.

Füruzan Sevda Dolu Bir Yaz YKY · Derlem cümlesi 191580045

### araştırıcı — Araştırma ve düşünme

Bir şeyi öğrenmek için soru soran, inceleyen ve bilgi arayan.

**Öğrenme amacı:** “araştırıcı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gelişime açık olmalarını, sürekli olarak sorgulayıcı ve araştırıcı olmalarını, aceleci davranıp hızlı yükselme hırslarını bir kenara bırakıp, daha sağlam adımlarla deneyimleyerek ve tecrübe edinerek gelişmelerini tavsiye ederim her zaman.

84 başlık · Derlem cümlesi 150278779

### araştırılmak — Araştırma ve düşünme

Bir konu hakkında bilgi toplama ve inceleme yapılması.

**Öğrenme amacı:** “araştırılmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sistemin içindeki bir partinin parasal kaynakları genellikle araştırılmaz.

Mahir Kaynak — Komplo Yok · Derlem cümlesi 122783377

### araştırma — Araştırma ve düşünme

Bir soruya cevap bulmak için bilgi toplayıp inceleme işi.

**Öğrenme amacı:** “araştırma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anket araştırmalarında da en çok kullanılan ölçüm yöntemidir.

Richard Dawkins  - Tanr� Yan�lg�s�.temiz.txt · Derlem cümlesi 100592147

### araştırmacı — Araştırma ve düşünme

Bir soruya cevap bulmak için bilgi ve kanıt toplayıp inceleyen kişi.

**Öğrenme amacı:** Araştırmayı yürüten kişinin rolünü tanımak.

> Bu değer araştırmacı tarafından belirlenmektedir.

Cemaloğlu_ve_Duykuluoğlu_Sosyal_Bilimlerde_Veri_Madenciliği.temiz.txt · Derlem cümlesi 3974121

### araştırmak — Araştırma ve düşünme

Bir şeyi öğrenmek veya açıklığa kavuşturmak amacıyla bilgi toplamak ve incelemek.

**Öğrenme amacı:** “araştırmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama akbabaları gördükten sonra araştırmak isteyecekler.

Buyuk Av - Robert Jordan.temiz.txt · Derlem cümlesi 101438678

### araştırma görevlisi — Araştırma ve düşünme

Üniversitede araştırmalara ve eğitim çalışmalarına katılan akademik görevli.

**Öğrenme amacı:** “araştırma görevlisi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Halen doktora tez çalışmasına devam ettiği İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Alman Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı'nda araştırma görevlisi olarak görev yapmaktadır.

W. G. Sebald - Satürn'ün Halkaları.temiz.txt · Derlem cümlesi 102393494

### arayıcı — Araştırma ve düşünme

Bir şeyi bulmak için çaba gösteren kişi.

**Öğrenme amacı:** “arayıcı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir maden arayıcısının kazması.

Wilbur Smith — Altın Madeni · Derlem cümlesi 120768948

### arayüz — Matematik ve dil

Bir bilgisayar programını kullanmayı sağlayan menü, düğme ve bilgi alanlarının oluşturduğu düzen.

**Öğrenme amacı:** “arayüz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sizce iPhone Kamera uygulamasındaki bu arayüz değişiklikleri günlük çekim alışkanlıklarınızı nasıl etkileyecek?

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108960357

### arazi — Doğa ve çevre

Yüzeyi, toprağı veya kullanım biçimi bakımından ele alınan yeryüzü parçası.

**Öğrenme amacı:** Bir yerin toprak özelliklerini betimlemek.

> Her zamanki gibi, koyu esmer nemli bir araziydi bu.

Aleksey Tolstoy - Azap Yolları #1 - İki Kız Kardeş.temiz.txt · Derlem cümlesi 5378326

### arazöz — Toplum ve günlük yaşam

Yol veya çevreye su püskürtmek için su deposu ve püskürtme düzeneği bulunan taşıt.

**Öğrenme amacı:** Belediye hizmetlerinde kullanılan taşıtları tanımak.

> Arazözler arkalarında ıslak lekeler bırakarak caddelerden geçtiler.

Maj Sjowall, Per Wahloo — Balkondaki Adam · Derlem cümlesi 110846706

### ara bulucu — Toplum ve günlük yaşam

Anlaşamayan kişilerin uzlaşmasına yardım eden.

**Öğrenme amacı:** “ara bulucu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ara bulucu bir tutum, günlük işleri yoluna koyar.

Tom Riseman - I Ching.temiz.txt · Derlem cümlesi 103120513

### ara cümle — Ses bilgisi

Bir cümlenin içine açıklayıcı ek bilgi vermek için yerleştirilen cümle.

**Öğrenme amacı:** “ara cümle” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> ganimetlerle ödüllendirdi " ifadesini pekiştiren bir ara cümledir.

İZZEDDİN ATAY — Fetih Suresinin belâgat açısından incelenmesi — 2026 · Derlem cümlesi 357867017

### ara eleman — Toplum ve günlük yaşam

Bir işin uygulama bölümünde çalışmak için meslek eğitimi almış kişi.

**Öğrenme amacı:** “ara eleman”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu okul, hem bölgedeki iş yerlerinin ara eleman ihtiyacını karşılamak hem de gençleri geleceğin iş insanları olarak yetiştirmek amacıyla kurulmuştur.

Kaan Enuştekin — DİPLOMASİ VE TİCARET BAĞLAMINDA OSMANLI–ABD İLİŞKİLERİNİN GELİŞİMİ — 2026 · Derlem cümlesi 400206345

### ara kesit — Matematik ve dil

Geometrik şekillerin kesiştiğinde ortak olarak taşıdığı noktaların oluşturduğu bölüm.

**Öğrenme amacı:** “ara kesit”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tarentuinlu Arkhytas üç yüzeyin, bir koninin, bir silindirin, bir halkanın ara kesitlerini devreye soktu.

Denis Guedj — Papağan Teoremi · Derlem cümlesi 142953133

### ara konakçı — Doğa ve çevre

Bir asalağın gelişmesinin bir bölümünü geçirdiği, ancak erişkin ya da eşeyli üreme dönemini tamamlamadığı canlı.

**Öğrenme amacı:** “ara konakçı” sözünün bu anlamını örnekteki ara konakçı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Eğer yumurtalar suya ulaşırsa ilk ara konakçı olan su salyangozunu enfekte ederler.

Nuray Erkan, Seda Oğur — Gıda Güvencesinde Akuatik Kaynaklar ve Sürdürülebilir Gıda Güvenliği · Derlem cümlesi 355566358

### ara nağme — Dil ve anlatım

Bir şarkı veya türküde sözlerin arasına, başına ya da sonuna yerleştirilen çalgı bölümü.

**Öğrenme amacı:** “ara nağme”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ancak şarkının sözleri verilmemiş, sadece ezgisi ve ara nağmesi verilmiştir.

Duygu Taşdelen — İSTANBUL ARKEOLOJİ MÜZELERİ KÜTÜPHANESİ’NDE BULUNAN HAMPARSUM MÜZİK YAZISI DEFTERİ ÜZERİNE DEĞERLENDİRME — 2018 · Derlem cümlesi 384008884

### ara seçim — Toplum ve günlük yaşam

İki genel seçim arasında boşalan temsilcilikler için yapılan seçim.

**Öğrenme amacı:** “ara seçim” sözünün bu anlamını örnekteki ara seçim kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Şu ara seçim var ve zaman hızla akıyor.

Demir Küçükaydın — Seçimlerde Sosyalist Politika (Seçim Dönemleri Yazıları - 1979 - 2015) · Derlem cümlesi 142982404

### ara sıcak — Toplum ve günlük yaşam

Bir öğünde ana yemekten önce, çoğunlukla soğuk başlangıçlardan sonra sunulan hafif sıcak yiyecek.

**Öğrenme amacı:** “ara sıcak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Garson ara sıcak olarak Arnavut ciğer ve hamsi tava önerdi.

Memleketi kurtarmak için Şadırvan'ı kurtarmak gerek M · Derlem cümlesi 399711447

[Kaynak](https://www.diken.com.tr/memleketi-kurtarmak-icin-sadirvani-kurtarmak-gerek/)

### ara sınav — Araştırma ve düşünme

Ders dönemi bitmeden yapılan değerlendirme sınavı.

**Öğrenme amacı:** “ara sınav”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Işıl Öğretmen ara sınavdan sonra öğrencilerine her hafta quiz uygulamıştır.

Başol_Araştırmacılar_İçin_İstatistik.temiz.txt · Derlem cümlesi 104692162

### ara sıra — Matematik ve dil

Her zaman değil, bazı zamanlarda.

**Öğrenme amacı:** “ara sıra”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ara sıra mutfakta ağız dalaşları oluyor.

Aylak Adam - Yusuf Atilgan.temiz.txt · Derlem cümlesi 101602382

### ara söz — Dil ve anlatım

Konuşurken veya yazarken asıl konunun arasına eklenen yan açıklama.

**Öğrenme amacı:** “ara söz” sözünün bu anlamını örnekteki arasöz kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Burada arasöz olarak şunu eklemekte fayda var.

Habib Türker — Şiire İlişkin Felsefi Bir Soruşturma: İmkanı ve Tanımı — 2019 · Derlem cümlesi 399923806

### arbede — Toplum ve günlük yaşam

İnsanların birbirini itip kakmasıyla oluşan karışıklık.

**Öğrenme amacı:** “arbede”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Binanın önünde polislerle işçiler arasında büyük bir arbede yaşanıyordu.

Tol - Murat Uyurkulak.temiz.txt · Derlem cümlesi 100323433

### ardıç — Doğa ve çevre

Yıl boyunca yeşil kalan, iğne veya pul biçimli yaprakları olan ağaç ya da çalı.

**Öğrenme amacı:** “ardıç”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çam ağaçları, akçakavaklar, hatmi ağaççıkları ve ardıçlar var çepeçevre.

Knut Hamsun — Rosa · Derlem cümlesi 112474516

### ardıç kuşu — Doğa ve çevre

Avrupa ve Asya'da görülen, başı gri, sırtı kahverengi ve göğsü koyu benekli bir ötücü kuş.

**Öğrenme amacı:** “ardıç kuşu” sözünün bu anlamını örnekteki ardıç kuşu kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Siz hiç ardıç kuşu gördünüz mü?

Jutta Dilfurth Ulrike Meinhof Agora Kitaplığı — 2010 · Derlem cümlesi 343789453

### ardıl — Dil ve anlatım

Birinden sonra onun yerini veya görevini alan kişi.

**Öğrenme amacı:** “ardıl”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ahmes'in ilk ardılları (halefleri) bu amaca ulaştılar.

V. Diakov, S. Kovalev - İlkçağ Tarihi 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 102646988

### ardınca — Dil ve anlatım

Birinin veya bir şeyin arkasından.

**Öğrenme amacı:** “ardınca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Develer birbiri ardınca dizilmişlerdi.

Asım Köksal — İslam Tarihi · Derlem cümlesi 110739839

### ardışık — Matematik ve dil

Belirli bir sırada birbirinin hemen ardından gelen.

**Öğrenme amacı:** Ögeler arasında sıra ilişkisi kurmak.

> Diyaloğu, aktüel sesi, müziği ve sessizliği ardışık bir düzene koyuyor.

Kolektif — Aşktan da Üstün 50 Film · Derlem cümlesi 112758602

### ardışık sayılar — Matematik ve dil

Aralarında başka bir tam sayı bulunmadan birer farkla sıralanan tam sayılar.

**Öğrenme amacı:** “ardışık sayılar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Basit düzeyde toplama çıkarma işlemleri yapabiliyor ve ardışık sayıları biliyor artık. "

Süheyla Acar, İshak Kozikoğlu — Ebeveynlerin Okul Öncesi Eğitimden Beklentilerinin Karşılanmasına İlişkin Görüşleri — 2026 · Derlem cümlesi 394214672

### ardı ardına — Matematik ve dil

Birinin hemen ardından öteki gelecek biçimde.

**Öğrenme amacı:** “ardı ardına”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ardı ardına iflas haberleri gelmeye başladı.

Şafak Altun — Popüler Ekonomi Masalları · Derlem cümlesi 109372576

### ardı sıra — Matematik ve dil

Bir kişinin veya şeyin arkasından.

**Öğrenme amacı:** “ardı sıra”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dolarhyde dört sanat öğrencisinin ardı sıra girdi.

Thomas Harris - Hannibal Lecter #1 - Kızıl Ejder.temiz.txt · Derlem cümlesi 103281706

### ardiye — Toplum ve günlük yaşam

Eşya veya malın kullanılıncaya kadar saklandığı depo.

**Öğrenme amacı:** Saklama mekânını kullanım amacına göre adlandırmak.

> Bir yaver ardiyenin kapısında bekleyen iki nöbetçiye yemek getirdi.

George R. R. Martin — Buz ve Ateşin Şarkısı #2 - Kralların Çarpışması · Derlem cümlesi 114226935

### arena — Dil ve anlatım

Gösteri veya yarışmaların yapıldığı, çevresinde izleyici yerleri bulunan alan.

**Öğrenme amacı:** “arena”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arenadaki ışıkları yüzde altmışa indirebilir miyiz?

Steven Spielberg — Üçüncü Türle Yakın İlişkiler · Derlem cümlesi 109759399

### argaç — Toplum ve günlük yaşam

Kumaş dokurken boyuna uzanan ipliklerin arasından enine geçirilen iplik.

**Öğrenme amacı:** “argaç”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> XI. yy. ' da tezgâha dik atılan iplere, günümüzdeki gibi eriş (arış), yan atılanlara da arkağ (argaç) deniyordu.

Komisyon — Türkler Cilt 04 Ortaçağ · Derlem cümlesi 114188310

### argın — Dil ve anlatım

Gücü azalmış, bitkin düşmüş.

**Öğrenme amacı:** Yorgunluğu pekiştiren sözcükleri tanımak.

> On iki koca gün sonra, yorgun argın döndüler.

Y. Hakan Erdem - Unomastica Alla Turca.temiz.txt · Derlem cümlesi 102101779

### argon — Doğa ve çevre

Havada az miktarda bulunan, renksiz ve kokusuz bir soy gaz.

**Öğrenme amacı:** “argon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Argon'un keşfinden sonra Ramsay, Argon'un öteki kaynaklarını araştırmaya yöneldi.

132 başlık · Derlem cümlesi 149717028

### arı — Doğa ve çevre

Çoğu çiçeklerden beslenen, polen taşıyarak bitkilerin çoğalmasına yardım eden böcek.

**Öğrenme amacı:** “arı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Patikada bir arı vızıldadı.

Clive_Staples_Lewis_-_Narnia_G_nl_kleri_-_2_-_Aslan_Cad_ve_Dolap.temiz.txt · Derlem cümlesi 101338098

### arı — Dil ve anlatım

İçine yabancı ya da niteliğini bozacak bir şey karışmamış, temiz kalmış.

**Öğrenme amacı:** “arı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Temiz, arı ve duru bir dille yazmak ona yeter.

Alexandre Dumas Fills - Kamelyalı Kadın.temiz.txt · Derlem cümlesi 100409331

### arıkovanı — Doğa ve çevre

Yengeç takımyıldızı yönünde görülen, çok sayıda yıldızın bir arada bulunduğu yıldız kümesi.

**Öğrenme amacı:** “arıkovanı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> M44 Arıkovanı yıldız kümesi, gökyüzünün en belirgin kümelerinden biridir.

sayi — 0413 · Derlem cümlesi 168441694

### arılamak — Dil ve anlatım

Bir kişide veya şeyde kusur bulunmadığını söylemek.

**Öğrenme amacı:** “arılamak” sözünün bu anlamını örnekteki arılamak kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Efendi; insanları arılamak güçtü gerçekten.

Vedat Türkali Güven Cilt II Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 195946949

### arılar — Doğa ve çevre

Çoğunlukla çiçek özü ve çiçek tozuyla beslenen, bitkilerin tozlaşmasına katkıda bulunan böcekler.

**Öğrenme amacı:** “arılar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu arılar bir çocuk parmağı büyüklüğünde arılardı.

Yaşar Kemal — Yaşar Kemal Kendini Anlatıyor - Alain Bosquet ile Görüşmeler · Derlem cümlesi 120636789

### arılık — Doğa ve çevre

Arıcılık yapmak için kovanların yerleştirildiği alan.

**Öğrenme amacı:** “arılık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ali Kutluer'in arılığındaki 60 kovanda 1 milyon 200 bin işçi arı çalışıyor.

Bursa'da babasının mide rahatsızlığının tedavisi için başladı: 51 yıldır mesleği oldu · Derlem cümlesi 352843451

[Kaynak](https://www.bursahakimiyet.com.tr/bursa/bursa-da-babasinin-mide-rahatsizliginin-tedavisi-icin-basladi-51-yildir-meslegi-oldu-1698125)

### arınmak — Toplum ve günlük yaşam

Kir veya yabancı maddelerden kurtularak temiz duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “arınmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " O duru, sıcak suyun içinde uzanıp yatarken tüm pisliklerden arındığımı hissediyordum.

Sylvia Plath — Sırça Fanus · Derlem cümlesi 109495466

### arıtıcı — Doğa ve çevre

Suyun içindeki istenmeyen maddeleri ayırmaya yarayan araç.

**Öğrenme amacı:** “arıtıcı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Zaten suyu oraya gitsin diye yapıyordum, o yüzden bunu pek umursamıyorum ve su arıtıcı 50 litreye yakın su çıkarmadığında şaşırmadım.

Andy Weir - Marslı.temiz.txt · Derlem cümlesi 101659501

### arıtım — Doğa ve çevre

Bir maddenin içindeki istenmeyen başka maddeleri ayırıp temizleme.

**Öğrenme amacı:** “arıtım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yirmi yıl önce, " dedi Dr. Robert, " bir süre bakır arıtımında çalışmıştım.

Aldous Huxley - Ada.temiz.txt · Derlem cümlesi 5451360

### arıtmak — Doğa ve çevre

Bir maddenin içindeki istenmeyen karışımları ayırıp onu temizlemek.

**Öğrenme amacı:** “arıtmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Demiri tekrar arıtmak gerekir.

Yalcin Kucuk-Sovyetler Birliginde Sosyalizmi.temiz.txt · Derlem cümlesi 102079616

### arıza — Toplum ve günlük yaşam

Bir aygıtın veya sistemin düzgün çalışmasını engelleyen bozukluk.

**Öğrenme amacı:** “arıza”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kapadokya civarında araç arıza yapar.

Ahmet Şerif İzgören - Süpermen Türk Olsaydı Pelerinini Annesi Bağlardı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3424896

### arızalanmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir araç veya sistemde çalışmayı bozan sorun çıkmak.

**Öğrenme amacı:** “arızalanmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ee, arada sırada arızalandığı da oluyor.

Julian Barnes — Seni Sevmiyorum · Derlem cümlesi 117056867

### arızalı — Toplum ve günlük yaşam

Bir parçası veya işleyişi bozulmuş.

**Öğrenme amacı:** “arızalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arızalı uçağa dair haber kadını çökertmişti.

Guillermo Del Toro, Chuck Hogan — Ölümcül Tür Üçlemesi #1 - Ölümcül Tür · Derlem cümlesi 141375372

### arızasız — Toplum ve günlük yaşam

Bir aksaklık çıkmadan.

**Öğrenme amacı:** “arızasız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yolculuk Bulgaristan sınırlarına kadar arızasız geçti.

Ünlü ve Özcan — 20.Yüzyıl Türk Edebiyatı 1923-1940 · Derlem cümlesi 130298646

### arı beyi — Doğa ve çevre

Bal arısı topluluğunda yumurtlama görevini üstlenen ana arı için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “arı beyi” sözünün bu anlamını örnekteki Arı beyi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Arı beyi, diğerlerine göre daha büyüktür.

Beydaba — Kelile ve Dimmne · Derlem cümlesi 116496552

### arı kovanı — Doğa ve çevre

Arıların barındığı, yavrularını büyüttüğü ve peteklerde bal biriktirdiği yapay yuva.

**Öğrenme amacı:** “arı kovanı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Toplamda 168 adet arı kovanının dağıtıldığı etkinlikte, üretimin devamlılığına katkı sağlandı.

Alanya belediyesi 168 arı kovanını üreticiyle buluşturdu · Derlem cümlesi 373412214

[Kaynak](https://www.yenialanya.com/alanya-belediyesi-168-ari-kovanini-ureticiyle-bulusturdu)

### arı kuşu — Doğa ve çevre

İnce uzun gagasıyla uçan böcekleri yakalayan, sarı boğazı ve maviye çalan yeşil alt tarafıyla tanınan göçmen kuş.

**Öğrenme amacı:** “arı kuşu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arı kuşları vakitlerinin büyük bir kısmını, arı ve başka bö çeklerin peşinde havada uçmakla geçirirler.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 217499580

### arı sütü — Doğa ve çevre

Genç işçi arıların başlarındaki bezlerden salgıladığı, arı larvaları ile ana arının beslenmesinde kullanılan madde.

**Öğrenme amacı:** “arı sütü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arılar, arı sütünü yavrularını ve kraliçe arıyı beslemek için üretiyorlar.

426 başlık · Derlem cümlesi 329688068

### arife — Toplum ve günlük yaşam

Bir dinî bayramdan önceki gün.

**Öğrenme amacı:** “arife”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> En sonunda, arife günü masa hazırlanırdı.

Farah Pehlevi Anılar Dünya Yayınları · Derlem cümlesi 283525662

### arife günü — Toplum ve günlük yaşam

Bir dinî bayramın başlamasından önceki gün.

**Öğrenme amacı:** “arife günü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> En sonunda, arife günü masa hazırlanırdı.

Farah Pehlevi Anılar Dünya Yayınları · Derlem cümlesi 283525662

### aristotelesçi — Araştırma ve düşünme

Aristoteles'in felsefesini benimseyen kimse.

**Öğrenme amacı:** “aristotelesçi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Farklı düşünürken bile olabildiğince Aristotelesçi durmaktadır.

Kopernik Devrimi — Thomas S. Kuhn · Derlem cümlesi 137077763

### aritmetik — Matematik ve dil

Sayılarla toplama, çıkarma, çarpma ve bölme gibi işlemleri inceleyen matematik alanı.

**Öğrenme amacı:** “aritmetik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Aritmetik kuralları değişmez de ondan malum.

Alet Alatlı - Schrödinger'in Kedisi 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 5342913

### aritmetik dizi — Matematik ve dil

Her sayının bir öncekine aynı sayı eklenerek bulunduğu sayı dizisi.

**Öğrenme amacı:** “aritmetik dizi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Malthus, gıda veya yiyecek maddelerin aritmetik dizi; nüfusun geometrik dizi şeklinde arttığını dile getirmiştir.

Arif Özaydın, İbrahim Arslan, İlyas Bayar — İbn Haldun’un İktisadi Kalkınma Anlayışını İnşa Eden İktisadi Faktörler — 2021 · Derlem cümlesi 397639472

### aritmetik işlem — Matematik ve dil

Sayılarla toplama, çıkarma, çarpma veya bölme gibi hesaplamalar yapma.

**Öğrenme amacı:** “aritmetik işlem”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bunun yerine öğrencilerin sayma ve hesaplama stratejileri ile aritmetik işlemlerin ya da kesirlerin çeşitli anlamlarını içinde barındıran eylem ve problem durumları üzerinde durmaktadırlar.

Müfit Gömleksiz, Şefik Yaşar, Mustafa Sağlam, Ayhan Hakan, Ersan Sözer, Dilek Gözütok, Nevin Saylan, Nevzat Battal, Güzver Yildiran, Zeki Kaya, Ayten Ulusoy, Meral Aksu, Ali Yildirim — Yeni Öğretim Programlarını İnceleme ve Değerlendirme Raporu — 2006 · Derlem cümlesi 400233660

### aritmetik orta — Ses bilgisi

Sayıların toplamını sayı adedine bölerek bulunan değer.

**Öğrenme amacı:** “aritmetik orta” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> üç performans parametresinin eşit ağırlıklı aritmetik ortalaması alınarak elde edilmiştir.

TUĞÇE İŞGÖREN — Tekstil atıklarının ileri dönüştürülerek ekonomiye kazandırılmasında bir model önerisi — 2026 · Derlem cümlesi 365314220

### aritmik — Dil ve anlatım

Düzenli bir ritme uymayan.

**Öğrenme amacı:** “aritmik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sheeana, secdeye varmış rahiplere belli etmek istemeden, yavaş yavaş, dansın ayak sürüyerek yapılan aritmik hareketlerini yapmaya başladı.

Frank Herbert — Dune #5 Dunenin Kafirleri · Derlem cümlesi 126067244

### arjantinli — Toplum ve günlük yaşam

Güney Amerika ülkesi Arjantin'in halkından olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “arjantinli”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arjantinli futbolcu Lionel Messi ile Portekizli oyuncu Cristiano Ronaldo, 6'ncı kez Dünya Kupası organizasyonunda görev almaya hazırlanıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109067580

### ark — Doğa ve çevre

Suyu bir yerden başka bir yere götüren küçük kanal.

**Öğrenme amacı:** “ark”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arktan öyle su akıyor ki, alimallah ırmak gibi.

Talip Apaydın - Yarbükü.temiz.txt · Derlem cümlesi 103635342

### arka — Matematik ve dil

Bir nesnenin ön kabul edilen yüzünün karşı tarafı.

**Öğrenme amacı:** “arka”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kâğıt paranın arkasını çevirdi.

Margaret Mitchell - Rüzgar Gibi Geçti.temiz.txt · Derlem cümlesi 100805086

### arkadaş — Toplum ve günlük yaşam

Ortak etkinlik, yakınlık veya birlikte geçirilen zaman üzerinden ilişki kurulan kişi.

**Öğrenme amacı:** Ortak etkinliğin kişiler arası bağdaki yerini açıklamak.

> Derya O zaman arkadaşlar gelince hep birlikte oynayalım.

B2 Dinleme Kitapçığı · Derlem cümlesi 151444566

### arkadaşça — Toplum ve günlük yaşam

Bir arkadaşın göstereceği yakınlık ve içtenliği taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “arkadaşça”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu pek de arkadaşça bir selamlama biçimi olmaz diye düşündü.

Dan Simmons — Terör #1 - Terör · Derlem cümlesi 111495075

### arkadaş canlısı — Toplum ve günlük yaşam

Arkadaşlık kurmaktan hoşlanan, çevresindekilere yakınlık ve içtenlik gösteren.

**Öğrenme amacı:** “arkadaş canlısı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Edward ona gülümsedi, gerçekten de arkadaş canlısı bir gülümsemeydi.

Stephenie Meyer — Alacakaranlık #3 - Tutulma · Derlem cümlesi 109879317

### arkalı — Toplum ve günlük yaşam

Bir arka bölümü veya yaslanmaya yarayan arkalığı bulunan.

**Öğrenme amacı:** “arkalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Seah purosunu sallayıp ona masasının karşısındaki yüksek arkalı koltuğu gösterdi.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #4 - Alev Kıyıları · Derlem cümlesi 111405691

### arkalık — Toplum ve günlük yaşam

Bir mobilyanın arkada bulunan ve destek sağlayan parçası.

**Öğrenme amacı:** “arkalık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yastıkları karyolanın arkalığına dikliğine dayadı.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Son Arzu · Derlem cümlesi 182598864

### arkası sıra — Matematik ve dil

Birinin ardından öteki gelecek biçimde.

**Öğrenme amacı:** “arkası sıra”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çocuklar birbiri arkası sıra doğmuştu.

Suat Derviş Aksaray'dan bir Perihan İthaki Yayınları · Derlem cümlesi 221833218

### arka arkaya — Matematik ve dil

Araya başka bir şey girmeden, birbiri ardından.

**Öğrenme amacı:** “arka arkaya”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arka arkaya gelmekte olan uçakların gelişlerini gösteren levhaya bakıyordum.

Stephenie Meyer — Cilt 1 Alacakaranlık · Derlem cümlesi 109867266

### arka ayak — Doğa ve çevre

Dört ayaklı bir hayvanın gövdesinin arka bölümüne bağlı ayaklarından biri.

**Öğrenme amacı:** “arka ayak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir şeyler kemirmek için duruyor, biraz ilerliyor, sonra arka ayaklarının üstünde dikilip etrafı kolaçan ediyorlardı.

Doris Lessing — Kedilere Dair · Derlem cümlesi 112196604

### arka plan — Dil ve anlatım

Asıl dikkat edilen şeyin gerisinde kalan ortam.

**Öğrenme amacı:** “arka plan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tulumbalar haykırıp inleyerek neşeli ezgilere, çeşmelerden yağan suyun sesine arka plan oluşturuyorlardı.

Vonda N. McIntyre - Ay ve Güneş.temiz.txt · Derlem cümlesi 102418494

### arka planda — Dil ve anlatım

Öne çıkan şeyin gerisinde, ona eşlik ederek.

**Öğrenme amacı:** “arka planda”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arka planda shamisenlerin kalp atışı temposunda çaldıkları müzik şafağın solgun ışıklarına eşlik ediyordu.

Arthur Golden - Bir Geyşanın Anıları.temiz.txt · Derlem cümlesi 4555983

### arka üstü — Dil ve anlatım

Sırtını yere veya yatılan yüzeye vererek, yüzü yukarı bakacak biçimde.

**Öğrenme amacı:** “arka üstü” sözünün bu anlamını örnekteki arka üstü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Mişa arka üstü uzandı, sustu.

Mihail Solohov — Ve Durgun Akardı Don II · Derlem cümlesi 122317088

### arka yüz — Toplum ve günlük yaşam

Bir nesnenin ön olarak kabul edilen tarafının karşısında kalan yüzeyi.

**Öğrenme amacı:** “arka yüz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yanyana uzanan iki caddedeki apartmanların arka yüzleriyle çevrelenmiş sessiz bir avlu.

Tomris Uyar - Bir Uyumsuzun Notlari 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 103047980

### arkeolog — Araştırma ve düşünme

Geçmişte yaşayan insanlardan kalan eşya ve yapıları inceleyen uzman.

**Öğrenme amacı:** “arkeolog”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arkeolog tozun çökmesini bekledi, sonra battaniyenin üstüne çömelip ipeği dikkatle açtı.

Clive Cussler — Cengiz Han'ın Hazinesi · Derlem cümlesi 126900975

### arkeoloji — Araştırma ve düşünme

Eski toplulukların yaşamını, onlardan kalan eşya ve yapı izlerini inceleyerek araştıran bilim.

**Öğrenme amacı:** “arkeoloji”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Antik limanlar, batık antik kentler de Anadolu'nun sualtı arkeolojisinin bir ayağı.

sayi — 0782 · Derlem cümlesi 177200356

### arma — Dil ve anlatım

Bir aileyi, devleti veya kurumu temsil eden özel biçimli işaret.

**Öğrenme amacı:** Temsil eden işaret ile temsil edileni ayırmak.

> Kapağın üzerindeki arma dikkatini çekmişti.

Osman Aysu — Çöl Akrebi · Derlem cümlesi 116536647

### armağan — Toplum ve günlük yaşam

Sevgi, saygı, teşekkür veya kutlama amacıyla karşılık beklemeden verilen şey.

**Öğrenme amacı:** Hediye ile alışverişte verilen karşılığı ayırmak.

> Bu benim için çok büyük, çok değerli armağan.

Aleksey Tolstoy - Azap Yolları #1 - İki Kız Kardeş.temiz.txt · Derlem cümlesi 5375564

### armonika — Dil ve anlatım

Ağızla üflenip hava çekilerek çalınan küçük müzik aleti.

**Öğrenme amacı:** “armonika”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Armonikasını çıkarıp çalmaya başladı.

Victor Hugo — Sefiller · Derlem cümlesi 120787866

### armut — Doğa ve çevre

İçi çekirdekli, çoğu çeşidi sulu ve tatlı olan; biçimi genellikle sap tarafında daralan ağaç meyvesi.

**Öğrenme amacı:** Bir meyveyi ayırt eden özellikleri bir araya getirmek.

> Çota fıstıkları kaptıysa da armutları yiyemedi.

Elif Şafak — Ustam ve Ben · Derlem cümlesi 131231902

### arnavut — Toplum ve günlük yaşam

Arnavutluk ve Balkanlar'ın çevre bölgelerinde yaşayan Arnavut halkından olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “arnavut”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Carolina Moreno'nun Arnavutça söylediği Arnavut şair Lasgush Poradeci'nin şiirinden bestelenen ve köydeki çeşmeyi anlatan " Kroi i fshatit tone " ağır ve hüzünlü bir Balkan havasını insana hissettirdi.

122 başlık · Derlem cümlesi 154154688

### arnavutciğeri — Toplum ve günlük yaşam

Küçük doğranmış ciğerin una bulanıp kızartılmasıyla yapılan yemek.

**Öğrenme amacı:** “arnavutciğeri”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ben de bir arnavutciğeri yaptım.

Ayfer Tunç - Mağara Arkadaşları.temiz.txt · Derlem cümlesi 3775617

### arnavutça — Dil ve anlatım

Arnavutların konuştuğu, Arnavutluk ve çevresinde kullanılan dil.

**Öğrenme amacı:** “arnavutça”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İyi derecede İngilizce, orta derecede Almanca, az derecede Arnavutça ve Çince biliyorum.

127 başlık · Derlem cümlesi 175345797

### arnavutlaşmak — Toplum ve günlük yaşam

Arnavut dilini ve kültürünü kendi yaşamında benimsemeye başlamak.

**Öğrenme amacı:** “arnavutlaşmak” sözünün bu anlamını örnekteki Arnavutlaşmak kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Makedonya Türklerinin diğer problemleri Makedonlaşmak veya Arnavutlaşmak tehlikesidir.

Komisyon — Türkler Cilt 20 Türk Dünyası · Derlem cümlesi 113986541

### arnavut biberi — Toplum ve günlük yaşam

İnce ve uzun biçimli, olgunlaşınca kırmızılaşan acı biber.

**Öğrenme amacı:** “arnavut biberi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arnavut biberi olarak kırmızı biber 19. yüzyıla ait Osmanlı tariflerinde az da olsa yer alır.

Tarih içinde değişen damak tadı – K24 · Derlem cümlesi 367477817

[Kaynak](https://www.k24kitap.org/tarih-icinde-degisen-damak-tadi-1493)

### arnavut kaldırımı — Toplum ve günlük yaşam

Yol veya avlu yüzeyinin küçük doğal taşların yan yana yerleştirilmesiyle kaplandığı döşeme.

**Öğrenme amacı:** “arnavut kaldırımı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bazı avlular, Arnavut kaldırımındaki dere taşlarıyla kaplıdır.

Yıldız Aksoy, Ayşen Akpınar — MUĞLA EVLERİ — 2011 · Derlem cümlesi 400286420

### aroma — Doğa ve çevre

Bir yiyecek veya içeceğin kendine özgü kokusu ve tat izlenimi.

**Öğrenme amacı:** “aroma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Klasik lokuma göre daha ucuzdu, üstelik şeffaf ve parlak renkleriyle, meyve aromalarıyla çocukların daha çok ilgisini çekiyordu.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3792424

### aromatik — Doğa ve çevre

Kendine özgü hoş bir kokusu olan.

**Öğrenme amacı:** “aromatik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kakule ve defne yaprağı gibi aromatik dokunuşlarla hazırlanan fasulye, klasik bir esnaf lokantası tabağından çok daha karakterli bir hâle geliyor.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5460602

### arp — Dil ve anlatım

Dik bir çerçeve üzerindeki telleri parmakla çekilerek çalınan müzik aleti.

**Öğrenme amacı:** “arp”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sis, uyumsuz ve düzensiz sesler çıkaran arplar gibi tıslıyor ve şarkı söylüyordu.

Mark Helprin — Kış Masalı · Derlem cümlesi 111524200

### arpa — Doğa ve çevre

Taneleri özellikle hayvan yemi ve çeşitli ürünlerde kullanılan, başaklı bir tahıl.

**Öğrenme amacı:** “arpa”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arpa, bezelye, bakla geniş ölçüde üretilmekteydi.

Elvin Azar Süzer — Ana Tanrıça Şeytan · Derlem cümlesi 121314733

### arpacık — Doğa ve çevre

Göz kapağında, çoğu kez kirpiklerin yakınında oluşan küçük ve ağrılı iltihaplı şişlik.

**Öğrenme amacı:** “arpacık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çocukken gözümde sık sık arpacık çıkardı.

Carmen Thomas — Çişteki Mucize · Derlem cümlesi 129468201

### arpacık soğanı — Doğa ve çevre

Tohumdan elde edilen, yeniden dikilerek soğan yetiştirmede kullanılan küçük soğan başı.

**Öğrenme amacı:** “arpacık soğanı” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Taze soğan yetiştiriciliği için Karacabey soğan çeşidine ait arpacıklar saksılara dikilmiştir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 312500759

### arpalık — Toplum ve günlük yaşam

Birinin görevini gerektiği gibi yapmadan çıkar sağladığı yer veya iş için kullanılan eleştirel söz.

**Öğrenme amacı:** “arpalık” sözünün bu anlamını örnekteki arpalıklar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Eğitim yöneticiliği makamları, her gelen iktidarın ve ona yakın sendikaların örgütlendiği arpalıklar olarak algılanmamalıdır.

Eğitim yönetimi bilmeden eğitimi yönetmek, gözü kapalı araba kullanmak gibidir · Derlem cümlesi 393836979

[Kaynak](https://halktv.com.tr/gundem/egitim-yonetimi-bilmeden-egitimi-yonetmek-gozu-kapali-araba-kullanmak-gibidir-385294h)

### arpej — Dil ve anlatım

Bir akoru oluşturan seslerin aynı anda değil, sırayla çalınması.

**Öğrenme amacı:** “arpej”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Evet, önce gam ve arpejler.

Viktor Paskov - Georg Henih'e Balad.temiz.txt · Derlem cümlesi 102453875

### arsa — Toplum ve günlük yaşam

Yerleşim alanında yapı yapılmasına ayrılan veya elverişli olan toprak parçası.

**Öğrenme amacı:** Yapı ile yapının kurulacağı alanı ayırmak.

> Üç dört ev ötedeki boş arsada çocuklarının oyunlarına katıldım.

Kaplan — Hikaye Tahlilleri · Derlem cümlesi 130122608

### arsa payı — Toplum ve günlük yaşam

Bir binadaki ev veya dükkâna, binanın bulunduğu arsadan düşen mülkiyet payı.

**Öğrenme amacı:** “arsa payı” sözünün bu anlamını örnekteki arsa payı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bunun cevabı ise arsa payı ve evinizin konumu olarak özetlenebilir.

”DASK'a maska ayıracak param yok” demeyin ! · Derlem cümlesi 399794740

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/dask039a-maska-ayiracak-param-yok-demeyin/2550)

### arsız — Toplum ve günlük yaşam

Uygunsuz davranışlarından utanmayan, uyarılara aldırmadan davranan.

**Öğrenme amacı:** “arsız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çocuk, son âna kadar kıpırdamadı, eli ağzında, arsız arsız güldü.

Alev Alatlı - Or'da Kimse Var mı #1 Viva La Muerte.temiz.txt · Derlem cümlesi 5302164

### arslan — Doğa ve çevre

Aslan hayvanı için kullanılan bir başka söyleyiş.

**Öğrenme amacı:** “arslan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Arslanın pençesi belli ediyor kendini.

Cemil Meriç — Jurnal Cilt 1 · Derlem cümlesi 116331782

### arş — Toplum ve günlük yaşam

Askerlere yürümeye başlamalarını bildiren komut.

**Öğrenme amacı:** “arş” sözünün bu anlamını örnekteki arş kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bir kumandanın, bir orduya verdiği arş emriyle; bir neferin, arş sözü arasında ne kadar fark vardır?

Vehbi KARA · Derlem cümlesi 379191429

[Kaynak](https://www.istiklal.com.tr/yazarlar/yeni-seyler-soylemek-lazim-954851h)

### arşivlemek — Araştırma ve düşünme

Belgeleri veya kayıtları sonradan bulunabilecek biçimde düzenleyip saklamak.

**Öğrenme amacı:** Kaydı üretme ile koruma arasındaki farkı açıklamak.

> AHFOD Başkanı Özkan Olcay, anı fotoğraflayıp arşivlediklerini belirtti.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5801497

### art — Matematik ve dil

Bir şeyin arka tarafı.

**Öğrenme amacı:** “art”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Reaktör onun ardında saklıymış.

Vera Tulyakova Hikmet - Bahtiyar Ol Nazım.temiz.txt · Derlem cümlesi 102517356

### artakalmak — Dil ve anlatım

Bir bölümü alınan veya kullanılan şeyin geri kalması.

**Öğrenme amacı:** Bütün ile kalan bölüm arasında ilişki kurmak.

> Hâzinenin artakalan bölümünü daha sonra gelip götürmek düşüncesiyle dikkatle gizlediler.

Jack London — Ateş Yakmak · Derlem cümlesi 123424279

### artçı deprem — Doğa ve çevre

Büyük bir depremden sonra aynı bölgede oluşan daha küçük deprem.

**Öğrenme amacı:** “artçı deprem”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu depremler sonrasında da birçok artçı deprem de yaşanmıştır.

Özgür — Sosyal Bilimlerde Akademik Araştırma ve Değerlendirmeler - III · Derlem cümlesi 157855059

### artçı sarsıntı — Doğa ve çevre

Büyük bir depremin ardından, onun etkilediği bölgede oluşan daha küçük sarsıntı.

**Öğrenme amacı:** “artçı sarsıntı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Deprem sonrasında artçı sarsıntılar oldukça sık aralıklarla devam etmiştir.

Samed Kurban, Hatice Akman — Bir Sivil Direniş Hareketi Olarak Kuşulu Vatandaşların Hak Arama Mücadelesinin 6360 Sayılı Yasa Kapsamında Değerlendirilmesi — 2018 · Derlem cümlesi 393156336

### artçı şok — Doğa ve çevre

Büyük bir depremin ardından aynı bölgede oluşan daha küçük sarsıntı.

**Öğrenme amacı:** “artçı şok”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Artçı şokları halen devam etmekte peş peşe.

Elif Şafak — Şemspare · Derlem cümlesi 131220631

### artezyen — Doğa ve çevre

Yer altındaki basınçlı suya ulaşmak için açılan kuyu.

**Öğrenme amacı:** “artezyen”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu kocaman bahçede iki de artezyen kuyusu yaptırılmıştı.

Ahmet Semih Mümtaz - Eski İstanbul Konakları.temiz.txt · Derlem cümlesi 5821306

### artı — Matematik ve dil

Sıfırdan büyük olan sayı.

**Öğrenme amacı:** “artı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> işaretli tamsayı hem pozitif (artı) hem de negatif (eksi) sayıların olabileceği anlamına gelir.

Çölkesen — Veri Yapıları ve Algoritmalar · Derlem cümlesi 111676242

### artık — Matematik ve dil

Bir durumun değiştiğini ve bundan sonrasının farklı olduğunu belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “artık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Artık hava koşulları onu etkilemiyor.

Goriot Baba - Honore de Balzac.temiz.txt · Derlem cümlesi 101129149

### artık gün — Matematik ve dil

Artık yıllarda şubat ayını 29 güne çıkaran ek takvim günü.

**Öğrenme amacı:** Artık günün yılın gün sayısını nasıl değiştirdiğini hesaplamak.

> Modern takvimde artık günün ayın sonuna eklenmesi (29 Şubat) bu mirasla uyumludur.

Şubat neden 28 gün sürer? · Derlem cümlesi 392796571

[Kaynak](https://www.birgun.net/haber/subat-neden-28-gun-surer-695943)

### artık yıl — Matematik ve dil

Takvimi mevsimlerle uyumlu tutmak için şubat ayına bir gün eklenen, 366 gün süren yıl.

**Öğrenme amacı:** Ek takvim günü ile mevsimlerin yıl içindeki yeri arasındaki ilişkiyi açıklamak.

> Artık yıl nedeniyle belirli yıllarda Şubat ayı 28 gün değil 29 gün çeker.

308 başlık · Derlem cümlesi 333077016

### artım — Matematik ve dil

Bir miktarın öncekinden daha çok olması.

**Öğrenme amacı:** “artım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayrıca sadece işsiz kesim değil, çalışan kesim için düşünüldüğünde, sermaye artımı emeğin marjinal verimini de arttıracaktır.

Prof. Dr. Haydar BAŞ — Mili Ekonomi Modeli · Derlem cümlesi 121619560

### artırım — Toplum ve günlük yaşam

Para veya başka bir kaynağı ölçülü kullanarak bir bölümünü harcamadan saklama.

**Öğrenme amacı:** “artırım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Üstelik, yılda otuzaltı dolarlık artırım sağlar.

Jack London Ay Vadisi Oda Yayınları · Derlem cümlesi 194597957

### artırmak — Matematik ve dil

Bir şeyin sayısını, miktarını veya derecesini yükseltmek.

**Öğrenme amacı:** “artırmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tavşan sırtını eğdi, hızını iyice artırdı.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100492536

### artist — Dil ve anlatım

Sahne veya gösteri sanatlarında çalışan sanatçı.

**Öğrenme amacı:** “artist”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir artist reveransıyla, " İyi eğlenceler dilerim, beyim!

Thomas Mann - Venedik'te Ölüm.temiz.txt · Derlem cümlesi 103208762

### artistik — Dil ve anlatım

Sanatla veya sanatlı anlatımla ilgili.

**Öğrenme amacı:** “artistik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Katherine Mansfield'de gerçekten çok artistik bir yazarla karşılaşırız.

Salih Bolat Öykü Yazma Teknikleri Varlık Yayınları · Derlem cümlesi 260527341

### artmak — Matematik ve dil

Bir niceliğin veya etkinin önceki durumuna göre büyümesi.

**Öğrenme amacı:** Değişimin yönünü günlük gözlemle açıklamak.

> Sıcak artıyordu, salonda bulunanların gazetelerle yelpazelendiklerini görmekteydim.

Albert Camus - Yabancı (Varlık Yayınları).temiz.txt · Derlem cümlesi 100355653

### art arda — Dil ve anlatım

Birbirini izleyen bir sıra içinde, peş peşe.

**Öğrenme amacı:** “art arda”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> 5) Bir takımda art arda birkaç sıfat gelebilir.

Gencan_Dilbilgisi.temiz.txt · Derlem cümlesi 106567891

### art bölge — Araştırma ve düşünme

Bir kıyı yerinin veya şehrin gerisinde kalan iç kesim.

**Öğrenme amacı:** “art bölge” sözünün bu anlamını örnekteki art bölgesi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Tahrir kayıtlarından anlaşıldığına göre Osmanlılar'dan önce şehrin art bölgesi ve etrafı Çepniler, Halaçlı, Alayuntlu, Eymür, Üregür gibi Türkmen boylarıyla iskân edilmişti.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 41 (Tevekkül) · Derlem cümlesi 143213975

### art düşünce — Araştırma ve düşünme

Söylenen sözün veya yapılan işin arkasında saklanan asıl niyet.

**Öğrenme amacı:** “art düşünce”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ve hiç kuşkusuz, benim gidip kendimi bu " köklü " aile tarafından ağırlatmamda - belki beni asıl üzen de buydu - hiçbir kötü niyet, art düşünce sezmiyorlardı.

Stefan Zweig — Sabırsız Yürek · Derlem cümlesi 116191816

### art niyet — Dil ve anlatım

Bir kişinin açıkça söylemediği, görünen amacının arkasında sakladığı ve iyi olmadığı düşünülen amaç.

**Öğrenme amacı:** “art niyet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir kısım sütun yazarları araştırmayı metodolog edasıyla eleştirirken, diğerleri finasmanı yapan kuruluşu sorgulayarak, art niyetin varlığını kanıtlamaya çalıştılar.

Vicdan muhasebesi yapmaktan aciz bir toplum! · Derlem cümlesi 399487877

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/vicdan-muhasebesi-yapmaktan-aciz-bir-toplum/3309)

### arya — Dil ve anlatım

Opera gibi sahne eserlerinde tek kişinin söylediği, ezgisi öne çıkan bölüm.

**Öğrenme amacı:** “arya”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Komiklik derecesinde duygusal ve süslü buldukları romanslar, moda olan operalardan aryalar, halk türküleri ve esprili şarkılar söylüyorlardı.

Galina Serebryakova — Ateşi Çalmak 3 · Derlem cümlesi 113387190

### arz — Dil ve anlatım

Bir isteği veya durumu saygılı bir dille yetkili kişiye bildirme.

**Öğrenme amacı:** “arz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir kez daha bir arzuhâl ile maruzatını arz ederek işin içinde bir bit yeniği olduğunu anladı.

Nizamülmülk — Siyasetname · Derlem cümlesi 113427199

### arzu — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyin olmasını veya elde edilmesini isteme duygusu.

**Öğrenme amacı:** İsteklerin zamanla değişebileceğini fark etmek.

> Arzular da bir günde kırk kere değişiyor.

Cemil Meriç — Sosyoloji Notları · Derlem cümlesi 110154822

### arzulamak — Dil ve anlatım

Bir şeyin olmasını veya bir şeye ulaşmayı içtenlikle istemek.

**Öğrenme amacı:** “arzulamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Watt odaya girdi ve bilmeyi arzuladığı şeyi öğrendi.

Samuel Beckett Watt Ayrıntı Yayınları 93 baskısı · Derlem cümlesi 222510178

### arz odası — Toplum ve günlük yaşam

Osmanlı sarayında padişahın elçileri ve devlet görevlilerini kabul ettiği oda.

**Öğrenme amacı:** “arz odası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Elçi, çavuşlar katibi vasıtasıyla getirilir, misafir odasında bir süre sohbet ettikten sonra Arz Odası'na girer, bir iskemleye oturtulur.

Komisyon — Türkler Cilt 09 Osmanlı · Derlem cümlesi 113355999

### arz talep — Toplum ve günlük yaşam

Satıcıların satmak istediği ürünlerle alıcıların satın almak istediği ürünlerin miktarları arasındaki ilişki.

**Öğrenme amacı:** “arz talep” sözünün bu anlamını örnekteki Arz talepten kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Arz talepten dolayı, rekabetten dolayı fiyatlar da düşünce güneş enerjisi akıllı bir yatırım haline geldi.

Antalya, karbon emisyonunu yüzde 20 azaltacak - Sabiha KÖTEK · Derlem cümlesi 400791414

[Kaynak](https://www.enerjigunlugu.net/antalya-karbon-emisyonunu-yuzde-20-azaltacak-4680yy.htm)

### as — Toplum ve günlük yaşam

Bir takımda veya işte öncelikle görev verilen, başta gelen.

**Öğrenme amacı:** “as”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yedek ağırlıklı gittiği Brezilya etabının ardından başkentte as isimleriyle sahne alan ekibimiz, Fransa önünde Melissa Vargas'ın 22 sayısıyla coştu.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 111879659

### asa — Dil ve anlatım

Yürürken destek alınan veya yetki simgesi olarak taşınan uzun değnek.

**Öğrenme amacı:** “asa”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu asayı bana ne için verdin?

M. Asım Köksal — Hazreti Muhammed (S.A.V) ve İslamiyet - İslam Tarihi 3-4 · Derlem cümlesi 136611314

### asabi — Toplum ve günlük yaşam

Kolayca öfkelenen veya gerginlik gösteren.

**Öğrenme amacı:** Ruh durumu bildiren nitelemeyi tanımak.

> Neredeyse hastalık derecesinde asabiydi.

Mark Benecke — Ölümün İzleri · Derlem cümlesi 110823369

### asabileşmek — Toplum ve günlük yaşam

Sakin durumunu yitirip sinirli veya gergin hâle gelmek.

**Öğrenme amacı:** Olayla duygusal tepki arasında bağ kurmak.

> Bu yüzden birisi meseleyi kurcaladığında hemen asabileşiyordu.

Michael Moritz — Ve Steve Jobs Apple'ı Yarattı · Derlem cümlesi 116410394

### asalak — Doğa ve çevre

Yaşamını başka bir canlının üzerinde veya içinde sürdürerek besinini ondan sağlayan ve ona zarar veren canlı.

**Öğrenme amacı:** “asalak” sözünün bu anlamını örnekteki asalak kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Buna göre, incelenen yuvaların toplamında sadece dört tane dış asalak tespit edildi.

Şempanze yuvaları yataklarımızdan daha temiz çıktı · Derlem cümlesi 400612167

[Kaynak](https://artigercek.com/yasam/sempanze-yuvalari-yataklarimizdan-daha-temiz-cikti-56925h)

### asal sayı — Matematik ve dil

Birden büyük olup yalnızca bire ve kendisine kalansız bölünebilen doğal sayı.

**Öğrenme amacı:** “asal sayı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Asal sayılar kümesi sonsuz elemanlıdır.

Arslan_Temel_ve_Genel_Matematik.temiz.txt · Derlem cümlesi 104659079

### asansör — Toplum ve günlük yaşam

Bir yapı içinde insanları veya eşyaları katlar arasında indirip çıkaran düzenek.

**Öğrenme amacı:** “asansör”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dış asansör kontrol paneline ulaştı.

Frank Schatzing — Sürü · Derlem cümlesi 141930140

### asetat — Kimya

Sirke asidi olarak da bilinen asetik asidin oluşturduğu tuz veya ester türündeki bileşik.

**Öğrenme amacı:** “asetat” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Sodyum asetat ve asetik asit kullanarak her bir çözeltinin pH'sı 5, 6 da sabit tutulmuştur.

Esin Canel, Sevcan Erden — N,N′-Bis(Salisiliden)-2,2′-Dimetil-1,3-Diamino Propan Esaslı Bakir(II)-İyon Seçici Elektrot — 2002 · Derlem cümlesi 400288923

### asetik — Doğa ve çevre

Sirkeye ekşi tadını veren asitle ilgili olan.

**Öğrenme amacı:** “asetik” sözünün bu anlamını örnekteki asetik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Araştırıcılar, aynı zamanda fenolik bileşiklerin, şeker tüketim oranını azalttığını, sitrik asit tüketimini ve asetik asit verimini ise arttırdığını belirlemişlerdir.

Gözde Okcu, Evrim GÜNEŞ Altuntaş, Kamuran Ayhan — Laktik Asit Fermentasyonunda Fenolik Bileşikler ve Önemi — 2011 · Derlem cümlesi 400804475

### asetilen — Doğa ve çevre

Yandığında çok sıcak bir alev oluşturan, metal kaynak işlerinde kullanılan renksiz gaz.

**Öğrenme amacı:** “asetilen”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Roark adamın eldivenleriyle gözlüğünü aldı, asetilen meşalesini de kaptı, çömeldi, incecik, mavi bir alevi kirişin orta yerine doğru püskürttü.

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3658853

### asfalt — Toplum ve günlük yaşam

Taş parçalarının bitümlü bir bağlayıcıyla birleştirilmesiyle yapılan yol kaplama malzemesi.

**Öğrenme amacı:** “asfalt”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Düzgün, asfalt bir yoldan geçtik.

Adnan Özyalçıner Garip Nasıl Okuyacak Köyün Çocuğu Yayınları · Derlem cümlesi 183791572

### asfaltlamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir yolun yüzeyini asfaltla kaplamak.

**Öğrenme amacı:** “asfaltlamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " On beş kilometrelik yolu vıcık vıcık asfaltlamışlar, bir karış kuru yer bırakmamışlardı yol kıyılarında.

Rıfat Ilgaz — Sarı Yazma · Derlem cümlesi 110212495

### asgari — Toplum ve günlük yaşam

Bir miktarın veya düzeyin en düşük olanı.

**Öğrenme amacı:** “asgari”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Asgari ücret artık genel ücret haline geldi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108942508

### asgari müşterek — Toplum ve günlük yaşam

Farklı düşünen kişilerin üzerinde anlaşabildiği en temel ortak nokta.

**Öğrenme amacı:** “asgari müşterek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ortak akıl ve asgari müşterekleri önceleyen bir yaklaşım benimseyerek uzlaşı zemininden uzaklaşmadan meseleler derinlikli biçimde tartışılabilmiş, ele alınabilmiştir.

Son Dakika... Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu toplandı: 7 bölümlük raporda neler yer alıyor? · Derlem cümlesi 390954391

[Kaynak](https://www.cumhuriyet.com.tr/turkiye/son-dakika-milli-dayanisma-kardeslik-ve-demokrasi-komisyonu-toplandi-7-bolumden-olusan-rapor-oylanacak-2479905)

### asgari ücret — Toplum ve günlük yaşam

Bir çalışana belirli bir çalışma süresi için yasal olarak ödenebilecek en düşük ücret.

**Öğrenme amacı:** “asgari ücret”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Asgari ücret artık genel ücret haline geldi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108942508

### asık — Dil ve anlatım

Yüz için, üzüntü veya hoşnutsuzluk belli eden.

**Öğrenme amacı:** “asık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Suratı asıktı fena halde.

Nazım Hikmet 18 Hikayeler Adam Yayınları · Derlem cümlesi 187067501

### asık suratlı — Toplum ve günlük yaşam

Yüzünde üzüntü veya hoşnutsuzluk görülen.

**Öğrenme amacı:** “asık suratlı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Asık suratlı insanlardan hoşlanır mısınız desem tabii bana gülersiniz.

MEB — Türkçe 7 Ders Kitabı PDF — 2023 · Derlem cümlesi 350872068

### asıl — Araştırma ve düşünme

Bir konu içinde en önemli veya temel olan.

**Öğrenme amacı:** “asıl”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Asıl zorluk kramplar ve kas spazmlarıyla başlıyordu.

Stephen King Oyun Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 282292533

### asılmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir yere tutunarak ağırlığını o noktaya vermek.

**Öğrenme amacı:** “asılmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Askılığın demir çubuğunu tutup asıldı.

Steven James — Bowers Dosyaları #2 - Kale · Derlem cümlesi 109785340

### asılsız — Araştırma ve düşünme

Gerçek bir olaya veya doğrulanmış bilgiye dayanmayan.

**Öğrenme amacı:** Bir iddianın doğruluğunu sorgulamak.

> Ama çoğu kez ihbarların asılsız olduğu anlaşılıyordu.

Ahmet Kahraman - Kürt İsyanları.temiz.txt · Derlem cümlesi 5844745

### asıl sayılar — Matematik ve dil

Bir, iki, üç gibi sıra veya paylaştırma eki almadan kullanılan sayılar.

**Öğrenme amacı:** “asıl sayılar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Asıl sayılardan üleştirme önadları türetir.

Adalı — Türkçe Doğal Dil İşleme · Derlem cümlesi 124833035

### asır — Matematik ve dil

Yüz yıllık zaman süresi.

**Öğrenme amacı:** Uzun tarihsel süreleri ifade etmek.

> Asırlar önce, bizim türümüz, hatta Lonaklar ve Seordahlar bile bu kıyılara gelmeden önce böyle pek çok şehir vardı.

Anthony Ryan - Kuzgunun Gölgesi #1 - Kan Şarkısı.temiz.txt · Derlem cümlesi 4689740

### asi — Toplum ve günlük yaşam

Kurallara veya otoriteye kolayca boyun eğmeyen.

**Öğrenme amacı:** “asi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sende asi bir ruh var, asiler de rahip olmazlar.

Pascal Mercier — Lizbon'a Gece Treni · Derlem cümlesi 121717930

### asil — Dil ve anlatım

Soyundan dolayı toplumda ayrıcalıklı sayılan bir aileden gelen.

**Öğrenme amacı:** “asil”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Onun gibi asil soydan gelenlerin taktığı gibi boynuna bir altın zincir takalım, altın mahmuzlar da verelim, " dedi Kızıl Will.

Howard Pyle — Robin Hood · Derlem cümlesi 111009058

### asil — Dil ve anlatım

Yüksek ahlaki duygulardan doğan, saygı uyandıran.

**Öğrenme amacı:** “asil”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Mitridanes, " Eğer, dedi, sizin yaptığınız gibi asil hareketler yapmaya muktedir olsam, teklifinizi derhal kabul ederdim.

Boccacio — Dekameron · Derlem cümlesi 129499045

### asileşmek — Toplum ve günlük yaşam

Kurallara veya otoriteye karşı çıkmaya başlamak.

**Öğrenme amacı:** “asileşmek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Fakat, neden aniden asileşti anlamıyorum?

Vikram Seth Maggiore Dörtlüsü Doğan Kitap · Derlem cümlesi 325670276

### asimetri — Matematik ve dil

Bir bütünün karşılıklı bölümlerinin biçim, büyüklük veya yerleşim bakımından birbirine uymaması.

**Öğrenme amacı:** “asimetri”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Omuz seviyelerinde eşitsizlik, kürek kemiklerinden birinin daha belirgin görünmesi, bel girintilerinde asimetri ve öne eğilme sırasında sırtta tek taraflı kabarıklık oluşması önemli uyarı işaretleri arasında yer alır.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109099047

### asimetrik — Matematik ve dil

İki yanı birbirinin aynası gibi olmayan.

**Öğrenme amacı:** “asimetrik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kütüphane binası da asimetrik bir çokgendir.

Murat Belge-Istanbul gezi rehberi · Derlem cümlesi 135784261

### asist — Dil ve anlatım

Takım arkadaşının gol veya sayı kazanmasını sağlayan son pas.

**Öğrenme amacı:** “asist”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Icardi, geçen sezon 47 resmi maçta 16 gol attı ve 3 asist yaptı.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5125689

### asistan — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin işlerini yürütmesine yardımcı olan görevli.

**Öğrenme amacı:** “asistan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Asistanım, sekreterim, hatta odam bile yok!

Gülse Birsel — Gayet Ciddiyim · Derlem cümlesi 141337920

### asit — Doğa ve çevre

Sulu çözeltisinde hidrojen iyonlarının artmasına yol açan, bazlarla tepkimeye girebilen madde.

**Öğrenme amacı:** “asit”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yeni sistem, hem yakıt hem de enerji depolama aracı olarak kullanılabilen formik asit üretiyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109567168

### askat — Matematik ve dil

Bir ölçü birimini eşit parçalara bölerek elde edilen daha küçük birim.

**Öğrenme amacı:** “askat” sözünün bu anlamını örnekteki Askatları kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Askatları kadem, parmak, hat ve nokta olan mimar arşını, bir arşının iki kadem, bir kademin on iki parmak, bir parmağın on iki hat, bir hatın on iki nokta esasına göre tanımlandığı bir ölçü sistemine dayanmaktadır.

Özge Öztürk — Günümüze Ulaşmayan Bir Sadrazam Konağı: Nişantaşı Kıbrıslı Mehmed Kâmil Paşa Konağı — 2026 · Derlem cümlesi 357059299

### asker — Toplum ve günlük yaşam

Bir ülkenin silahlı kuvvetlerinde görev yapan kişi.

**Öğrenme amacı:** “asker”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir asker kupayla soğuk su sundu.

Denis Guedj — Berenis'in Saçları · Derlem cümlesi 142969936

### askerlik — Toplum ve günlük yaşam

Asker olma ve asker olarak görev yapma işi.

**Öğrenme amacı:** “askerlik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sonra o askerlikten ayrılıp politika hayatını seçti.

İsmet İnönü — Cumhuriyetin İlk Yılları · Derlem cümlesi 138930142

### askerlik dairesi — Toplum ve günlük yaşam

Bir bölgedeki askerlik şubelerinin işlerini yöneten askerî birim.

**Öğrenme amacı:** “askerlik dairesi” sözünün bu anlamını örnekteki askerlik dairesine kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Albay Bekir Sami Akhisar'a geldiği vakit hemen askerlik dairesine gider.

Falih Rıfkı Atay — Çankaya · Derlem cümlesi 115863836

### askerlik yoklaması — Toplum ve günlük yaşam

Askere alınacak kişinin kimlik, öğrenim, meslek ve sağlık bilgilerinin belirlenmesi için yapılan işlemler.

**Öğrenme amacı:** “askerlik yoklaması” sözünün bu anlamını örnekteki askerlik yoklamasına kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Baban da zati dediydi, " yakında askerlik yoklamasına çağırırlar " diye.

Talip Apaydın Sarı Traktör Cem Yayınevi · Derlem cümlesi 191871734

### asker kaçağı — Toplum ve günlük yaşam

Askerlik görevini yapmamak için çağrıldığı hâlde gitmeyen veya bulunduğu birlikten izinsiz ayrılan kişi.

**Öğrenme amacı:** “asker kaçağı” sözünün bu anlamını örnekteki asker kaçağını kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ne deyip de asker kaçağını saklayalım.

Memduh Şevket Esendal Ev Ona Yakıştı Hikayeler Cilt II Dost Yayınları · Derlem cümlesi 199875159

### asker ocağı — Toplum ve günlük yaşam

Askerlik görevinin yapıldığı kışla, birlik veya benzeri yer.

**Öğrenme amacı:** “asker ocağı” sözünün bu anlamını örnekteki asker ocağı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Belki asker ocağı seni yola getirir!

Grigory Petrov — Beyaz Zambaklar Ülkesinde · Derlem cümlesi 115968190

### asker tayını — Dil ve anlatım

Askerlere düzenli olarak verilen yiyecek payı.

**Öğrenme amacı:** “asker tayını”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gün gün gelişmeleri izlemiş, asker tayınlarının artırılması gibi talimatlar vermişti.

358 başlık · Derlem cümlesi 178115432

### askerî — Toplum ve günlük yaşam

Askerlikle veya orduyla ilgili olan.

**Öğrenme amacı:** “askerî”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir askerî inzibat arabasının kaportasının üzerine, binanın ayrıntılı planını yaymışlardı.

Steven James — Bowers Dosyaları #2 - Kale · Derlem cümlesi 109779383

### askı — Toplum ve günlük yaşam

Bir eşyanın asılarak durmasını sağlayan destek veya araç.

**Öğrenme amacı:** “askı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Oda kapımızın arkasındaki askı, her zaman üst üste asılmış giysilerle dolu.

Tezer Özlü - Çocukluğun Soğuk Geceleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 103369474

### askıcı — Meslekler ve toplum

Çay ocağında hazırlanan içecekleri müşterilere veya çevredeki iş yerlerine taşıyan görevli.

**Öğrenme amacı:** Askıcı sözcüğünü iş yeri ve servis düzeni içindeki göreviyle açıklamak.

> Daha sonraki yıllarda Demir Döküm'de işçilik yapan Zeynal Şimşek, o sıralarda Eyüp'te bir çay ocağında askıcı olarak çalışıyordu.

İşçiler Eyüp Karakolunu kuşatıyor · Derlem cümlesi 405231713

[Kaynak](https://bianet.org/haber/isciler-eyup-karakolunu-kusatiyor-225777)

> 5131.07 Çay Servis Elemanı (Askıcı)

Artık ispat şartı var! SGK'dan erken emeklilik hakkı için yeni karar · Derlem cümlesi 395859249

[Kaynak](https://www.dunya.com/ekonomi/artik-ispat-sarti-var-sgkdan-erken-emeklilik-hakki-icin-yeni-karar-haberi-775226)

### askılık — Toplum ve günlük yaşam

Giysi, şapka veya çanta gibi eşyaları asmaya yarayan araç.

**Öğrenme amacı:** “askılık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Holün köşesinde bir askılık var.

Bernard Shaw — Dört Oyun · Derlem cümlesi 129506917

### asla — Dil ve anlatım

Hiçbir zaman, hiçbir durumda.

**Öğrenme amacı:** “asla”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Amadeu bu hareketini asla bağışlamazdı.

Pascal Mercier — Lizbon'a Gece Treni · Derlem cümlesi 121715501

### aslan — Doğa ve çevre

Büyük ve güçlü bir yırtıcı kedi; yetişkin erkeklerinde çoğunlukla yele bulunur.

**Öğrenme amacı:** “aslan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sarıya boyanmış ön kapının aslan pençesi şeklinde, pirinç bir tokmağı vardı.

Truman Capote-Bukalemunlar Icin Muzik.temiz.txt · Derlem cümlesi 102974789

### aslan — Doğa ve çevre

Gökyüzünde Regulus yıldızını da içine alan, aslan biçimine benzetilerek adlandırılmış takımyıldız.

**Öğrenme amacı:** Aslan takımyıldızını bir yıldız haritasında Regulus yardımıyla bulmak.

> 9 Eylül sabahı Merkür'ü ve Aslan Takımyıldızı'nın en parlak yıldızı Regulus'u birbirine çok yakın görebilirsiniz.

Eylül 2024’ün Önemli Gök Olayları · Derlem cümlesi 366345727

[Kaynak](https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/eylul-2024un-onemli-gok-olaylari/)

### aslanağzı — Doğa ve çevre

Çiçeğinin biçimi ağıza benzetilen, çeşitli renklerde açan süs bitkisi.

**Öğrenme amacı:** “aslanağzı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yaz boyunca aslanağızları açtı.

Yaşar Kemal Sarı Sıcak YKY · Derlem cümlesi 184305749

### aslangiller — Doğa ve çevre

Ev kedisi, aslan, kaplan ve leopar gibi etçil memelileri bir araya getiren hayvan ailesi.

**Öğrenme amacı:** “aslangiller” sözünün bu anlamını örnekteki aslangillerden kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Sonra aslangillerden bir hayvanın esnekliğiyle çabucak gözden kayboldu.

Bernard Werber — Karıncaların Günü · Derlem cümlesi 144899005

### aslan ağzı — Toplum ve günlük yaşam

Çeşme veya havuzda suyu ağzından akıtan, aslan biçiminde yapılmış süs parçası.

**Öğrenme amacı:** Aslan biçimi ile su çıkışı işlevini ilişkilendirmek.

> Bu oluk, içinden çıkan suları ayaklarına sıçratan bir aslan ağzıyla son buluyordu.

Magda Szabo Iza'nın Şarkısı Kanat Yayınları · Derlem cümlesi 294193221

### aslan payı — Toplum ve günlük yaşam

Paylaşmada en büyük bölüm.

**Öğrenme amacı:** “aslan payı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu taksimde ise Almanlar aslan payını almışlardır.

Sadiye_Osmanog%CC%86lu_-_Bab.temiz.txt · Derlem cümlesi 100526434

### aslan yürekli — Dil ve anlatım

Çok cesur ve korkusuz.

**Öğrenme amacı:** “aslan yürekli”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gız öyle aslan yürekli ki...

Vurun Kahpeye - Halide Edib Adivar.temiz.txt · Derlem cümlesi 100249704

### aslen — Dil ve anlatım

İlk mesleği, kökeni veya başlangıçtaki durumu bakımından.

**Öğrenme amacı:** “aslen”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> De Bonald aslen hukukçudur.

Özdem — Dil Bilimi Yazıları · Derlem cümlesi 127919203

### asli — Dil ve anlatım

Bir şeyin asıl ve temel olan.

**Öğrenme amacı:** “asli”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dolayısıyla, göz asli görevini yaparken zarar görmez.

Yaşar Ateşoğlu - Doğru Bildiğimiz Yanlışlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 102022241

### asli düşünce — Araştırma ve düşünme

Bir anlatımın veya görüşün temelinde bulunan ana düşünce.

**Öğrenme amacı:** “asli düşünce”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu konu aslında bizim diğer kitaplarımızda, makalelerimizde dile getirdiğimiz asli düşünceyi bütün olarak özetleyecek bir soruya dayanmaktadır.

Mahmud Erol Kılıç — Tasavvufa Giriş · Derlem cümlesi 136473836

### asma — Doğa ve çevre

Üzüm meyvesini veren, uzun dallarıyla tırmanan odunsu bitki.

**Öğrenme amacı:** “asma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çok geçmeden asmaların dalları ortaya çıktı ve her yere tırmanmaya başladı.

Clive Staples Lewis - Narnia Günlükleri3.temiz.txt · Derlem cümlesi 101341832

### asma — Dil ve anlatım

Yukarıdaki bir desteğe bağlanıp aşağıya doğru asılı duran.

**Öğrenme amacı:** “asma” sözünün bu anlamını örnekteki asma kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> asma lamba yine yanmıyor.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Mürebbiye · Derlem cümlesi 182164364

### asmagiller — Doğa ve çevre

Üzüm asmasının da içinde yer aldığı, türlerinin çoğu tırmanıcı olan bitki ailesi.

**Öğrenme amacı:** “asmagiller” sözünün bu anlamını örnekteki Asmagiller kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Asmagiller familyasından tırmanıcı, uzun ömürlü, ağaçsı bir bitkidir.

Nil Peri Gökçe — Doğanın Mucizesi Şifalı Bitkiler · Derlem cümlesi 121988639

### asmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir nesneyi üst bölümünden veya bir bağlantı noktasından tutturarak sarkar durumda bırakmak.

**Öğrenme amacı:** Nesnenin konumunu ve dayanağını açıklamak.

> Palto ve ceketini kapının arkasındaki askıya astı.

Stieg Larsson — Millennium #3 - Arı Kovanına Çomak Sokan Kız · Derlem cümlesi 109723307

### asma bahçe — Dil ve anlatım

Kemer ve ayaklarla taşınan yüksek teraslar üzerinde oluşturulan bahçe.

**Öğrenme amacı:** “asma bahçe”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Klasik yazarların, II. Nebukadnezzar'ın dağlık Medya'dan gelen eşi için vatan hasretini dindirmesi amacıyla yaptırdığını yazdıkları asma bahçelerin kalıntıları kesin olarak tesbit edilememiştir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 04 (Âşık Ömer) · Derlem cümlesi 144107798

### asma kat — Toplum ve günlük yaşam

Bir yapının yüksek bir katının içine eklenen ara kat.

**Öğrenme amacı:** “asma kat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gazetecinin dairesi asma kattaydı.

Emile Zola — Nana · Derlem cümlesi 142505906

### asma kilit — Toplum ve günlük yaşam

Metal halkası kapatılacak eşyanın bağlantılarından geçirilerek takılan taşınabilir kilit.

**Öğrenme amacı:** “asma kilit”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sandığın üzerinde pirinç bir asma kilit vardı.

Adrian D'Hagé - Omega Parşömeni.temiz.txt · Derlem cümlesi 100055616

### asma köprü — Doğa ve çevre

Geçiş yapılan bölümü yukarıdaki taşıyıcı kablolara asılmış köprü.

**Öğrenme amacı:** “asma köprü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Chuwangsan Nehri'nin üstündeki eski asma köprüyü geçerken bacaklarımızı esnetmek için ford'dan çıktık.

David Mitchell — Bulut Atlası · Derlem cümlesi 129455016

### asma merdiven — Toplum ve günlük yaşam

Yanlarındaki ip veya halatlarla yukarıdan asılarak kullanılan merdiven.

**Öğrenme amacı:** Asma merdivenin taşıyıcı yanlarını ve basamaklarını ayırt etmek.

> Asma merdivenlerin çoğu gibi, bunun da yanları bez kaplı halattan yapılmıştı.

Herman Melville — Moby Dick(Cem) · Derlem cümlesi 114579349

### asma yaprağı — Doğa ve çevre

Üzüm veren asmanın, yemek yapımında da kullanılan yaprağı.

**Öğrenme amacı:** “asma yaprağı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> On iki asma yaprağı ve yaklaşık bir o kadar da çilek vardı.

Alexandre Dumas Monte Cristo Kontu Cilt II İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 208529634

### asorti — Dil ve anlatım

Renk veya görünüş bakımından birbirine uygun.

**Öğrenme amacı:** “asorti”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çizmeleriniz ve zırhlarınız da miğferle asorti.

Rıfat Ilgaz Palavra Sınıf Yayınları · Derlem cümlesi 192009848

### aspiratör — Toplum ve günlük yaşam

Dumanı, kokuyu ve kirli havayı emerek ortamdan uzaklaştıran araç.

**Öğrenme amacı:** “aspiratör”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İçinde sadece bir baca deliği bulunan davlumbazların yerini, önce pencerelere takılan basit aspiratörler, derken gelişkin modeller aldı.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3793643

### aspirin — Doğa ve çevre

Ağrı ve ateşi azaltma etkisi olan, asetilsalisilik asit içeren ilaç.

**Öğrenme amacı:** “aspirin”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Miss Ohlsson, Bayan Hubbard'dan aspirin istemeye ne zaman gitti?

Agatha Christie — Hercule Poirot #10 - Doğu Ekspresinde Cinayet · Derlem cümlesi 118671889

### astar — Toplum ve günlük yaşam

Giysinin iç yüzüne dikilen ikinci kumaş katı.

**Öğrenme amacı:** “astar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Açık zümrüt rengi ipekli astarı olan koyu yeşil taftadandı.

Margaret Mitchell - Rüzgar Gibi Geçti.temiz.txt · Derlem cümlesi 100799372

### astarlamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir eşyanın iç yüzünü başka bir malzemeyle kaplamak.

**Öğrenme amacı:** “astarlamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tulumun içini sıkı örülmüş alüminyum telle astarladık.

Isaac Asimov — Üç Robot Yasası · Derlem cümlesi 123522327

### astar boyası — Toplum ve günlük yaşam

Son kat boyanın daha iyi tutunması ve yüzeyin düzgün görünmesi için önceden uygulanan hazırlık boyası.

**Öğrenme amacı:** “astar boyası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Belirli bir süre bekletilip kuruduktan sonra, zımparalanır ve üzerine astar boyası sürülür.

Murat Ertürk — Bursa’nın Araba Ressamı: Enver Ertaban — 2020 · Derlem cümlesi 335836496

### astım — Doğa ve çevre

Solunum yollarını etkileyip zaman zaman nefes almayı zorlaştıran uzun süreli hastalık.

**Öğrenme amacı:** “astım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Astımı olmasa buyursun, gitsin!

Ayşe Kulin Kanadı Kırık Kuşlar Everest Yayınları · Derlem cümlesi 220420021

### astigmat — Doğa ve çevre

Işığı tek bir noktada odaklayamadığı için görüntüyü bulanık veya çarpık gören göz.

**Öğrenme amacı:** “astigmat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gözlüğü çıkarınca da görebilmek çabasıyla miyop ve astigmat gözlerimi ne hale soktuğumu bilemiyordum.

Oğuz Aral — Huysuz İhtiyar #2 - Bana bir Tarzanlıǧı bile çok gördüler · Derlem cümlesi 134826740

### astronom — Doğa ve çevre

Yıldızları, gezegenleri ve uzayı inceleyen bilim insanı.

**Öğrenme amacı:** “astronom”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Astronom, " Ben hazırım, " dedi.

Isaac Asimov — Uzayın Bekçileri · Derlem cümlesi 123527762

### astronomi — Doğa ve çevre

Yıldızları, gezegenleri ve uzaydaki diğer cisimleri inceleyen bilim.

**Öğrenme amacı:** “astronomi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Huygens bilimsel çalışmalarına astronomide başlar.

sayi — 0316 · Derlem cümlesi 176745669

### astronomik fiyat — Toplum ve günlük yaşam

Olağanın çok üstünde, aşırı yüksek fiyat.

**Öğrenme amacı:** “astronomik fiyat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Cihaz tasarımı ve donanımıyla göz doldursa da astronomik fiyat etiketini görmezden gelmek oldukça zor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109017352

### astronot — Doğa ve çevre

Uzay uçuşlarında araç kullanma, araştırma veya bakım görevleri yapmak üzere eğitilmiş kişi.

**Öğrenme amacı:** “astronot”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Astronotlar Ay'da iki aygıt bıraktılar.

sayi — 0380 · Derlem cümlesi 177429655

### astsubay — Toplum ve günlük yaşam

Silahlı kuvvetlerde subay ile erbaş arasında yer alan görevli asker.

**Öğrenme amacı:** “astsubay”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir astsubayın sesi duyuldu.

Tolstoy Diriliş Antik Yayınları · Derlem cümlesi 192450813

### astsubay başçavuş — Toplum ve günlük yaşam

Kıdemli üstçavuştan sonra gelen astsubay rütbesi ve bu rütbedeki asker.

**Öğrenme amacı:** “astsubay başçavuş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> JAK Tim Komutanı Jandarma Astsubay Başçavuş Mahir Akdemir, " Bizi görünce kendilerini güvende hissettiklerini söylediler " dedi.

JAK timleri teleferik kazasında mahsur kalanları 2 dakikada tahliye edilebilir hale getirmiş · Derlem cümlesi 392530344

[Kaynak](https://www.yenialanya.com/jak-timleri-teleferik-kazasinda-mahsur-kalanlari-2-dakikada-tahliye-edilebilir-hale-getirmis)

### astsubay kıdemli başçavuş — Toplum ve günlük yaşam

Astsubay rütbelerinin en üst basamağında bulunan asker.

**Öğrenme amacı:** “astsubay kıdemli başçavuş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Cumhuriyet Savcısı Cansın gerçekleştirdiği ziyarette İlçe Jandarma Komutan Vekili Jandarma Astsubay Kıdemli Başçavuş Eyüp Dönmez ile görüştü.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 111201150

### astsubay kıdemli çavuş — Toplum ve günlük yaşam

Astsubay çavuştan bir üst rütbede bulunan asker.

**Öğrenme amacı:** “astsubay kıdemli çavuş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Programa Garnizon Komutan Vekili Personel Astsubay Kıdemli Çavuş Emre Sazlıdere, İlçe Emniyet Müdürü Kenan Bıyık, İlçe Jandarma Komutanı Astsubay Kıdemli Başçavuş Özkan Parlak katıldı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109564771

### astsubay kıdemli üstçavuş — Toplum ve günlük yaşam

Üstçavuştan sonra gelen astsubay rütbesi ve bu rütbedeki asker.

**Öğrenme amacı:** “astsubay kıdemli üstçavuş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anneyi jandarma ekipleriyle birlikte ziyarete gelen Jandarma Astsubay Kıdemli Üstçavuş Ahmet Akpürüm ise anneye hal hatır sorarak sohbet etti.

Karşısında jandarmayı gören asker annesi: “Oğlum gelmiş gibi oldum” · Derlem cümlesi 391001162

[Kaynak](https://www.kamubulteni.com/haberde-insan/karsisinda-jandarmayi-goren-asker-annesi-oglum-gelmis-gibi-oldum-h43728.html)

### astsubay üstçavuş — Toplum ve günlük yaşam

Astsubay kıdemli çavuştan bir üst rütbede bulunan asker.

**Öğrenme amacı:** “astsubay üstçavuş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ziyarette, Jandarma Astsubay Üstçavuş Merve Varol, Jandarma Astsubay Üstçavuş Mustafa Kemal Zühal, Jandarma Astsubay Hilal Sarıaydın ve Jandarma Uzman Çavuş Ozan Semih Türkeli de yer aldı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108591396

### asurca — Dil ve anlatım

Eski Mezopotamya'da Asurluların konuştuğu, çivi yazısıyla yazılan dil.

**Öğrenme amacı:** “asurca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Topzava stelleri gibi, Asurca ve Urartuca yazılmış çiftdilli yazıtlar da mevcuttur.

Friedrich_Kayıp_Yazılar_ve_Diller.temiz.txt · Derlem cümlesi 106631760

### asyalı — Toplum ve günlük yaşam

Asya kıtasından olan veya bu kıtada yaşayan kişi.

**Öğrenme amacı:** “asyalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Uluslararası medya kuruluşları, stadyumlar ve altyapı projelerinde çalışan Güney Asyalı göçmen işçilerin çalışma koşullarını gündeme taşıdı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 114652693

### aş — Toplum ve günlük yaşam

Yenmek üzere hazırlanmış yemek; özellikle geleneksel ve edebî anlatımda kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “aş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bizim siyaset dilimizdeki tanımıyla, " herkesin aşı olacak, işi olacak " dendi.

İsmail Cem — Soldaki Arayış · Derlem cümlesi 138979463

### aşağı — Toplum ve günlük yaşam

Bulunulan veya belirtilen yerden daha alçak bir konuma doğru.

**Öğrenme amacı:** “aşağı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Her gün bir yoldan aşağı iniyorlar.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Namuslu Kokotlar · Derlem cümlesi 182272705

### aşağılamak — Toplum ve günlük yaşam

Birine değersizmiş gibi davranarak onu incitmek.

**Öğrenme amacı:** “aşağılamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Derviş onu çok aşağıladı.

Yaşar Kemal Akçasazın Ağaları 2 Yusufçuk Yusuf YKY · Derlem cümlesi 188873366

### aşağılı yukarılı — Dil ve edebiyat

Alt ve üst bölümleri bulunan; altıyla üstü birlikte.

**Öğrenme amacı:** “aşağılı yukarılı” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Sabit kanadın aşağılı yukarılı sürgüleri sürülmeden kapı kilitlenmiş olsa dışarıdan yapılacak kuvvetli bir

Hüseyin Rahmi Gürpınar Mürebbiye Atlas Yayınları · Derlem cümlesi 218200200

### aşağı mahalle — Toplum ve günlük yaşam

Bir yerleşimde öteki mahallelere göre daha alçak kesimde bulunan mahalle.

**Öğrenme amacı:** “aşağı mahalle”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> O da aşağı mahallenin sevilen abisi.

Ahmet Şerif İzgören - 40'ının da Kulpu Kırık 40 Türk.temiz.txt · Derlem cümlesi 3434018

### aşağı yukarı — Matematik ve dil

Kesin bir ölçü veya sayı vermeden, yakın bir değerle.

**Öğrenme amacı:** “aşağı yukarı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Rothen içeri girdiğinde, Gece Odası'nda aşağı yukarı yirmi büyücü toplanmıştı.

Trudi Canavan - Büyücüler Loncası 1 Arınma.temiz.txt · Derlem cümlesi 102993962

### aşama — Araştırma ve düşünme

Bir işin veya gelişmenin geçtiği bölümlerden biri.

**Öğrenme amacı:** “aşama”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir aşamada konu meslek etiğine geldi.

Wilbur Smith — Mısır Serisi #4 - 11. Yazıt · Derlem cümlesi 115304164

### aşar — Toplum ve günlük yaşam

Osmanlı döneminde ve Cumhuriyet'in ilk yıllarında tarım ürünlerinden alınan, 1925'te kaldırılan vergi.

**Öğrenme amacı:** “aşar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Aşar'ın kaldırılması Türk maliyecilerini yeni vergi mevzuları bulmağa zorladı.

Levent Aksu — Imparatorluktan Cumhuriyete Makro Ekonomi Politikalari I · Derlem cümlesi 360037829

### aşçı — Toplum ve günlük yaşam

Yemek hazırlamayı ve pişirmeyi iş veya uzmanlık olarak yapan kişi.

**Öğrenme amacı:** Meslek ile yaptığı işi ilişkilendirmek.

> Muhteşem bir evcimenliği vardır Evham Hanım'ın, çok da iyi aşçıdır.

Elif Şafak — Med-Cezir · Derlem cümlesi 131245342

### aşçıbaşı — Toplum ve günlük yaşam

Bir mutfakta diğer aşçıların çalışmalarını yöneten sorumlu aşçı.

**Öğrenme amacı:** Bir iş yerindeki görev paylaşımını anlamak.

> Berghof'taki aşçıbaşı bizi görse gücenirdi doğrusu.

Thomas Mann - Büyülü Dağ.temiz.txt · Derlem cümlesi 103225161

### aşçılık — Toplum ve günlük yaşam

Yemek hazırlama ve pişirme işi, becerisi veya mesleği.

**Öğrenme amacı:** İş ve meslek adlarının kuruluşunu tanımak.

> Kuryelik, bavul taşıyıcılığı, aşçılık yaptı.

Oliver Sacks — Karısını Şapka Sanan Adam · Derlem cümlesi 115068521

### aşevi — Toplum ve günlük yaşam

Özellikle yemeğe ihtiyaç duyanlara yemek hazırlanıp dağıtılan yer.

**Öğrenme amacı:** Toplumsal yardımlaşma kurumlarını tanımak.

> Sonra, Bell'i, bedava yemek için sırada bekleyen insanların olduğu aşevine götürmüştü.

Clive Cussler — Sabotajcı · Derlem cümlesi 126803234

### aşı — Doğa ve çevre

Vücudun belirli bir hastalığa karşı savunma geliştirmesine yardımcı olmak için uygulanan biyolojik ürün.

**Öğrenme amacı:** “aşı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Eski aşı canlı virüs içerirken, günümüzde kullanılan rekombinant aşı canlı virüs taşımıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109059245

### aşık — Araştırma ve düşünme

Çatıda mertekleri ya da çatı kaplamasını taşıyan yatay kiriş.

**Öğrenme amacı:** Çatı çiziminde mertek, aşık ve dikmenin görevlerini ayırt etmek.

> Oturtma çatılar, merteklerden aşıkların üzerine gelen yüklerin dikmeler aracılığıyla, bu dikmelerin altındaki kirişlere veya döşemelere aktarıldığı bir yapım sistemidir.

Esra Karahan — Türkiye’deki Geleneksel Ahşap Çatı Makaslarının Terimleri ve Sınıflandırılması Üzerine Değerlendirmeler — 2025 · Derlem cümlesi 342814891

### aşık kemiği — Doğa ve çevre

Ayak bileğinde, bacak kemikleriyle eklem yapan ve topuk kemiğinin üstünde bulunan kemik.

**Öğrenme amacı:** Aşık kemiğinin ayak bileğindeki yerini bir iskelet çiziminde göstermek.

> Çoraplarımın ikisi de aşık kemiğime kadar ıslanmıştı; hızla kurtuldum onlardan da.

Ahmet Ümit - Sultanı Öldürmek.temiz.txt · Derlem cümlesi 3474680

### aşılama — Doğa ve çevre

Hastalıklara karşı korunma sağlamak amacıyla kişilere aşı uygulama işi.

**Öğrenme amacı:** “aşılama”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gaziantep'in İslahiye ilçesinde, mevsimlik tarım işçilerine yönelik sağlık taraması, aşılama ve bilgilendirme çalışmaları yapılıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115664912

### aşılama — Doğa ve çevre

Bir bitkiden alınan dal veya tomurcuğu başka bir bitkiyle kaynaştırarak birlikte büyütme işi.

**Öğrenme amacı:** “aşılama”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kaman'da ceviz fidanı aşılama ve çoğaltma çalışmalarının sürdüğünü belirten Gökalp, ilçe genelinde binlerce fidanın üretildiğini dile getirdi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 113128238

### aşılı — Doğa ve çevre

Bir bitkinin dalı veya gözü başka bir bitkiye birleştirilerek yetiştirilmiş.

**Öğrenme amacı:** “aşılı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dalbastı da bir tür iri, aşılı kirazdır.

Salah Birsel Günlükler 4 Bay Sessizlik Ada Yayınları · Derlem cümlesi 187816147

### aşındırmak — Doğa ve çevre

Sürtünme gibi etkilerle bir yüzeyden parçalar koparmak.

**Öğrenme amacı:** “aşındırmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Burası makinenin ilerlemesiyle kayalara sürten ve kayaları aşındıran kısım.

sayi — 0547 · Derlem cümlesi 172171458

### aşınım — Doğa ve çevre

Yüzeylerin su, rüzgâr veya benzeri etkilerle zamanla yıpranıp parçalanması.

**Öğrenme amacı:** “aşınım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kıyıların şekillenmesinde birikim ve aşınım olayları da etkilidir.

sayi — 0749 · Derlem cümlesi 172571523

### aşınma — Doğa ve çevre

Toprak ve kaya parçalarının akarsu, rüzgâr veya buz gibi dış etkenlerle yüzeyden koparılıp taşınması.

**Öğrenme amacı:** “aşınma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çocukların bayıldığı bir diğer kıyaslamalı öykü de toprak aşınması öyküsüdür.

Aldous Huxley - Ada.temiz.txt · Derlem cümlesi 5453102

### aşınmak — Doğa ve çevre

Sürtünme veya kullanım yüzünden yüzeyinden parçalar kaybetmek.

**Öğrenme amacı:** “aşınmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayağını bastığı yerler biraz aşınmış gibiydi.

Çetin Altan — Viski · Derlem cümlesi 144154633

### aşırı — Dil ve anlatım

Olağan veya uygun görülen ölçüyü aşan.

**Öğrenme amacı:** Bir durumun derecesini değerlendirmek.

> Sonra, aşırı heyecandan ötürü titrediğini gördü.

Gerard Klein — Uzayda Satranç · Derlem cümlesi 120829173

### aşırı duyarlık — Doğa bilimleri

Vücudun bazı maddelere normalden çok güçlü tepki vermesi.

**Öğrenme amacı:** Vücudun bir maddeye olağandan güçlü tepki vermesini örnek üzerinden açıklamak.

> maddeye karşı aşırı duyarlık oluşturur.

Cemal BUDAĞ — Evcil Kedilere Dair Irklar Beslenme Beslenme Hastaliklari Ve Iletisim · Derlem cümlesi 359735088

### aşırı taşırı — Dil ve anlatım

Gereğinden çok, aşırı ölçüde.

**Öğrenme amacı:** “aşırı taşırı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Will'in aşırı taşırı yer aldığı sonelerinde açıklar o kendisini.

James Joyce - Ulysses.temiz.txt · Derlem cümlesi 101031920

### aşırı uç — Toplum ve günlük yaşam

Bir siyasi görüşün en sert ve uzlaşmaya en kapalı kesimi.

**Öğrenme amacı:** “aşırı uç”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu durum halkın aşırı uçlara yönelmesine sebep olurken sosyalistlerin kararsız tutumları neticesinde faşistler güçlendiler.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 23 (İslâm) · Derlem cümlesi 143585497

### aşırma — Dil ve anlatım

Başkasından izinsiz alınmış veya kopyalanmış olan.

**Öğrenme amacı:** “aşırma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çünkü gençlerin bu mahrem açılmaları veya en azından bunları anlatmakta kullandıkları ifadeler genellikle ya sağdan soldan aşırma ya da bastırılmış duygularından ibarettir.

Muhtesem Gatsby - F. Scott Fitzgerald.temiz.txt · Derlem cümlesi 100707807

### aşırmak — Dil ve anlatım

Bir şeyi yüksek bir yerin veya engelin üzerinden öte yana geçirmek.

**Öğrenme amacı:** “aşırmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Eddie'yle Roland zaman zaman topraktan eski dişler gibi çıkan iri taşların üzerinden aşırmak için arabayı kaldırmak zorunda kalıyorlardı.

Stephen King — Kara Kule #3 Çorak Topraklar · Derlem cümlesi 120988434

### aşırmak — Toplum ve günlük yaşam

Başkasına ait bir şeyi gizlice alıp götürmek; çalmak.

**Öğrenme amacı:** “aşırmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir otelin mutfağından gümüş çatal bıçak takımı, su bardakları ve bir tabak takımı aşırır.

Paul Auster — Yanılsamalar Kitabı · Derlem cümlesi 112050602

### aşikâre — Dil ve anlatım

Gizlemeden, başkalarının fark edebileceği biçimde.

**Öğrenme amacı:** “aşikâre”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu niyetini de gizlemeden, aşikâre yapıyor.

204 başlık · Derlem cümlesi 175299293

### aşina — Dil ve anlatım

Önceden görmüş veya tanımış gibi yakın ve bilindik gelen.

**Öğrenme amacı:** “aşina”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Adam onlara tuhaf bir biçimde aşinaydı.

Zaman_Carki_Seri_i_12_-_Firtina_Toplaniyor_-_Robert_Jordan.temiz.txt · Derlem cümlesi 100197497

### aşinalık — Dil ve anlatım

Bir şeyi daha önceden tanıyor olma duygusu.

**Öğrenme amacı:** “aşinalık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tanıdık bir şeyler vardı sanki bu yüzde, bir aşinalık.

Menekşe Toprak — Temmuz Çocukları · Derlem cümlesi 136092594

### aşk — Dil ve anlatım

Birine karşı duyulan çok güçlü sevgi ve bağlılık.

**Öğrenme amacı:** “aşk”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu bir aşk romanı.

Orhan Pamuk Manzaradan Parçalar YKY · Derlem cümlesi 265858486

### aşkmerdiveni — Doğa ve çevre

Uzun, çok parçalı yeşil yaprakları sarkarak büyüyen, evlerde de yetiştirilen bir eğrelti.

**Öğrenme amacı:** “aşkmerdiveni”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Uzmanlar banyonuz genişse devetabanı, benjamin, yuka ve aşkmerdiveni; değilse japon şemsiyesi, dua çiçeği, şans bambusu öneriyor.

224 başlık · Derlem cümlesi 191094240

### aşk etmek — Dil ve edebiyat

Birine sertçe tokat atmak.

**Öğrenme amacı:** “aşk etmek” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> etse yaradanıma sığınır da bir tokat aşk edersem otuz iki dişini dökerim!

AHMET ŞÜKRÜ RAMAZANOĞLU — Selim Sırrı Tarcan'ın "Spor" isimli eserinin transkripsiyonu — 2025 · Derlem cümlesi 358719764

### aşlık — Toplum ve günlük yaşam

Yemek hazırlamak için biriktirilen veya saklanan temel yiyecekler.

**Öğrenme amacı:** “aşlık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aşlık (zahire) maddelerinin fiyatları nasıl belirlenir?

Friedrich Engels — Anti-Dühring · Derlem cümlesi 117141168

### aşmak — Dil ve anlatım

Bir alanı bir uçtan öbür uca geçmek.

**Öğrenme amacı:** “aşmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Cadde hemen hemen bütün kenti aşar.

Stephen King — Çılgınlığın Ötesi · Derlem cümlesi 109912594

### aşure — Toplum ve günlük yaşam

Buğdayın nohut, fasulye ve kuru meyveler gibi malzemelerle birlikte şekerli suda pişirildiği tatlı.

**Öğrenme amacı:** “aşure”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Pişen aşureyi çanaklara dağıtıyorsun.

Esra Pekin Babaannemin Usturası Sel Yayınları · Derlem cümlesi 184922462

### aşure ayı — Toplum ve günlük yaşam

Aşure günü ve aşure geleneğiyle anılan muharrem ayı.

**Öğrenme amacı:** “aşure ayı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aşure ayında komşular birbirlerine aşure götürür.

Tevfik Taş - Deprem 7.2 Irkçılık 77.2.temiz.txt · Derlem cümlesi 103391266

### aşure günü — Toplum ve günlük yaşam

Hicri takvimde muharrem ayının onuncu günü.

**Öğrenme amacı:** “aşure günü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bilindiği gibi aşure günü muharremin 10. günüdür.

Diyanet Vakfı Yayınları — İlmihal · Derlem cümlesi 110622755

### at — Doğa ve çevre

Binme ve yük taşıma gibi işlerde yararlanılan, yeleli ve tek toynaklı memeli.

**Öğrenme amacı:** “at”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atların güzelliği rahibi şaşkına çevirmiş.

Nazım Tektaş — Tanrının Askerleri 2 · Derlem cümlesi 122155709

### ata — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin soyunda kendisinden önce gelen büyüklerden her biri.

**Öğrenme amacı:** “ata”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atalarımız bunlardan hiç söz etmemişlerdi.

Grafton_Yeni_Dünyalar_Eski_Metinler.temiz.txt · Derlem cümlesi 107540885

### atak — Dil ve anlatım

Bir yarışta veya oyunda öne geçmek için yapılan hızlı girişim.

**Öğrenme amacı:** “atak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Lider grup çizgiyi geçerken seslendi ama atağa kalkan ikinci sıradaki çocuk değil, dördüncü sıradaki çocuktu.

Kitap Hirsizi - Markus Zusak.temiz.txt · Derlem cümlesi 100904384

### atak — Dil ve anlatım

Bir işe çekinmeden girişen, cesur ve hareketli.

**Öğrenme amacı:** “atak” sözünün bu anlamını örnekteki atak kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> O'Rourke çılgının teki, fazlasıyla atak ve gözü kara.

Agatha Christie Yedilerin Gizemi Dört Neşeli Arkadaş Kasadaki Dosya Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 203074279

### atama — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişiyi belirli bir göreve getirme.

**Öğrenme amacı:** “atama”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu atama çoğu zaman tamamen formalitedir.

Milton Friedman — Özgürlük ve Kapitalizm · Derlem cümlesi 112431634

### atanma — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin belirli bir görev için yetkili makamca seçilmesi.

**Öğrenme amacı:** “atanma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Belediye Çavuşluğu görevine atanmayı beklerken eğlenmek için yaptığı bir işti bu.

Zola Meyhane İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 284428574

### atanmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir görevi yapmak üzere yetkili kişi veya kurulca seçilip görevlendirilmek.

**Öğrenme amacı:** “atanmak” sözünün bu anlamını örnekteki atandım kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Komisyona komitem tarafından atandım.

Andrey Platonov - Çevengur.temiz.txt · Derlem cümlesi 100433461

### atardamar — Doğa ve çevre

Kanı kalpten vücudun diğer bölümlerine götüren damar.

**Öğrenme amacı:** “atardamar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Toplardamar ve atardamar arasındaki farkları saptadı.

sayi — 0311 · Derlem cümlesi 171816170

### atari — Toplum ve günlük yaşam

Bilgisayar ya da oyun makinesinde, düğme veya kumandayla görüntüler yönlendirilerek oynanan oyun.

**Öğrenme amacı:** “atari”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> ' Hayır, önemli bir şey yok, geç karşıma atariyi beraber oynayacağız, seni bunun için çağırdım ' diyordu.

58 başlık · Derlem cümlesi 163191584

### atasözü — Dil ve anlatım

Toplumun ortak deneyimini kısa ve yerleşmiş bir anlatımla dile getiren, kuşaktan kuşağa aktarılan söz.

**Öğrenme amacı:** Ortak deneyimin kalıplaşmış sözle aktarılmasını kavramak.

> Eskiden aynı tarlada buğday biçen rahiplerle çavdar biçen büyücüler hakkında artık kullanılmayan bir atasözü vardı.

Susanna Clarke — Jonathan Strange ve Bay Norrell · Derlem cümlesi 109596243

### ataş — Toplum ve günlük yaşam

Kâğıtları delmeden bir arada tutmak için kullanılan, çoğunlukla kıvrılmış telden yapılan küçük tutturucu.

**Öğrenme amacı:** “ataş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Büro çalışanlarının ataş ve lastikleri hiç eksik olmaz.

Kolektif — Babamın Tanrı Olduğunu Sandım · Derlem cümlesi 137951478

### atatürkçü — Toplum ve günlük yaşam

Atatürk'ün ilke ve devrimlerini benimseyip bunları savunan kişi.

**Öğrenme amacı:** “atatürkçü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Müdürden çok, yaşamının büyük bölümünü Anadolu'da yol yapımı gibi işlerde geçirmiş bir mühendise, Atatürkçü bir aydına benziyor.

Tomris Uyar - Bir Uyumsuzun Notlari 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 103059086

### atatürkçülük — Toplum ve günlük yaşam

Atatürk'ün düşüncelerini, ilkelerini ve gerçekleştirdiği yenilikleri temel alan anlayış.

**Öğrenme amacı:** “atatürkçülük”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> T. C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük sorularının, öğrencilerin tarihsel bilgiyi doğrudan hatırlamasının yanında bilgiyi anlamlandırma, analiz etme ve yorumlama becerilerini ölçmeye yönelik hazırlandığı görüldü.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 113575727

### atçı — Toplum ve günlük yaşam

At yetiştiriciliğiyle uğraşan kişi veya topluluk.

**Öğrenme amacı:** “atçı” sözünün bu anlamını örnekteki atçı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Hunlar atçı bir topluluktu.

Komisyon — Türkler Cilt 03 İlkçağ · Derlem cümlesi 137162715

### ateş — Doğa ve çevre

Yanma sırasında ortaya çıkan ısı, ışık ve alev bütünü.

**Öğrenme amacı:** “ateş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Evet, şömineyi yakmışlardı, ateş de pek hoş yanıyordu.

Jane Eyre - Charlotte Bronte.temiz.txt · Derlem cümlesi 101017474

### ateşçi — Toplum ve günlük yaşam

Buharlı araçlarda veya kazan dairelerinde ocağı besleyip yanmanın sürmesini sağlayan işçi.

**Öğrenme amacı:** “ateşçi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kaptandan sonra sevincini ilk dile getiren, gariptir ki, ateşçi oldu.

Ceza Kolonisinde - Franz Kafka.temiz.txt · Derlem cümlesi 101374404

### ateşkes — Toplum ve günlük yaşam

Çatışan tarafların silahlı çatışmayı durdurması.

**Öğrenme amacı:** “ateşkes”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Hiç olmazsa altı aylık bir ateşkes yap ' dedim.

Hasan Cemal — Kürtler · Derlem cümlesi 141147240

### ateşlendirmek — Dil ve anlatım

Birinin coşkusunu veya isteğini artırmak.

**Öğrenme amacı:** “ateşlendirmek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Düşüncesi bile beni ateşlendiriyor!

Carlos Fuentes — Doğmamış Kristof · Derlem cümlesi 129309260

### ateşlenmek — Doğa ve çevre

Vücut sıcaklığı yükselerek ateşi çıkmak.

**Öğrenme amacı:** “ateşlenmek” sözünün bu anlamını örnekteki ateşlendi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Karım da ateşlendi. "

Marissa Meyer — Ay Günlükleri #3 - Cress · Derlem cümlesi 136218884

### ateşli — Dil ve anlatım

Duygu ve heyecanını güçlü biçimde gösteren, coşkulu.

**Öğrenme amacı:** “ateşli”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Maçlarını 24.500 kapasiteli Ernest Pohl Stadyumu'nda oynayan ekip, ateşli taraftar grubuyla bilinmektedir.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109549999

### ateşli ateşli — Dil ve edebiyat

Çok heyecanlı, canlı ve güçlü bir biçimde.

**Öğrenme amacı:** “ateşli ateşli” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> 3. " Ya delikanlı adamdır ateşli ateşli konuştu yanı iki medeni insan gibi oturun konuşun aslında

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 319508792

### ateşli silah — Toplum ve günlük yaşam

İçindeki barut gibi bir maddenin tepkimesiyle mermi atan silah.

**Öğrenme amacı:** “ateşli silah” sözünün bu anlamını örnekteki ateşli silahlara kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Aslında hedefi tutturamamak, karavana atmak sadece ateşli silahlara mahsus bir şey değildir.

Sözü söyleten özse, eylem de söze uyar · Derlem cümlesi 397918574

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/sozu-soyleten-ozse-eylem-de-soze-uyar/6628)

### ateşperest — Dil ve anlatım

Ateşe taptığı düşünülen kişi için kullanılan eski söz.

**Öğrenme amacı:** “ateşperest” sözünün bu anlamını örnekteki ateşperest kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Müslümanlar, her ne şekilde olursa olsun ateş kültüne bağlı İranlılar'ı " ateşperest " olarak nitelendirmişlerdir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 04 (Âşık Ömer) · Derlem cümlesi 144092306

### ateşten gömlek — Dil ve anlatım

İnsanı çok zorlayan ve sıkıntıya sokan durum.

**Öğrenme amacı:** “ateşten gömlek” sözünün bu anlamını örnekteki Ateşten gömlek kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ateşten gömlek giydi.

Geç alınmış bir karar · Derlem cümlesi 399318993

[Kaynak](https://www.fanatik.com.tr/yazarlar/gokhan-german/gec-alinmis-bir-karar-298643)

### ateş böceği — Doğa ve çevre

Vücudundaki özel yapıların yardımıyla ışık üretebilen böcek.

**Öğrenme amacı:** “ateş böceği”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ateş böceği nasıl ışık saçıyor?

Tamer Korugan - Lüzumsuz Bilgiler Ansiklopedisi 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 103628584

### ateş çiçeği — Doğa bilimleri

Ballıbabagillerden, çoğunlukla parlak kırmızı çiçek açan bir süs bitkisi.

**Öğrenme amacı:** “ateş çiçeği” canlı adını tanımak ve onu temel özellikleriyle sınıflandırmak.

> güzeli ve ateş çiçeği tohumlarında çimlenme ve fide çıkışı üzerine etkisi.

Kağan Kökten, Ayşe Nuran Çil — Tarim Icin Gelismis Stratejiler · Derlem cümlesi 360812715

### ateş gemisi — Toplum ve günlük yaşam

Eski deniz savaşlarında, düşman gemilerini yakmak için kullanılan özel gemi.

**Öğrenme amacı:** “ateş gemisi” sözünün bu anlamını örnekteki ateş gemisinin kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bu arada Osmanlı donanması son bir çırpınışla çarpışmayı şiddetlendirecek ve ateş gemisinin geç fark edilmesini sağlayacaktı.

Hakan Akdoğan — Nü Peride · Derlem cümlesi 141276317

### ateş kırmızısı — Dil ve anlatım

Yanan ateşi andıran canlı kırmızı renkte olan.

**Öğrenme amacı:** “ateş kırmızısı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu avuçlardan ateş kırmızısı, güçsüz bir ışık yayılıyordu.

Ayşehan Demirtaş - Bir.temiz.txt · Derlem cümlesi 3529791

### ateş pahası — Toplum ve günlük yaşam

Almak ya da ödemek zor olacak kadar pahalı.

**Öğrenme amacı:** “ateş pahası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Böyle evi nerden bulurum; kiralar ateş pahası!..

Vedat Türkali - Tek Kişilik Ölüm.temiz.txt · Derlem cümlesi 102530519

### ateş tuğlası — Doğa ve çevre

Yüksek sıcaklıklara dayanacak biçimde üretilen, fırın ve ocaklarda kullanılan tuğla.

**Öğrenme amacı:** Tuğlanın seçimi ile kullanım sıcaklığı arasında ilişki kurmak.

> Yanma odası paslanmaz çelik, ateş tuğlası ve silikon karbür gibi malzemelerden yapılabilir.

Bilal Sungur, Bahattin Topaloğlu, Mustafa Özbey — Pelet Yakıtlı Yakma Sistemlerinin Isıl Performans ve Emisyon Açısından İncelenmesi — 2018 · Derlem cümlesi 336030187

### atgiller — Doğa ve çevre

At, eşek ve zebranın içinde yer aldığı memeli hayvan grubu.

**Öğrenme amacı:** “atgiller”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atgiller ailesi, gergedangiller ailesinden de fosiller bulduk. "

1326 başlık · Derlem cümlesi 219193939

### atgözlüğü — Dil ve anlatım

Bir konuya hep aynı açıdan bakıp başka yönlerini görmeme durumu.

**Öğrenme amacı:** “atgözlüğü” sözünün bu anlamını örnekteki atgözlüğü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Yaşam, atgözlüğü takmamızı, sağa, sola ya da geriye değil önümüze, yürüdüğümüz istikamete bakmamızı gerektirir. " "

Pierre Hadot — Ruhani Araştırmalar ve Antik Felsefe · Derlem cümlesi 134374073

### atıcı — Toplum ve günlük yaşam

Bir hedefe isabetli atış yapabilen kişi.

**Öğrenme amacı:** “atıcı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Hepimiz senin zeki ve cesur bir kız ve çok iyi bir atıcı olduğunu biliyoruz.

Suzanne Collins — Açlık Oyunları #3 Alaycı Kuş · Derlem cümlesi 109521606

### atıcılık — Dil ve anlatım

Bir hedefe isabet ettirmek için ok veya benzeri araçlar kullanma becerisi ve sporu.

**Öğrenme amacı:** “atıcılık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu yazıda onun ok atıcılığını anlatmaya çalışacağız.

Komisyon — Türkler Cilt 14 Osmanlı · Derlem cümlesi 113457046

### atıf — Dil ve anlatım

Bir düşünceyi açıklarken ilgili bir yazıyı veya kaynağı gösterme.

**Öğrenme amacı:** “atıf”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu yüzden çok fazla dipnot tekrarı yapmamak için bu kitaba, metin içinde, parantez içinde verilen sayfa numaraları ile atıf yapılacaktır.

Bedri Gencer — İslam'da Modernleşme 1839-1939 · Derlem cümlesi 145003375

### atık — Doğa ve çevre

Üretim veya tüketim sonunda işe yaramadığı düşünülerek elden çıkarılan madde.

**Öğrenme amacı:** “atık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu durum ambalaj atıklarının çevreye etkisini göstermektedir.

Ahmet KARDAŞLAR, Hakkı ÇİFTÇİ — DİSİPLİNLERARASI SOSYAL BİLİM ÇALIŞMALARI KAVRAMLAR, MODELLER VE UYGULAMALAR · Derlem cümlesi 153678714

### atık kâğıt — Toplum ve günlük yaşam

Kullanıldıktan sonra yeniden kâğıt veya karton üretiminde değerlendirilebilen kâğıt malzeme.

**Öğrenme amacı:** “atık kâğıt”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bilgi notu, genelgenin bu alanda bir düzenleme getirmekle birlikte atık kâğıt toplayıcılığı ile geçimini sağlayan kişilerin haklarını korumakta yeterli olmadığını ve yeni hak ihlallerine sebep olabileceğini gösteriyor.

"Atık toplayıcılarının hakları tehlike altında" · Derlem cümlesi 395341211

[Kaynak](https://bianet.org/haber/atik-toplayicilarinin-haklari-tehlike-altinda-267674)

### atık su — Doğa ve çevre

Kullanım sonucunda temizliğini kaybeden ve yeniden kullanılmadan ya da doğaya verilmeden önce arıtılması gereken su.

**Öğrenme amacı:** “atık su”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tesiste üretimin tamamı yeşil enerjiyle yapılırken, atık suyun yüzde 75'i ve malzemelerin yüzde 35'i yeniden değerlendiriliyor.

Siemens Türkiye'den 100.000’inci orta gerilim panosu · Derlem cümlesi 399008185

[Kaynak](https://www.enerjigunlugu.net/siemens-gebze-100-bininci-orta-gerilim-panosunu-tamamladi-65263h.htm)

### atıl — Toplum ve günlük yaşam

Kullanılmayan, çalıştırılmayan veya üretime katılmayan.

**Öğrenme amacı:** “atıl”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Özelleştirme işlemi vasıtasıyla özelleştirme gelirine ilaveten atıl durumda bulunan alanın ekonomiye kazandırılması, bölgenin ticaret ve lojistik kapasitesinin artırılması, istihdam ve yatırım imkanlarının güçlendirilmesi amaçlanmaktadır. "

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109127921

### atılgan — Toplum ve günlük yaşam

Yeni bir işe veya duruma cesaretle yaklaşan.

**Öğrenme amacı:** “atılgan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Küçücük ama atılgan haliyle salonun ortasında duruyordu.

George R. R. Martin — Buz ve Ateşin Şarkısı #1 - Taht Oyunları · Derlem cümlesi 114414775

### atılı — Dil ve anlatım

Bir yere bırakılmış, orada duran.

**Öğrenme amacı:** “atılı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yere atılı bir kağıt parçası görmüş eğilip almıştım.

Selim İleri Cumartesi Yalnızlığı Doğan Kitap · Derlem cümlesi 218984988

### atılımcı — Toplum ve günlük yaşam

Yenilik yapmak ve ilerlemek için girişimde bulunmaya yatkın.

**Öğrenme amacı:** “atılımcı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atılımcı değildirler, savunucudurlar.

Bülent Ecevit - Umut Yılı 1977.temiz.txt · Derlem cümlesi 3797164

### atılmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişiye veya bir yere doğru ani ve hızlı bir hareket yapmak.

**Öğrenme amacı:** “atılmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Craig atıldı, onu ayak bileğinden yakalamayı ancak başardı.

Wilbur Smith — Ballantyne Serisi #4 - Leopar Karanlıkta Avlanır · Derlem cümlesi 111421574

### atım — Dil ve anlatım

Atılan bir nesnenin ulaşabileceği uzaklık.

**Öğrenme amacı:** “atım” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Bu durum, Clavijo'nun kaleler arasındaki mesafeyi önemsiz görmesiyle veya her iki kale arasındaki mesafenin bir taş veya ok atımı olmadığıyla açıklanabilir.

Savaş Eğilmez, Ahmet Safa Yıldırım, Yunus Emre Aydın — Ceneviz Ticaret Kolonisi Simisso (1280-1420) — 2021 · Derlem cümlesi 400204559

### atımcı — Eğitim ve toplum

Yünü ya da pamuğu kabartan kişi; hallaç.

**Öğrenme amacı:** “atımcı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> kabartanlara " hallaç " (atımcı) denmiştir (Aytaç, 2019: 317-328).

DURSUN KIRMIT — Evliya Çelebi Seyahatnamesi'nde meslek adları — 2025 · Derlem cümlesi 357878895

### atımlık — Toplum ve günlük yaşam

Bir silahla tek atış yapmaya yetecek barut veya cephane miktarı.

**Öğrenme amacı:** “atımlık” sözünün bu anlamını örnekteki atımlık kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Sonunda bir atımlık barutu kaldı.

Halikarnas Balıkçısı — Turgut Reis · Derlem cümlesi 117503312

### atış — Dil ve anlatım

Bir cismi veya mermiyi hedefe doğru gönderme işi.

**Öğrenme amacı:** “atış”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir gün atış talimi yapıyorduk.

Bildigin Gibi Degil (90'larda G — Rojin Canan Akin, Funda Danisma · Derlem cümlesi 144835156

### atışma — Dil ve anlatım

Halk ozanlarının birbirine şiir söyleyerek karşılık verdiği söz yarışması.

**Öğrenme amacı:** “atışma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atışmalarda iki veya daha fazla âşık birbirlerini dinî, tasavvufi konularda imtihan eder.

Mehmet Emin Bars — ÂŞIK VEYSEL’İN ÂŞIK TARZI ŞİİR GELENEĞİNİ TEMSİL GÜCÜ — 2023 · Derlem cümlesi 360418418

### atışmak — Dil ve anlatım

Birbirine karşılık vererek sözlü tartışmaya girmek.

**Öğrenme amacı:** Karşılıklı eylem bildiren fiili tanımak.

> Sanırım Fransız'la dün akşam atışmışlardı.

Kumarbaz - Fyodor Mihailovic Dostoyevski.temiz.txt · Derlem cümlesi 100853081

### atıştırmak — Toplum ve günlük yaşam

Düzenli bir öğün kurmadan, küçük miktarlarda yiyecek yemek.

**Öğrenme amacı:** Öğün ile kısa yiyecek tüketimini karşılaştırmak.

> Beklerken, baharatlı sarı leblebilerden atıştırıyorum.

Elif Şafak — Mahrem · Derlem cümlesi 131252824

### atıştırmalık — Toplum ve günlük yaşam

Ana öğün dışında az miktarda yenmek üzere hazırlanan yiyecek.

**Öğrenme amacı:** “atıştırmalık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir grup tadımı düzenleyin, örneğin bir atıştırmalık hazırlayıp tatmak veya bir piknik düzenlemek gibi.

Kapadokya — Slow Food Eğitimi El Kitabi · Derlem cümlesi 347907797

### atış yeri — Toplum ve günlük yaşam

Hedefe ateş etme alıştırmaları için ayrılmış yer.

**Öğrenme amacı:** “atış yeri” sözünün bu anlamını örnekteki atış yerinin kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Varenuha kapalı atış yerinin önünden geçti, ortasında küçük mavi tuvaletin yükseldiği sık leylak çitinin içine daldı.

Usta ile Margarita - Mihail Bulgakov.temiz.txt · Derlem cümlesi 100275669

### atik — Dil ve anlatım

Hızlı ve çevik hareket edebilen.

**Öğrenme amacı:** Hareket becerisini bildiren nitelemeyi tanımak.

> Başlıca avları kolay kolay yakalanamayan dağ keçisi olduğuna göre bunlar çok çevik ve atik olmalılardı.

M. İlin - İnsan Nasıl İnsan Oldu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100831801

### atkı — Toplum ve günlük yaşam

Soğuktan korunmak için boyna, başa veya omuzlara sarılan kumaş ya da örgü.

**Öğrenme amacı:** “atkı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Nataşa atkılara sarınmış olarak dörtnala yaklaştı.

Lev Nikolayeviç Tolstoy — Savaş ve Barış Cilt 1 · Derlem cümlesi 114987488

### atkı iplik — Doğa ve çevre

Kumaş dokunurken boyuna gerilmiş ipliklerin arasından enine geçirilen iplik.

**Öğrenme amacı:** “atkı iplik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Peşkirin iki ucunda atkı ipliklerinin çekilmesi ve ardından bükülmesiyle elde edilmiş saçaklar bulunur.

Aylin Özcan — ÇANAKKALE AYVACIK PEŞKİRLERİ — 2020 · Derlem cümlesi 397528249

### atlama — Doğa ve çevre

Sıçrayarak yerden yükselme; sporda olabildiğince uzağa veya yükseğe ulaşmaya dayanan hareket.

**Öğrenme amacı:** “atlama”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Uzun atlamada aynı kategoride yarışan Abdullah İnan ise 3.54 metrelik derecesiyle bronz madalya elde etti.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109302575

### atlamak — Doğa ve çevre

Bir yerden ayrılıp havadan başka bir noktaya sıçramak.

**Öğrenme amacı:** “atlamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atlamak için çok yüksekti.

William Nicholson - Ateş Rüzgarı #1 - Rüzgar Çalgısı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102223541

### atlama beygiri — Toplum ve günlük yaşam

Beden eğitimi ve jimnastikte üzerinden atlamak için kullanılan yükseltilmiş araç.

**Öğrenme amacı:** “atlama beygiri”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Atlama beygirindeki sıram bu öğleden sonra, " dedim.

Steve Martini — Yargıç · Derlem cümlesi 109810660

### atlama taşı — Dil ve anlatım

Bir engeli aşmak veya daha iyi bir duruma ulaşmak için yararlanılan kişi ya da imkân.

**Öğrenme amacı:** “atlama taşı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Proje daha düzenli ve planlı büyümek isteyen işletmeler için önemli bir atlama taşı olabilir.

Dostlarımız Desteğimiz’den umut veren proje · Derlem cümlesi 388736356

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/dostlarimiz-destegimizden-umut-veren-proje/22467)

### atlambaç — Eğitim ve toplum

Çocukların birbirinin ya da bir engelin üzerinden atlayarak oynadığı oyun.

**Öğrenme amacı:** “atlambaç” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Tespit edilen oyunlardan bazılarının atlambaç, fırlak, kapmaca gibi çocuk oyunu olduğu

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 197519114

### atlanmak — Dil ve anlatım

Bir ata binmek; daha çok eski metinlerde kullanılan bir söz.

**Öğrenme amacı:** “atlanmak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Sadrazam paşa hemen atlanıp Sarayı Hümayun'a gitti.

Reşad Ekrem Koçu — Yeniçeriler · Derlem cümlesi 129390860

### atlas — Araştırma ve düşünme

Ülke, bölge veya dünya haritalarını belli bir düzende bir araya getiren kitap.

**Öğrenme amacı:** “atlas”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Fonso'nun olmadığı bir akşam, savaşı, gazete haritaları ve Dino'ya göstermek için getirdiğim atlas üzerinde tartıştık.

Cesare Pavese — Tepedeki Ev · Derlem cümlesi 112452755

### atlas — Toplum ve günlük yaşam

Bir yüzü parlak ve düzgün olan, sık dokunmuş ipekli kumaş.

**Öğrenme amacı:** “atlas”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Böyle söyleyerek bir atlas bohça açtı, ipekli gecelik entarisi çıkardı.

N. Ahmet Özalp — Binbir Gece Masalları · Derlem cümlesi 112942660

### atlatmak — Toplum ve günlük yaşam

Zor veya üzücü bir durumun etkisinden kurtulmak.

**Öğrenme amacı:** “atlatmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bebek geçici korkusunu atlatmış, tekrar meme emmeye başlamıştı.

Christie Golden — Warcraft II Büyük Şef · Derlem cümlesi 144283253

### atlaya zıplaya — Dil ve anlatım

Yürümek yerine art arda sıçrayarak ve atlayarak.

**Öğrenme amacı:** “atlaya zıplaya” sözünün bu anlamını örnekteki atlaya zıplaya kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Mehmet sevinç içinde atlaya zıplaya koştu

Mehman Musaoğlu — V. G. GUZEV’İN “TÜRKİYE TÜRKÇESİNİN TEORİK GRAMERİ” ADLI KİTABI ve TÜRKÇENİN SONDAN EKLEMELİ YAPISI ÜZERİNE DÜŞÜNCELER — 2017 · Derlem cümlesi 393026751

### atlet — Toplum ve günlük yaşam

Koşu, atlama veya atma gibi atletizm dallarında yarışan sporcu.

**Öğrenme amacı:** Spor dallarıyla sporcu adlarını ilişkilendirmek.

> Aday, sekiz günün sonunda olimpiyata katılacak bir atlet gibi kurstan ayrılıyordu.

Wilbur Smith — Altın Madeni · Derlem cümlesi 120771352

### atletik — Dil ve anlatım

Bedeni güçlü, çevik ve spor yapmaya elverişli görünen.

**Öğrenme amacı:** Fiziksel betimlemede yetenek bildiren özellikleri tanımak.

> Dikkati çekecek fiziksel güzelliği ve atletik nitelikleri vardı.

Trevanian - Şibumi.temiz.txt · Derlem cümlesi 102996603

### atletizm — Toplum ve günlük yaşam

Koşma, yürüme, atlama ve atma yarışlarını kapsayan spor.

**Öğrenme amacı:** “atletizm”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atletizmi de bunun için seviyordu ama bu daha da iyiydi.

Philip Roth İnsan Lekesi Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 267827500

### atlet fanilası — Toplum ve günlük yaşam

Gövdeye giyilen, askılı ve kolsuz ince iç giysisi.

**Öğrenme amacı:** “atlet fanilası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Üstelik bütün bunlar, pijama altı ve atlet fanilasıyla evin içinde dolaşırcasına bir teklifsizlik halinde dünya alemin önünde nasıl yapılır?

Hacıyatmaz diyalektiği · Derlem cümlesi 387092323

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/haciyatmaz-diyalektigi-230802)

### atlı — Toplum ve günlük yaşam

At üzerinde bulunan veya atla yol alan.

**Öğrenme amacı:** “atlı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ve sonunda balon atlı grubunu geçti.

Jules Verne Balonla Beş Hafta İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 215566765

### atlıkarınca — Toplum ve günlük yaşam

İnsanların figürlere veya oturaklara binerek bir merkez çevresinde döndüğü eğlence düzeneği.

**Öğrenme amacı:** “atlıkarınca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sonra hemen atlıkarıncanın önüne gittik.

Cavdar Tarlasinda Cocuklar - Jerome David Salinger.temiz.txt · Derlem cümlesi 101400062

### atlı spor — Toplum ve günlük yaşam

Binicinin at üzerinde hareket ve beceri gösterdiği sporların genel adı.

**Öğrenme amacı:** “atlı spor”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> 12 Ekim Cumartesi günü saat 11.00'de Konak Mahallesi'nde gerçekleşecek olan yarışlar, atlı spor tutkunlarını ve Rahvan atçılarını bir araya getirecek.

Denizli'de İlk Defa Rahvan Atların Heyecan Dolu Yarışı! · Derlem cümlesi 391441232

[Kaynak](https://futbolsayfasi.net/turkiye/denizli-buyuksehir-ilk-kez-rahvan-at-yarislari-heyecanini-yasatacak.html)

### atmaca — Doğa ve çevre

Küçük kuşları avlayan, kıvrık gagalı ve güçlü pençeli bir yırtıcı kuş.

**Öğrenme amacı:** “atmaca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Birkaç renkli tüy düştü döne döne ' yere, pençesi doluydu atmacanın çünkü.

Osman Şahin Başaklar Gece Doğar Cem Yayınevi · Derlem cümlesi 225721820

### atmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir nesneyi kuvvet uygulayarak bulunduğu yerden başka bir yöne göndermek.

**Öğrenme amacı:** “atmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Testiyi taş döşemeye attı ve testi parçalara ayrıldı.

Alexandre Dumas - Monte Kristo Kontu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100384227

### atmasyon — Dil ve anlatım

Gerçeğe dayanmadan uydurulmuş.

**Öğrenme amacı:** “atmasyon”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ona atmasyon kriket sonuçları veriyordum.

Julian Barnes — 10 Buçuk Bölümde Dünya Tarihi · Derlem cümlesi 138267916

### atmosfer basıncı — Doğa ve çevre

Yeryüzünü çevreleyen havanın yüzeylere uyguladığı basınç.

**Öğrenme amacı:** “atmosfer basıncı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atmosfer basıncı bir sorun olmayacaktı.

Andy Weir - Marslı.temiz.txt · Derlem cümlesi 101659669

### atom — Doğa ve çevre

Bir elementin kimliğini taşıyan, çekirdek ve elektronlardan oluşan çok küçük yapı.

**Öğrenme amacı:** “atom”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kısa bir süre sonra, bu elektronların, atomların kendi içlerinden çıktığı anlaşıldı.

Zamanin Kisa Tarihi - Stephen William Hawking.temiz.txt · Derlem cümlesi 100187914

### atomik — Doğa ve çevre

Atomlarla veya atom büyüklüğündeki yapılarla ilgili olan.

**Öğrenme amacı:** “atomik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Simülasyonlarla tahmin edilen atomik ölçekli süreçlerin deneysel olarak doğrulanması da oldukça önemli bir sonraki adım olacak.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115502729

### atom ağırlığı — Doğa ve çevre

Bir elementin atomlarının ortalama kütlesini ortak bir ölçeğe göre karşılaştırmaya yarayan sayı.

**Öğrenme amacı:** “atom ağırlığı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Mesela hidrojenin en hafif element olduğunu biliyordu, bu yüzden ona bir değerinde bir atom ağırlığı vermişti.

Hemen Herseyin Cok Kisa Tarihi - Bill Bryson.temiz.txt · Derlem cümlesi 101096224

### atom bombası — Doğa ve çevre

Atom çekirdeklerinin parçalanmasıyla açığa çıkan çok büyük enerjiyi kullanan bomba.

**Öğrenme amacı:** “atom bombası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Metinde Hiroşima ile Nagazaki'den söz ediliyor - atom bombası atılan iki şehir.

Dijital Kale - Dan Brown.temiz.txt · Derlem cümlesi 101316024

### atom çağı — Dil ve anlatım

Atom enerjisinin kullanılmaya başlanmasıyla açılan ve nükleer teknolojilerin etkili olduğu dönem.

**Öğrenme amacı:** “atom çağı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Soğuk Savaş'ın sona ermesi, İkinci Dünya Savaşı'nın bitmesinden ve atom çağının başlangıcından bu yana, uluslararası politikadaki en önemli olaylardan biridir.

Emre Gündoğdu, Burçin Çakır Gündoğdu — AVRUPA BİRLİĞİ ENERJİ GÜVENLİĞİNİN 2022 UKRAYNA KRİZİ BAĞLAMINDA ANALİZİ — 2023 · Derlem cümlesi 396192207

### atom çekirdeği — Doğa ve çevre

Atomun merkezinde bulunan, protonları ve çoğu atomda nötronları barındıran bölüm.

**Öğrenme amacı:** “atom çekirdeği”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atom çekirdeğine bir nötron fırlatılması durumunda ne olacağı sorusuna cevap arıyordu.

Carl Sagan - Milyarlarca ve Milyarlarca.temiz.txt · Derlem cümlesi 101400493

### atom numarası — Doğa ve çevre

Bir atomun çekirdeğindeki protonların sayısını gösteren sayı.

**Öğrenme amacı:** Periyodik tabloda elementin atom numarasından proton sayısını bulmak.

> Uranyum, periyodik tabloda atom numarası 92 olan gümüş beyaz renkte ağır bir metaldir.

4 yazar — 4 başlık · Derlem cümlesi 295835029

### atom reaktörü — Doğa ve çevre

Atom çekirdeklerinin parçalanmasıyla oluşan tepkimelerin kontrollü biçimde sürdürüldüğü düzenek.

**Öğrenme amacı:** “atom reaktörü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Burada çok önemli bir tarih var, 2 Aralık 1942; Enrico Fermi'nin Chicago Üniversitesinde, benim üniversitemde ilk insan yapımı atom reaktörünü oluşturduğu tarih.

Boğaziçi Üniversitesi'nde Prof. Dr. Güzver Yıldıran'dan açık ders · Derlem cümlesi 396844531

[Kaynak](https://bianet.org/haber/bogazici-universitesi-nde-prof-dr-guzver-yildiran-dan-acik-ders-262580)

### atölye — Toplum ve günlük yaşam

Üretim, onarım veya sanat çalışmaları için düzenlenmiş iş yeri.

**Öğrenme amacı:** “atölye”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atölye ışığa boğulmuştu sanki.

Nar Agaci - Nazan Bekiroglu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100691173

### at cambazı — Dil ve anlatım

Sirk veya gösteri alanında at üstünde akrobatik hareketler sergileyen sanatçı.

**Öğrenme amacı:** “at cambazı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Astley 1794'ten başlayarak sahne ve pisti birleştirdi, böylece at cambazları ve akrobatların gösterilerini birlikte yapmaları sağlandı.

Özgür Sanal · Derlem cümlesi 378087249

[Kaynak](https://www.istiklal.com.tr/yazarlar/sirk-tarihi-cok-eski-ama-artik-son-bulmali-952636h)

### at donu — Doğa ve çevre

Atın gövdesini örten tüylerin rengi veya renk karışımı.

**Öğrenme amacı:** “at donu” sözünün bu anlamını örnekteki at donunu kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Sözgelimi, Türkçedeki (demir kırı) sözcüğü, siyah ile beyaz karışımı olan ' gri ' at rengini veya ' at donunu ' belirtir.

Başkan_Bildirişim.temiz.txt · Derlem cümlesi 3994426

### at hırsızı — Dil ve anlatım

Görünüşü veya davranışları güven vermeyen biri için kullanılan küçümseyici söz.

**Öğrenme amacı:** At hırsızı sözünün gerçek bir meslek adı değil, kişiyi küçümseyen bir benzetme olduğunu ayırt etmek.

> İlkokulda bir problem hatırlamıyorum ama, ortaokuldan itibaren ismimiz yerine " Abaza " lakabı ile çağrılır olduk, genelde " hırsız Abaza ", " at hırsızı Abaza " şeklinde aşağılamalar karşısında gruplaşmalar ve kavgalar yaparak 1969'da Hendek ortaokulunu, 1974'te Bolu Erkek öğretmen okulunu, 1980'de Marmara Üniversitesi Beden Eğitimi bölümünü bitirdim.

Anadili Abhazca'yı Öğretmek için Her Gün 70 Kilometre · Derlem cümlesi 406454498

[Kaynak](https://bianet.org/haber/anadili-abhazca-yi-ogretmek-icin-her-gun-70-kilometre-220079)

> Kendini merdiven altına bağlamış olmanın verdiği konforla; sorumsuzluğuna, cahilliğine ve kamuoyunda oluşan " at hırsızı " imajına yaslanarak, her fırsatta bize kamuoyu önünde en ağır hakaretleri yapan, sosyal medyasını lağım çukuruna çeviren, sendikacılığın yüzkarasına sesleniyorum; itham ettiğin bütün ne varsa sana iade ediyoruz.

Toplu Sözleşmeyi Anlattı: Neden İmzaladık, Neden İmzalamadık, Hakeme Gidecek Miyiz? · Derlem cümlesi 405728566

[Kaynak](https://www.kamubulteni.com/kamu-personeli/toplu-sozlesmeyi-anlatti-neden-imzaladik-neden-imzalamadik-hakeme-h79900.html)

### at kestanesi — Doğa ve çevre

Yaprakları el biçiminde parçalı, beyaz çiçekli ve kestaneye benzeyen zehirli tohumları olan büyük ağaç.

**Öğrenme amacı:** “at kestanesi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Akçaağaç, turunçgiller, at kestanesi ve çınar gibi ağaçları içten kurutan istilacı teke böceği 2014'ten sonra yeniden İstanbul'da görüldü.

Ağaçları içten kurutuyor: İstilacı teke böceği İstanbul'da görüldü · Derlem cümlesi 385667711

[Kaynak](https://www.diken.com.tr/agaclari-icten-kurutuyor-istilaci-teke-bocegi-istanbulda-goruldu/)

### at kestanesi — Doğa ve çevre

At kestanesi ağacının dikenli meyvesinden çıkan, kestaneye benzeyen fakat yenmeyen kahverengi tohumu.

**Öğrenme amacı:** “at kestanesi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ben ekim ayı sonunda topladığım Meşe palamutu, At kestanesi, Ceviz, Kestane, Erik, Şeftali, İğde tohumlarını bahçemde oluşturduğum saksılara (Pazarcılardan büyük plastik meyve kutularını aldım) ektim.

Bitki Tohumu Toplama Ve Doğaya Atma Kampanyası · Derlem cümlesi 383243105

[Kaynak](https://www.bisikletforum.com/konu/bitki-tohumu-toplama-ve-dogaya-atma-kampanyasi.26018/)

### at meydanı — Eğitim ve toplum

Atlı gösteri ve yarışların yapıldığı geniş alan.

**Öğrenme amacı:** “at meydanı” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Hakkı Bey'in gönderdiği 15 Mayıs 1893 tarihli bir mektupta at meydanı olarak düzenlenen alanın çamur içerisinde bulunduğu, zatürreye yakalanma tehlikesi altında bulunan Bedevilere kalacak yer temininde zorluk çekildiği, Yüzbaşı Tevfik ve Ahmet Sabit Beyler'in de Hakkı Bey'in kaldığı binada ikamet ettikleri belirtilmektedir.

Ahmet Şamil Gürler — 1893 ŞİKAGO DÜNYA FUARI’NDA OSMANLI HİPODROMU VE ŞİRKET-İ HAMİDİYE — 2011 · Derlem cümlesi 403019708

### at sineği — Doğa bilimleri

Atların ve başka büyük memelilerin çevresinde yaşayan, onları rahatsız eden kanatlı böcek.

**Öğrenme amacı:** “at sineği” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Atı rahatsız eden at sineği

SEMRA İREZ — Beyaz Gemi ve Seyir Dergilerinin sistematik tahlili — 2026 · Derlem cümlesi 352508846

### aut — Toplum ve günlük yaşam

Futbolda hücum oyuncusundan çıkan topun gol olmadan kale çizgisinden oyun alanı dışına gitmesi.

**Öğrenme amacı:** “aut”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Salah'ın kafa vuruşunu Courtois çıkarırken, dönen topu tamamlamak isteyen Ashour çok uygun durumda topu auta gönderdi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108948512

### av — Doğa ve çevre

Yaban hayvanlarını yakalama veya öldürme işi.

**Öğrenme amacı:** “av”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu, bağırtlak avına çıkmış konttu.

Guy De Maupassant — Bir Hayat · Derlem cümlesi 141365611

### aval aval — Dil ve anlatım

Şaşkın ve ne yapacağını bilemez biçimde bakarak.

**Öğrenme amacı:** “aval aval”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Birkaç dakika aval aval yüzüne bakmaya devam ettim.

Osman Aysu — Beyaz Perde Masalı, Bir · Derlem cümlesi 121790637

### avantaj — Araştırma ve düşünme

Bir işi başarmayı kolaylaştıran elverişli durum.

**Öğrenme amacı:** “avantaj”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu anlaşmada bazı avantajlar gördüğü cam kadar berraktı.

Robert Jordan — Zaman Çarkı 10 - Alacakaranlık Kavşağı · Derlem cümlesi 133040098

### avar — Toplum ve günlük yaşam

Erken Orta Çağ'da Orta Avrupa'da devlet kurmuş tarihî topluluk.

**Öğrenme amacı:** “avar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Avar ordusunun büyük bir bölümü atlı süvarilerden oluşuyordu.

Öner TOLAN — Siyasi Ve Sosyo Ekonomik Acidan Karadenizin Kuzeyinde Ve Balkanlarda Turkler Iv. X. Yuzyil · Derlem cümlesi 363691759

### avarca — Matematik ve dil

Kafkasya'da yaşayan Avar halkının konuştuğu dil.

**Öğrenme amacı:** “avarca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bizim buraya gelenler genelde Avarca konuşuyorlar.

795 başlık · Derlem cümlesi 263317585

### avare — Dil ve anlatım

Belirli bir işi veya amacı olmadan.

**Öğrenme amacı:** “avare”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Avare avare dolaşmak için Dünyaya geldik.

Kurt Vonnegut Ülkesi Olmayan Adam Galata Yayınları · Derlem cümlesi 276594195

### avcı — Doğa ve çevre

Yabani hayvanları yakalamayı veya öldürerek ele geçirmeyi uğraş edinen kişi.

**Öğrenme amacı:** “avcı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Halk Eğitim Merkezi ile Doğa Koruma ve Milli Parklar Müdürlüğü işbirliğinde avcılara yönelik eğitim kursu düzenlendi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109128090

### avcı uçağı — Dil ve anlatım

Havadaki düşman uçaklarıyla mücadele etmek için kullanılan savaş uçağı.

**Öğrenme amacı:** “avcı uçağı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çarşamba günü öğle vaktinde 60 bomba ve 40 avcı uçağından oluşan bir hava birliği Sofya'yı ikinci kez bombalamıştır.

Meltem Ünal, V. Türkan Doğruöz — II. Dünya Savaşı yıllarına bir örnek: “Trakyada Yeşilyurt” gazetesinde Kırklareli (1943) — 2019 · Derlem cümlesi 399797817

### averaj — Dil ve anlatım

Bir takımın attığı ve yediği goller gibi sayılar karşılaştırılarak belirlenen başarı ölçüsü.

**Öğrenme amacı:** “averaj”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Soma Linyit Spor'un averajını biliyorlar.

Ferhan Şensoy — Falınızda Rönesans Var · Derlem cümlesi 112405337

### avize — Toplum ve günlük yaşam

Tavandan sarkan, bir veya birden çok ışık kaynağı taşıyan aydınlatma eşyası.

**Öğrenme amacı:** “avize”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Avizelerin üzerinde kaldığı için, etkilenmiyordu o ışık.

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3667286

### avlamak — Doğa ve çevre

Bir hayvanı peşine düşerek, pusu kurarak veya araç kullanarak canlı ya da ölü ele geçirmek.

**Öğrenme amacı:** “avlamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anne kerkenez, yavrularını beslemek için evin balkonuna avladığı hayvanları taşımaya başladı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109473876

### avlanmak — Doğa ve bilim

Hayvan yakalamak için ava çıkıp dolaşmak.

**Öğrenme amacı:** “avlanmak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Şehzade Husrev bir gün avlanmak üzere kıra çıkar.

TDAY — BELLETEN 1965 · Derlem cümlesi 124206739

### avlu — Toplum ve günlük yaşam

Bir yapının yanında veya ortasında bulunan, çevresi duvar ya da yapılarla sınırlı açık yer.

**Öğrenme amacı:** “avlu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Büyük portaldan sonra avluya girilirdi.

Komisyon — Türkler Cilt 07 Ortaçağ · Derlem cümlesi 114163865

### avro — Toplum ve günlük yaşam

Birçok Avrupa ülkesinde kullanılan ortak para birimi.

**Öğrenme amacı:** “avro”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Marc avucundaki avrolara baktı.

Jean-Christophe Grange — Siyah Kan · Derlem cümlesi 131022814

### avrupai — Dil ve anlatım

Avrupa'daki yaşam veya sanat biçimlerini andıran.

**Öğrenme amacı:** “avrupai”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Millet Avrupai şiirler, hikâyeler ve tiyatro eserleri düzüyor.

Tekin — İştikakçının Köşesi · Derlem cümlesi 128238458

### avrupalı — Toplum ve günlük yaşam

Avrupa'da yaşayan veya kökeni Avrupa'ya dayanan kişi.

**Öğrenme amacı:** “avrupalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Avrupalılar ilk evlerini kaç yaşında satın alıyor?

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108978022

### avrupa kayını — Doğa ve çevre

Avrupa ormanlarında yaygın olan, düzgün gri kabuklu ve kışın yapraklarını döken kayın türü.

**Öğrenme amacı:** Avrupa kayınını kabuk ve yaprak özellikleriyle betimlemek.

> Fagaceae familyasına dahil olan kayın (Fagus) Türkiye'de Doğu kayını (Fagus orientalis Lipsky.) ve Avrupa kayını (Fagus sylvatica L.) olmak üzere iki türle temsil edilmektedir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 204517817

### avşar — Toplum ve günlük yaşam

Afşar adıyla da anılan Oğuz Türk boyu.

**Öğrenme amacı:** “avşar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> 90 Şam Türkmenlerinden, Boz-ok kolu Halep-Antakya çevresinde yaşamakta ve Bayat, Avşar, Beğ-Dili ve Döger boylarından oluşmaktaydı.

Komisyon — Türkler Cilt 13 Osmanlı · Derlem cümlesi 113875567

### avuç — Doğa ve çevre

Elin bilekle parmak dipleri arasında kalan, bir şey tutarken içe bakan yüzeyi.

**Öğrenme amacı:** Nesne tutma ile beden bölümünün işlevini ilişkilendirmek.

> Yengemin eli benimkini tuttuğunda kâğıt avuçtan avuca geçti.

Geceyarisi Cocuklari - Salman Rushdie.temiz.txt · Derlem cümlesi 101188147

### avuçlamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyi avucun içine alarak tutmak.

**Öğrenme amacı:** “avuçlamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kırmızı yanağını avuçlayarak bana baktı.

E.L.James — Özgürlüğün Elli Tonu sisters · Derlem cümlesi 142718159

### avuç avuç — Matematik ve dil

Bir defada bir avucun alacağı miktarlarda, tekrar tekrar.

**Öğrenme amacı:** “avuç avuç”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Nehrin kıyısına oturarak nehir yatağından avuç avuç ıslak çamur aldı ve onlardan küçük insanlar oluşturdu.

Donna Rosenberg — Dünya Mitolojisi · Derlem cümlesi 126589856

### avuç dolusu — Matematik ve dil

Avuç içinde tutulabilecek miktarda.

**Öğrenme amacı:** “avuç dolusu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir avuç dolusu erik vardı elinde; meyvelerden akan suyun cazibesine kapılan birkaç arıyı eliyle kovaladı.

Ursula K. Le Guin - Yerdeniz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102726870

### avuç dolusu — Dil ve edebiyat

Özellikle para için, miktarın çokluğunu abartılı biçimde anlatan söz.

**Öğrenme amacı:** “avuç dolusu” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Hiç değilse içinde kalıntı olduğu için iç piyasaya utanmazca sürülen zararlı maddeleri, meyva ve sebze niyetine, üstüne bir de avuç dolusu para vererek kanserle birlikte satın almamış oluruz.

Moskova'ya Gidip Domates Alacağım · Derlem cümlesi 399187350

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/moskova-ya-gidip-domates-alacagim-107350)

### avuç içi — Doğa ve çevre

Elin, bilekle parmakların arasında kalan iç yüzü.

**Öğrenme amacı:** “avuç içi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kocaman bir avuç içinin, diğer avuç içine vurulduğunda çıkardığı sese benziyordu.

Jonh Lutz E-K@til Panama Yayınları — 2011 · Derlem cümlesi 343828926

### avukat — Toplum ve günlük yaşam

İnsanların haklarını hukuk kurallarına göre savunmalarına yardımcı olan uzman.

**Öğrenme amacı:** “avukat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Avukatın bilezikleri tangır tıngır etti.

Ursula K. Le Guin - Rüyanın Öte Yakası.temiz.txt · Derlem cümlesi 102745139

### avukatlık — Toplum ve günlük yaşam

Avukat olarak çalışma ve hukuki savunma yapma işi.

**Öğrenme amacı:** “avukatlık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Silâh altına alınanların avukatlığını yapsan iyi para kazanırsın.

Willi Heinrich - İnsan Postu.temiz.txt · Derlem cümlesi 102314570

### avunmak — Toplum ve günlük yaşam

Üzüntüsünü hafifleten bir düşünceye veya duruma yönelerek rahatlamak.

**Öğrenme amacı:** Düşüncenin duygu üzerindeki etkisini açıklamak.

> Lucien, Kralının dayanıklılığıyla avunuyordu.

Vonda N. McIntyre - Ay ve Güneş.temiz.txt · Derlem cümlesi 102409376

### avuntu — Toplum ve günlük yaşam

Üzüntüyü veya eksiklik duygusunu hafifleten düşünce, söz ya da durum.

**Öğrenme amacı:** Rahatlatan düşüncenin etkisini değerlendirmek.

> Ama bir cumartesi akşamının yalnızlığında bu çok cılız bir avuntuydu.

Hâkan Nesser — Karambol · Derlem cümlesi 123715523

### avurt — Doğa ve çevre

Yanağın iç veya çukurlaşan yan bölümü.

**Öğrenme amacı:** “avurt”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gözleri şiş şişti, avurtları çökmüştü!

Nikos Kazancakis — Günaha Son Çağrı · Derlem cümlesi 114835336

### avustralyalı — Toplum ve günlük yaşam

Avustralya'dan olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “avustralyalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Herkes gibi ben de Kerem'in boyu ile Avustralyalı futbolcuların boyunu kıyaslamalara doyamıyorum.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108951624

### avusturyalı — Toplum ve günlük yaşam

Avusturya'dan olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “avusturyalı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Enstitünün kuruluşundaki ilk başkanı ünlü Avusturyalı matematikçi Richard von Mises'ti.

132 başlık · Derlem cümlesi 149718330

### avutmak — Toplum ve günlük yaşam

Birinin üzüntüsünü veya sıkıntısını azaltacak söz ve davranışlarda bulunmak.

**Öğrenme amacı:** Destekleyici davranışın amacını açıklamak.

> Küçüğü avutmak için her şeyi yapmaya hazırdı.

Galina Serebryakova — Ateşi Çalmak 1 · Derlem cümlesi 113210484

### av dönemi — Eğitim ve toplum

Belirli hayvanların avlanmasına izin verilen yıl bölümü; av mevsimi.

**Öğrenme amacı:** “av dönemi” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Son 6 av dönemini kapsayan verilere göre, Antalya'da balon balığı avlayan profesyonel balıkçılara toplamda 1 milyon 227 bin 144 lira tutarında ödeme gerçekleştirildi.

Bu balığı yakalayan yaşadı! Tek tek avladılar, 1 milyon 227 bin 144 TL destek aldılar! · Derlem cümlesi 402548254

[Kaynak](https://www.karar.com/guncel-haberler/bu-baligi-yakalayan-yasadi-tek-tek-avladilar-1-milyon-227-bin-144-tl-2027660)

### av hayvanı — Doğa ve çevre

Avlanmaya konu olan yaban hayvanı.

**Öğrenme amacı:** “av hayvanı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Atina pazarının alışılmış satıcıları Boiotia köylüleriydi, tarlalarının ürünlerini, balık ve av hayvanı satıyorlardı.

V. Diakov, S. Kovalev - İlkçağ Tarihi 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 102650722

### av köpeği — Doğa ve çevre

Av hayvanını bulma veya getirip teslim etme gibi işlerde avcıya yardım edecek biçimde yetiştirilmiş köpek.

**Öğrenme amacı:** “av köpeği”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Birkaç dakika sonra göründü; kollarının arasında ufak bir av köpeği vardı.

Christopher Isherwood — Hoşça Kal Berlin · Derlem cümlesi 144276681

### av mevsimi — Doğa ve çevre

Belirli hayvanların avlanmasına izin verilen yıl içindeki dönem.

**Öğrenme amacı:** “av mevsimi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Av mevsimi olduğu için sıkıntı oluyor.

İstanbul’un su kaynağı çekiliyor: Büyükçekmece’de endişe verici tablo · Derlem cümlesi 398866743

[Kaynak](https://www.karar.com/guncel-haberler/istanbulun-su-kaynagi-cekiliyor-buyukcekmecede-endise-verici-tablo-2016389)

### av tezkeresi — Toplum ve kurallar

Bir kişinin yasal olarak avlanabilmek için yetkili makamdan aldığı izin belgesi.

**Öğrenme amacı:** Av tezkeresinin avlanmayı kurallara bağlayan resmî bir izin belgesi olduğunu açıklamak.

> 14 Ayrıca çok uzun seneler önce ortaya çıktığı anlaşılan 15 hastalığın daha farklı olumsuzlukları yol açmaması için adalarda kimseye av tezkeresi izni verilmemesinin de üzerinde durulmuştur. 16

Murat Alandağlı — Osmanlı İmparatorluğu'nda Kadastro Çalışmalarının Sosyo-Kültürel Yönüne Dair Bir Kesit Adalar Kadastrosu Örneği — 2019 · Derlem cümlesi 407095490

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/otam/article/1048926)

### av yasağı — Doğa ve çevre

Hayvanları korumak amacıyla belirli dönemlerde avlanmaya izin verilmemesi.

**Öğrenme amacı:** “av yasağı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Beyşehir İlçe Tarım ve Orman Müdürü Hüseyin Özver yaptığı yazılı açıklamada, su ürünlerinin korunması amacıyla 15 Mart-15 Haziran'da uygulanacak av yasağının yarın başlayacağını belirtti.

Beyşehir Gölünde su ürünleri av yasağı başlıyor · Derlem cümlesi 399290041

[Kaynak](https://www.yenikonya.com.tr/guncel/beysehir_golunde_su_urunleri_av_yasagi_basliyor-1902441)

### ay — Doğa ve çevre

Dünya'nın doğal uydusu; Güneş'ten aldığı ışığı yansıttığı için görünür.

**Öğrenme amacı:** “ay”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yarım ayın ışığı gölün üzerindeki saraya vuruyordu.

William Nicholson - Ateş Rüzgarı #2 - İmparatorluğun Köleleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 102211200

### ay — Matematik ve dil

Bir yılın on iki bölümünden her biri.

**Öğrenme amacı:** “ay”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ancak üç ay sonra geri dönmek zorunda kaldı.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 32 (El-MÜNCİD) · Derlem cümlesi 143412062

### ay — Dil ve anlatım

Birden duyulan acı, korku, şaşkınlık veya sevinci anlatmak için söylenen ünlem.

**Öğrenme amacı:** “ay” sözünün bu anlamını örnekteki Ay kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Ay!.. " dedi ihtiyar adam.

Ihtiyar Balikci - Ernest Hemingway.temiz.txt · Derlem cümlesi 101078209

### aya — Doğa ve çevre

Elin parmakların kıvrıldığı tarafta kalan iç yüzü.

**Öğrenme amacı:** Yakın anlamlı beden adlarını tanımak.

> Ellerimin ayası ile gözlerimi ovuşturdum.

Roger Zelazny — Amber Yıllıkları #5 - Kaos Sarayları · Derlem cümlesi 114832974

### ayağına çabuk — Eğitim ve toplum

Bir yere kısa sürede gidip gelen, işini hızlı yürüten.

**Öğrenme amacı:** “ayağına çabuk” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> mektup tutuşturur ve ona, ayağına çabuk ol, köpoğlu köpek, çarşıda pazarda eyleşme!.. " diye

Doğu Uygarlığının bir mensubu olarak İran toplumu · Derlem cümlesi 364127280

### ayağı uğurlu — Dil ve anlatım

Geldiği yerde iyi şeyler olmasını sağladığına inanılan kişi için söylenen söz.

**Öğrenme amacı:** “ayağı uğurlu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Belki ayağı uğurlu gelir!

Salih Suruç — Peygamberimizin Hayatı · Derlem cümlesi 110636850

### ayak — Doğa ve çevre

Bacağın bilekten sonraki, ayakta durmayı ve yürümeyi sağlayan bölümü.

**Öğrenme amacı:** “ayak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İnsanlar iki ayakları üstünde yürürler.

Ince Memed 2 - Yasar Kemal.temiz.txt · Derlem cümlesi 101989197

### ayakkabı — Toplum ve günlük yaşam

Ayağı örterek zeminden, soğuktan ve dış etkilerden koruyan giysi.

**Öğrenme amacı:** “ayakkabı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Biraz sonra iki çuval ayakkabı geldi.

Yaşar Kemal Bir Ada Hikayesi 2 Karıncanın Su İçtiği YKY · Derlem cümlesi 184150923

### ayaklı — Matematik ve dil

Yere dayanmasını sağlayan destek parçaları bulunan.

**Öğrenme amacı:** “ayaklı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ardından, üç ayaklı sehpalarda yanan ateşler ve sarı tunikli başka insanlar belirdi.

Viktor Pelevin - Omon Ra.temiz.txt · Derlem cümlesi 102448731

### ayaklık — Toplum ve günlük yaşam

Otururken ya da bir araç kullanırken ayakların konulduğu destek bölümü.

**Öğrenme amacı:** “ayaklık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Nissan mühendislerinin gerçekleştirdiği akıllı sandalye, ayaklık kısmına yerleştirilen çip ve sensörler sayesinde tek bir el çırpma hareketiyle eski pozisyonunu alabiliyor.

1065 başlık · Derlem cümlesi 225231435

### ayaklı kütüphane — Dil ve anlatım

Birçok konuda çok bilgisi olan kişi için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “ayaklı kütüphane”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Sınav sırasında başarılı cevaplar verdiği için takdir kazanmış ve " Ayaklı Kütüphane " lakabını almıştır.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 153100939

### ayakta — Dil ve anlatım

Bedenin ağırlığını ayaklar üzerinde taşıyan dik konumda.

**Öğrenme amacı:** Duruş bildiren sözcüğün işlevini açıklamak.

> Öbür ikisi, John ile kadın, ayakta durmuş bakmıyorlar.

Ken Kesey — Guguk Kuşu · Derlem cümlesi 123785793

### ayakta tedavi — Doğa ve çevre

Hastanede yatış yapılmadan sağlık hizmeti alınması.

**Öğrenme amacı:** “ayakta tedavi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ambulansta ayakta tedavi edilen öğrencilerin sağlık durumlarının iyi olduğu öğrenildi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108782715

### ayakucu — Toplum ve günlük yaşam

Yatakta yatan kişinin ayaklarının bulunduğu taraf.

**Öğrenme amacı:** Bir nesnenin bölümlerini kullanıcı konumuna göre tanımak.

> Onaylayarak bir süre yatağın ayakucunda durdum.

Giovanni Arpino — Kadın Kokusu · Derlem cümlesi 114998347

### ayaküstü — Toplum ve günlük yaşam

Oturup uzun zaman ayırmadan, kısa sürede.

**Öğrenme amacı:** “ayaküstü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Evet, son yıllarda ayaküstü atıştırma alışkanlığı yaygınlaştı.

sayi — 0329 · Derlem cümlesi 181870408

### ayaküzeri — Dil ve anlatım

Oturup uzun zaman ayırmadan, kısa bir görüşme sırasında.

**Öğrenme amacı:** Görüşmenin süresini ve biçimini belirlemek.

> Eve uğrayıp ayaküzeri, hangi eşyaların gönderileceğini Nermin'e söyledi.

Kemal Tahir — Esir Şehir #1 - Esir Şehrin İnsanları · Derlem cümlesi 111286400

### ayakyolu — Toplum ve günlük yaşam

Tuvalet için kullanılan eski bir söz.

**Öğrenme amacı:** “ayakyolu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayakyoluna girmeden gazocağına su koydu.

Nurdan Gürbilek Yer Değiştiren Gölge Metis Yayınları · Derlem cümlesi 184511753

### ayak bağı — Dil ve anlatım

Bir kişinin işini yapmasını veya ilerlemesini zorlaştıran şey.

**Öğrenme amacı:** “ayak bağı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yakın geçmiş hep ayak bağı olacaktı çünkü.

Yaylım ateş altındaki Merkez Bankası'nın açmazı · Derlem cümlesi 400160757

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/yaylim-ates-altindaki-merkez-bankasi039nin-acmazi/1919)

### ayak bileği — Doğa ve çevre

Ayak ile bacak arasında bulunan, ayağın hareket etmesini sağlayan eklem bölgesi.

**Öğrenme amacı:** “ayak bileği”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayak bileği o kadar şişmiş ki yürümesi bile mucize.

Teri Terry - Çıkış Yok #2 - 2055 Büyük Hesaplaşma.temiz.txt · Derlem cümlesi 103471327

### ayak divanı — Toplum ve günlük yaşam

Osmanlı döneminde önemli bir konuyu görüşmek için padişahın katılımıyla yapılan olağanüstü toplantı.

**Öğrenme amacı:** “ayak divanı” sözünün bu anlamını örnekteki Ayak Divanları kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Cülûs ve bayramlaşma törenleri, Ayak Divanları burada Akağalar Kapısı önünde yapılır.

Erol Özbilgen — Bütün Yönleriyle Osmanlı · Derlem cümlesi 126413699

### ayak işi — Eğitim ve toplum

Birinin adına yapılan küçük getir götür görevleri.

**Öğrenme amacı:** “ayak işi” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Ayak işiyle uğraşıyor da bir makale oku, veri topla bir şey yap.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 151028568

### ayak izi — Doğa ve çevre

İnsan veya hayvan ayağının bastığı yüzeyde bıraktığı şekil ya da çöküntü.

**Öğrenme amacı:** “ayak izi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kestaneler ve mantarlar etrafa saçılmıştı, karmakarışık edilmiş toprakta bir ayının ayak izleri göze çarpıyordu.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102439940

### ayak kirası — Toplum ve günlük yaşam

Bir haber veya eşyayı getirip götüren kişiye emeği için verilen para.

**Öğrenme amacı:** “ayak kirası” sözünün bu anlamını örnekteki ayak kirası kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Onun ayak kirası tam iki buçuk liradır, " dedim.

Kemal Tahir-Kelleci Memet · Derlem cümlesi 138055745

### ayak oyunu — Toplum ve günlük yaşam

Birini yanıltmak veya haksız üstünlük sağlamak için yapılan hile.

**Öğrenme amacı:** “ayak oyunu” sözünün bu anlamını örnekteki ayak oyunlarıyla kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Adam, ödüllerin nasıl ayak oyunlarıyla dağıtıldığını sağda solda anlatıyor...

Cengiz Gündoğdu Yıldız Güncesi İnsancıl Yayınları · Derlem cümlesi 258425681

### ayak tabanı — Doğa ve çevre

Ayağın topuktan parmaklara kadar uzanan, yere temas eden alt yüzü.

**Öğrenme amacı:** “ayak tabanı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayrıca parmaklarımızın uçları ve ayaklarımızın tabanları kalın bir deri tabakası ile kaplanmıştır.

Zeki Kanmaz - Gereksiz Bilgiler Rehberi.temiz.txt · Derlem cümlesi 101754574

### ayak tedavisi — Doğa bilimleri

Ayakta oluşan yara, hastalık veya başka bir rahatsızlığı iyileştirmek için uygulanan tedavi.

**Öğrenme amacı:** “ayak tedavisi” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Diyabetik ayak tedavisi multidisipliner ve basamaklı bir yaklaşım gerektirir.

5 yazar — 5 başlık — 2026 · Derlem cümlesi 210759405

### ayak topu — Toplum ve günlük yaşam

Oyuncuların topu çoğunlukla ayaklarıyla oynayıp karşı takımın kalesine gol atmaya çalıştığı takım sporu; futbol.

**Öğrenme amacı:** “ayak topu” sözünün bu anlamını örnekteki ayak topu kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Futbol, sırf fizik gücü değil, fizikten beyne yücelen bir ruh eğitimi olduğuna göre, ayak topu'na zekâ'yla hükmetmek lâzım.

117 başlık · Derlem cümlesi 321184468

### ayak ucu — Matematik ve dil

Bir kişinin veya insan biçimli nesnenin ayaklarının bulunduğu taraf.

**Öğrenme amacı:** “ayak ucu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Mankenin ayak ucuna bir etiket bırakılmış, üstüne de 350 Frank yazılmıştı.

Sâdık Hidâyet — Alacakaranlık · Derlem cümlesi 109493356

### ayandon — Doğa ve çevre

Halk takviminde ocak ayının sonlarına rastladığı kabul edilen kuvvetli kış fırtınası.

**Öğrenme amacı:** Halk takvimindeki fırtına adını ilgili mevsimle eşleştirmek.

> 29 Ocak sabahı Rumeli Feneri'ne varamadan Ağaçlı açıklarında 7-8 kuvvetinde esen ünlü Ayandon fırtınasına tutulur.

SALT — Sentez ve Montaj: Özer Kabaş Yazıları · Derlem cümlesi 147197484

### ayan beyan — Dil ve anlatım

Kolayca görülebilecek veya anlaşılabilecek kadar açık biçimde.

**Öğrenme amacı:** “ayan beyan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu gerçek ilk bakışta ayan beyan ortada değildir.

Zygmunt Bauman - Sosyolojik Düşünmek.temiz.txt · Derlem cümlesi 101716105

### ayar — Araştırma ve düşünme

Bir aracın düzgün çalışması için parçalarının veya değerlerinin düzenlenmesi.

**Öğrenme amacı:** “ayar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Motoru ayar tutmaz, egzozu düşer, direksiyon kutusu arızalanır.

Stephen King — Ateş Yolu · Derlem cümlesi 121036544

### ayarı bozuk — Toplum ve günlük yaşam

Gereken ölçüye veya düzene göre ayarlanmadığından doğru sonuç vermeyen.

**Öğrenme amacı:** “ayarı bozuk”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Terazinin ayarı bozuksa, kimi çok gösterdiği ne fark eder ki?

14 başlık · Derlem cümlesi 151299071

### ayarlamak — Araştırma ve düşünme

Bir miktarı veya düzeni istenen sonuca uygun hâle getirmek.

**Öğrenme amacı:** “ayarlamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu formül için ölçüleri doğru ayarlayan adaylar kazanıyorlar.

Mehmet Erkan, Oğuz Erdoğan — İşte Mülakat · Derlem cümlesi 136136474

### ayarlı — Araştırma ve düşünme

Çalışması veya ölçüsü belirli bir değere göre düzenlenmiş.

**Öğrenme amacı:** “ayarlı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayrıca test görüntülerinde iki monitörün de parlaklığı 100'e ayarlıydı.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5801476

### ayarsız — Araştırma ve düşünme

Doğru çalışması için gereken ayarı yapılmamış.

**Öğrenme amacı:** “ayarsız”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayarsız saat, bunu bile beceremez.

Sait Faik Hikaye Armağanı Antolojisi 1955-2007 YKY · Derlem cümlesi 215080193

### ayartmak — Toplum ve günlük yaşam

Birini etkileyerek bir işi yapmaya yöneltmek.

**Öğrenme amacı:** “ayartmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Şu Küçük Kara Balık ayarttı bizi...

Kucuk Kara Balik - Samed Behrengi.temiz.txt · Derlem cümlesi 100858221

### ayaz — Doğa ve çevre

Özellikle açık havada hissedilen keskin ve sert soğuk.

**Öğrenme amacı:** Hava durumunu duyum bildiren sözcüklerle anlatmak.

> Gece yarıyı çoktan geçmiş, gavur ayaz, belalı ayaz başlıyor.

Yaşar Kemal — Bu Diyar Baştanbaşa 1 - Nuhun Gemisi · Derlem cümlesi 120681847

### aybaşı — Doğa ve çevre

Gebelik oluşmadığında rahmin iç tabakasının bir bölümünün belli aralıklarla kanamayla vücuttan atılması.

**Öğrenme amacı:** “aybaşı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Son derece düzenli olan aybaşı, o ay gerçekleşmemişti.

Julia Quinn — Şahane Bir Kadının Gizli Günlüğü · Derlem cümlesi 123187411

### ayça — Dil ve anlatım

Ayın ince bir yay gibi göründüğü biçim.

**Öğrenme amacı:** “ayça”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dolunay önce yarım ay, sonra incecik bir ayça oldu.

P. D. James — Kadınlara Göre Değil · Derlem cümlesi 134784852

### ayçiçeği — Doğa ve çevre

Sarı çiçek başları ve yenebilen ya da yağı çıkarılabilen tohumları olan tarım bitkisi.

**Öğrenme amacı:** “ayçiçeği”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bir demet ayçiçeği hoş olurdu.

Terry Deary - Ateş Hırsızı.temiz.txt · Derlem cümlesi 103461500

### ayçiçeği yağı — Doğa ve çevre

Ayçiçeği tohumları işlenerek elde edilen, yemeklerde kullanılan bitkisel sıvı yağ.

**Öğrenme amacı:** “ayçiçeği yağı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Buğday ve ayçiçeği yağı ihracatında çok önemli paya sahip ülkelerin savaşması Türkiye'nin de aralarında bulunduğu birçok ülkeyi olumsuz etkiledi.

Türkiye gıda güvenliği endeksinde 48'inci sıraya düştü · Derlem cümlesi 396714347

[Kaynak](https://artigercek.com/ekonomi/turkiye-gida-guvenligi-endeksinde-48inci-siraya-dustu-219473h)

### aydınger — Dil ve anlatım

Altındaki çizgileri gösterecek kadar saydam olan çizim kâğıdı.

**Öğrenme amacı:** “aydınger”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yeşilumut örgütünün logosu olacak susamuru başlarını büyüterek çizdi aydıngere.

Buket Uzuner — İki Yeşil Susamuru · Derlem cümlesi 144697949

### aydınlanma — Araştırma ve düşünme

Bir konu hakkında bilgi edinerek onu daha iyi anlama.

**Öğrenme amacı:** “aydınlanma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Halk arasında aydınlanma ve aydınlatma hareketleri yaygınlaştıkça eğitim için büyük vakıflar kurulmaya başlandı.

Grigory Petrov — Beyaz Zambaklar Ülkesinde · Derlem cümlesi 115968478

### aydınlanmak — Doğa ve bilim

Üzerine veya içine ışık gelerek daha görünür olmak.

**Öğrenme amacı:** “aydınlanmak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Perdeleri açınca oda gün ışığıyla aydınlandı.

Thomas Harris - Kara Pazar.temiz.txt · Derlem cümlesi 103241788

### aydınlatma — Doğa ve çevre

Bir yeri görülebilir duruma getirmek için ışık sağlama.

**Öğrenme amacı:** “aydınlatma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aydınlatma, kentsel aktiviteleri destekleyici ve yönlendiricidir.

Seda H. BOSTANCI — Kent Planlama Ve Kentsel Tasarimda Aydinlatmanin Rolu · Derlem cümlesi 358751425

### aydınlatmak — Araştırma ve düşünme

Bir konuda bilgi vererek başkalarının anlamasını sağlamak.

**Öğrenme amacı:** “aydınlatmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Murad Adji hepimizi aydınlatacaktır.

Gene D.Matlock — Ey Dünya İnsanları Hepiniz Türksünüz · Derlem cümlesi 141543061

### aydınlık — Doğa ve bilim

Bir yere yayılarak oradaki varlıkların görülmesini sağlayan ışık.

**Öğrenme amacı:** “aydınlık” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Çevresinde, ayın soluk aydınlığında, heyelânın yarattığı yıkımı seçebiliyordu.

Mario Vargas Llosa And Dağlarında Terör Can Yayınları · Derlem cümlesi 194892775

### aydınlıkölçer — Doğa bilimleri

Bir ortamın ne kadar aydınlık olduğunu ölçen aygıt.

**Öğrenme amacı:** “aydınlıkölçer” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> aydınlıkölçer (lüksmetre) ile ölçülmektedir.

5 yazar — 5 başlık — 2026 · Derlem cümlesi 294552993

### ayet — Dil ve anlatım

Kur'an'da sureleri oluşturan numaralı bölümlerden her biri.

**Öğrenme amacı:** “ayet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Âl-i İmrân Suresi'nin 93. ayetinde " getirilip okunması " istenen Tevrat hangi Tevrat ' tır?

Turan_Dursun_-_Din_ve_Cinsel.temiz.txt · Derlem cümlesi 100312655

### aygır — Doğa ve çevre

Yetişkin erkek at.

**Öğrenme amacı:** “aygır”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Moiraine'in yanına gelip aygırını dizginledi.

Dunyanin Gozu - Robert Jordan.temiz.txt · Derlem cümlesi 101261492

### aygır deposu — Doğa ve çevre

Damızlık erkek atların barındırılıp bakıldığı büyük ahır.

**Öğrenme amacı:** “aygır deposu” sözünün bu anlamını örnekteki Aygır deposundaki kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Aygır deposundaki damızlık aygırlardan biri gönülsüz kişnedi.

Kemal Tahir-Kelleci Memet · Derlem cümlesi 138059037

### aygıt — Doğa ve çevre

Belirli bir işi yapmak için hazırlanmış araç veya düzenek.

**Öğrenme amacı:** “aygıt”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yeni Ufuklar'ın üzerinde yedi bilimsel aygıt var.

sayi — 0889 · Derlem cümlesi 172917839

### ayı — Doğa ve çevre

Kalın kürklü, güçlü gövdeli, yürürken tabanını yere basan memeli.

**Öğrenme amacı:** “ayı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayılar Petersburg'un hemen dışında dolaşıyor.

Dostoyevski Öyküler İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 269677309

### ayıgiller — Doğa ve çevre

Bozayı, kutup ayısı ve dev panda gibi hayvanların oluşturduğu memeli grubu.

**Öğrenme amacı:** “ayıgiller”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bozayı, ayıgiller familyasından Avrasya'nın kuzeyinin büyük bir kısmında ve Kuzey Amerika'da yaşayan bir ayı türü.

Fazla acı bal yediği için bayılan yavru ayının durumu iyi · Derlem cümlesi 396010774

[Kaynak](https://bianet.org/haber/fazla-aci-bal-yedigi-icin-bayilan-yavru-ayinin-durumu-iyi-265749)

### ayık — Toplum ve günlük yaşam

Uykulu veya dalgın olmayıp çevresinin farkında olan.

**Öğrenme amacı:** “ayık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayık kalabilmek için televizyonu açtı.

Philip K. Dick Simulakra Altı Kırkbeş Yayınları · Derlem cümlesi 194930124

### ayıklamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir bütünün içinden uygun olmayan kısımları seçerek ayırmak.

**Öğrenme amacı:** Seçme işleminde kullanılan ölçütü düşünmek.

> Ispanağı ayıklayıp, yıkayıp, ince ince doğrayın.

Anonim - 3000 Yemek Tarifi.temiz.txt · Derlem cümlesi 4783643

### ayıklanma — Doğa ve çevre

Canlılarda yaşama ve üremeye yardımcı olan kalıtsal özelliklerin kuşaklar boyunca daha yaygın duruma gelmesi; doğal seçilim.

**Öğrenme amacı:** “ayıklanma”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> En sonunda doğal ayıklanma düşüncesine ulaşmıştır.

Teoman Duralı — Charles Darwin ve Yüzyılımıza Damgasını Vuran Çağdaş Evrim Düşüncesinin Doğuşu — 2013 · Derlem cümlesi 379692689

### ayılık — Toplum ve günlük yaşam

Başkalarını rahatsız eden, düşüncesiz ve kaba davranış.

**Öğrenme amacı:** “ayılık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bizde arabanın camından bira şişesini yola fırlatmamak çevrecilik sayılıyor, fırlatmanın bir ayılık olduğu daha tam algılanmış değil.

Ferhan Şensoy — Falınızda Rönesans Var · Derlem cümlesi 112408009

### ayılmak — Toplum ve günlük yaşam

Baygınlıktan çıkıp yeniden kendine gelmek.

**Öğrenme amacı:** “ayılmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Buz gibi çimento zeminin üstündeydi ayıldığında.

Adam Fawer - Olasılıksız.temiz.txt · Derlem cümlesi 4391901

### ayıp — Toplum ve günlük yaşam

Başkalarını incittiği veya uygun bulunmadığı için yapılmaması gerektiği düşünülen.

**Öğrenme amacı:** “ayıp”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aslında çok ayıp oluyor.

Eleanor H. Porter — Pollyanna · Derlem cümlesi 116471400

### ayıplamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir davranışı doğru bulmayıp kınamak.

**Öğrenme amacı:** “ayıplamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anna'nın yüzü kırıştı, ayıplarcasına kızardı.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #4 - Alev Kıyıları · Derlem cümlesi 111393852

### ayırmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir şeyi belirli bir amaç veya kimse için kullanmak üzere belirlemek.

**Öğrenme amacı:** “ayırmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Deprem bölgesi için de kontenjan ayırdık.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 100008195

### ayırtman — Toplum ve günlük yaşam

Sınav sorularının hazırlanması, uygulanması veya cevapların değerlendirilmesi gibi işlerde görev alan kişi.

**Öğrenme amacı:** “ayırtman”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Tam bu günlerde bizim sınavlara ayırtman olarak çağırılmıştı babam.

Rıfat Ilgaz — Sarı Yazma · Derlem cümlesi 110214513

### ayırt etmek — Araştırma ve düşünme

İki şeyin farkını anlayıp onları birbirinden ayrı tanımak.

**Öğrenme amacı:** “ayırt etmek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Akıma mensup filozoflar anlamlı ile anlamsızın arasını ayırt etmek için " doğrulanabilirlik " (verifiability) dedikleri bir ölçüt ya da ilke öngörmüşlerdir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 34 (Osmanpazarı) · Derlem cümlesi 143372754

### ayı balığı — Doğa ve çevre

Denizde yaşayan, yüzmeye uygun ayakları olan ve yavrusunu sütle besleyen hayvan; fok.

**Öğrenme amacı:** “ayı balığı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> kıyı bölgelerinde daha geniş kamplarda toplanırlar ve ayı balığı avlarlardı.

Brian Morris — Din Üzerine Antropolojik İncelemeler · Derlem cümlesi 144706221

### ayin — Toplum ve günlük yaşam

Bir inancın gereklerine göre yapılan dinî tören.

**Öğrenme amacı:** “ayin”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayini tamamlamak için mihraba döndü.

Guareschi — Don Camillo'nun Kücük Dünyasi · Derlem cümlesi 141384547

### aylak — Dil ve anlatım

Yapacak düzenli işi veya belirli uğraşı bulunmadan vakit geçiren.

**Öğrenme amacı:** “aylak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu da aylak adamlık mı?

Yusuf Atılgan Siz Rahat Yaşayasınız Diye Can Yayınları · Derlem cümlesi 222708129

### aylı — Doğa ve çevre

Gökyüzünde Ay'ın göründüğü geceyi anlatır.

**Öğrenme amacı:** “aylı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Bugün huzursuz ve aylı bir gece var dışarıda. "

Mihail Bulgakov Üstat ile Margarita Everest Yayınları · Derlem cümlesi 195764583

### aylık — Matematik ve dil

Bir aylık süreye göre hesaplanan veya değerlendirilen.

**Öğrenme amacı:** Giderleri zaman birimleriyle ilişkilendirmek.

> Aylık cep telefonu harcamam tavan yapmıştı muhtemelen.

Jean-Christophe Grangé — Şeytan Yemini · Derlem cümlesi 130957624

### aylıkçı — Toplum ve günlük yaşam

Çalışmasının karşılığını her ay ücret olarak alan kişi.

**Öğrenme amacı:** “aylıkçı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ben aylıkçı bir adamım " diyerek, yakanı kurtaracaksın.

Kemal Tahir — Esir Şehir #1 - Esir Şehrin İnsanları · Derlem cümlesi 111285396

### aylıklı — Toplum ve günlük yaşam

Çalıştığı işten düzenli aylık ücret alan.

**Öğrenme amacı:** “aylıklı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Siz de onun babasının aylıklı adamısınız.

Stendhal — Kırmızı ve Siyah · Derlem cümlesi 115035860

### ayna — Doğa ve çevre

Işığı yansıtarak karşısındaki şeylerin görüntüsünü gösteren parlak yüzeyli eşya.

**Öğrenme amacı:** “ayna”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Masanın arkasında bire iki boyutlarında bir ayna duruyordu, omzunun üstünden bakınca kendini çalışırken görebilirdin.

Ray Bradbury — Deliler Mezarlığı · Derlem cümlesi 121458367

### aynabakar — Doğa bilimleri

Bir erik çeşidi.

**Öğrenme amacı:** “aynabakar” canlı adını tanımak ve onu temel özellikleriyle sınıflandırmak.

> Türbe, Zamaki, Üryani, İncaz, Hakimane, Üzüm, Hüvenk, Aynabakar, Papaz,

Müjgan GÜNEY, Servet ARAS — Erik Yetistiriciligi · Derlem cümlesi 363172482

### aynacı — Toplum ve günlük yaşam

Ayna yapan veya satan kişi.

**Öğrenme amacı:** “aynacı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ve o günden sonra aynacı ustası kimseyle konuşmaz oldu.

Vasif Öngören Masalın Aslı Evrensel Basın Yayın · Derlem cümlesi 222751510

### aynalı — Dil ve anlatım

Üzerinde veya içinde ayna bulunan.

**Öğrenme amacı:** Nesneyi parçasından yararlanarak nitelemek.

> Aynalı kapağı kapayıp yansımamı inceledim.

Neil Gaiman — Yolun Sonundaki Okyanus · Derlem cümlesi 118721261

### aynalı sazan — Doğa ve çevre

Gövdesinde az sayıda, iri ve parlak pullar bulunan sazan.

**Öğrenme amacı:** “aynalı sazan”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Koca bir aynalı sazan, nilüfer öbeklerinin arasına daldı ve yusufçuklar havalandılar.

Thomas Harris - Hannibal Lecter #4 - Hannibal Doğuyor.temiz.txt · Derlem cümlesi 103249744

### aynen — Dil ve anlatım

Bir farklılık göstermeksizin, olduğu gibi.

**Öğrenme amacı:** “aynen”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> George için de aynen böyle olmuştu.

Saul Bellow Aguie March'ın Maceraları İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 197248543

### aynı — Araştırma ve düşünme

Bir başkasından farklı olmayan.

**Öğrenme amacı:** “aynı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Oysa epey ötede aynı işi başaranlar var.

Bilge Karasu Öteki Metinler Metis Yayınları · Derlem cümlesi 224745653

### aynıyla — Dil ve anlatım

Hiç değiştirilmeden, önceki biçimi korunarak.

**Öğrenme amacı:** “aynıyla”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu ilk örnek, kitapta aynıyla yer almaktadır.

Tuncay Özkan - Mit Dünden Bugüne Gizli Dünyanın Bilinmeyenleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 102950628

### aynı zamanda — Dil ve anlatım

Söylenene başka bir özellik veya bilgi ekleyen, “bunun yanında” anlamındaki söz.

**Öğrenme amacı:** “aynı zamanda” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> - Sonra bir başka çocuk daha var Parry, Avustralyalı, istatistikçidir, aynı zamanda da canlı spor ansiklopedisi.

Jack London — Martin Eden · Derlem cümlesi 123387303

### ayraç — Matematik ve dil

Yazıda bir açıklamanın veya ek bilginin başına ve sonuna konan, yay ya da köşeli biçimde işaret.

**Öğrenme amacı:** “ayraç” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Ayraç içine yeni bir açıklama konulmak istendiğinde köşeli ayraç kullanılır:

Çotuksöken — Uygulamalı Türkçe Yazılı ve Sözlü Anlatım · Derlem cümlesi 111660015

### ayran — Toplum ve günlük yaşam

Yoğurdun suyla inceltilip karıştırılmasıyla hazırlanan, bazen tuz eklenen içecek.

**Öğrenme amacı:** “ayran”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayran herkesin çok sevdiği bir içecekti.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3793082

### ayran budalası — Dil ve anlatım

Çevresindekileri anlamadan, şaşkınca izlediği düşünülen kişi için kullanılan küçümseyici söz.

**Öğrenme amacı:** “ayran budalası”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayran budalası gibi sırıttığı belli olmasın diye yüzünü kapattı ama aklını bardaklara vermek için kendini zorlaması gerekti.

Ayfer Kafkas - Yasak İlmin Kitabı Esrarname 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 4100293

### ayran gönüllü — Dil ve anlatım

Birinden hemen hoşlanan ve bu ilgisi çabuk değişebilen.

**Öğrenme amacı:** “ayran gönüllü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bunu niye yaptınız ki, dercesine üzgün çıkmıştı sesi; galiba beğeni terazisinde bir puan aşağıya düşmüştüm; şair ruhlu sevgili, ayran gönüllü bir adama dönüşüvermişti.

Ahmet Ümit - Sultanı Öldürmek.temiz.txt · Derlem cümlesi 3485268

### ayrı — Araştırma ve düşünme

Aynı olmayan, birbirinden farklı özellik taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “ayrı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu da üç ayrı sonuç doğurur.

Tom Clancy - Kızıl Ekim.temiz.txt · Derlem cümlesi 103148391

### ayrıca — Dil ve anlatım

Söylenene ek olarak.

**Öğrenme amacı:** “ayrıca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayrıca bütün semtler tek bir surla çevriliydi.

İbn Battûta — İbn Battuta Seyahatnamesi (2 Cilt ) · Derlem cümlesi 139281150

### ayrıcalık — Toplum ve günlük yaşam

Herkese tanınmayan özel hak veya imkân.

**Öğrenme amacı:** “ayrıcalık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Soyluların geleneksel ayrıcalıkları ellerinden alındı.

Murat Belge-Militarist Modernlesme · Derlem cümlesi 135767681

### ayrık — Matematik ve dil

Aralarında boşluk bulunan, birbirine bitişmeyen.

**Öğrenme amacı:** “ayrık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Gördüğünüz gibi, üst kesiciler çok ayrık.

Thomas Harris - Hannibal Lecter #1 - Kızıl Ejder.temiz.txt · Derlem cümlesi 103272734

### ayrıklı — Dil ve edebiyat

Genel kuraldan ayrı tutulan, ötekilere uygulanan kurala uymayan.

**Öğrenme amacı:** “ayrıklı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Anayasanın üstünlüğü ve bağlayıcılığı ilkesini yaşama geçirecek tüm kurumlar Anayasada yer almalı, anayasanın üstünlüğü ilkesiyle bağdaşmıyan ayrıklı kurallar Anayasadan çıkarılmalıdır.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 228229560

### ayrıklık — Araştırma ve düşünme

Genel durumun dışında kalan, başka türlü olan örnek veya durum.

**Öğrenme amacı:** “ayrıklık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Buna karşı, birkaç ayrıklık dışında, Borges'in temel simgelerinden, labirentler, büyülü aynalar, insan benzerlerinden iz yoktur.

Brodie Raporu - Jorge Luis Borges.temiz.txt · Derlem cümlesi 101511866

### ayrık otu — Doğa ve çevre

Buğdaygillerden, uzun ve dar yaprakları bulunan, yer altındaki sürünücü gövdeleriyle yayılan çok yıllık ot.

**Öğrenme amacı:** “ayrık otu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " ' Bahçemde havuç yetiştirmektense ayrık otu bitmesini bin kere tercih ederim.

Ann Chamberlin - Safiye Sultan III - Sözüm ki Tek Sana Geçmez Celladımsın Ey Zaman.temiz.txt · Derlem cümlesi 4856641

### ayrılık — Toplum ve günlük yaşam

Birlikte bulunan kişilerin artık bir arada olmaması.

**Öğrenme amacı:** “ayrılık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu ayrılık, gelecekte sana yararlar sağlayacak!

Heine'nin Mektupları Düşün Yayınları · Derlem cümlesi 260848170

### ayrılmak — Toplum ve günlük yaşam

Birlikte bulunduğu kişilerden uzaklaşıp başka bir yere gitmek.

**Öğrenme amacı:** “ayrılmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İstanbul'a gelmek, aileden ayrılmak çok zor.

Marmara — Ses Eğitimi Çalıştayı · Derlem cümlesi 161709904

### ayrılma durumu — Matematik ve dil

Adın -dan, -den, -tan veya -ten ekiyle ayrılma ya da çıkış bildiren biçimi.

**Öğrenme amacı:** “ayrılma durumu”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ad tümcelerinde yönelme ve ayrılma durum ekine fazla rastlanmaz.

Adalı_Türkçe_Doğal_Dil_İşleme.temiz.txt · Derlem cümlesi 3981906

### ayrım — Araştırma ve düşünme

İki şeyin farklı yönlerini belirleme.

**Öğrenme amacı:** “ayrım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Modül ve program ayrımını yapabilirsiniz.

Başer_Python.temiz.txt · Derlem cümlesi 106065387

### ayrımcı — Toplum ve günlük yaşam

İnsanlara kişisel veya toplumsal özellikleri nedeniyle haksız biçimde farklı davranan.

**Öğrenme amacı:** “ayrımcı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama emekli ve küçük rütbelilere burada da ayrımcı davranılıyor.

Mehmet Altan — Muş'ta Meryem Olmak · Derlem cümlesi 136138348

### ayrımlaşmak — Matematik ve dil

Özellikleri bakımından başkalarından farklı duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “ayrımlaşmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çalışmamız boyunca belirttiğimiz gibi, " - en " ekli ortaç ayrımlaşmamış bir ortaçtır.

Akerson_ve_Ozil_Türkçede_Niteleme_Sıfat_İşlevli_Yan_Tümceler.temiz.txt · Derlem cümlesi 4181096

### ayrımsamak — Araştırma ve düşünme

Bir şeyi fark etmek.

**Öğrenme amacı:** “ayrımsamak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Leyla birinin ona seslendiğini ayrımsıyor.

Khaled Hosseini — Bin Muhteşem Güneş · Derlem cümlesi 137984612

### ayrıntı — Dil ve anlatım

Bir bütünün genel görünüşünden ayrı olarak ele alınabilen küçük bilgi veya özellik.

**Öğrenme amacı:** Genel anlatım ile ayrıntılı anlatımı karşılaştırmak.

> Her şeyi ayrıntısıyla anlatayım istiyorsun, öyle değil mi?

Brigitte Aubert — Doktor March'ın Dört Oğlu · Derlem cümlesi 123016923

### ayrıntılı — Araştırma ve düşünme

Bir konunun küçük noktalarını da ele alan.

**Öğrenme amacı:** “ayrıntılı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu soruyu yanıtlamak için bu ikiciliğin özünü daha ayrıntılı bir şekilde araştırmamız gerekiyor.

Erich Fromm — Kendini Savunan İnsan · Derlem cümlesi 142376206

### ayrışmak — Doğa ve çevre

Bir karışımdaki maddelerin birbirinden ayrılması.

**Öğrenme amacı:** “ayrışmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayrışır canım anasonun yağları, boş boş salınır yüzeyde.

Kolektif — Rakı Ansiklopedisi · Derlem cümlesi 112730047

### ayrıt — Matematik ve dil

Bir geometrik cismin iki yüzünün birleştiği çizgi.

**Öğrenme amacı:** “ayrıt”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kabaca alan hesabı yapabilir, düzgün bir piramidin üçgen kesitinin ayrıtlarının uzunluklarının ne olması gerektiğini hesaplayabilir olduk.

1260 başlık · Derlem cümlesi 160097510

### ayrı ayrı — Dil ve anlatım

Birlikte ele almadan, her birini kendi başına.

**Öğrenme amacı:** Bütün ile bağımsız parçaları ayırmak.

> Ama her üç kitabı da olabildiği kadar ayrı ayrı okunacak şekilde hazırlamış bulunuyorum.

Isaac Deutscher — Troçki #2 - Silahsız Sosyalist · Derlem cümlesi 111060449

### ayrı basım — Dil ve anlatım

Bir dergi veya kitapta yer alan yazının ayrıca küçük bir yayın olarak basılması.

**Öğrenme amacı:** “ayrı basım”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Hüseyin Namık Orkun'un eleştirisine cevap olarak yazılmış bir makalenin ayrı basımıdır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 33 (Nesih) · Derlem cümlesi 143397104

### ayrı cinsten — Ses bilgisi

Birbirinden farklı tür veya gruplara ait olan.

**Öğrenme amacı:** “ayrı cinsten” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> B. Bir cümlede aynı veya ayrı cinsten yer tamlayıcısı bulunabilir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 297467159

### ayşekadın — Doğa ve çevre

Taze olarak kabuğuyla yenen, genellikle kılçıksız bir fasulye çeşidi.

**Öğrenme amacı:** “ayşekadın”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Zeytinyağlı ayşekadını domates yerine kayısıyla pişiriyorum.

208 başlık · Derlem cümlesi 175555517

### ayva — Doğa ve çevre

Olgunlaştığında sararan, sert etli ve belirgin kokulu meyve; bu meyveyi veren ağaç.

**Öğrenme amacı:** “ayva”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ellerinde yığınla ayvalar var.

Reşat Nuri Güntekin — Son Sığınak · Derlem cümlesi 133753174

### ayva tüyü — Doğa ve çevre

Yüzde yeni beliren ince, yumuşak ve açık renkli tüy.

**Öğrenme amacı:** “ayva tüyü”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ortadaki beyaz bir gülü andırıyordu, yüzü ayva tüyüyle kaplı, yakışıklı, sarışın bir delikanlıydı.

Nikos Kazancakis — Günaha Son Çağrı · Derlem cümlesi 114835609

### ay ağılı — Doğa ve çevre

Bazı geceler Ayın çevresinde görülen halka biçimindeki ışık; hale.

**Öğrenme amacı:** “ay ağılı” sözünün bu anlamını örnekteki ay ağılı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ayın veya güneşin etrafında ışıklı bir daire şeklinde bazan görünen hâle de (ay ağılı) kültür ve edebiyatımızda daha çok ayla ilgili olarak çeşitli tasavvur ve telakkilere konu olmuştur.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 04 (Âşık Ömer) · Derlem cümlesi 144098557

### ay balığı — Doğa ve çevre

Yüksek ve yassı gövdesi, uzun sırt ve alt yüzgeçleriyle tanınan büyük deniz balığı.

**Öğrenme amacı:** “ay balığı” sözünün bu anlamını örnekteki ay balığını kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Balıkçılar, yaklaşık 250 kilogram ağırlığındaki ay balığını ağdan kurtarıp denize bıraktı.

696 başlık · Derlem cümlesi 271895464

### ay başı — Matematik ve dil

Takvimde yeni bir ayın başladığı gün.

**Öğrenme amacı:** Ay başı ile ay sonunu takvim üzerinde karşılaştırmak.

> " Peki, " dedi, " her ay başı otuz beş frank veririm. "

Stendhal Kızıl ile Kara Can Yayınları · Derlem cümlesi 204929088

### ay çekirdeği — Toplum ve günlük yaşam

Çiğ veya kavrulmuş olarak çerez biçiminde tüketilen ayçiçeği tohumu.

**Öğrenme amacı:** “ay çekirdeği”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ayrıca, çay, hazır kahve ve ay çekirdeği gibi ürünlerde fiyat düşüşleri tespit edildi.

TEPAV şubat ayı gıda enflasyonunu açıkladı! 11 ayın zirvesinde... · Derlem cümlesi 398021748

[Kaynak](https://www.dunya.com/ekonomi/tepav-subat-ayi-gida-enflasyonunu-acikladi-11-ayin-zirvesinde-haberi-766488)

### ay çöreği — Toplum ve günlük yaşam

Hamurun içine tarçın ve ceviz gibi malzemeler içeren tatlı harç konularak hilal biçiminde yapılan çörek.

**Öğrenme amacı:** “ay çöreği”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Pastane vitrinlerinin olmazsa olmaz lezzetlerinden ay çöreği de tarçın sayesinde lezzeti katlanan en özel hamur işlerinden biri.

Tarçının Mis Gibi Aromasıyla İştah Açan 15 Nefis Hamur İşi Tarifi · Derlem cümlesi 371077934

[Kaynak](https://yemek.com/tarcinli-hamur-isi-tarifleri/)

### ay dede — Dil ve anlatım

Çocuk dilinde ve çocuklara yönelik anlatımlarda Ay için kullanılan sevecen ad.

**Öğrenme amacı:** Ay'a insan gibi seslenilmesini kişileştirme örneği olarak açıklamak.

> " Selam sana, güzel ay dedem, " dedi.

Samed Behrengi Küçük Karabalık Gendaş Yayınları · Derlem cümlesi 324046787

### ay ışığı — Doğa ve çevre

Ay yüzeyinden yansıyarak yeryüzüne ulaşan Güneş ışığı.

**Öğrenme amacı:** “ay ışığı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ay ışığı onun alabros tıraşlı kafasında ve sinekkaydı tıraşlı gergin çenesinde parladı.

Ray Bradbury — Gümüş Çekirgeler · Derlem cümlesi 121451823

### ay karanlığı — Doğa bilimleri

Ay ışığının görünmediği veya çok az olduğu gece karanlığı.

**Öğrenme amacı:** “ay karanlığı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Gece avlanmak, ay karanlığı olduğu zaman avlanmak.

5 yazar — 5 başlık — 2026 · Derlem cümlesi 158248440

### ay modülü — Doğa ve çevre

Ay araştırmalarında kullanılan, astronotları veya bilimsel araçları yüzeye yumuşak biçimde indiren uzay aracı.

**Öğrenme amacı:** “ay modülü” sözünün bu anlamını örnekteki Ay Modülü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ay Modülü yüzeye yaklaştığı zaman 2 metreye yakın iniş sondaları yüzeyle temas edince iniş motorları kapatıldı.

Ay Görevleri: Ortaya Atılan İddialar, Bu İddiaların Bilimsel Analizi ve Gerçekler · Derlem cümlesi 369791235

[Kaynak](https://evrimagaci.org/ay-gorevleri-ortaya-atilan-iddialar-bu-iddialarin-bilimsel-analizi-ve-gercekler-7429)

### ay örümceği — Doğa ve çevre

Ay yüzeyine iniş yapan modülün, ayaklarının görünüşünden dolayı kullanılan adı.

**Öğrenme amacı:** “ay örümceği” sözünün bu anlamını örnekteki Ay Örümceği'ni kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Astronotlar Ay Örümceği'ni bir " cankurtaran sandalı " olarak kullandı.

246 başlık · Derlem cümlesi 174224792

### ay parçası — Dil ve anlatım

Yüzü aya benzetilerek güzelliği övülen kişi için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “ay parçası” sözünün bu anlamını örnekteki ay parçası kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bebecik gerçekten ay parçası gibiydi.

John Steinbeck Cennet Çayırı Sel Yayınları · Derlem cümlesi 191610289

### ay takvimi — Doğa ve çevre

Ayın biçiminin gökyüzünde düzenli olarak değişmesine göre ayları belirlenen takvim.

**Öğrenme amacı:** “ay takvimi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Buradan da anlaşılacağı üzere öteden beri kullanılmakta olan takvim kameri yani ' ay takvimi'dir.

347 başlık · Derlem cümlesi 199676093

### ay tutulması — Doğa ve çevre

Dünya'nın gölgesinin Ay üzerine düşmesiyle Ay'ın bir bölümünün ya da tamamının kararması.

**Öğrenme amacı:** “ay tutulması”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Dördüncü yolculukta ise, yine bir ay tutulmasından yola çıkarak yaptığı hesaplamada iki buçuk saatlik bir hata yapmıştı! "

Umberto Eco - Önceki Günün Adası.temiz.txt · Derlem cümlesi 102814783

### ay yıldız — Toplum ve günlük yaşam

Türk bayrağında birlikte yer alan hilal ile beş köşeli yıldızdan oluşan simge.

**Öğrenme amacı:** “ay yıldız” sözünün bu anlamını örnekteki ay yıldız kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Erdoğan'ın ay yıldız motifli çelengi Atatürk'ün mozolesine bırakmasının ardından saygı duruşunda bulunuldu, İstiklal Marşı okundu.

475 başlık · Derlem cümlesi 324132959

### ay yılı — Doğa ve çevre

Ayın evrelerinin on iki kez tekrarlanmasına göre hesaplanan, yaklaşık 354 günlük yıl.

**Öğrenme amacı:** “ay yılı” sözünün bu anlamını örnekteki ay yılı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Öte yandan on iki aylı ay yılı mevsimlere uymadığından panayır ve hac günleri sürekli kayıyordu.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 39 (Şerif Paşa) · Derlem cümlesi 143253454

### az — Matematik ve dil

Sayı veya miktarı karşılaştırılan ölçüye göre küçük olan.

**Öğrenme amacı:** Karşılaştırmada kullanılan miktar sözlerini tanımak.

> Daha fazla düşünceyi daha az kelimeyle ifade etmeye çalış.

Lakoff ve Johnson — Metaforlar · Derlem cümlesi 117808754

### aza — Toplum ve günlük yaşam

Bir kurulun, derneğin veya topluluğun üyesi.

**Öğrenme amacı:** “aza”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> " Saat 1'de amele kitlesinin önünde bir bando mızıka olduğu halde kırmızı pazubentli heyet azasının nezareti altında amele Kağıthane'ye yollanmıştır.

Mehmet Altan — Marksist Liberal · Derlem cümlesi 117416950

### azalmak — Matematik ve dil

Sayısı veya miktarı öncekinden daha küçük duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “azalmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aynı şekilde Ragusalı tüccarların sayısı da azaldı.

Ernst Werner — Büyük Bir Devletin Doğuşu Osmanlılar (1300-1481) · Derlem cümlesi 145996847

### azaltmak — Matematik ve dil

Bir şeyin miktarını, derecesini veya gerçekleşme olasılığını önceye göre düşürmek.

**Öğrenme amacı:** Bir koşulun olasılığa etkisini açıklamak.

> Bu da ana yol dışında hareket etme şansımızı azaltır.

Star Wars — Steven Barnes - Cestus Hilesi · Derlem cümlesi 116891793

### azami — Araştırma ve düşünme

Olabilecek veya yapılabilecek en yüksek ölçüde.

**Öğrenme amacı:** “azami”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Görevimiz azami uyanıklık sergilemek ve tetikte olmaktır.

Stalin Eserler Cilt XI İnter Yayınları · Derlem cümlesi 245006048

### azap — Dil ve anlatım

Çok güçlü acı veya sıkıntı.

**Öğrenme amacı:** “azap”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu ona azap veriyordu.

Karanlıkta 33 Yazar — Korku Öyküleri Antolojisi · Derlem cümlesi 123160751

### azap — Toplum ve günlük yaşam

Osmanlı döneminde orduda, donanmada veya kalelerde görev yapan bir asker türü.

**Öğrenme amacı:** Tarih metninde asker adı olan azap ile sıkıntı anlamındaki azabı ayırt etmek.

> Midilli'de vazifelendirilen askerler; sipahiler, hisar-kale erleri, topçu ve azaplar dört bölük halinde teşkil edilmiş olup, üçer ay adanın korunması için denizde, gemide hizmet ederler, senenin geri kalan zamanında ise kalede istihdam olunurlardı 15.

Ayhan Afşin Ünal — 16. YÜZYILDA MİDİLLİ SANCAĞI’NDA BULUNAN KALELER, KALE GÖREVLİLERİ, LİMANLAR VE GÜVENLİK TEMİNİ — 2020 · Derlem cümlesi 385471302

### azar — Toplum ve günlük yaşam

Birine kızgınlıkla söylenen sert, suçlayıcı söz.

**Öğrenme amacı:** “azar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Eğer buraya dikiş attırmak zorunda kalırsa patronundan da iyi bir azar işitirdi.

Tami Hoag - Paranoya.temiz.txt · Derlem cümlesi 103581198

### azarlamak — Toplum ve günlük yaşam

Birinin davranışını yanlış bularak ona sert ve kırıcı biçimde çıkışmak.

**Öğrenme amacı:** Eleştiri ile incitici tepkiyi ayırmak.

> Küçük bir kızken bunu yaptığında, babası onu hep azarlardı.

Mark Helprin — Kış Masalı · Derlem cümlesi 111515958

### azar azar — Matematik ve dil

Bir kerede çok miktarda değil, küçük miktarlar hâlinde.

**Öğrenme amacı:** “azar azar”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bedelini aylığından azar azar ödersin " dedi.

Kemal Tahir-Buyuk mal · Derlem cümlesi 145966378

### azat — Toplum ve günlük yaşam

Tutsaklığı veya bağlılığı sona erdirilmiş, özgür.

**Öğrenme amacı:** “azat”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama artık azat ediyorum seni.

Elif Şafak — Siyah Süt · Derlem cümlesi 131237772

### azca — Dil ve anlatım

Miktar veya derece bakımından biraz, çok olmayacak ölçüde.

**Öğrenme amacı:** “azca”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Hardalların tadı, genellikle azca baharatlı çokça da ekşidir.

Mehmet Yaşin · Derlem cümlesi 370657613

[Kaynak](https://www.gazetepencere.com/yazarlar/mutfakta-ucusan-bilgiler-667023h)

### azdırmak — Dil ve anlatım

Zararlı veya tehlikeli bir şeyin daha güçlü ve etkili olmasına yol açmak.

**Öğrenme amacı:** “azdırmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Doğu bozkırlarından esen hafif bir meltem yangını azdırdı, havada uçuşan kor kırmızı kıvılcımları aldı taa ötelere savurdu.

Mihail Solohov — Ve Durgun Akardı Don III · Derlem cümlesi 122310802

### azerbaycanlı — Toplum ve günlük yaşam

Azerbaycan'dan olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “azerbaycanlı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kerimov, projelerin hazırlanmasında Azerbaycanlı ve yabancı uzmanların birlikte görev aldığını, uygulama aşamasında ise büyük ölçüde yerli restoratörlerin çalıştığını belirtti.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 114961727

### azeri — Toplum ve günlük yaşam

Başlıca Azerbaycan'da ve İran'ın kuzeybatısında yaşayan, Azerice konuşan Türk halkından kişi.

**Öğrenme amacı:** “azeri”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kaldığım odanın karşısındaki odada Azim isimli Azeri bir genç arkadaşımız kalıyor.

Semir Aslanyürek Rüya Gibi Sovyetler Birliği'nde Yedi Yıl Yazılama Yayınları · Derlem cümlesi 255654000

### azerice — Matematik ve dil

Azerbaycan Türkçesi adıyla da bilinen, Türkçeye yakın bir dil.

**Öğrenme amacı:** “azerice”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aralarında Azerice konuştuklarından konuşulanı anlamam zor olmadı.

104 başlık · Derlem cümlesi 208129087

### azgın — Doğa ve çevre

Şiddeti çok artmış, zor durdurulan.

**Öğrenme amacı:** “azgın”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Kışın en azgın dönemine girmişlerdi.

Hasan Kaya Kürt Öykü Antolojisi Evrensel Basım Yayın · Derlem cümlesi 201402407

### azgınlaşmak — Dil ve anlatım

Saldırganlığı veya denetlenmesi güç davranışları artmak.

**Öğrenme amacı:** Davranıştaki değişimin yönünü belirlemek.

> İyice azgınlaşan köpekler, çiftliklerin çevresinde dolaşıyorlardı.

Jerzy Kosinski - Boyalı Kuş.temiz.txt · Derlem cümlesi 100999965

### azı — Doğa ve çevre

Ağzın iki yanında, arkaya doğru sıralanan ve yiyecekleri küçük parçalara ayırmaya yarayan diş.

**Öğrenme amacı:** “azı”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Pembe dilini ve minnacık azı dişlerini göstererek esnedi.

Kemal Tahir — Karılar Koğuşu · Derlem cümlesi 111342829

### azıcık — Matematik ve dil

Oldukça küçük bir miktar veya ölçüde.

**Öğrenme amacı:** “azıcık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Yanlarına azıcık sos döküyor.

Ali Smith Kış Kafka Yayınları · Derlem cümlesi 280896923

### azık — Toplum ve günlük yaşam

Özellikle yolculukta veya dışarıda yemek için önceden hazırlanıp taşınan yiyecek.

**Öğrenme amacı:** Yolculuk hazırlığında yiyeceğin yerini tanımak.

> Acıkıp da azıklarını sofraya koyunca, böreğin bir yarısı diğer yarısına yapışıp tam uyunca, adamlar şaşırmış.

Melek Özlem Sezer — Masal Masal Matitas · Derlem cümlesi 118738357

### azıklı — Eğitim ve toplum

Yanında yiyecek veya yol azığı bulunan.

**Öğrenme amacı:** “azıklı” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Bir açın açlıktan ölmesi muhakkak bulunur da orada bulunan diğer bir kimsenin yanında onu ölümden kurtaracak miktarda yiyecek bulunursa ve orada infak edecek başka azıklı kimse de bulunmazsa, yiyecek bulunan kimseye açı doyurmak farz olur.

Diyanet — TECRİD-i SARİH 6 · Derlem cümlesi 147540051

### azınlık hükûmeti — Toplum ve günlük yaşam

Meclisteki üyelerin yarısından fazlasına sahip olmayan bir partinin kurduğu hükûmet.

**Öğrenme amacı:** “azınlık hükûmeti” sözünün bu anlamını örnekteki azınlık hükümetini kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Seçimlerden sonra Ecevit, azınlık hükümetini kurdu; ancak CHP güvenoyu alamadı.

Şafak Altun — 101 Ekonomi Hikayesi · Derlem cümlesi 109377465

### azışmak — Dil ve anlatım

Bir tartışma veya olay giderek daha şiddetli duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “azışmak”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> bu iddiaya tutuldu, atıştılar, iş azıştı...

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Deli Filozof · Derlem cümlesi 182381612

### azı dişi — Doğa ve çevre

Çenenin arka bölümünde yer alan, çiğneme sırasında yiyecekleri ezip öğüten diş.

**Öğrenme amacı:** “azı dişi”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Pembe dilini ve minnacık azı dişlerini göstererek esnedi.

Kemal Tahir — Karılar Koğuşu · Derlem cümlesi 111342829

### azim — Toplum ve günlük yaşam

Güçlükler karşısında vazgeçmeden bir hedefe yönelme kararlılığı.

**Öğrenme amacı:** Bir hedefe bağlı kalmayı davranışla ilişkilendirmek.

> Sonra birdenbire azimle dişlerini sıktı.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #9 - Yırtıcı Kuş · Derlem cümlesi 111453270

### azimli — Toplum ve günlük yaşam

Bir hedefe ulaşmak için güçlükler karşısında çabasını sürdüren.

**Öğrenme amacı:** Süreklilik gösteren çabayı tanımak.

> Kadın kendisine tekrar tekrar ne kadar cesur ve azimli olduğunu kanıtlamıştı.

Wilbur Smith — Mısır Serisi #2 - Yedinci Papirüs · Derlem cümlesi 111364662

### aziz — Dil ve anlatım

Çok değerli ve sevgili.

**Öğrenme amacı:** “aziz”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama ekmek kadar aziz, ayva çayı kadar bereketli bir Halil İbrahim sofrası kuracaktı.

Nar Agaci - Nazan Bekiroglu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100695254

### aziziye — Toplum ve günlük yaşam

Sultan Abdülaziz döneminde yaygınlaşan, alt bölümü geniş, üst bölümü daha dar fes.

**Öğrenme amacı:** Bir fes çiziminde aziziye biçiminin geniş alt bölümünü ayırt etmek.

> Yakasına kadar düğmeli alaturka ceketi sırtında, Aziziye fesi ile çarşıya gelir, tanıdığı meşhur kitapçıları bir bir dolaşırdı.

İstanbul’da bir İranlı kitapçı: Rıza Nasrullah – K24 · Derlem cümlesi 365558306

[Kaynak](https://www.k24kitap.org/istanbulda-bir-iranli-kitapci-riza-nasrullah-5391)

### azizlik — Dil ve anlatım

Beklenmedik biçimde sıkıntı çıkaran davranış veya aksilik.

**Öğrenme amacı:** “azizlik”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Rüzgarın azizliği kumda yer yer tuhaf girdaplar ve oyuklar oluşturmuştu; öyle ki bu mimarinin hiçbir yerinin zeka eseri olmadığı bazen belli olmuyordu.

Arthur C. Clarke - Şehir ve Yıldızlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 4561603

### azlık — Matematik ve dil

Sayı veya miktarın düşük olması.

**Öğrenme amacı:** “azlık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Geometri şekillerinin azlığı ve çokluğundan bahsedilemez.

Hilmi Ziya Ülken — Felsefeye Giriş - 1 · Derlem cümlesi 115265914

### azman — Dil ve anlatım

Benzerlerine göre aşırı büyük veya fazla gelişmiş olan.

**Öğrenme amacı:** “azman”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> İşte bu da o kapının azman anahtarı.

William Shakespeare Kısasa Kısas Remzi Kitabevi · Derlem cümlesi 285911445

### azmetmek — Araştırma ve düşünme

Bir işi başarmaya kesin olarak karar vermek ve bu kararı sürdürmek.

**Öğrenme amacı:** “azmetmek”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> öte yandan azmetmişim bir kere, kafama koydum ya, illa da başaracağım.

Ayşe Kulin - Bir Gün.temiz.txt · Derlem cümlesi 3608393

### azmettirmek — Toplum ve günlük yaşam

Birine bir suçu işlemeye karar verdirmek.

**Öğrenme amacı:** “azmettirmek” sözünün bu anlamını örnekteki azmettirmekle kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Buna bağlı olarak Peter B. ' yi, " endüstri casusluğu " ve bankacılık sırrını ihlalin yanısıra - CD'yi satanı Avusturyalı Wolfgang U. ve ortağı L. ' yi bilgi hırsızlığına azmettirmekle suçladı.

Vergilendirmede gizli servisler savaşı · Derlem cümlesi 382436245

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/vergilendirmede-gizli-servisler-savasi/381902)

### azonal — Doğa ve çevre

Bulunduğu yerin enleminden çok, su ve yer şekilleri gibi yerel koşullara bağlı olan coğrafi özellik.

**Öğrenme amacı:** “azonal”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Fakat bölgedeki bozkır landşaftının yanısıra bir de Don, Terek ve Volga'nın sulak vadileriyle bezeli azonal landşaft yer almaktadır.

Lev Nikoloyeviç Gumilev — Hunlar · Derlem cümlesi 123796181

### azot — Doğa ve çevre

Havada en çok bulunan gazı oluşturan, canlıların yapısına da katılan element.

**Öğrenme amacı:** “azot”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Aslında bu organik kimyasal bileşikler, özellikle karbon, hidrojen, oksijenden, bazısında biraz da azottan oluşur.

Emine Çaykara — Türk Einstein'ı Oktay Sinanoğlu · Derlem cümlesi 142490533

### azrail — Toplum ve günlük yaşam

İslam inancında, Allah'ın buyruğuyla insanların canını almakla görevli melek.

**Öğrenme amacı:** Ölüm meleği adının dinî inanç ve anlatı bağlamındaki kullanımını açıklamak.

> Orada bulunanlar ona " Azrail canını aldı " diye cevap verirler.

TDAY — BELLETEN 1995 · Derlem cümlesi 124300824

### az az — Eğitim ve toplum

Bir şeyi her seferinde küçük bir miktar kullanarak veya vererek.

**Öğrenme amacı:** “az az” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> şurubu, ayva şurubu ve taze gül şurubu az az içirilir.

Orta ve yeni Türkçede (1600'e kadar) tıp terimleri · Derlem cümlesi 364941265

### az buçuk — Dil ve anlatım

Biraz, sınırlı ölçüde.

**Öğrenme amacı:** “az buçuk”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ama baştaki az buçuk ilginin büsbütün kaybolmasına yetecek zaman da geçmişti aradan.

Bir Savasin Tasviri - Franz Kafka.temiz.txt · Derlem cümlesi 101560227

### az çok — Matematik ve dil

Bir ölçüde, tamamen olmasa da.

**Öğrenme amacı:** “az çok”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bütün mallar az çok fiyat değişikliğine uğrar.

Adam Smith - Milletlerin Zenginliği.temiz.txt · Derlem cümlesi 100067504

### az daha — Matematik ve dil

Gerçekleşmesine çok az kalmışken; neredeyse.

**Öğrenme amacı:** “az daha”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Fairview Mezarlığı'na o kadar hızlı gelmişlerdi ki az daha yanından geçip gidiyordu.

Tess Gerritsen - Rizzoli ve Isles #2 - Çırak.temiz.txt · Derlem cümlesi 103421529

### az gelişmiş — Araştırma ve düşünme

Gelişme bakımından beklenen veya karşılaştırılan düzeye henüz ulaşmamış.

**Öğrenme amacı:** “az gelişmiş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Daha çok Balkanlar'da görülen, saat kadranları olmayıp yalnız çalışıyla saatin kaç olduğunu duyuran daha az gelişmiş saat kuleleri de vardır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 35 (Resuliler) · Derlem cümlesi 143346671

### az gelişmiş — Toplum ve günlük yaşam

Üretim, eğitim, sağlık ve altyapı olanakları sınırlı olan ülke için kullanılan niteleme.

**Öğrenme amacı:** “az gelişmiş”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Ödünç verme, özellikle az gelişmiş üye ülkelerdeki alt yapı projelerinin geliştirilmesinde kullanılan faizsiz bir finans aracıdır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 23 (İslâm) · Derlem cümlesi 143570139

### besin zinciri — Canlılar arasındaki ilişkiler

Canlıların birbirini besin olarak kullanmasıyla oluşan, besinin ve içerdiği enerjinin bir canlıdan diğerine aktarıldığı sıra.

**Öğrenme amacı:** Bir canlı topluluğunda kimin neyle beslendiğini ve okların gösterdiği aktarım yönünü açıklamak.

> Karıncalar, diğer rollerin yanı sıra toprağı havalandırır, tohumları dağıtır, organik maddeleri parçalar, diğer hayvanlar için yaşam alanı oluşturur ve besin zincirinin önemli bir parçasını oluşturur.

Dünyada Kaç Karınca Yaşıyor? · Derlem cümlesi 374094722

[Kaynak](https://arkeofili.com/dunyada-kac-karinca-yasiyor/)

### buharlaşma — Maddenin hâl değişimi

Bir sıvının yüzeyinden ayrılan taneciklerin gaz hâlinde çevreye yayılması. Bunun gerçekleşmesi için sıvının kaynaması gerekmez.

**Öğrenme amacı:** Açıkta duran suyun zamanla azalmasını hâl değişimiyle açıklamak; buharlaşmayı kaynamadan ayırmak.

> Hava sıcaklıkları arttıkça suyun buharlaşma hızı artar.

Nehirler - Ekonomim · Derlem cümlesi 375156935

[Kaynak](https://www.ekonomim.com/kose-yazisi/nehirler/670217)

> Ayrıca su hemen her sıcaklıkta buharlaşma eylemindedir.

Mutlu Köpüklü — Şamotlu Kil Kullanarak Kuş Çeşmesi Yapımı Üzerine Bir Uygulama — 2025 · Derlem cümlesi 379306521

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/esosder/article/1589642)

### dayanışma — Ortak amaç için birlikte çalışma

İnsanların ortak bir ihtiyacı karşılamak, bir güçlüğü aşmak veya bir amacı gerçekleştirmek için birbirine destek olup emek ve imkânlarını bir araya getirmesi.

**Öğrenme amacı:** Sınıfın ortak bir ihtiyacına yönelik çalışmada farklı kişilerin nasıl katkı sunabileceğini planlamak.

> Olay, yerel dayanışmanın ve gençlerin çevreye duyarlılığının somut bir örneği olarak kayda geçti.

Mahallenin gençleri bitkin düşen leyleği koruyup doğaya saldı · Derlem cümlesi 379141915

[Kaynak](https://www.aksiyon.com.tr/mahallenin-gencleri-bitkin-dusen-leylegi-koruyup-dogaya-saldi-348407)

> Sınıfta birliktelik, yardımlaşma ve dayanışma mevcuttu

Adnan Delen, M. Hanifi Ercoşkun — YABANCI UYRUKLU ÖĞRENCİLERİN BULUNDUĞU İLKOKULLARDA İSTENMEYEN ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARININ NİTEL AÇIDAN İNCELENMESİ — 2019 · Derlem cümlesi 379491409

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/milliegitim/article/609228)

### deney — Bilimsel araştırma

Bir soruya yanıt aramak veya bir düşünceyi sınamak için koşulları belirlenerek yapılan ve sonuçları gözlenen uygulama.

**Öğrenme amacı:** Bir araştırmada neyin değiştirildiğini, neyin gözlendiğini ve sonucun nasıl kaydedildiğini ayırt etmek.

> O basit deneyler benim merakımı daha da artırıyordu.

C2 Dinleme Metinleri · Derlem cümlesi 151447682

### döngü — Süreçler ve yaşam

Bir varlığın ya da sürecin birbirini izleyen aşamalardan geçerek ilerlemesi ve tamamlanması; bazı döngüler son aşamadan sonra yeniden başlar.

**Öğrenme amacı:** Su veya bir canlının yaşam döngüsündeki aşamaları doğru sıraya koymak ve aşamalar arasındaki geçişleri açıklamak.

> Lastik içine uygulanan bir sensör sayesinde lastiğin üretimden hurdaya kadar tüm yaşam döngüsünü izleyebiliyorlar.

Bir sensörle lastiğin üretimden hurdaya tüm döngüsünü izliyorlar · Derlem cümlesi 383405699

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/surdurulebilir-yasam/bir-sensorle-lastigin-uretimden-hurdaya-tum-dongusunu-izliyorlar-195363)

> Yaşam döngüsündeki ilk önemli adım, tohum çimlenmesidir.

Semra Arıkan, Şengül Karaman — Strigolaktonlar; Bitkisel Hormonlar Sınıfının Yeni Üyesi — 2021 · Derlem cümlesi 383561160

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/ejosat/article/947571)

### ekosistem — Canlılar ve yaşam ortamı

Bir alandaki canlılarla su, hava, toprak gibi cansız çevre öğelerinin birbirini etkileyerek oluşturduğu sistem.

**Öğrenme amacı:** Bir göl veya ormandaki canlı ve cansız öğelerin ilişkilerini birlikte düşünmek.

> Doğada ekosistemlerin sınırı net olarak belli değildir.

Esra Çiğdem — ÇEVRE POLİTİKALARININ UYGULANMASINDA YEREL YÖNETİMLERİN ROLÜ — 2020 · Derlem cümlesi 376291077

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/enderun/article/807750)

### erozyon — Toprağın korunması

Toprağın parçalarının su veya rüzgârın etkisiyle bulunduğu yerden ayrılıp başka yerlere taşınması.

**Öğrenme amacı:** Su ve rüzgârın toprağı nasıl taşıdığını açıklamak; bitki örtüsünün toprağın korunmasındaki rolünü tartışmak.

> Ayrıca yağmurların yoğunlaşmasıyla toprak erozyona uğrar, ot ve dolayısıyla yem azalır.

İklim Krizi ve Tarım: Küreselleşmenin Panzehiri Yerelleşmek · Derlem cümlesi 375932804

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/iklim-krizi-ve-tarim-kuresellesmenin-panzehiri-yerellesmek-216001)

> Karapınar ve çevresinde rüzgâr erozyonunun etkilediği alan ile kumullaşma alanı geniştir.

M. Doğan Kantarcı, Halil Barış Özel, Murat Ertekin, Erol Kırdar — KONYA-KARAPINAR KARA KUMULU AĞAÇLANDIRMALARINDA KULLANILAN ALTI AĞAÇ TÜRÜNÜN BOZKIR YETİŞME ORTAMINA UYUMU KONUSUNDA BİR DEĞERLENDİRME — 2011 · Derlem cümlesi 377093627

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/barofd/article/46772)

### gözlem — Bilgi toplama

Bir varlığı, olayı veya değişimi bilgi edinmek amacıyla duyularla ya da araçlarla dikkatle izleme.

**Öğrenme amacı:** Gördüğünü ve ölçtüğünü kaydetmek; gözlem ile tahmini birbirinden ayırmak.

> Yaptığınız tahminler gözlemlerinizle uyum gösterdi mi?

Sacit Köse, Arş. Gör Bayram Coştu, Arş. Gör Ömer Faruk Keser — FEN KONULARINDAKİ KAVRAM YANILGILARININ BELİRLENMESİ: TGA YÖNTEMİ VE ÖRNEK ETKİNLİKLER — 2003 · Derlem cümlesi 374273631

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/pauefd/article/133113)

### kanıt — Gerekçe ve doğrulama

Bir iddianın doğru olup olmadığını değerlendirmeye yarayan bilgi, bulgu veya belge.

**Öğrenme amacı:** Bir görüşü desteklerken onu gösteren bilgiye başvurmak; varsayımı kanıtla karıştırmamak.

> En önemsizmiş gibi görünen bir kanıt bile varsayımlarımızdan daha değerlidir Zeynep.

Ahmet Ümit - İstanbul Hatırası.temiz.txt · Derlem cümlesi 3462062

### karşılaştırmak — Bilgiyi çözümleme

İki ya da daha çok şeyin benzer ve farklı yönlerini aynı ölçütlere göre birlikte incelemek.

**Öğrenme amacı:** İki metni, nesneyi veya veriyi önceden belirlediği ölçütlere göre karşılaştırıp bulgularını düzenlemek.

> Bilgilerin benzer ve zıt yönlerini karşılaştırıp bu bilgileri bir araya getirebiliyor.

Türkiye’yi eğitimde Lüksemburg sırtladı · Derlem cümlesi 381333117

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/egitim/turkiyeyi-egitimde-luksemburg-sirtladi-196619)

> Daha sonra izlemiş oldukları animasyon gösterimleri ile kendi çizimlerini karşılaştırıp benzerlik ve farklılıkları tespit ederek, gerektiğinde çizimlerinde değişiklikler yapmaları istenmiştir (Tasker ve Dalton, 2006).

Emine Adadan — Model-Tabanlı Öğrenme Ortamının Kimya Öğretmen Adaylarının Maddenin Tanecikli Yapısı Kavramını ve Bilimsel Modellerin Doğasını Anlamaları Üzerine Etkisinin İncelenmesi — 2015 · Derlem cümlesi 381348697

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/omuefd/article/214931)

### kök — Sözcük yapısı

Bir sözcüğün, o sözcükle anlam ilişkisini koruyan ve daha küçük anlamlı parçalara ayrılamayan temel bölümü.

**Öğrenme amacı:** Bir sözcükte kökü ve ekleri ayırmak; benzer görünen her harf dizisini kök saymamak.

> Bu ekler bütün fiil kök ve gövdelerine gelebilir.

B1 DERS KİTABI · Derlem cümlesi 151466056

### kültür — Toplum ve yaşam

Bir topluluğun zaman içinde oluşturduğu ve kuşaktan kuşağa aktardığı dil, bilgi, sanat, inanç, gelenek ve yaşama biçimlerinin bütünü.

**Öğrenme amacı:** Farklı toplulukların yaşam biçimlerini karşılaştırırken benzerlikleri ve çeşitliliği fark etmek.

> Milletlerin yaşayışları, gelenekleri ve kültürleri birbirinden farklıdır.

B1 Dinleme Metinleri · Derlem cümlesi 151444167

### ölçüt — Değerlendirme ve seçim

Bir şeyi değerlendirmek, karşılaştırmak veya seçmek için temel alınan özellik ya da koşul.

**Öğrenme amacı:** Birden çok seçeneği değerlendirmeden önce uygun ölçütler belirlemek ve her seçeneği aynı ölçütlere göre karşılaştırmak.

> ÇKKV yöntemlerinin amacı, belirli ölçütlere dayanarak objektif bir şekilde en uygun veya en tercih edilen seçeneği tanımlamak ve seçmektir.

Gözde Bakioğlu — Demiryolu Ulaşım Emniyet Önlemlerinin Resim Bulanık SWARA Yöntemiyle Değerlendirilmesi — 2024 · Derlem cümlesi 383386009

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/demiryolu/article/1465431)

> Bu ölçütler tasarruf ile elde edilecek yarar ile başkalarına verilecek zarar arasında bir karşılaştırma yapılması veya başkalarının uğrayacağı zararın boyutu şeklinde olabilir.

Mehmet Aykanat, Melikşah Aydın — Osmanlı Hukukunda Bina veya Yapı Eseri Malikinin Sorumluluğu — 2020 · Derlem cümlesi 383361548

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/suhfd/article/672419)

### örüntü — Düzen ve ilişkiler

Sayıların, şekillerin, seslerin veya olayların belirli bir kurala göre sıralanması ya da yinelenmesiyle oluşan düzen.

**Öğrenme amacı:** Bir sayı veya şekil örüntüsündeki kuralı bulmak, eksik ögeyi tamamlamak ve aynı kurala uyan yeni bir örüntü kurmak.

> Ama yine de bu tarz olasılıklara kapıyı aralık bırakmak çok önemli; çünkü Evren dediğimiz bu karmaşık sistemi eşeledikçe, içinde kendini tekrar eden bir dolu örüntü görüyoruz.

İçindeki her şey gibi evrenler de evrimle çoğalıyor olabilir mi? · Derlem cümlesi 372854691

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/cagri-mert-bakirci/kozmolojik-secilim-teorisi-evrenin-evrimi-247352)

> Kış aylarında, özellikle Ocak - Şubat döneminde Antalya'da sel baskınları tekrar eden bir örüntüdür.

Bozuk plak: Tarım-ÜFE ve meteorolojik yatırımlar · Derlem cümlesi 379252467

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/bozuk-plak-tarim-ufe-ve-meteorolojik-yatirimlar/816053)

### özet — Metni kavrama

Bir metnin, konuşmanın veya olayın temel düşüncesini ve önemli noktalarını, ayrıntıları azaltarak kısa biçimde aktaran anlatım.

**Öğrenme amacı:** Okuduğu bir metindeki ana düşünceyi ve gerekli bilgileri seçerek kendi cümleleriyle kısa bir özet yazmak.

> Görev talimatına göre heyette bulunan her delege belli gazeteleri okuyarak kısa bir özetini bu daireye verecekti.

ATAM — 90. Yılında Lozan ve Türkiye Cumhuriyeti Cilt I — 2015 · Derlem cümlesi 363126986

> alacak her bölümün birkaç paragraflık kısa özetleri bulunmaktadır.

Berna Karakülah, Türkan Gözütok — Baris Mustecaplioglunun Romanlarinda Yapi Ve Izlek · Derlem cümlesi 359918293

### özgürlük — Haklar ve seçimler

Bir kişinin düşüncelerini oluşturabilmesi, seçim yapabilmesi ve başkalarının haklarını çiğnemeden baskı altında kalmaksızın davranabilmesi durumu.

**Öğrenme amacı:** Kendi seçimlerinle başkalarının hakları arasındaki ilişkiyi tartışmak.

> Önyargı, diğer bireylerin haklarını ya da özgürlüklerini tehdit eder.

ATAM — Eğitimde Gelecek Arayışları Cilt I — EGITIMDE GELECEK ARAYISLARI CILT 1 1 · Derlem cümlesi 363979513

### taslak — Yazma ve tasarlama

Bir yazının, çizimin, planın veya başka çalışmanın tamamlanmadan önce hazırlanan, değiştirilmeye ve geliştirilmeye açık ilk biçimi.

**Öğrenme amacı:** Yazacağı metin için ana bölümleri gösteren bir taslak hazırlamak, geri bildirimden sonra bölümlerin sırasını ve içeriğini geliştirmek.

> BTK resmi internet adresi üzerinden yayımlanan taslak metin, kamuoyunun görüşünü almak için erişime açıldı.

Telefon ve İnternet Aboneliği İptali E Devlet'ten Yapılacak · Derlem cümlesi 381588805

[Kaynak](https://www.kamubulteni.com/gundem/telefon-ve-internet-aboneligi-iptali-e-devletten-yapilacak-h22847.html)

> Söz konusu çalışmada, taslak metnin değerlendirmesi yapılmış ve MSUGT kapsamındaki TekDüzen Hesap Planı ile mukayesesi yapılmıştır.

Erkan Öztürk, Gözde Babaoğlu — FİNANSAL RAPORLAMA STANDARTLARI İLE UYUMLU HESAP PLANINDAN (TASLAK) SAĞLANACAK FAYDALARIN TFRS VE BOBİ FRS SETLERİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ — 2020 · Derlem cümlesi 383357311

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/fesa/article/765774)

### veri — Araştırma ve bilgi

Bir soruyu araştırmak için gözlem, ölçüm, sayım veya başka yollarla elde edilen ve incelenebilen bilgi.

**Öğrenme amacı:** Bir tabloyu okurken kaydedilmiş bilgiyle bu bilgiden çıkarılan yorumu ayırmak.

> Verilere göre Türkiye'de internet erişimi düzenli olarak artıyor.

B2 DERS KİTABI · Derlem cümlesi 151528452

### âdem — Toplum ve günlük yaşam

Dinî inanışlarda ilk insan olarak kabul edilen, İslam'da ilk peygamber sayılan kişi.

**Öğrenme amacı:** “âdem” sözünün bu anlamını örnekteki Âdem kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Havva, Âdem'i nasıl arayacağını; Âdem Havva'yı nerede bulacağını düşünüyordu.

Ahmet Hamdi Tanpınar Hikayeler Dergah Yayınları · Derlem cümlesi 268930558

### âdemelması — Doğa ve çevre

Gırtlağın önündeki kıkırdağın boyunda oluşturduğu, bazı kişilerde daha belirgin görünen çıkıntı.

**Öğrenme amacı:** “âdemelması”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Profiline bakınca, ters ışıkta sadece yutkundukça aşağı yukarı oynayan âdemelmasını görüyordum.

Mehmet Murat Somer — Buse Cinayeti · Derlem cümlesi 118950613

### âdet — Toplum ve günlük yaşam

Bir çevrede uzun zamandır tekrarlanan ve normal karşılanan davranış.

**Öğrenme amacı:** “âdet”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Çırağa iki lira bahşiş vermek zaten âdettenmiş.

Semih Erelvanlı Bebek Arabasında Ayvalar Evrensel Basım Yayın — 2014 · Derlem cümlesi 340251869

### âdeta — Dil ve anlatım

Gerçekte öyle olmasa da belirtilen duruma çok benzer biçimde.

**Öğrenme amacı:** “âdeta”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Âdeta bir cambaza dönmüştü.

Kudret_Türk_Edebiyatında_Hikaye_ve_Roman.temiz.txt · Derlem cümlesi 108211440

### âlem — Dil ve anlatım

İnsanların birlikte eğlendiği toplantı.

**Öğrenme amacı:** “âlem”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu akşamki âlem için muhteşem bir anekdot bu.

Sevk Sarayi (Kahire Uclemesi 2. — Necip Mahfuz · Derlem cümlesi 132322087

### âlem — Dil ve anlatım

İnsanın düşünce ve duygularının oluşturduğu iç dünya.

**Öğrenme amacı:** “âlem”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Büyük bir mücadele var iç aleminde.

Diyanet — DİN GÖREVLİSİNİN HATIRA DEFTERİ · Derlem cümlesi 148110791

### âlâ — Dil ve anlatım

Çok iyi veya üstün nitelikli.

**Öğrenme amacı:** “âlâ”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Madrid'de ise âlâsını bulursun.

Ilber-Ortayli-Bir-Omur-Nasil-Yasanir · Derlem cümlesi 180140517

### âmin — Toplum ve günlük yaşam

Bir duanın gerçekleşmesini dilemek için söylenen söz.

**Öğrenme amacı:** “âmin”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Bu dileklere âmin demek için buradayız.

William Shakespeare Kral V. Henry İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 274771584

### âşık — Toplum ve günlük yaşam

Birine güçlü bir sevgiyle bağlanmış olan.

**Öğrenme amacı:** “âşık”: Sözcüğün bu anlamını farklı bir cümlede kullanıp bağlamla ilişkisini açıklamak.

> - " Çocukçağız sana âşık ama. "

Alexandre Dumas Fills - Kamelyalı Kadın.temiz.txt · Derlem cümlesi 100410942

## Lise · 9–12. sınıf

### a — Dil ve anlatım

Bağlama göre şaşkınlık, hatırlayış, sevinç, üzüntü veya tepki bildiren; konuşmanın duygusal tonunu güçlendiren ünlem.

**Öğrenme amacı:** “a” sözünün bu anlamını örnekteki A kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " A, bu kadar alıngan olmayın, canım!

Anne Bronte Agnes Grey Merkez Yayınları · Derlem cümlesi 185999195

### a — Matematik ve dil

Dilek-şart biçimindeki fiillere kişi ekinden sonra katılan; bağlama göre isteği belirginleştiren veya buyruğu yumuşatan a/e sesi.

**Öğrenme amacı:** “a” sözünün bu anlamını örnekteki alsana kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Beyim, şu gümüş haçı iki onluğa alsana, " dedi, " saf gümüştür!

Budala (Is Bankasi) - Fyodor Mihailovic Dostoyevski.temiz.txt · Derlem cümlesi 101493523

### aba — Dil ve anlatım

Yünün sıkıştırılıp yoğunlaştırılmasıyla elde edilen, kaba ve kalın dokulu geleneksel kumaş.

**Öğrenme amacı:** “aba”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ağır, aba pantolonu sonsuz bir zarafetle taşıyordu üstünde.

Jean Genet Gülün Mucizesi Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 220760552

### aba — Toplum ve günlük yaşam

Aba kumaşından yapılan, geleneksel giyimde kullanılan yakasız ve uzun üstlük.

**Öğrenme amacı:** “aba” sözünün bu anlamını örnekteki abalarına kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Koyu renkli, uzun abalarına sarınmış iki hamal, ellerini sönmekte olan kamp ateşinin üzerine uzatmışlardı.

Erik Orsenna — Dokuz Gitarda Dünya Tarihi · Derlem cümlesi 112686808

### abajur — Toplum ve günlük yaşam

Işık kaynağını çevreleyerek ışığın yayılma yönünü ve göz üzerindeki etkisini düzenleyen lamba başlığı.

**Öğrenme amacı:** “abajur”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Lambanın abajuru şişeye çarparak tıkırdıyordu.

Maksim Gorki — Benim Üniversitelerim · Derlem cümlesi 111576541

### abajur — Toplum ve günlük yaşam

Işık kaynağını çevreleyen bir siperle birlikte kullanılan, masa ya da zemin üzerinde duran aydınlatma aracı.

**Öğrenme amacı:** “abajur” sözünün bu anlamını örnekteki abajurun kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Başucumdaki abajurun ampulü de aynı tavandaki gibi, ince bir tülbentle sarılmıştı.

Tuna Kiremitçi - Git Kendini Çok Sevdirmeden.temiz.txt · Derlem cümlesi 102973551

### abaküs — Matematik ve dil

Sayıların basamak değerlerini boncukların konumlarıyla temsil eden ve elle aritmetik işlem yapmayı sağlayan hesap düzeneği.

**Öğrenme amacı:** “abaküs”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Abaküs ile çeşitli hesaplamalar yapılabiliyordu.

Uysal — Bilgisayar Bilimi ve Mühendisliğine Giriş · Derlem cümlesi 111734603

### abandone — Toplum ve günlük yaşam

Özellikle spor anlatımında, rakibinin baskısıyla toparlanma ve etkili tepki verme gücünü yitirmiş olanı niteleyen sözcük.

**Öğrenme amacı:** “abandone”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu boksör sopa yemeğe devam eder ve artık dövüşemeyecek duruma gelirse ona abandone oldu denilir.

Reorg (2) · Derlem cümlesi 379055243

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/reorg-2/442087)

### abanmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir yüzeye doğru eğilip vücut ağırlığıyla o yüzeye yüklenmek.

**Öğrenme amacı:** “abanmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Eva Arias, avuçlarıyla masaya abandı.

Jean-Christophe Grangé — Ölü Ruhlar Ormanı · Derlem cümlesi 130982813

### abanoz — Dil ve anlatım

Bazı sıcak iklim ağaçlarından elde edilen, koyu renkli, sık dokulu ve sert odun.

**Öğrenme amacı:** “abanoz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Abanoz tahtaya, şimşir tahtaya yapmadığım resimleri, şekilleri suya yaptım.

Mevlânâ — Dîvân-ı Kebîr · Derlem cümlesi 113025996

### abanozgiller — Doğa ve çevre

Abanoz ile Trabzon hurmasını da kapsayan, odunsu gövdeli türlerden oluşan çiçekli bitki familyası; bilimsel adı Ebenaceae'dir.

**Öğrenme amacı:** “abanozgiller”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adını pek sık duymadığımız abanozgiller familyasının en nadide üyelerinden olur Trabzon hurması.

211 başlık · Derlem cümlesi 185635178

### abartı — Dil ve anlatım

Bir durumun gerçek ölçüsünü aşan özelliklerle sunulması; anlatıda etkiyi artırmak için kullanılan büyütme.

**Öğrenme amacı:** “abartı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Roman boyunca öykü abartılarla süslenir ve renk bulur.

Asuman Kafaoğlu - Yazın Sanatı.temiz.txt · Derlem cümlesi 4365562

### abartmak — Dil ve anlatım

Bir olgunun boyutunu ya da etkisini gerçek ölçülerinin ötesine taşıyarak sunmak.

**Öğrenme amacı:** “abartmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Eserdeki aruz hatalarını da abartmamak gerekir.

Ercilasun_Türk_Dili_Tarihi.temiz.txt · Derlem cümlesi 105152337

### abaza — Toplum ve günlük yaşam

Geleneksel dili Abazaca olan Kuzeybatı Kafkasya kökenli halkın üyesi; bu topluluğa Türkiye gibi başka ülkelerde de rastlanır.

**Öğrenme amacı:** “abaza” sözünün bu anlamını örnekteki Abaza kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Abaza asıllı olan annesinin adı bilinmemektedir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 31 (Muhammediyye) · Derlem cümlesi 146060204

### abazaca — Dil ve anlatım

Abaza topluluklarının kullandığı, Kafkas dilleri arasında yer alan dilin Türkçedeki adı.

**Öğrenme amacı:** “abazaca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Muhteşem gecede " Şinaho Betül Bilgin " ve " Mızıkalar Susmasın " ekibinin Çerkezce ve Abazaca söylediği şarkılar büyük alkış aldı.

503 başlık · Derlem cümlesi 314397820

### abazan — Dil ve anlatım

Cinsel istekleri öne çıkan birini küçümseyerek nitelemek için kullanılan kaba söz.

**Öğrenme amacı:** “abazan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu hikayeler abazan erkekler için yazılır.

Margaret Atwood Kör Suikastçı Doğan Kitap · Derlem cümlesi 285222619

### abdal — Toplum ve kültür

Anadolu’nun çeşitli yörelerinde yerleşmiş, ortak topluluk adı ve yerel kültür gelenekleriyle tanınan Türkmen grupları için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** Abdal topluluk adını derviş unvanından ayırarak bağlamdaki kullanımını açıklamak.

> Ancak Çepni dilinde Abdal dili unsurlarından faydalanıldığı anlaşılmaktadır.

Caferoğlu_Türk_Dili_Tarihi.temiz.txt · Derlem cümlesi 4080902

### abdest — Toplum ve günlük yaşam

İslam'da belirli ibadetlere hazırlanırken yüz, kol ve ayakların yıkanması ile başın mesh edilmesini içeren dinî temizlik.

**Öğrenme amacı:** “abdest”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hemen imam abdest alıp hazreti şeyhe gelmiştir.

Erzurumlu İbrahim Hakkı — Mârifetnâme · Derlem cümlesi 142284049

### abdesthane — Toplum ve günlük yaşam

Tuvalet için eski metinlerde kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “abdesthane”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kamaranın darlığından, apteshanenin yokluğundan usanana kadar beş ay geçti.

John Steinbeck — Sardalye Sokağı · Derlem cümlesi 120824823

### abece — Matematik ve dil

Bir yazı sisteminde kullanılan harflerin belirli bir sıraya konmuş bütünü.

**Öğrenme amacı:** “abece”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Abece sırasına göre düzenlenen yapıtta, birbiriyle ilgili madde başlarına göndermeler yapılmıştır.

Aksan_Her_Yönüyle_Dil_Ana_Çizgileriyle_Dilbilim.temiz.txt · Derlem cümlesi 4136641

### abecesel — Matematik ve dil

Ögelerin sırasını harflerin alfabe içindeki konumuna göre belirleyen.

**Öğrenme amacı:** “abecesel”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu tanıma göre abecesel olarak sıralanmayan tematik sözlükler, sözlük kapsamının dışında bırakılmaktadır.

Boz-Editör_Dilbilim_Teorik_ve_Uygulamalı_Alanlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 3930470

### abes — Dil ve anlatım

Bağlamın gerektirdiği anlam veya uygunluktan yoksun bulunan.

**Öğrenme amacı:** “abes”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama tüm bunlar burada abes kaçardı.

Arkadi & Boris Strugatski - Uzayda Piknik(Nirengi).temiz.txt · Derlem cümlesi 4622308

### abide — Dil ve anlatım

Bir dönemin kültürünü veya mimari başarısını güçlü biçimde temsil eden, kalıcı değerde yapı.

**Öğrenme amacı:** “abide”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Erzurum büyük ve muhteşem mimari abidelerle süslenmişti.

Ercan degir, Süleyman Özbek — Olcaytu Han Ve Zamani 1304 1316 · Derlem cümlesi 370595607

### abideleşmek — Dil ve anlatım

Önemi ve kalıcılığıyla bir anıt gibi hatırlanır duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “abideleşmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Henry James'in son eseri, bu çeşit egoizme karşı abideleşmiş bir uyarıdır.

Philip Stevick Roman Teorisi Akçağ Yayınları · Derlem cümlesi 290240325

### abidik gubidik — Dil ve anlatım

Anlamsız, gereksiz veya ciddiye alınmaz bulunan şeyler için kullanılan konuşma dili sözü.

**Öğrenme amacı:** “abidik gubidik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arşivlerin abidik gubidik kısaltmalarına doğrudan gönderme yapılmasından ibarettir.

Y. Hakan Erdem — Tarih - Lenk · Derlem cümlesi 112905922

### abiye — Dil ve anlatım

Resmî davet ve gece eğlenceleri için hazırlanan özenli, gösterişli giyim.

**Öğrenme amacı:** “abiye”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Balo kıyafetleri, Tanrım, abiyeler.

James Joyce Ulysses Kafka Yayınları · Derlem cümlesi 205524382

### abla — Toplum ve günlük yaşam

Kardeşlik ilişkisinde, kendisinden küçük kardeş açısından yaşça büyük olan kadın kardeş.

**Öğrenme amacı:** Akrabalık adındaki göreli yaş ilişkisini açıklamak.

> Ablam öğretmen olunca ben de onun izinden gitmek istedim.

Başöğretmen Atatürk'ün gösterdiği yolda, TEV'le geleceğe iz bırakanlar · Derlem cümlesi 400146201

[Kaynak](https://www.cumhuriyet.com.tr/turkiye/basogretmen-ataturk-un-gosterdigi-yolda-tev-le-gelecege-iz-birakanlar-2455372)

### ablak — Dil ve anlatım

Yüzün eninin genişliğini ve yuvarlak çizgilerini belirten betimleme sözü.

**Öğrenme amacı:** “ablak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sonra ablak suratlı bir adam Jacob'a bir not uzattı.

Virginia Woolf Jakob'un Odası İthaki Yayınları · Derlem cümlesi 191541418

### ablatif — Matematik ve dil

Bir adın ayrılma, çıkış veya kaynak ilişkisini bildirdiği dil bilgisi durumu; Türkçede çoğunlukla -den ve -dan ekleriyle gösterilir.

**Öğrenme amacı:** “ablatif”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Orhon Türkçesinde ablatif ile lokatif aynı idi.

Tezcan — İpek Yolundan Anadoluya Türkçe · Derlem cümlesi 122511452

### abluka — Toplum ve günlük yaşam

Bir yerin dışarıyla ulaşımını veya bağlantısını engellemek üzere çevresinin denetim altına alınması.

**Öğrenme amacı:** “abluka”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu, ablukayı kırma hareketinin başlangıcıydı.

Anonim - Tarihteki İlginc Olaylar.temiz.txt · Derlem cümlesi 4722764

### abonman — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin süreli ya da belirli sayıda kullanım hakkını kanıtlayan abonelik belgesi.

**Öğrenme amacı:** “abonman” sözünün bu anlamını örnekteki abonmanım kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Herhalde beş bin beş yüz yen kadar bir para, bir telefon kartı, bir banka kartı ve yüzme havuzu abonmanım vardı.

Haruki Murakami — Zemberekkuşu'nun Güncesi · Derlem cümlesi 131070917

### abrakadabra — Dil ve anlatım

Büyü etkisi yaratmak amacıyla masal, oyun ve sihirbazlık bağlamlarında kullanılan kalıplaşmış söz.

**Öğrenme amacı:** “abrakadabra”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ve işte hokus pokus, abrakadabra!

Susan Sontag Amerikada Everest Yayınları · Derlem cümlesi 244531664

### abraş — Dil ve anlatım

Derisi veya kılları yer yer farklı renkli lekeler taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “abraş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Abraş öküz böğürdü aşağıda.

Nâzım Hikmet — Memleketimden İnsan Manzaraları · Derlem cümlesi 135159206

### absorbe — Doğa ve çevre

Bir ortamın üzerine gelen ışınımın enerjisini bünyesine alması; soğurma.

**Öğrenme amacı:** “absorbe”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kimyasal güneş kremleri UV ışınlarını absorbe etmede çok etkili olsa da çinko oksit ve titanyum dioksit gibi bileşenler içeren mineral (veya fiziksel) güneş kremlerinin daha önce bu ışınları ve görünür ışığı yansıttığı ve saçtığı düşünülüyordu.

230 başlık · Derlem cümlesi 151283824

### absürt — Dil ve anlatım

Düşüncenin olağan tutarlılık ve anlam beklentileriyle uyuşmayan, saçma görünen.

**Öğrenme amacı:** Bir iddianın tutarlılığına yöneltilen değerlendirmeyi anlamak.

> Bu kadar saçma, absürt bir iddia olamaz.

Hanefi Avcı — Haliç'te Yaşayan Simonlar · Derlem cümlesi 124977917

### acaba — Dil ve anlatım

Soruya belirsizlik, kuşku veya zihinden geçirme anlamı katan söz.

**Öğrenme amacı:** “acaba”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yanlış numara mıydı acaba?

Tess Gerritsen - Rizzoli ve Isles #5 - Siliniş.temiz.txt · Derlem cümlesi 103407522

### acar — Dil ve anlatım

Çevikliği, atılganlığı ve becerisiyle öne çıkan kişiyi niteleyen sözcük.

**Öğrenme amacı:** “acar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Ufak tefek ama acar mı acar! "

Refik Halid Karay Memleket Yazıları 07 Bu Gazeteciler İnkılap Yayınları · Derlem cümlesi 274731023

### acar — Toplum ve günlük yaşam

Güneybatı Kafkasya'daki Acara bölgesinin tarihî ve kültürel topluluğuna mensup kişi.

**Öğrenme amacı:** “acar” sözünün bu anlamını örnekteki Acarların kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Acarların tarihi, dili, dini, kültürü, etnografyası hakkında değerli bilgiler içeren bu makaleler, Türkiye-Gürcistan-Acaristan ilişkilerine de ışık tutmaktadır.

Afina Barmanbay — “Çırpınırdı Karadeniz” Şairi Ahmed Cevad’ın Makalelerinde Karadeniz Bölgesi — 2024 · Derlem cümlesi 364582091

### ace — Toplum ve günlük yaşam

Teniste doğru servis alanına düşen topa karşılayıcının ikinci sekmeden önce dokunamadığı, atana doğrudan sayı sağlayan servis.

**Öğrenme amacı:** “ace”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Querrey, bu maçta servisleriyle 31 ace (direk puan) attı.

Wimbledon değişiyor mu? · Derlem cümlesi 394818848

[Kaynak](https://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/engin-kratzer/wimbledon-degisiyor-mu-40139860)

### acele — Toplum ve günlük yaşam

Zamanı kısıtlı görerek veya beklemeyi istemeyerek hızlı biçimde.

**Öğrenme amacı:** “acele”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Acele bitirmek istiyordu işini.

Nikos Kazancakis — Günaha Son Çağrı · Derlem cümlesi 114847396

### aceleleştirmek — Dil ve anlatım

Bir olayın, gelişmenin veya sürecin olağandan daha hızlı ilerlemesine yol açmak.

**Öğrenme amacı:** Aceleleştirmek fiilinin bir gelişmenin hızına yapılan müdahaleyi anlattığını çözümlemek.

> doğaca imkan verilen ilerleyişleri sağlamak ve aceleleştirmek

Hikmet Kıvılcımlı — Metafizik Sosyolojiler · Derlem cümlesi 150642166

### acele posta — Toplum ve günlük yaşam

Gönderilerin olağan posta akışına göre öncelikli ve hızlı ulaştırılması için özel ücretle sunulan posta hizmeti.

**Öğrenme amacı:** “acele posta”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sigortalıların eksik gün bildirimine ilişkin bilgi formu ekinde Kuruma verilmesi veya Acele Posta Servisi, iadeli taahhütlü ya da taahhütlü olarak gönderilmesi gereklidir.

SGK'dan eksik güne "ince ayar" · Derlem cümlesi 395697259

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/sgk039dan-eksik-gune-quotince-ayarquot/10241)

### acem — Dil ve anlatım

Türkçenin tarihsel kullanımında İranlılara, özellikle Farslara verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “acem”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fatih'in tedavisine hekimbaşı Laristanlı Acem Hamideddin el - Lari başladı.

Erhan Afyoncu — Sorularla Osmanlı İmparatorluğu · Derlem cümlesi 110158700

### acemce — Dil ve anlatım

Özellikle eski Türkçe metinlerde Farsçayı belirtmek üzere kullanılan dil adı.

**Öğrenme amacı:** “acemce”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Acemce olarak adını sordu.

Gerard De Villiers — Sas #53 - Ayetullah'ın Dulu · Derlem cümlesi 125025008

### acemi — Toplum ve günlük yaşam

Belirli bir uğraşın gereklerini uygulama deneyimiyle henüz kazanamamış.

**Öğrenme amacı:** “acemi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bizden bile acemi bir dinleyici vardı sanki.

Baris Bicakci-Aramizdaki En Kisa Mesafe · Derlem cümlesi 145058406

### acemileşmek — Toplum ve günlük yaşam

Önceden sahip olunan rahatlığı veya beceriyi yitirip deneyimsiz davranır hâle gelmek.

**Öğrenme amacı:** “acemileşmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hoşa gitmeye çalıştıkça daha acemileşiyordum.

Stendhal Kızıl ile Kara Can Yayınları · Derlem cümlesi 204937645

### acemi er — Toplum ve günlük yaşam

Askerliğe yeni başlamış ve temel eğitimini henüz tamamlamamış er.

**Öğrenme amacı:** “acemi er”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Karatahtalı bir odada, Başçavuş Necmettin acemi erlere ders verirken Tuğgeneral İskender yakasında tırnaklarını parlatıyor.

Geceyarisi Cocuklari - Salman Rushdie.temiz.txt · Derlem cümlesi 101190271

### acemi ocağı — Dil ve anlatım

Osmanlı kapıkulu teşkilatına, özellikle Yeniçeri Ocağına asker hazırlayan eğitim ve hizmet kurumu.

**Öğrenme amacı:** “acemi ocağı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gerek Acemi Ocağı bünyesinde askerî eğitim görenler gerekse taşrada hizmet ve terbiye sürecinden geçenler, belirli bir olgunluğa ulaştıklarında Yeniçeri Ocağı kadrolarına kabul edilmekteydi.

Dilek Lermi, Metin Menekşe — Yabancı Seyyahların Gözünden Osmanlı Devşirme Sistemi ve Acemi Oğlanlar: XVI-XIX. Yüzyıl Seyahatnameleri Üzerine Bir Değerlendirme — 2026 · Derlem cümlesi 389785402

### acemi oğlanı — Dil ve anlatım

Osmanlı kapıkulu askerî teşkilatına alınmak üzere, çoğunlukla devşirme veya pençik yoluyla sağlanıp hazırlık eğitimine tâbi tutulan genç.

**Öğrenme amacı:** “acemi oğlanı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Saray için ayrılmayan çocuklar ise acemi oğlanı statüsüyle Osmanlı askerî teşkilatının eğitim mekanizmasına dahil edilmekteydi.

Dilek Lermi, Metin Menekşe — Yabancı Seyyahların Gözünden Osmanlı Devşirme Sistemi ve Acemi Oğlanlar: XVI-XIX. Yüzyıl Seyahatnameleri Üzerine Bir Değerlendirme — 2026 · Derlem cümlesi 389785379

### acente — Toplum ve günlük yaşam

Bir işletmenin belirli hizmetlerini onun adına yürütmek üzere çalışan temsilci iş yeri.

**Öğrenme amacı:** “acente”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ta ki Remzi Bey acenteyi Çelebi Turizm'e satana kadar devam etti bu böyle.

Baybars Altuntaş — Otobüsten İndim BMW’ye Bindim · Derlem cümlesi 145030991

### acı — Dil ve anlatım

Kişide keder veya ruhsal incinme yaratan.

**Öğrenme amacı:** “acı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ne hazindir, ne acı vericidir bilseniz!

Fyodor Mihailoviç Dostoyevski — Bir Yazarın Günlüğü · Derlem cümlesi 142188870

### acı — Doğa ve çevre

Bedende ağrı, sızı veya yanma biçiminde yaşanan ve kişiye göre değişebilen rahatsızlık duyumu.

**Öğrenme amacı:** “acı” sözünün bu anlamını örnekteki acı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bununla aynı anda Pyotr Stepanoviç sol elinin serçe parmağında müthiş bir acı duydu.

Fyodor Mihailoviç Dostoyevski — Ecinniler · Derlem cümlesi 125097001

### acı — Doğa ve çevre

Kahvede olduğu gibi, dildeki acı tat alıcılarını uyaran maddelerin oluşturduğu temel tat niteliğini taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “acı” sözünün bu anlamını örnekteki acı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Fransız Pazarı'na gidip kızarmış çörekle New Orleans'a özgü o nefis hindiba kokulu acı kahveden içip içmemeyi düşündüm.

Truman Capote-Bukalemunlar Icin Muzik.temiz.txt · Derlem cümlesi 102978699

### acı — Doğa ve çevre

Kapsaisin gibi maddelerin ağızda sıcaklık ve yanma duyumu oluşturduğu yiyecekleri niteleyen.

**Öğrenme amacı:** “acı” sözünün bu anlamını örnekteki acı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Illyrio kapitone bir koltuğa uzanmıştı, ahşap bir kâseden acı biber ve arpacık soğanı atıştırıyordu.

George R. R. Martin — Buz ve Ateşin Şarkısı #5 - Ejderhaların Dansı · Derlem cümlesi 113153269

### acıklı — Dil ve anlatım

Kişide başkasının yaşadıkları karşısında keder veya acıma duygusu uyandıran.

**Öğrenme amacı:** “acıklı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Acıklı bir hayatı var Handan'ın.

Esmehan Aykol — Kitapçı Dükkanı · Derlem cümlesi 116875467

### acıklı komedi — Dil ve edebiyat

Komedi geleneği içinde gelişen, kişilerinin sıkıntıları ve duygusal çatışmalarıyla seyircide acıma ve yakınlık uyandırmayı amaçlayan oyun türü.

**Öğrenme amacı:** “acıklı komedi” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Nivelle de La Chausee'nin, acıklı komedilerinin vodvillerin ilk örneği olduğu söylenebilir.

Gülhanım Ünsal — Mizahî Ögelerin Çevirisi Üzerine Bir İnceleme: Bir Noel Gecesi Örneği — 2020 · Derlem cümlesi 399639348

### acıkmak — Doğa ve çevre

Beslenme ihtiyacını öznel bir açlık duyumu olarak hissetmek.

**Öğrenme amacı:** Beden ihtiyacı ile onun hissedilmesini ilişkilendirmek.

> Hem acıkmış hem susamıştım.

Ursula K. Le Guin - Güçler.temiz.txt · Derlem cümlesi 102779714

### acılaşmak — Tat ve besinler

Bir besinin bekleme, işleme veya yapısındaki değişim sonucunda acı tat kazanması; tadı acıya dönmek.

**Öğrenme amacı:** Bir yiyecek veya içecekte oluşan tat değişimini acılaşmak sözüyle anlatmak.

> Daha uzun süre bekleyen çay, acılaşarak içimi zorlaştırabilir.

Ne Acı Ne de Açık! Tavşan Kanı Çay Demlerken Yıllardır Yapılan Hata · Derlem cümlesi 383201155

[Kaynak](https://www.yenikonya.com.tr/yasam/ne_aci_ne_de_acik_tavsan_kani_cay_demlerken_yillardir_yapilan_hata-1946247)

### acımak — Toplum ve günlük yaşam

Başkasının olumsuz durumundan etkilenerek ona yönelen merhamet ve üzüntü duygusunu yaşamak.

**Öğrenme amacı:** Duygusal tepkinin anlatıcı bakışını nasıl yansıttığını değerlendirmek.

> Bu yaşlı kişilere çok acımış, gözleri dolmuştu.

Ince Memed 3 - Yasar Kemal.temiz.txt · Derlem cümlesi 101973285

### acımak — Toplum ve günlük yaşam

Vücudun bir bölümünde incinme, hastalık veya benzeri bir nedenle ağrı hissedilmek.

**Öğrenme amacı:** “acımak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayak parmaklarım acıyor ama yine de bir şey olmuyor.

Veronica Roth - Uyumsuz #1 - Uyumsuz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102507516

### acımak — Doğa ve çevre

Bozulma sonucunda tadı acı ve hoş olmayan bir duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “acımak” sözünün bu anlamını örnekteki Acımış kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Acımış yağların karakteristik lezzet ve kokularının hidroperoksitlerden ve bozunma ürünlerinden ve oluşan diğer maddelerden ileri geldiği saptanmıştır.

Özkan Özden, Nalan Gökoğlu — Sardalya Balığının, [Sardina pilchardus (W.1792)] Soğukta Depolanması Sırasında Yağında Oluşan Değişimlerin İncelenmesi — 1997 · Derlem cümlesi 377895994

### acıtmak — Doğa ve çevre

Fiziksel bir etkiyle bedende rahatsızlık veren ağrı ya da sızı duyumuna neden olmak.

**Öğrenme amacı:** Fiziksel kullanımı duygusal incinme anlamından ayırmak.

> Buz gibi bir rüzgar gözlerimizi acıtıyordu.

Anna Seghers - Transit.temiz.txt · Derlem cümlesi 4837769

### acı acı — Dil ve anlatım

Sesin keskinliğini ve kişide uyandırdığı sıkıntıyı vurgulayacak biçimde.

**Öğrenme amacı:** “acı acı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Thames'den denize doğru açılan bir geminin sis düdüğü acı acı bağırıyordu.

Kartal Suzulurken - Jack Higgins.temiz.txt · Derlem cümlesi 100950351

### acı badem — Doğa ve çevre

Acı tat ve belirgin koku taşıyan, içerdiği amigdalinden siyanür açığa çıkabildiği için zehirlenmeye neden olabilen badem tohumu.

**Öğrenme amacı:** “acı badem”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kendine has, biraz acı bademi, gül, vanilya, biraz da vişne veya kirazı çağrıştıran hoş kokusu ve tadı ile kıymetini damaklara taşır mahlep.

Hamur işlerini bir üst seviyeye taşıyor · Derlem cümlesi 383060212

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/ogul-turkkan/hamur-islerini-bir-ust-seviyeye-tasiyor-200997)

### acı badem kurabiyesi — Toplum ve günlük yaşam

Badem temelli karışımın şeker ve yumurta akıyla hazırlanıp pişirilmesiyle yapılan, dışı çatlak kabuklu ve içi yumuşak kurabiye türü.

**Öğrenme amacı:** “acı badem kurabiyesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Diğer taraftan pasta ve tatlıların yasaklanmasıyla, tahin helvası, acı badem kurabiyesi ve bisküvi fiyatları aşırı yükselmeye başlamıştır.

Bülent Bakar — İSTANBUL’DA EKMEK KARNESİ UYGULAMASI, KARNE VE EKMEK SUİSTİMALLERİ (1942-1946) — 2016 · Derlem cümlesi 396628306

### acı kuvvet — Dil ve anlatım

Karşı koyması güç olan, sertliği ve zorlayıcılığıyla belirginleşen kuvvet.

**Öğrenme amacı:** “acı kuvvet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Herkes bilir senin acı kuvvetini.

Oğuz Arıcı — ORPHEUS'A AĞIT — 2013 · Derlem cümlesi 336324144

### acı tatlı — Dil ve anlatım

Yaşantının hem güçlük ve üzüntü hem de sevinç veren yönlerini birlikte içeren.

**Öğrenme amacı:** “acı tatlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Acı tatlı günler hep hayal oldu.

Kılıç — Dilin İşlevleri ve İletişim · Derlem cümlesi 108835818

### acil — Toplum ve günlük yaşam

Gecikmenin önemli sonuçlar doğurabileceği için hemen müdahale gerektiren.

**Öğrenme amacı:** “acil”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çünkü kimse acil durum lambalarının pillerini değiştirmek zahmetine girmemişti, sebebi buydu.

Stephen King — Kubbe'nin Altında · Derlem cümlesi 114357417

### acilen — Toplum ve günlük yaşam

Zaman kaybetmeksizin, gecikmeye yer bırakmadan.

**Öğrenme amacı:** “acilen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Otele yaklaştıkları için acilen karar vermeliydi.

Edward St Aubyn Patrick Melrose 2 Kötü Haber Can Yayınları · Derlem cümlesi 293082901

### acil servis — Toplum ve günlük yaşam

Sağlık kuruluşunda gecikmeden değerlendirme ve müdahale gerektiren durumların karşılandığı birim.

**Öğrenme amacı:** “acil servis”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Merdivenlerden inip zemin katın arka tarafındaki acil servise girdi.

Thomas Harris - Kara Pazar.temiz.txt · Derlem cümlesi 103245296

### aciz — Dil ve anlatım

Bir işi yapmaya veya bir durumla baş etmeye gücü yetmeme.

**Öğrenme amacı:** “aciz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aslında sürekli aciz içinde.

Thomas Bernhard - Don.temiz.txt · Derlem cümlesi 103316394

### acur — Doğa ve çevre

Kabakgillerde kavunun uzun meyveli kültür grubundan elde edilen; çizgili veya oluklu kabuğuyla ayırt edilen ve sebze olarak tüketilen meyve.

**Öğrenme amacı:** Acurun yenilen meyvesini biçimi ve kullanımıyla tanımak.

> Seyyar arabasında acur satan bir satıcı kenara çekilerek yürüyenlere yol veriyor.

Beş Yıl Sonra Yeniden Mem û Zîn: Bu Aşk Hiç Biter Mi? · Derlem cümlesi 381978721

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/bes-yil-sonra-yeniden-mem-u-zin-bu-ask-hic-biter-mi-212743)

### acuze — Dil ve anlatım

Yaşlı bir kadın için küçümseyici biçimde kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “acuze”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çelimsiz acuzeler geldiler, mum yaktılar ve gittiler.

David Mitchell — Bulut Atlası · Derlem cümlesi 129448380

### acyo — Araştırma ve düşünme

Bir paranın esas alınan değeriyle piyasadaki değişim değeri arasında ortaya çıkan fark; tarihsel banka parasında dolaşımdaki paraya göre değer primi.

**Öğrenme amacı:** “acyo”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Banka, yine, banka parasını yüzde beş acyo ile satıp, yüzde dörtten satın almakla da bir kâr sağlar.

Adam Smith - Milletlerin Zenginliği.temiz.txt · Derlem cümlesi 100072828

### aç — Toplum ve günlük yaşam

Yeterli besin almamaya bağlı olarak yemek yeme gereksinimi duyan.

**Öğrenme amacı:** “aç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sabahtan beri aç durmak kolay değil, " dedi.

Guy de Maupassant — Ay Işığı · Derlem cümlesi 120615086

### açacak — Toplum ve günlük yaşam

Şişe ağzına tutturulmuş kapağı kaldıraç etkisinden yararlanarak çıkaran araç.

**Öğrenme amacı:** “açacak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İster istemez verdi, açacakla birlikte Pepsi şişesini.

Rıfat Ilgaz Cankurtaran Yılmaz Çınar Yayınları · Derlem cümlesi 219283947

### açacak — Toplum ve günlük yaşam

Konserve kabının metal kapağını kesici bölümünün hareketiyle gövdeden ayıran el veya mutfak aleti.

**Öğrenme amacı:** “açacak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sırt çantamı açarak birkaç konserve, ekmek ve matarayı çıkarıp, konserve açacağıyla birlikte profesöre uzattım.

Haruki Murakami — Haşlanmış Harikalar Diyarı ve Dünyanın Sonu · Derlem cümlesi 131110228

### açelya — Doğa ve çevre

Ormangülü grubunda yer alan, renkli ve bol çiçekleriyle tanınan çalı biçimli süs bitkilerine verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “açelya”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İlkbaharda açelyalar pembe çiçeklerle bezenince görüntü harika olurdu.

Janet Evanovich — İlk İşim Para İçin · Derlem cümlesi 138750066

### açgöz — Dil ve edebiyat

Sahip olduklarıyla yetinmeyip sürekli daha fazlasını isteyen kişiyi kınamak için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “açgöz” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Onlar bize açgöz, yırtıcılar demesin.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 216683879

### açgözlü — Toplum ve günlük yaşam

Paylaşımda kendi isteğini ölçüsüzce öne çıkaran, sahip olduğuyla yetinmeyen.

**Öğrenme amacı:** “açgözlü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu açgözlüler yolda hiç çaktırmadan çöreği yiyip bitirmişler miydi?

Emile Zola — Germinal(Can) · Derlem cümlesi 115009856

### açı — Matematik ve dil

Ortak başlangıçlı iki ışınla belirlenen, büyüklüğü bir ışının diğerine göre dönmesiyle ölçülebilen geometrik yapı.

**Öğrenme amacı:** “açı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> O halde açı 60 derecedir.

Şafak Bulut — Zeka Soruları · Derlem cümlesi 109371357

### açığa alma — Toplum ve günlük yaşam

Görevin sürdürülmesinde sakınca görüldüğünde, kişinin çalışmasının geçici bir tedbirle durdurulması.

**Öğrenme amacı:** “açığa alma” sözünün bu anlamını örnekteki açığa alındı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> 7 kamu çalışanı açığa alındı ama bu yeterli değil.

Dilovası’nda ihmalin bedeli: 3’ü çocuk 6 can… 'Bakanlığın da sorumluluk alması, hesap vermesi gerekiyor!' · Derlem cümlesi 401150420

[Kaynak](https://www.cumhuriyet.com.tr/turkiye/dilovasi-nda-ihmalin-bedeli-3-u-cocuk-6-can-bakanligin-da-sorumluluk-almasi-hesap-vermesi-gerekiyor-2451171)

### açık — Toplum ve günlük yaşam

Kapatma öğesi yerinde bulunmayan veya örtme durumunda olmayan, iç kısmına erişilebilen.

**Öğrenme amacı:** “açık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gabriel açık bir dolaba bakıyordu.

Tess Gerritsen - Rizzoli ve Isles #5 - Siliniş.temiz.txt · Derlem cümlesi 103414174

### açıkgöz — Dil ve anlatım

Durumları hızlı değerlendirerek çıkar sağlayabilen; bağlama göre beceriklilik veya kurnazlık bildiren.

**Öğrenme amacı:** “açıkgöz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ne açıkgöz ne de cin fikirliydiler!

İhsan Oktay Anar — Yedinci Gün · Derlem cümlesi 110267761

### açıklamak — Dil ve anlatım

Bir olgunun anlamını, nedenlerini veya işleyişini anlaşılır bir düzen içinde ortaya koymak.

**Öğrenme amacı:** “açıklamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Önce güler, sonra anlamını açıklardı.

Hafez Khıyavi Mezarı Kaybolan Adam Gece Kitaplığı — 2019 · Derlem cümlesi 339758900

### açıklanan — Bilimsel düşünme

Bilimsel bir açıklamada neden veya nasıl gerçekleştiği ortaya konmak istenen olgu ya da bu olguyu bildiren önerme.

**Öğrenme amacı:** Bir bilimsel açıklamada açıklanmak istenen olguyla bu olgu için sunulan gerekçeleri ayırt etmek.

> Bir bilimsel açıklamada açıklanan, açıklayanların mantıksal bir sonucu olmalı, yanı açıklanan, açıklayanlarda verilen bilgilerden mantıksal olarak türetilebilmelidir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 241408892

### açıklayan — Bilimsel düşünme

Bir olgunun neden veya nasıl gerçekleştiğini göstermek üzere açıklamada başvurulan koşul, yasa ve gerekçe bildiren önerme.

**Öğrenme amacı:** Bir bilimsel açıklamada açıklanmak istenen olguyla bu olgu için sunulan gerekçeleri ayırt etmek.

> Bir bilimsel açıklamada açıklanan, açıklayanların mantıksal bir sonucu olmalı, yanı açıklanan, açıklayanlarda verilen bilgilerden mantıksal olarak türetilebilmelidir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 241408892

### açıklayıcı — Matematik ve dil

Bir cümle ögesinin gönderimini veya niteliğini açığa çıkaran, onunla aynı öge içinde değerlendirilen sözcük ya da sözcük grubu.

**Öğrenme amacı:** “açıklayıcı” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Herhangi bir ögenin açıklayıcısı konumunda olan ve yargı bildirmeyen ara sözler

Salim Küçük — Ara Sözlü ve Ara Cümleli Cümleler Üzerine — 2020 · Derlem cümlesi 389998748

### açıklık — Dil ve anlatım

Bir ifadenin veya durumun belirsizlik taşımayacak ölçüde anlaşılır oluşu.

**Öğrenme amacı:** “açıklık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ancak bunun nasıl yapılacağı açıklık kazanmış değildir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 22 (İHVÂN-I SAFÂ) · Derlem cümlesi 143619241

### açıklık politikası — Toplum ve günlük yaşam

Siyasi yönetimde bilgiye erişimi, kamusal tartışmayı ve karar süreçlerinin görünür olmasını artırmaya yönelen politika.

**Öğrenme amacı:** “açıklık politikası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Mevcut sistemi kurtarmakta başarılı olamayan açıklık politikası diğer cumhuriyetler gibi Kırgızistan'a da bağımsız bir devlet olma yolunu açtı.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 25 (Kastilya) · Derlem cümlesi 143539319

### açıktan — Dil ve anlatım

Kıyıdan veya belirli bir noktadan uzakta, açık taraftan.

**Öğrenme amacı:** “açıktan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Baktım, süzülüp geçti açıktan iki sandal...

İlaydın — Türk Edebiyatında Nazım · Derlem cümlesi 124496960

### açıktan açığa — Dil ve anlatım

Bir görüşü veya davranışı gizleme gereği duymadan, herkesin anlayabileceği biçimde.

**Öğrenme amacı:** Anlatımda gizlilik ve açıklık karşıtlığını kavramak.

> Açıktan açığa, Çarlığı geri getirmekten söz ediyorlardı.

Mihail Solohov — Ve Durgun Akardı Don II · Derlem cümlesi 122314656

### açıktan atama — Toplum ve günlük yaşam

Hâlen memur kadrosunda görev yapmayan bir kişinin, ilgili koşulları sağlayarak ilk defa ya da görevden ayrıldıktan sonra yeniden memurluğa atanması.

**Öğrenme amacı:** “açıktan atama”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Özel sektördeki koşulların da çok iyi olmadığını, bazı hekimlerin açıktan atamalarla yeniden kamuya döndüğünü anımsatan Azap, " Kamuya dönüşler var ama istifa rakamlarını dengeleyecek kadar büyük değil " değerlendirmesini yaptı.

Bir stadyum dolusu hekim istifa etti · Derlem cümlesi 397958271

[Kaynak](https://www.birgun.net/haber/bir-stadyum-dolusu-hekim-istifa-etti-673336)

### açık açık — Dil ve anlatım

Düşünce veya niyetini örtmeden, doğrudan ve belirgin biçimde ifade ederek.

**Öğrenme amacı:** “açık açık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Benimle imalarla değil, açık açık konuşun olsun bitsin, ben öyle istiyorum.

Kumarbaz - Fyodor Mihailovic Dostoyevski.temiz.txt · Derlem cümlesi 100853292

### açık alan — Toplum ve günlük yaşam

Çevresindeki kullanım veya hareket için boş bırakılmış, engellenmemiş mekân.

**Öğrenme amacı:** “açık alan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Cambaz yasalarına göre sağında ve solunda en azından bir buçuk metrelik açık alan bulunmalıdır.

Arkadi & Boris Strugatski - Uzayda Piknik.temiz.txt · Derlem cümlesi 100444594

### açık artırma — Toplum ve günlük yaşam

Alıcıların fiyat önerilerini yükselterek yarıştığı ve satışın belirlenen koşullara göre en yüksek teklife yapıldığı yöntem.

**Öğrenme amacı:** “açık artırma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Toprak açık artırma ile satılacaktı.

Ince Memed 2 - Yasar Kemal.temiz.txt · Derlem cümlesi 101986822

### açık bilet — Toplum ve günlük yaşam

Taşıyıcının koşulları ve geçerlilik süresi çerçevesinde, sefer tarihi daha sonra belirlenmek üzere düzenlenen ulaşım bileti.

**Öğrenme amacı:** “açık bilet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Özellikle öğrenciler, çalışanlar, acil işi çıkan yolcular ve şehir dışı seyahat planı değişen vatandaşlar için açık bilet uygulamasının önemli kolaylık sağlaması bekleniyor.

Otobüs Bileti İadesinde Yeni Dönem, 12 Saat Kala Tam Para İadesi Başladı · Derlem cümlesi 366683172

[Kaynak](https://giresunhaberci.com/otobus-bileti-iadesinde-yeni-donem-12-saat-kala-tam-para-iadesi-basladi/)

### açık büfe — Toplum ve günlük yaşam

Yemeklerin ortak bir alanda sergilenip konukların seçim yaparak kendilerine servis ettiği sunum düzeni.

**Öğrenme amacı:** “açık büfe”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Özellikle açık büfe davette insan kendisini yemekten alıkoymakta zorluk çeker.

Zuhal Baltaş, Acar Baltaş - Stres ve Başaçıkma Yolları.temiz.txt · Derlem cümlesi 101721698

### açık çek — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişiye ya da kuruma, kullanımı önceden ayrıntılı olarak sınırlandırılmaksızın tanınan geniş hareket serbestliği, yetki veya destek.

**Öğrenme amacı:** “açık çek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Böyle bir insan tipi nasıl olabilir ve biz bunlara kendimizi yönetmeleri için bir zamanlar nasıl açık çekler verdik bunu anlamam mümkün değil.

88 başlık · Derlem cümlesi 249000932

### açık deniz — Doğa ve çevre

Denizin kıyı çizgisinden ve kıyı içindeki korunaklı alanlardan uzak bölümü.

**Öğrenme amacı:** “açık deniz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Buzullardan gelen su onu, nehrin akıntısı ile aşağılara, açık denize doğru taşıyordu.

Andersen - Seçme Masallar I.temiz.txt · Derlem cümlesi 4937875

### açık devre — Doğa ve çevre

Kapalı bir iletim yolu bulunmadığından sürekli elektrik akımı taşımayan devre; uçları arasında gerilim bulunabilir.

**Öğrenme amacı:** Açık devrede sürekli akım geçmemesi ile gerilim bulunabilmesini ayırt etmek.

> Bu iki pil için elde edilen açık devre voltajı (Voc) değerleri ise sırasıyla 0.70 V ve 0.72 V'tur.

Erdi Akman — Bakır Katkılı TiO2 Fotoanotların Boya Duyarlı Güneş Pilleri Performansı Üzerindeki Etkisi — 2020 · Derlem cümlesi 376698004

### açık duruşma — Toplum ve günlük yaşam

Yargılamanın kamuya açık yürütüldüğü, davanın tarafları dışındaki kişilerin de dinleyici olarak katılabildiği duruşma.

**Öğrenme amacı:** “açık duruşma” sözünün bu anlamını örnekteki açık duruşmada kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> 3. Kararlar daima gerekçeli olur ve açık duruşmada okunur.

TBMM — Avrupa Birliği üyesi bazı ülkelerin anayasaları : Avusturya, Belçika, Danımarka, Fransa, Almanya, İrlanda, İtalya, Hollanda, Polonya, Portekiz, İspanya [887fd8aa] · Derlem cümlesi 363588830

### açık eksiltme — Toplum ve günlük yaşam

Bir işi yapmaya veya mal sağlamaya aday olanların, birbirlerinin tekliflerinden haberdar olarak fiyatlarını düşürdükleri rekabet yöntemi.

**Öğrenme amacı:** “açık eksiltme”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İşi açık eksiltme mekanizmalarıyla en az fiyata yapacak olana emanet etme usulünün egemen olduğu bir ihale düzeninde, bu sermaye kıtlığının yapsatçılardakinden de kötü sonuçları olacaktı.

SALT — İstanbul­laşmak · Derlem cümlesi 147214060

### açık fikirli — Araştırma ve düşünme

Yerleşik yargılarını gerektiğinde gözden geçirerek farklı görüş ve kanıtlara açık olan.

**Öğrenme amacı:** “açık fikirli”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Cosimo, özellikle de yetenekli insanlara karşı her zaman açık fikirliydi.

Alev Alatlı - Batıya Yön Veren Metinler cilt 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 100356663

### açık görüş — Eğitim ve toplum

Ceza infaz kurumunda tutuklu veya hükümlünün yakınlarıyla fiziksel ayırıcı olmaksızın yüz yüze görüştüğü ziyaret biçimi.

**Öğrenme amacı:** “açık görüş” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Baba Muzaffer İşnaz, Temmuzdaki açık görüş ziyareti sırasında gardiyanların kendilerine " Türkçe konuşun " diye uyarıda bulunduğunu anlattı:

Cezaevi görüşünde 'Türkçe konuşun' dayatması · Derlem cümlesi 402440651

[Kaynak](https://artigercek.com/guncel/cezaevi-gorusunde-turkce-konusun-dayatmasi-315298h)

### açık hava — Doğa ve çevre

Üstü ve çevresi bir yapı tarafından kapatılmamış dış ortam.

**Öğrenme amacı:** “açık hava”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Açık havada, güneşte sıcaklık hüküm sürüyordu; bu sıcaklığın, hâlâ hissedilen sabah ayazının dinçleştirici serinliği ile karışması özellikle hoştu.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100504695

### açık hece — Matematik ve dil

Hece çekirdeğini oluşturan ünlünün ardından kapanış ünsüzü gelmeyen hece türü.

**Öğrenme amacı:** “açık hece”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir sesliyle biten hecelere açık hece (syllabe ouverte), bir sesdeşle biten hecelere de kapalı hece (syllabe fermée) adını veririz.

Banguoğlu_Türkçenin_Grameri.temiz.txt · Derlem cümlesi 3940419

### açık işletme — Doğa ve çevre

Maden yatağını örten malzemenin kaldırılması ve cevherin yer altı galerileri yerine açık bir ocaktan üretilmesi esasına dayanan işletme yöntemi.

**Öğrenme amacı:** “açık işletme” sözünün bu anlamını örnekteki açık işletme kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Gerek iş güvenliği, gerekse çevresel etki değerlendirme (ÇED) bakımından, açık işletme sonrası bozulan arazilerin yeniden düzenlenmesi ve toplum yararına kullanıma sunulması yasal bir zorunluluktur.

M. Suat Delibalta — PASA ŞEV DURAYSIZLIK ANALİZİNE FARKLI BİR BAKIŞ — 2009 · Derlem cümlesi 400249767

### açık kalpli — Toplum ve günlük yaşam

İlişkilerinde içten davranan ve gerçek duygu ve düşüncelerini gizlemeyen kişiyi niteleyen söz.

**Öğrenme amacı:** “açık kalpli” sözünün bu anlamını örnekteki açık kalplidir kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Merttir, dürüsttür, açık kalplidir, naziktir, içtendir.

113 başlık · Derlem cümlesi 317764317

### açık kalp ameliyatı — Doğa ve çevre

Göğüs kafesi açılarak kalp ya da koroner damarlar üzerinde yapılan cerrahi girişim; birçok uygulamada kan dolaşımı ve oksijenlenme geçici olarak kalp-akciğer makinesiyle sağlanır.

**Öğrenme amacı:** “açık kalp ameliyatı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> En zor ameliyatları, açık kalp ameliyatlarını, beyin ameliyatlarını icra eden dünyaca ünlü bir cerrah.

Ali Teoman - Karadelik Güncesi.temiz.txt · Derlem cümlesi 5117874

### açık kapı politikası — Bilimsel düşünme

Yabancı malların ülkeye serbestçe girmesine izin veren ticaret politikası.

**Öğrenme amacı:** “açık kapı politikası” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Aslında Çin'in 1980'lerdeki açık kapı politikası başta ABD olmak üzere gelişmiş Batılı ülkelerce desteklenirken, 1980'ler ile 1990'larda Çin'den ABD'ye ithalat da oyuncaklar ve oyunlar, tüketici elektronik ürünler, ayakkabı ve tekstil ile konfeksiyon gibi düşük katma değerli emek-yoğun ürünlerden oluşuyordu.

Ziya Çağlar Yurttançıkmaz, Ömer Selçuk Emsen — ABD VE ÇİN ARASINDAKİ TİCARET SAVAŞI: REKABET GÜCÜ VE REEL KUR AÇISINDAN BİR DEĞERLENDİRME — 2020 · Derlem cümlesi 401178733

### açık liman — Eğitim ve toplum

Yabancı gemilerin girişine ve ticaret yapmasına resmî olarak açık liman.

**Öğrenme amacı:** “açık liman” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Yanghwajin, 1883 yılında " açık liman " statüsü

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 149648452

### açık lise — Toplum ve günlük yaşam

Lise düzeyindeki öğrenimin, açık öğretim düzeninde ders materyalleri, uzaktan eğitim olanakları ve sınavlarla sürdürüldüğü eğitim biçimi.

**Öğrenme amacı:** “açık lise”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> MEB'de uzaktan eğitim kapsamında düşünülebilecek Açık Lise uygulaması bulunmaktadır.

Ömer Bilen, Faruk Demir, Selçuk Karaman, Yüksel Göktaş — Uzaktan Eğitim Liselere mi İniyor? — 2015 · Derlem cümlesi 350490841

### açık mektup — Dil ve anlatım

Belli bir kişi ya da kuruma hitap eden, görüş ve eleştirileri kamuoyuna duyurmak amacıyla basın veya başka yayın ortamlarında paylaşılan mektup.

**Öğrenme amacı:** “açık mektup”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Öbür yanda Yaşar Nabi, antolojiler konusunda Varlık'ta, " Halit Fahri'ye Açık Mektup " başlığı altında bir yazı kaleme alarak eleştirilerine cevap vermiştir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 122649975

### açık ordugâh — Toplum ve günlük yaşam

Askerlerin açık arazide, binalara yerleşmeden geçici olarak konakladıkları alan.

**Öğrenme amacı:** “açık ordugâh”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İki Pavlograd süvari bölüğü, büyükbaş hayvanların ve atların çiğneyip yerle bir ettikleri başaklanmış bir tarlada açık ordugâh kurmuştu.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100496001

### açık oturum — Araştırma ve düşünme

Belirli bir konunun birden fazla konuşmacı tarafından, dinleyici veya izleyici önünde farklı yönleriyle ele alındığı tartışma toplantısı.

**Öğrenme amacı:** “açık oturum”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ve Frankfurt Kongre Salonu'nda yukarıda değindiğimiz konular fuar süresince düzenlenen açık oturumlarda, çeşitli ülkelerin bilim adamları tarafından tartışıldı.

Tezer Özlü - Yeryüzüne Dayanabilmek İçin.temiz.txt · Derlem cümlesi 103374690

### açık oy — Toplum ve günlük yaşam

Oy sahibinin tercihinin gizlenmediği ve başkalarınca bilinebildiği oylama yöntemi.

**Öğrenme amacı:** “açık oy”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Rica ederim, açık oyla olsun.

Pal Sokagi Cocuklari - Ferenc Molnar.temiz.txt · Derlem cümlesi 100627363

### açık öğretim — Toplum ve günlük yaşam

Öğrenme kaynaklarının basılı materyal, yayın veya dijital ortamlarla öğrenciye ulaştırıldığı; derslerin çoğunlukla düzenli sınıf devamı gerektirmeden yürütüldüğü öğretim biçimi.

**Öğrenme amacı:** “açık öğretim”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adayların 978 bin 408'ini Anadolu lisesi, 514 bin 809'unu meslek lisesi, 294 bin 52'sini açık öğretim lisesi, 186 bin 800'ünü imam hatip lisesi, 104 bin 273'ünü fen lisesi mezunları oluşturuyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108596771

### açık önerme — Matematik ve dil

Serbest değişken içeren ve bu değişkene değer verildiğinde doğruluk değeri belirlenebilen ifade.

**Öğrenme amacı:** “açık önerme”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İçinde değişken geçen önermelere açık önerme denir.

Baykal_ve_Beyan_Bulanık_Mantık_İlke_ve_Temelleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 4532382

### açık pazar — Toplum ve günlük yaşam

Dış ticarette koruyucu engellerin bulunmadığı veya çok sınırlı olduğu, yabancı malların serbestçe pazarlanabildiği ülke ya da bölge.

**Öğrenme amacı:** “açık pazar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Türkiye, 1838'de imzalanan Ticaret Anlaşması'yla, ileri Avrupa ekonomisinin açık pazarı haline geldi.

Doğan Avcıoğlu — Osmanlı'nın Düzeni · Derlem cümlesi 142826759

### açık saçık — Dil ve anlatım

Cinselliği doğrudan ve örtüsüz biçimde anlatan, bulunduğu ortama göre uygunsuz sayılabilen söz veya anlatım.

**Öğrenme amacı:** “açık saçık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sert yumruklarla bakışların ve açık saçık sözlerin altından ansızın ortaya çıkan gizli kırılganlığı artık yansıtamasın diye, bu aynanın kirletilmesi gerekiyordu.

Sana Gul Bahcesi Vadetmedim - Joanne Greenberg.temiz.txt · Derlem cümlesi 100519239

### açık sayım — Toplum ve günlük yaşam

Seçim sonuçlarının belirlenmesi sırasında oy sayma işlemlerinin kapalı tutulmayıp ilgililerin gözlemi ve denetimine açık biçimde yürütülmesi.

**Öğrenme amacı:** “açık sayım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Seçimler, Yüksek Seçim Kurulu'nun genel yönetim ve denetimi altında serbest, eşit, gizli, tek dereceli genel oy, açık sayım ve döküm ilkelerine göre yapılır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 03 (Amasya) · Derlem cümlesi 146184349

### açık seçik — Dil ve anlatım

Algı veya düşüncede belirsizlik taşımadan, ayrıntıları ayırt edilebilir durumda.

**Öğrenme amacı:** “açık seçik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kenti daha açık seçik anımsıyorum.

Umberto Eco - Foucault Sarkacı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102844249

### açık sözlü — Toplum ve günlük yaşam

Görüş ve duygularını doğrudan, içtenlikle ifade eden.

**Öğrenme amacı:** “açık sözlü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Türk Edebiyatında, onun kadar açık sözlü bir şair herhalde gelmemiş, hatta ondan sonra da çıkmamıştı...

Murat_Bardakc%CC%A7%C4%B1-Os.temiz.txt · Derlem cümlesi 100703468

### açık tohumlular — Doğa ve çevre

Tohum taslakları bir yumurtalıkla çevrilmeyen ve tohumları gerçek bir meyve içinde oluşmayan tohumlu bitkiler grubu; kozalaklılar, sikaslar, ginkgo ve gnetofitler bu gruptadır.

**Öğrenme amacı:** “açık tohumlular”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Angiospermae (Kapalı Tohumlular) veya Gymnospermae (Açık Tohumlular) olma durumları, yaprak durumları ve doku özellikleri birbirleriyle ilişkilendirilerek karayollarında kullanıcıların güvenliğinin sağlanması konusunda far ışıklarını perdeleme ve sürücülerin dikkatlerinin dağılmasını engelleme işlevleri kapsamında değerlendirilmiştir.

20 yazar — 20 başlık · Derlem cümlesi 165680879

### açık tribün — Toplum ve günlük yaşam

Bir spor veya gösteri alanında üst örtüsü bulunmayan seyirci yerleşimi.

**Öğrenme amacı:** “açık tribün”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pete'in tek umurunda olan açık tribünlerde birlikte yemek yiyeceği kimsenin olmamasıydı.

Tom Gordon'a Asik Olan Kiz — Stephen King · Derlem cümlesi 109906021

### açık yürekli — Toplum ve günlük yaşam

Niyet ve duygularını gizlemeyen, içten ve güven veren bir tutum gösteren.

**Öğrenme amacı:** “açık yürekli”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Genç kadın onun yiğit açık yürekli tutumundan hoşlanıyor ve onu kendine can yoldaşı ve dert ortağı olarak görüyordu.

Margaret Mitchell - Rüzgar Gibi Geçti.temiz.txt · Derlem cümlesi 100805053

### açılım — Araştırma ve düşünme

Bir konunun yeni ilişkiler ve yorumlar üzerinden ele alınmasını sağlayan düşünsel gelişme.

**Öğrenme amacı:** “açılım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu konuya başka açılımlar da getirilebilir ve bunlar da yukarıda ulaştığımız sonucu pekiştiren analiz imkanları sunarlar.

Aydın Türk - Ateizmi Anlamak.temiz.txt · Derlem cümlesi 4122435

### açılış töreni — Toplum ve günlük yaşam

Bir kurumun, yapının veya etkinliğin başlangıcını ilan etmek üzere düzenlenen tören.

**Öğrenme amacı:** “açılış töreni”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sayın Başkanım, 1936'da çok zayıf bir televizyon vericisi Olimpiyat Oyunları'nın açılış törenini Berlin bölgesindeki bir avuç televizyon alıcısına verir.

Carl Sagan - Mesaj.temiz.txt · Derlem cümlesi 101406584

### açılma — Dil ve anlatım

Sinema ve video kurgusunda, görüntünün tek renkli veya karanlık bir alandan başlayarak giderek belirginleştiği geçiş etkisi.

**Öğrenme amacı:** “açılma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Filmde genel olarak düz kurgu yapılmış; iki sahne kesmelerle, kararma ve açılmalarla birbirine bağlanmıştır.

Fevzi Kasap, Ayhan Dolunay, Ali Solman — TOPLUMSAL CİNSİYET ROLLERİ VE TÜRK SINEMASINDA KADININ SUNUMU TEMELİNDE MUSTANG FILM İNCELEMESİ — 2018 · Derlem cümlesi 392063427

### açılmak — Dil ve anlatım

Kapalı bir nesnenin, örtücü bölümünün yer değiştirmesiyle erişime veya görüşe elverişli hâle gelmesi.

**Öğrenme amacı:** Fiziksel durum değişimini mecaz kullanımlardan ayırmak.

> Sonunda kapak açılınca ikinci bir küçük kutu farketmişler.

Anonim - Japon Masalları.temiz.txt · Derlem cümlesi 4748738

### açımlamak — Dil ve anlatım

Örtük veya yoğun biçimde sunulan bir düşüncenin anlamını, ilişkilerini ve dayanaklarını ayrıntılandırarak açıklamak.

**Öğrenme amacı:** “açımlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> ■ Son paragrafı açımlamak için üç tekniğin hepsini birleştiriniz.

Bailey_Akademik_Yazma.temiz.txt · Derlem cümlesi 104176816

### açınım — Geometri

Bir geometrik cismin yüzeyinin uygun yerlerden kesilip düzleme serilmesiyle oluşan, yüzey parçalarının gerçek biçim ve boyutlarını gösteren düzlemsel şekil.

**Öğrenme amacı:** “açınım” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Öğretmen adaylarının ikinci soru ile ilgili açıklamaları incelendiğinde, silindirin yüzey açınımlarını çoğunlukla doğru gösterdikleri görülmüştür.

Meltem Koçak, Burçin Gökkurt Özdemir, Yasin Soylu — Matematik Öğretmeni Adaylarının Silindir Kavramıyla İlgili Pedagojik Alan Bilgilerinin İncelenmesi — 2017 · Derlem cümlesi 395708955

### açınmak — Dil ve edebiyat

Bir varlıkta veya düşüncede bulunan gelişme olanakları zaman içinde ortaya çıkarak daha belirgin ve ileri bir duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “açınmak” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Bu tasarıma göre yazın; daimî bir " oluş içinde " (" im Werden ") açınmakta olan (" progressiv "), " hiçbir zaman tamamlanmamış ", " özgür " ve " sonsuz " bir nitelik taşır, öyle ki; " (h) içbir kuram tarafından tüketilemez ".

Funda Kızıler Emer — Romantizmle postmodernizm arasındaki bağlantılara dair bir açımlama — 2020 · Derlem cümlesi 371823382

### açınsamak — Dil ve anlatım

Bilinmeyen bir yeri araştırıp keşfetmek.

**Öğrenme amacı:** “açınsamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ben gene de batıdaki karayı açınsamak üzere bütün yelkenler açık yol aldım.

Louis-Antoine de Bougainville — Dünyanın Çevresinde Yolculuk · Derlem cümlesi 122391693

### açıortay — Matematik ve dil

Başlangıcı açının köşesi olan ve açının kollarına eşit açılar yapan ışın.

**Öğrenme amacı:** “açıortay”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir ABC üçgeninde BD ve CE açıortayları çiziliyor.

sayi — 0806 · Derlem cümlesi 177343061

### açıölçer — Matematik ve dil

Açıları bir derece ölçeğine göre ölçmeye ve belirli büyüklükte açılar oluşturmaya yarayan, genellikle yarım daire biçimindeki çizim aracı.

**Öğrenme amacı:** “açıölçer”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ancak bir açıölçer olmaksızın, eşkenar bir üçgeni sadece göz kararı ile ve hiçbir geometrik ilişkiden faydalanmaksızın çizmemiz imkansızdır.

Öklid: Geometri Oyunu! · Derlem cümlesi 367044090

[Kaynak](https://evrimagaci.org/oklid-geometri-oyunu-2460)

### açısal — Matematik ve dil

Açıyla ifade edilen veya açı değişimiyle ilgili.

**Öğrenme amacı:** “açısal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Açısal devinirlik denklemini uygulayın.

Chuck Palahniuk — Pigme · Derlem cümlesi 117326815

### açısal çap — Doğa ve çevre

Gözlem noktasından bir gökcisminin görünür diskinin karşılıklı iki kenarına uzanan doğrultuların oluşturduğu açı; cismin gerçek çapı ve gözlemciye uzaklığıyla ilişkilidir.

**Öğrenme amacı:** “açısal çap”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ay'ın ve Güneş'in Dünya'dan uzaklıkları ve büyüklükleri çok farklı olmasına rağmen, Güneş'in ve Ay'ın açısal çaplarının Dünya'dan bakıldığında neden neredeyse aynı göründüğünü hiç merak ettiniz mi?

Victor J. Stenger - Başarısız Hipotez Tanrı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102475182

### açısal hız — Matematik ve dil

Bir cismin dönme açısının zamana göre değişme hızını belirten fiziksel nicelik.

**Öğrenme amacı:** “açısal hız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sistem bu eksen etrafında, Dünya'nın sabit açısal hızıyla (00) dönmektedir.

sayi — 0522 · Derlem cümlesi 170867097

### açısal ivme — Doğa ve çevre

Açısal hızın zamana göre değişimini belirten vektörel büyüklük; anlık değeri açısal hızın zaman türevidir ve birimi radyan/saniye karedir.

**Öğrenme amacı:** “açısal ivme”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu net tork değeri, atalet momenti (J) ile ilişkilendirilerek açısal ivme bulunur ve ardından bu değerin integrali alınarak rotor hızı (𝜔) elde edilir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 116041610

### açısal uzaklık — Doğa ve çevre

Bir gözlem noktasından iki cisme uzanan doğrultular arasındaki açıyla ifade edilen ayrılık.

**Öğrenme amacı:** “açısal uzaklık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu alet yardımıyla iki yıldız arasındaki açısal uzaklıklar ölçülebiliyordu.

sayi — 0351 · Derlem cümlesi 176005684

### açış konuşması — Dil ve anlatım

Bir toplantı veya etkinliğin başlangıcında amaç ve çerçeveyi sunmak üzere yapılan konuşma.

**Öğrenme amacı:** “açış konuşması”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir açış konuşması yapmam gerekiyor gündeme geçmeden.

Fakir Baykurt Bir TÖS Vardı Literatür Yayınları · Derlem cümlesi 265469945

### açkı — Dil ve anlatım

Kilitli bir düzeneği açan anahtar ya da başka bir açma aracı.

**Öğrenme amacı:** “açkı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu biraz da her kapıyı kolayca açabilecek bir açkı tasarlamaktır.

Gottfried Wilhelm Leibniz — Metafizik Üzerine Konuşma · Derlem cümlesi 123043754

### açlık — Toplum ve günlük yaşam

Vücudun beslenme gereksinimiyle ilişkili olarak ortaya çıkan ve yemeye yönelten bedensel duyum.

**Öğrenme amacı:** “açlık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ben genel olarak insanların fiziksel açlık hissettiklerinde yemek yemelerini ve doyduklarında da durmaları gerektiğini söylüyorum.

Zaza Yurtsever - Egoist Beyin ve Kilo.temiz.txt · Derlem cümlesi 101782989

### açlık grevi — Toplum ve günlük yaşam

Bir talebi duyurmak veya bir durumu protesto etmek için kişinin besin almayı bilinçli olarak reddettiği eylem.

**Öğrenme amacı:** “açlık grevi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şube'ye gittiğimiz günden itibaren açlık grevine başladık.

Yaşar Ayaşlı - Adressiz Sorgular.temiz.txt · Derlem cümlesi 102011343

### açlık şekeri — Doğa bilimleri

En az birkaç saatlik açlıktan sonra ölçülen kandaki glikoz düzeyi.

**Öğrenme amacı:** “açlık şekeri” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Açlık plazma glukozu 100 - 125 mg / DL ise BAG (sınırda açlık şekeri).

4 yazar — 4 başlık — 2026 · Derlem cümlesi 212127119

### açma — Toplum ve günlük yaşam

Yağ içeren mayalı hamurun biçimlendirilip fırında pişirilmesiyle hazırlanan, yumuşak dokulu ve kalınca bir çörek türü.

**Öğrenme amacı:** “açma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fırından simitleri, açmaları alıyorum, saat 6 olmadan buraya geliyorum.

Sabahın 6’sında plazaların önü arabalarında uyuyanlarla dolu! · Derlem cümlesi 367729753

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/mine-senocakli/sabahin-6sinda-plazalarin-onu-arabalarinda-uyuyanlarla-dolu-278528)

### açmak — Toplum ve günlük yaşam

Göz kapaklarını birbirinden uzaklaştırıp gözün ön yüzünü ortaya çıkarmak.

**Öğrenme amacı:** “açmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Nataşa, gözlerini iyice açtı.

Lev Nikolayeviç Tolstoy — Savaş ve Barış Cilt 2 · Derlem cümlesi 114372675

### açmaz — Araştırma ve düşünme

Birbiriyle çatışan koşullar yüzünden çözüm üretmenin güçleştiği durum.

**Öğrenme amacı:** “açmaz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bugün küresel sistemin en büyük açmazlarından biri, iklim krizine neden olanlarla krizden en fazla etkilenenlerin aynı toplumlar olmamasıdır.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5811886

### ad — Matematik ve dil

Bir varlık ya da kavrama dilsel olarak gönderimde bulunmayı sağlayan adlandırma.

**Öğrenme amacı:** Adlandırılan varlıkla dilsel gösterge arasındaki ilişkiyi incelemek.

> Naglfar'dı bu geminin adı.

A. S. Byatt - Ragnarök Tanrıların Alacakaranlığı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3337841

### ada — Doğa ve çevre

Deniz, göl veya akarsu içinde bulunan ve bütün kıyıları suyla çevrili kara alanı.

**Öğrenme amacı:** “ada”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Mustafa Paşa gerekirse kışı adada geçirmeye hazırdı.

Lord Kinross — Osmanlı İmparatorluğun Yükselişi ve Çöküşü · Derlem cümlesi 110201169

### adak — Toplum ve günlük yaşam

Bir isteğin gerçekleşmesiyle ilişkilendirilerek yerine getirilmesi üstlenilen bağış, ibadet veya başka bir davranış.

**Öğrenme amacı:** “adak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çocuğun hayatta kalması için kocamın etmediği nezir, adamadığı adak kalmadı.

Sâdık Hidâyet — Üç Damla Kan · Derlem cümlesi 109450465

### adale — Doğa ve çevre

Kasılma yoluyla hareket veya kuvvet üreten doku ve bu dokudan oluşan yapılar için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “adale”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bütün oynak yerlerini, adalelerini, sinirlerini, damarlarını yokladı.

Hüseyin Rahmi Gürpınar Cehennemlik Kapra Yayınları · Derlem cümlesi 275715087

### adalet — Toplum ve günlük yaşam

Karar ve uygulamalarda hakları, ilgili koşulları ve hakkaniyeti gözeterek haksızlığı önlemeyi amaçlayan ilke.

**Öğrenme amacı:** Haklara ilişkin yargının bilgiye dayanmasını tartışmak.

> Bilim de, adalet de önce gerçeği arar.

A. M. Celal Şengör - Aptalı Tanımak.temiz.txt · Derlem cümlesi 3315814

### adalet divanı — Toplum ve günlük yaşam

Bu kullanımda Uluslararası Adalet Divanı: Merkezi Lahey'de bulunan, yetkisi kapsamındaki devletler arası hukuk uyuşmazlıklarını karara bağlayan ve yetkili uluslararası organlara danışma görüşü veren Birleşmiş Milletler yargı organı.

**Öğrenme amacı:** “adalet divanı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Meksika'nın açtığı dava ve Ekvador'un karşı davası an itibarıyla Uluslararası Adalet Divanı'nda görülüyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 110263152

### adalet kapısı — Toplum ve günlük yaşam

Hak arama ve uyuşmazlıkları hukuk yoluyla çözme yeri olarak düşünülen yargı makamlarını anlatan mecazlı adlandırma.

**Öğrenme amacı:** “adalet kapısı” sözünün bu anlamını örnekteki Adalet kapısında kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Adalet Bakanı'nın deyimiyle 182 gündür ' Adalet kapısında ' bekliyoruz.

3 mevsim değişti, Şenyaşarlar için adalet gelmedi · Derlem cümlesi 400143131

[Kaynak](https://bianet.org/haber/3-mevsim-degisti-senyasarlar-icin-adalet-gelmedi-249817)

### adalet sarayı — Toplum ve günlük yaşam

Yargı hizmetlerini yürüten mahkeme ve ilgili birimleri bir arada barındıran yapı.

**Öğrenme amacı:** “adalet sarayı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adalet Sarayı'nın görkemli beyaz kulesi göründüğünde sıkıntı kapladı yüreğini; gelmeyeceğinden emindi, budalaca davranmıştı, düşü uçup gitmişti.

John Fante - Büyük Açlık.temiz.txt · Derlem cümlesi 100982523

### adam — Toplum ve günlük yaşam

Yetişkin bir erkeği belirten kişi adı.

**Öğrenme amacı:** “adam”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Masada bir adam çalışıyordu.

Susanna Clarke — Jonathan Strange ve Bay Norrell · Derlem cümlesi 109588717

### adamak — Toplum ve günlük yaşam

Yaşamının veya olanaklarının önemli bir bölümünü belirli bir amaç uğruna kullanmaya yönelmek.

**Öğrenme amacı:** “adamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bütün yaşamını da bu mücadeleye adadı.

Eylem Delikanlı, Özlem Delikanlı — Keşke Bir Öpüp Koklasaydım · Derlem cümlesi 142231867

### adamakıllı — Dil ve anlatım

Bir niteliğin ya da etkinin derecesinin yüksek olduğunu vurgulayan söz.

**Öğrenme amacı:** “adamakıllı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Oysa adamakıllı şaşırmış durumdayız.

Julian Barnes — İngiltere İngiltere'ye Karşı · Derlem cümlesi 110292916

### adamcağız — Dil ve anlatım

Konuşanın bir erkeğe yönelik acıma, şefkat veya yakınlık tutumunu bildiren adlandırma.

**Öğrenme amacı:** “adamcağız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adamcağız donup kalmış ama çabuk toparlamıştı.

Tom Robbins Villa Meçhul Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 223115588

### adamcık — Dil ve anlatım

Bir erkekten söz ederken onun güçsüzlüğüne veya zor durumuna karşı acıma ve şefkat duygusunu yansıtan adlandırma.

**Öğrenme amacı:** “adamcık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adamcık, evine ekmek parası götüremiyor diye kızıyorlar.

Üstünova — Türkiye Türkçesi Ad İşletimi Biçim Bilgisi · Derlem cümlesi 123831249

### adamlık — Toplum ve günlük yaşam

İnsana yakıştığı düşünülen dürüstlük, adalet ve sorumluluk gibi davranışları gösterme niteliği.

**Öğrenme amacı:** “adamlık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> - Peki beni gafil avlamak mı adamlık?

Tarık Dursun K. Denizin Kanı Cem Yayınevi · Derlem cümlesi 244131697

### adamotu — Doğa ve çevre

Patlıcangillerden, toprağa yakın geniş yaprakları ve kalın kökü bulunan zehirli otsu bitki; Mandragora autumnalis.

**Öğrenme amacı:** “adamotu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Bu bir adamotu köküdür.

Alma Katsu - The Taker #1 - Sonsuz Arzuya Uyanış.temiz.txt · Derlem cümlesi 5053177

### adam adama — Toplum ve günlük yaşam

Savunma görevini bir bölgeye göre değil, eşleşilen rakip oyuncunun hareketlerine göre yerine getirerek.

**Öğrenme amacı:** “adam adama”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fenerbahçe coachu Dikouloukas ne zaman adam adamaya dönse Fenerbahçe skorda üstünlüğü ele geçiriyor, ne zaman alan savunması yapsa geri düşüyordu.

Pondexter böyle istedi · Derlem cümlesi 399913779

[Kaynak](https://www.fanatik.com.tr/yazarlar/gokhan-german/pondexter-boyle-istedi-259961)

### adam adama savunma — Toplum ve günlük yaşam

Savunma sorumluluğunun saha bölgelerinden çok bireysel rakip eşleşmelerine göre paylaştırıldığı takım savunması düzeni.

**Öğrenme amacı:** “adam adama savunma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Beşiktaş, bu yıl rakibini iki kez yendiği maçların aksine savunmada bir değişikliğe gitmemiş, klasik adam adama savunmayı tercih etmişti.

Aslan mucizeye izin vermedi · Derlem cümlesi 399853602

[Kaynak](https://www.fanatik.com.tr/yazarlar/gokhan-german/aslan-mucizeye-izin-vermedi-262738)

### adam azmanı — Dil ve anlatım

Olağanın çok üstünde iri yapılı kimseyi abartılı ve küçümseyici bir tonla niteleyen söz.

**Öğrenme amacı:** “adam azmanı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Karikatürümü bitirip tam gitmeye hazırlanıyordum ki, Adnan yanında adam azmanı, çantalı biriyle geldi.

297 başlık · Derlem cümlesi 181466067

### adam başına — Matematik ve dil

Bir miktarın toplam kişi sayısına göre kişi başına düşen payını belirtecek biçimde.

**Öğrenme amacı:** “adam başına”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bazı imaretlerde yemek dışında adam başına 3-5 akça ve hattâ bazan 10 akça harçlık verilirdi.

Komisyon — Türkler Cilt 09 Osmanlı · Derlem cümlesi 113353581

### adam boyu — Dil ve anlatım

Bir nesnenin yüksekliğini yetişkin insan boyuyla karşılaştırarak belirten yaklaşık uzunluk ölçüsü.

**Öğrenme amacı:** “adam boyu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adam boyu ekinler ki tırpan kesmez.

Abdullah Uçar — TALİP APAYDIN’IN YOZ DAVAR ROMANINDA HALK BİLİMİ UNSURLARI — 2017 · Derlem cümlesi 399922567

### adam sarrafı — Dil ve anlatım

İnsanlarla ilgili deneyimlerinden yararlanarak bir kişinin karakterini ve niyetlerini kısa sürede değerlendirebildiği düşünülen kimse.

**Öğrenme amacı:** “adam sarrafı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hem akıllı hem de her hâlinden görmüş geçirmiş, adam sarrafı olduğunu belli eden ihtiyar beni konuşturmaya, kim olduğumu, amacımı anlamaya çalışıyordu.

Sulayman Kayıpov — Bir Didaktik Türkünün Derleniş Öyküsü (Veya Benim Yıla Bedel Yarım Günüm) — 2009 · Derlem cümlesi 382061101

### adam sendeci — Toplum ve günlük yaşam

Sorumluluk gerektiren durumları önemsemeyip kayıtsız kalmayı alışkanlık edinmiş kimse.

**Öğrenme amacı:** “adam sendeci”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ben çok ciddi ve çalışkan bir öğrenciydim, o her zaman tembel, adam sendeci biri oldu.

Cüneyt Ülsever — Azrail Aynası · Derlem cümlesi 131293877

### adana kebabı — Toplum ve günlük yaşam

Adana'ya özgü, zırhla kıyılmış etin kuyruk yağı ve biberle hazırlanarak yassı şişlerde köz ateşinde pişirildiği kebap türü.

**Öğrenme amacı:** “adana kebabı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Misal Adana Kebab'ı, Meksika restoranındaki tako gibi sunuyoruz.

86 başlık · Derlem cümlesi 158233450

### adap — Toplum ve günlük yaşam

Toplumsal ilişkilerde veya belirli bir uğraşta uyulması beklenen davranış ve görgü ölçüleri.

**Öğrenme amacı:** “adap”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu işin adabı nedir?

Martin Amis Londra'da Bir Park YKY · Derlem cümlesi 238183877

### adaptasyon — Toplum ve günlük yaşam

Bir bireyin değişen çevreye, göreve ya da etkinlik koşullarına uygun tepkiler ve alışkanlıklar geliştirme süreci.

**Öğrenme amacı:** “adaptasyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Ağrılarında belirgin rahatlama sağlanan oyuncumuzun, takım antrenmanları ve maç temposuna adaptasyon süreci devam etmektedir.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109608379

### adapte — Araştırma ve düşünme

Yeni koşullara uygun hâle getirilmiş veya bu koşullara uyum kazanmış.

**Öğrenme amacı:** “adapte”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Onların hayata daha iyi adapte olabilmesi için uğraşıyor.

Eylem Delikanlı, Özlem Delikanlı — Keşke Bir Öpüp Koklasaydım · Derlem cümlesi 142228678

### adaptör — Araştırma ve düşünme

İki farklı bağlantı veya çalışma özelliğini uyumlu hâle getiren ara düzenek; elektrik kullanımında uygun gerilimi sağlayan güç birimi.

**Öğrenme amacı:** “adaptör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kutudan adaptör çıkıp çıkmayacağına dair net bilgi paylaşılmadı.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5935426

### adap erkân — Toplum ve günlük yaşam

Bir toplulukta uygun sayılan davranışları, saygı biçimlerini ve usulleri belirleyen görgü kurallarının bütünü.

**Öğrenme amacı:** “adap erkân”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama adap erkân beklerim senden.

Bernard Shaw — Dört Oyun · Derlem cümlesi 129506870

### adaş — Toplum ve günlük yaşam

Kişisel adı başka birininkiyle örtüşen kimse.

**Öğrenme amacı:** “adaş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Charley'di seslenen, adaşım.

Charles Bukowski — Kasabanın En Güzel Kızı · Derlem cümlesi 111303206

### aday — Toplum ve günlük yaşam

Bir ödülün değerlendirme sürecinde seçilme olasılığı bulunan kişi, çalışma veya yapıt.

**Öğrenme amacı:** “aday”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> The Graduate yedi dalda Oscar'a aday gösterilir.

David S. Kidder, Noah D. Oppenheim — Entelektüelin Kutsal Kitabı Modern Kültür · Derlem cümlesi 143038764

### adaylık — Toplum ve günlük yaşam

Bir göreve, üyeliğe veya seçime talip olarak değerlendirme sürecinde bulunma.

**Öğrenme amacı:** “adaylık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bunun için sizin adaylığınızı koymanızı doğru bulmadım.

Salah Birsel Gece Yarısı Mektupları Bağlam Yayınları · Derlem cümlesi 187329260

### aday adayı — Toplum ve günlük yaşam

Bir görev veya seçim için kesin adaylık statüsünü elde etmek üzere başvuran ve aday belirleme sürecinde bulunan kişi.

**Öğrenme amacı:** “aday adayı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> CHP'de ön seçimde yarışacak Cumhurbaşkanı aday adayları için imza süreci başladı.

CHP'de adaylık için imza süreci başladı · Derlem cümlesi 400092164

[Kaynak](https://www.dunya.com/gundem/chpde-adaylik-icin-imza-sureci-basladi-haberi-764992)

### ada çayı — Doğa ve çevre

Ballıbabagillerden, gri yeşil tüylü yapraklı ve keskin kokulu, çok yıllık çalımsı bitki; Salvia officinalis.

**Öğrenme amacı:** “ada çayı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Patnos İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ekipleri, gelişim aşamasındaki ada çayı tarlasını inceleyerek üreticiye teknik destek sağladı.

Patnos'ta ada çayı serüveni: ilk hasada bir ay kaldı · Derlem cümlesi 365405501

[Kaynak](https://www.aksiyon.com.tr/patnos-ta-ada-cayi-seruveni-ilk-hasada-bir-ay-kaldi-346206)

### ada çayı — Doğa ve çevre

Ada çayının yapraklarından demleme yoluyla elde edilen, kendine özgü kokusu ve buruk tadı bulunan içecek.

**Öğrenme amacı:** “ada çayı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " İlle de içmelisin " dediği ada çayını içerken telefonum çalıyor.

Zalife Teyze ya da İnsan Ömrünü Nereye Vermeli · Derlem cümlesi 389032711

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/zalife-teyze-ya-da-insan-omrunu-nereye-vermeli-109972)

### ada tavşanı — Doğa ve çevre

Tavşanımsılar takımından, yer altı yuvalarında koloniler kuran ve evcil tavşan ırklarının atası olan Oryctolagus cuniculus türü.

**Öğrenme amacı:** “ada tavşanı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yaban tavşanı, ada tavşanı ve tilki avı 15 Ekim 2022 - 8 Ocak 2023, yaban domuzu ve çakal avı ise 20 Ağustos 2022-19 Şubat 2023 arasında yapılabilecek.

2022-2023 dönemi avlanma bölgeleri ve türleri belirlendi · Derlem cümlesi 391316669

[Kaynak](https://www.ekonomim.com/gundem/2022-2023-donemi-avlanma-bolgeleri-ve-turleri-belirlendi-haberi-659110)

### adcılık — Araştırma ve düşünme

Genel kavramların, tek tek varlıkların dışında kendilerine ait bağımsız bir gerçekliği olmadığını; ortak adların varlıkları gruplamak için kullanıldığını savunan felsefe görüşü.

**Öğrenme amacı:** “adcılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Buna karşın Ockhamlı, tümel kavramın zemini şeklinde düşünülen tümel gerçeklik fikrini reddetmek suretiyle nominalizm yani adcılık olarak bilinen yaklaşımı benimsemiştir.

Kasım Küçükalp & Ahmet Cevizci — Batı Düşüncesi (Felsefi Temeller) · Derlem cümlesi 119452744

### adet — Matematik ve dil

Tek tek sayılan varlıkların niceliğini ifade etmekte kullanılan sayma birimi.

**Öğrenme amacı:** “adet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Toplam 8 adet kemikten oluşmaktadır.

Özgür — Spora Çok Yönlü Yaklaşım · Derlem cümlesi 157740776

### adezyon kuvveti — Doğa ve çevre

Farklı maddelerin temas eden yüzeylerindeki moleküller arasında etki ederek yüzeylerin birbirine tutunmasına katkı sağlayan çekim kuvveti.

**Öğrenme amacı:** “adezyon kuvveti”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Raylardaki yapraklar tren tekerleği ile ray arasındaki adezyon kuvvetini düşürerek birbirlerine tutunmalarını zorlaştırır.

Sonbahar Yaprakları Neden Tren Rötarlarına Sebep Olur? · Derlem cümlesi 365989060

[Kaynak](https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/sonbahar-yapraklari-neden-tren-rotarlarina-sebep-olur/)

### adıl — Matematik ve dil

Bir varlığı kişi, işaret, soru veya belirsizlik yoluyla karşılayan ve adın yerini tutabilen sözcük türü.

**Öğrenme amacı:** “adıl”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ad ve adıllarla kimi zaman bir tamlama oluşturabilirler.

Atabay_vd._Sözcük_Türleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 4164765

### adım — Matematik ve dil

Yürümede bir ayağın yer değiştirip yeniden zemine basmasıyla oluşan hareket birimi veya bunun kapladığı uzaklık.

**Öğrenme amacı:** “adım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pire, sıçrayıp yürüse, bir sıçrayışlık mesafede kaç pire adımı olur?

M. İlin - İnsan Nasıl İnsan Oldu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100835930

### adımbaşı — Dil ve anlatım

Bir şeyle kısa mesafeler içinde tekrar tekrar karşılaşıldığını belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “adımbaşı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Burada yol bulmaya çalışmayın, tam tersine kaybolun ve antikacısından ekmekçisine adımbaşı önünüze çıkan dükkânları keşfedin.

157 başlık · Derlem cümlesi 190904241

### adımlamak — Dil ve anlatım

Adımlar atarak bir mekânda ilerlemek; yürüyüş hareketini adımları öne çıkararak gerçekleştirmek.

**Öğrenme amacı:** Hareket fiilinin anlatıdaki ayrıntı işlevini yorumlamak.

> Brian, mutfağı adımlayarak onun yanına gidiyor ve ona sarılıyor.

Jodi Picoult — Kız Kardeşim için · Derlem cümlesi 118979325

### adına — Toplum ve günlük yaşam

Söz veya eylemi başka bir kişi ya da topluluğu temsil etme ilişkisiyle bağlayan söz.

**Öğrenme amacı:** “adına”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama diğerleri adına konuşamam.

Clive Cussler — Sahrada Ayak Sesleri · Derlem cümlesi 126789935

### adıyla sanıyla — Dil ve anlatım

Bir kişinin adı, kimliği ve tanınan özellikleri açıkça ortada olacak biçimde.

**Öğrenme amacı:** “adıyla sanıyla” sözünün bu anlamını örnekteki adıyla sanıyla kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bunu yapan gazeteci de, adıyla sanıyla öne çıkarak savunur yaptığını.

Kaset ve siyanür, medya ve memleket… · Derlem cümlesi 392540676

[Kaynak](https://www.birgun.net/makale/kaset-ve-siyanur-medya-ve-memleket-581795)

### adı sanı — Dil ve anlatım

Bir kişi ya da yerin kimliğini ve bilinirliğini birlikte belirten söz grubu.

**Öğrenme amacı:** “adı sanı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Üzücü serüveni Paris'te büyük gürültü koparan genç adamın, bu adı sanı bilinmeyen otelde bulunması gerçekten de ilginçti.

Alexandre Dumas - Monte Kristo Kontu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100405996

### adı üstünde — Dil ve anlatım

Bir şeyin niteliğinin veya işlevinin kendi adından anlaşılabildiğini belirtmek için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “adı üstünde” sözünün bu anlamını örnekteki adı üstünde kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bütün sirkeleri sirke yapan nesne asetik asittir ve bakın, adı üstünde, alkali değil, asittir.

197 başlık · Derlem cümlesi 187507468

### adi — Dil ve anlatım

Önem, değer veya nitelik bakımından olağan sınırları aşmayan; basit ve sıradan görülen.

**Öğrenme amacı:** “adi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Böyle adi bir mesele için boş yere kavga çıkarmayalım.

Abdullah Ziya Kozanoğlu - Sarı Benizli Adam.temiz.txt · Derlem cümlesi 4252794

### adil — Toplum ve günlük yaşam

Karar ve davranışlarında hak, eşitlik ve hakkaniyet ilkelerini gözeten.

**Öğrenme amacı:** “adil”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu ise hiç adil değil.

Euripides Yakarıcılar İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 324111101

### adileşmek — Dil ve anlatım

Davranışında kabalık veya küçüklük olarak değerlendirilen bir değişim göstermek.

**Öğrenme amacı:** “adileşmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kız titredi, sertleşti, adileşti.

Georges Simenon — Hâkimin Evi · Derlem cümlesi 123093167

### adisyon — Toplum ve günlük yaşam

Yiyecek içecek işletmesinde bir müşteriye sunulan ürünlerin miktar ve bedellerini izleyen hesap belgesi.

**Öğrenme amacı:** “adisyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu parayla yırttığım adisyon kâğıdının yarısını bile satın alamazdım.

Ece Erdoğuş — Yok Olma Kılavuzu · Derlem cümlesi 129444989

### adi adım — Toplum ve günlük yaşam

Toplu yürüyüşte adım birliği ve belirli bir ritme uyma zorunluluğu bulunmayan serbest yürüyüş düzeni.

**Öğrenme amacı:** “adi adım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Başkomutan, askerin adi adımla yürümeye devam etmesini işaret etti; şarkıyı duyup dans eden erleri, neşeli ve dinç adımlarla ilerleyen bölüğü görünce onun ve yanındakilerin yüzlerinde bir gülümseme belirmişti.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100482339

### adi suçlu — Toplum ve günlük yaşam

Siyasi suçlu ayrımının yapıldığı metinlerde, genel ceza hukuku kapsamındaki siyasi nitelik taşımayan suçların faili için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “adi suçlu” sözünün bu anlamını örnekteki adi suçlulardan kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Muhafızlar da, sertlik göstermeleri gerektiği zaman bile, adi suçlulardan belirli bir hoşgörüyü esirgemiyorlardı.

George Orwell — Bin Dokuz Yüz Seksen Dört · Derlem cümlesi 125046488

### adlanmak — Dil ve anlatım

Bir varlığa veya oluşuma verilen ad üzerinden tanımlanmak ve o adla anılır duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “adlanmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şimdilik uçak adı sadece X olarak adlanıyor.

59 başlık · Derlem cümlesi 240284102

### adlı — Dil ve anlatım

Bir kişi ya da eserin belirtilen isimle adlandırıldığını bildiren.

**Öğrenme amacı:** “adlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> MaǾnevî adlı eserini burada yazmaya başladı.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 21 (İBNÜ'l-CEZZÂR) · Derlem cümlesi 146013881

### adlı sanlı — Dil ve anlatım

Bir toplumda veya çevrede adı tanınan ve belirgin bir üne sahip olan.

**Öğrenme amacı:** “adlı sanlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adsız sansız insanları adlı sanlı yapar.

Mahmut Alptekin Bir Öykü Ustası Sait Faik Dilek Yayınları · Derlem cümlesi 240300886

### adli — Toplum ve günlük yaşam

Yargılama ve adalet işleriyle ilgili.

**Öğrenme amacı:** “adli”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dün gece adli tabip beni çağırdı.

Koloni - Jean Christophe Grange.temiz.txt · Derlem cümlesi 100863984

### adliye — Toplum ve günlük yaşam

Mahkeme, savcılık ve ilgili adli hizmet birimlerinin bulunduğu hizmet yapısı.

**Öğrenme amacı:** “adliye”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Mektubu aldığım gün Tombs'a, yok, önce Adliye'ye gittim.

Herman Melville Yazıcı Bartleby İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 285853041

### adliye mahkemesi — Toplum ve günlük yaşam

Ceza ve özel hukuk uyuşmazlıklarını çözmekle görevli adli yargı kolunda yer alan mahkeme; ilk derece ve bölge adliye mahkemeleri bu yapı içindedir.

**Öğrenme amacı:** “adliye mahkemesi” sözünün bu anlamını örnekteki Adliye Mahkemesi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ancak İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi (istinaf) Aslı Erdoğan hakkında verilen " düşme " kararını, internetle ilgili yayınlarda yeterli araştırma yapılmadığı ve buradaki yayınların iddianame tarihinden sonra geçen süresinin 4 aylık yasal süreden fazla olduğu gerekçesiyle bozdu ve yeniden yargılanmasına hükmetti.

Özgür Gündem davasında yazar Aslı Erdoğan'a beraat · Derlem cümlesi 398206881

[Kaynak](https://bianet.org/haber/ozgur-gundem-davasinda-yazar-asli-erdogan-a-beraat-257585)

### adli makam — Toplum ve günlük yaşam

Yargı görevini yerine getirme yetkisine sahip resmî birim veya görevli konumu.

**Öğrenme amacı:** “adli makam”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Herhangi bir olayı iltimas nedeniyle göz ardı eder veya ihmal nedeniyle gözden kaçırırlarsa adli makamlar tarafından uyarılacaklardır.

Alev Alatlı - Batıya Yön Veren Metinler cilt 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 5324779

### adli polis — Eğitim ve toplum

Ceza soruşturmalarında adli makamların talimatıyla delil toplama ve arama gibi işlemleri yürüten kolluk birimi.

**Öğrenme amacı:** “adli polis” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> " Adli polis, asgari tam teşekküllü bir polis karakolu bulunan yerlerde, adli işlerle uğraşmak üzere

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 243012660

### adli sicil — Toplum ve günlük yaşam

Kesinleşmiş ceza ve güvenlik tedbirlerine ilişkin mahkûmiyet bilgilerinin mevzuata göre toplandığı ve güncellendiği resmî kayıt sistemi.

**Öğrenme amacı:** “adli sicil”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Başvuru yapacak adaylar resimli özgeçmişlerini (CV) ve adli sicil kaydını yukarıda belirtilen web adresine başvuru yaparken yükleyecektir.

Su ve Kanalizasyon İdaresine En Az İlkokul Mezunu Daimi Personel Alımı Yapılacak · Derlem cümlesi 395607338

[Kaynak](https://www.kamubulteni.com/kamu-personeli/su-ve-kanalizasyon-idaresine-en-az-ilkokul-mezunu-daimi-personel-h53648.html)

### adli tabip — Toplum ve günlük yaşam

Adli olayların aydınlatılması için tıbbi inceleme ve değerlendirme yapan hekim.

**Öğrenme amacı:** “adli tabip”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dün gece adli tabip beni çağırdı.

Koloni - Jean Christophe Grange.temiz.txt · Derlem cümlesi 100863984

### adli tatil — Toplum ve günlük yaşam

Yargı organlarında olağan çalışma düzenine kanunla belirlenen süre boyunca ara verilen, nöbetçi birimlerin ve istisna kapsamındaki dava ve işlerin sürdüğü dönem.

**Öğrenme amacı:** “adli tatil”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adli tatil kapsamında Yargıtay'da yalnızca nöbetçi daireler görev yapıyor.

Adli tatil “yeni yolu” açacak: Yeni partiye katılım güçlü olacak · Derlem cümlesi 399846026

[Kaynak](https://www.birgun.net/haber/adli-tatil-yeni-yolu-acacak-yeni-partiye-katilim-guclu-olacak-724810)

### adli tıp — Doğa ve çevre

Hukuki soruların ve adli olayların aydınlatılmasında tıp bilgisini ve bilimsel incelemeyi kullanan uzmanlık alanı.

**Öğrenme amacı:** “adli tıp”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Starling adli tıp eğitimi görürken bu araştırmaları o kadar çok yapmıştı ki, şimdi bu konferansa katılması istenmişti.

Thomas Harris - Hannibal Lecter #2 - Kuzuların Sessizliği.temiz.txt · Derlem cümlesi 103265723

### adli yıl — Toplum ve günlük yaşam

Yargı organlarının adli tatil sonrasında açılan ve bir sonraki ara verme dönemine kadar süren olağan çalışma yılı.

**Öğrenme amacı:** “adli yıl”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Acil olmayan dosyalar ise yeni adli yıla bırakılıyor.

Adli tatil “yeni yolu” açacak: Yeni partiye katılım güçlü olacak · Derlem cümlesi 399846028

[Kaynak](https://www.birgun.net/haber/adli-tatil-yeni-yolu-acacak-yeni-partiye-katilim-guclu-olacak-724810)

### adrenalin — Doğa ve çevre

Böbrek üstü bezlerinin iç bölümünden salgılanarak kalp atışını hızlandıran ve vücudun ani tehlike ya da zorlanmaya yanıtını destekleyen hormon.

**Öğrenme amacı:** “adrenalin”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adımlarım hızlanıyor, kalp atışım ve adrenalinim hızla yükseliyordu.

Marquis de Sade — Juliette #1 - Erdemsizliğe Övgü · Derlem cümlesi 136188493

### adres — Toplum ve günlük yaşam

Bir konumu bulmayı sağlayan yer adı, yol ve yapı bilgileri gibi tanımlayıcıların bütünü.

**Öğrenme amacı:** “adres”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Size yanlış adres vermişim.

Cavdar Tarlasinda Cocuklar - Jerome David Salinger.temiz.txt · Derlem cümlesi 101395647

### adres makinesi — Toplum ve günlük yaşam

Posta gönderilerinin adreslenmesini kolaylaştırmak amacıyla alıcı bilgilerini zarf, etiket veya benzeri yüzeylere basan aygıt.

**Öğrenme amacı:** “adres makinesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adres makinesinin iletişimi hızlandırdığı açıktır.

SALT — Yolculuklar, Ayinler ve Bir Arşiv: Sadık Karamustafa Yazıları (1986-2019) · Derlem cümlesi 147187872

### adsız — Dil ve anlatım

Bir adla tanımlanmayan veya kimliği ad yoluyla açıklanmayan.

**Öğrenme amacı:** “adsız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adsız çocuk susup kaldı.

Michael Ende — Bitmeyecek Öykü · Derlem cümlesi 114613667

### adsız sansız — Dil ve anlatım

Toplumsal tanınırlık veya nüfuz bakımından öne çıkmayan.

**Öğrenme amacı:** “adsız sansız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Baines de sizin gibi kuzeydendi efendim, adsız sansız bir ailenin oğlu, hayatını kolaylaştıracak nüfuzlu dostlara sahip olmayan bir adamdı.

Susanna Clarke — Jonathan Strange ve Bay Norrell · Derlem cümlesi 109584465

### ad bilimi — Matematik ve dil

Özel adların kökenlerini, tarihsel değişimlerini ve kültürle ilişkilerini araştıran dil bilimi dalı; onomastik.

**Öğrenme amacı:** “ad bilimi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ad bilimi genel olarak özel adları inceleyen bir bilim dalıdır.

10 yazar — 10 başlık · Derlem cümlesi 122989290

### ad cümlesi — Matematik ve dil

Yargısı ad ya da ad soylu bir sözcük veya söz öbeğinin yüklem olmasıyla kurulan cümle; isim cümlesi.

**Öğrenme amacı:** “ad cümlesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bunun sonucunda, yine Orkun"da olduğu gibi cümle kesin bir yargı bildiren bir ad cümlesi haline getirilmiştir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 248821695

### ad çekimi — Matematik ve dil

Ad ve ad soylu sözcüklerin sayı, iyelik ve durum gibi dil bilgisel ilişkileri belirtmek üzere çekim ekleriyle biçimlenmesi.

**Öğrenme amacı:** “ad çekimi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yalnızca varlığın birden çok olduğunu bildiren bir ad çekimidir.

Nazmi Şen — Kuanşi im Pusar’da çokluk kategorisi — 2023 · Derlem cümlesi 355368684

### ad çekme — Toplum ve günlük yaşam

Adaylar veya seçenekler arasında karar vermek için adlara dayalı rastlantısal çekiliş yapma; kura yöntemi.

**Öğrenme amacı:** “ad çekme”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Manisa'nın, Demirci, Gördes, Salihli gibi ilçe ve bunlara bağlı köylerinde " hisse, pay, miras üleşmede ad çekme " anlamıyla yaşamaktadır.

Yrd. Doç. Dr. Mehmet Demir — MANİSA AĞZINDA ESKİ BİR MİRAS PAYLAŞMA GELENEĞİ: OK(+LUK) ATMAK — 2014 · Derlem cümlesi 347947204

### ad durumu — Matematik ve dil

Adların cümledeki görevlerini ve diğer ögelerle ilişkilerini belirtmek üzere yalın ya da belirli eklerle kullanılmasıyla oluşan dil bilgisel kategori; isim hâli.

**Öğrenme amacı:** “ad durumu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu eki almış bir adıl, iyelik ve ad durumu eklerini alabilir.

Atabay_vd._Sözcük_Türleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 4163432

### ad kökü — Matematik ve dil

İsim soylu bir sözcüğün yapım ve çekim ekleri çıkarıldıktan sonra kalan, anlamlı ve daha küçük birimlere ayrılamayan kökü.

**Öğrenme amacı:** “ad kökü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu ekle türetilen eylemler ad kökünün bahsettiği durumun bir süreç içerisinde gerçekleşmekte olduğunu ifade etmektedir (Güneş, 2016, s. 252).

Ayşe Nur Akgün, Mustafa Levent Yener — Karahanlı Türkçesinde Somut Adlardan Soyut Eylemler Türeten Ekler — 2023 · Derlem cümlesi 373249236

### ad tamlaması — Matematik ve dil

En az iki adın sahiplik, tür veya benzeri bir ilişkiyle birbirini tamamladığı söz öbeği.

**Öğrenme amacı:** “ad tamlaması”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Belirtili ad tamlaması, iki öğeden oluşmaktadır.

Eker_Çağdaş_Türk_Dili.temiz.txt · Derlem cümlesi 105130546

### aerobik — Spor

Kol ve bacak hareketlerinin müzik ritmine göre birbirini izleyen diziler hâlinde yapıldığı, dayanıklılık ve hareket uyumunu geliştirmeye yönelik jimnastik türü.

**Öğrenme amacı:** “aerobik” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Kayıtların 29 Ocak'ta başlayacağı spor okullarında yoga, pilates, aerobik, su cimnastiği ve buz pateni de yer alıyor.

İlkbahar dönemi spor okulları başlıyor · Derlem cümlesi 399937449

[Kaynak](https://futbolsayfasi.net/badminton/ilkbahar-donemi-spor-okullari-basliyor.html)

### aerobik solunum — Doğa ve çevre

Organik maddelerden ATP üretilirken elektron taşıma zincirinde son elektron alıcısı olarak moleküler oksijenin kullanıldığı hücresel solunum.

**Öğrenme amacı:** “aerobik solunum”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aerobik solunum ile birlikte fermantasyon, moleküllerden enerji elde etmek için kullanılan bir yöntemdir.

Fermantasyon Nedir? Fermante Olmuş Yiyecekler, İnsansı Evrimine Nasıl Yön Verdi? · Derlem cümlesi 371120312

[Kaynak](https://evrimagaci.org/fermantasyon-nedir-fermante-olmus-yiyecekler-insansi-evrimine-nasil-yon-verdi-9197)

### aerodinamik — Doğa ve çevre

Hava ile bir cismin birbirine göre hareketi sırasında oluşan akış ve kuvvet ilişkilerine ait.

**Öğrenme amacı:** “aerodinamik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sonuç olarak uçak ağırlığı düşerken aerodinamik verimlilik de artıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108959955

### afacan — Toplum ve günlük yaşam

Yaramazlığı kızgınlıktan çok sevecenlik uyandıran, hareketli ve ele avuca sığmaz kişi için kullanılan.

**Öğrenme amacı:** “afacan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu da az afacan değildi.

Kazım Karabekir — Hayatım · Derlem cümlesi 115226721

### afacanlaşmak — Dil ve anlatım

Davranışında ya da yüz ifadesinde afacanlık, muziplik ve ele avuca sığmazlık belirginleşmek.

**Öğrenme amacı:** “afacanlaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> sakalsız ve bıyıksız yüzü afacanlaşıyordu.

Yevgeni Zamyatin Taşkın İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 189146532

### aferin — Toplum ve günlük yaşam

Bir davranış veya başarı karşısında takdir ve onay bildiren ünlem.

**Öğrenme amacı:** “aferin”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Doğru yanıtı alınca Noteriçe de bu işten artık kurtulduğu için sevinerek, " Aferin, bildiniz " demişti.

Selçuk Altun — Yalnızlık Gittiğin Yoldan Gelir · Derlem cümlesi 116941295

### afet — Doğa ve çevre

Doğa olayları veya insan kaynaklı olayların geniş ölçekte kayba yol açarak bir toplumun günlük yaşamını ve işleyişini ciddi biçimde aksattığı durum.

**Öğrenme amacı:** “afet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Olası bir afet sonrasında meydana gelebilecek altyapı hasarlarına ekiplerimiz müdahale edecek.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108953737

### afet istasyonu — Eğitim ve toplum

Afet sonrasında ilk yardım ve temel gereçlere hızlı erişim için mahallelerde kurulan donanımlı depolama noktası.

**Öğrenme amacı:** “afet istasyonu” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> 42 adet Mahalle Afet İstasyonu kurduk.

''Sadece günü değil, geleceği planlıyoruz” · Derlem cümlesi 399107216

[Kaynak](https://www.karar.com/sehir-haberleri/sadece-gunu-degil-gelecegi-planliyoruz-2017197)

### affetmek — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin yanlışını kendisine karşı sürekli bir kınama veya öfke nedeni saymaktan vazgeçmek.

**Öğrenme amacı:** “affetmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir tarafı onu affetmek ve her şeyi geçmişte bırakmak istiyordu ama bunu yapamazdı.

Robert Ludlum — Hades Dehşeti · Derlem cümlesi 132935946

### afgan — Toplum ve günlük yaşam

Afganistan halkına mensup ya da aile kökeni Afganistan'a uzanan kimse.

**Öğrenme amacı:** “afgan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> RSF verilerine göre son beş yılda 677 Afgan gazeteci kuruluşun desteğiyle ülkeden ayrıldı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 111944515

### afiş — Dil ve anlatım

Bir iletiyi kamusal görünürlük içinde duyurmak amacıyla yazı ve görsel ögeleri birlikte düzenleyen basılı ya da dijital tasarım.

**Öğrenme amacı:** “afiş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Afiş tasarımında etkin olan diğer bir faktör tipografidir.

Özgür — Grafik Tasarım Üzerine Güncel Okumalar · Derlem cümlesi 186722619

### afişe — Dil ve anlatım

Özellikle gizli veya özel tutulmak istenen bir durumun duyurulmasıyla herkesçe bilinir hâle gelmiş.

**Öğrenme amacı:** “afişe”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ancak Sarene tüm aristokrasinin önünde afişe olmuştu.

Brandon Sanderson — Elantis · Derlem cümlesi 112446243

### afiyet — Toplum ve günlük yaşam

Bedensel esenlik içinde bulunmayı anlatan, özellikle iyi dileklerde kullanılan sözcük.

**Öğrenme amacı:** “afiyet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tan, vatan uğruna hayatını kaybeden tüm şehitleri rahmet ve minnetle andıklarını, gazilere ise sağlık ve afiyet dilediklerini ifade etti.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 110331781

### aforoz — Dil ve anlatım

Bir kişiyi ait olduğu topluluktan dışlama; bu kullanım dinî bir yaptırım adından mecazlaşmıştır.

**Öğrenme amacı:** “aforoz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sülalede bir hata yapan aforoz edilirdi.

Bildigin Gibi Degil (90'larda G — Rojin Canan Akin, Funda Danisma · Derlem cümlesi 144831836

### afra tafra — Dil ve anlatım

Kendini üstün göstermeye yönelik, başkalarını küçümseyen gösterişli tavırlar.

**Öğrenme amacı:** “afra tafra”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ne amansız, ne anlamsız bu afra tafra!

Cevat Çapan Şiir Atlası 5 Kavram Yayınları · Derlem cümlesi 199622950

### afrikalı — Toplum ve günlük yaşam

Afrika kıtasıyla doğum, köken veya yerleşim bakımından bağı bulunan kişiyi belirten ad.

**Öğrenme amacı:** “afrikalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Xinhua Haber Ajansı Afrika Bölge Bürosu, Nairobi'de düzenlediği medya eğitim oturumunda Afrikalı gazetecilere yapay zeka destekli habercilik ve görsel hikaye anlatımı konularında eğitim verdi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109140362

### afrika menekşesi — Doğa ve çevre

Yaprakları tabanda rozet oluşturan, tüylü ve etli yapraklı, farklı renklerde çiçek açan çok yıllık süs bitkisi; Streptocarpus ionanthus.

**Öğrenme amacı:** “afrika menekşesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir saksıdaki Afrika menekşesini yolan bir kadın gibi.

Stephen King — Çılgınlığın Ötesi · Derlem cümlesi 109912196

### afşar — Toplum ve günlük yaşam

Oğuzların geleneksel yirmi dört boyu arasında sayılan, Anadolu ve İran gibi bölgelerde yerleşmiş kolları bulunan Türk boyu; Avşar.

**Öğrenme amacı:** “afşar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Meselâ, Alâiye'nin fethinden sonra bölgeyi yeniden imar ettirmesinin yanısıra 1225 yılında Kilikya Ermeni Krallığı üzerine düzenlenen seferin ardından fethedilen Ermenek Bölgesi'ne Oğuzların Afşar Boyu'na mensup olan Karamanoğulları ile Salur Türkmenlerini yerleştirilmiştir.

Komisyon — Türkler Cilt 06 Ortaçağ · Derlem cümlesi 113905726

### aft — Doğa ve çevre

Ağız içini örten dokuda oluşan, çevresi çoğunlukla kızarık, yüzeysel ve ağrılı küçük ülser.

**Öğrenme amacı:** “aft”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Günlerce süren yanma ve hassasiyet hissi nedeniyle yaşam kalitesini düşüren aftlar, oldukça yaygın bir sorun.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109072630

### afyon — Doğa ve çevre

Haşhaş kapsülünün özsuyundan elde edilen, morfin gibi alkaloitler içeren ve bağımlılık oluşturabilen madde.

**Öğrenme amacı:** “afyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İran, 19'uncu yüzyılda Avrupa'dan mal ithal etmek amacıyla, dövize olan ihtiyacını gidermek için afyon satmaya başlamıştı.

Soner Yalçın — Behçet Cantürk'ün Anıları · Derlem cümlesi 132337975

### afyonkeş — Dil ve anlatım

Afyon kullanma alışkanlığı bulunan kişi için eski metinlerde kullanılan, küçümseyici olabilen söz.

**Öğrenme amacı:** “afyonkeş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Afyonunu bulamayan bir afyonkeşe dönmüştü.

Suat Derviş Çılgın Gibi İthaki Yayınları · Derlem cümlesi 222274961

### afyonlamak — Dil ve anlatım

Bir topluluğun olan biteni sorgulamasını engelleyecek biçimde onu oyalamak veya düşünsel olarak uyuşturmak.

**Öğrenme amacı:** “afyonlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ortaçağ pratiğinde de görmekteyiz ki, ruhban sınıfı; kitleleri afyonlamak sureti ile sömürmekte idi.

Eren Erdem — Nurjuvazi · Derlem cümlesi 142413805

### afyonlu — Dil ve anlatım

İçeriğine, haşhaştan elde edilen ve uyuşturucu etkisi olan afyon katılmış olan.

**Öğrenme amacı:** “afyonlu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hekimin verdiği afyonlu şurup etkisini hemen gösterdi ve Kalın Musa derin bir uykuya daldı.

İhsan Oktay Anar — Suskunlar · Derlem cümlesi 110326426

### ag — Doğa bilimleri

Atom numarası 47 olan gümüşü kimyasal gösterimlerde belirten simge; ilk harfi büyük, ikinci harfi küçük yazılır: Ag.

**Öğrenme amacı:** Kimyasal simgeyi element adıyla eşleştirmek ve büyük-küçük harflerin önemini açıklamak.

> Örneklerin renk bileşimlerini başta mangan (Mn), bakır (Cu) ve demir (Fe) olmak üzere gümüş (Ag), kalay (Sn), antimon (Sb), titanyum (Ti), vanadyum (V), neobyum (Nb), molibden (Mo) ve kurşun (Pb) oluşturmaktadır (Tablo 10a).

Ali Akın Akyol, Yusuf Kağan Kadıoğlu, Negin Derakhshan Houreh — Afyon Ulu Cami Arkeometrik Analizleri — 2022 · Derlem cümlesi 401906690

### aglütinin — Doğa ve çevre

Alyuvar veya bakteri gibi hücrelerin yüzeyindeki belirli antijenlere bağlanarak bu hücrelerin kümelenmesine yol açan antikor.

**Öğrenme amacı:** “aglütinin”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Serumda soğuk aglütinin titresi son derece yüksektir.

Abaoğlu_ve_Aliksanyan_Semptomdan_Teşhise_2_.temiz.txt · Derlem cümlesi 107770776

### agora — Dil ve anlatım

Eski Yunan kentlerinde halkın toplandığı, alışveriş ve kamusal işlerin yürütüldüğü ortak alan.

**Öğrenme amacı:** “agora”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sütunlu cadde boyunca ilerlediler, efendisi atını agoraya döndürdü.

M. Sadık Aslankara — Sığınak · Derlem cümlesi 136531454

### agorafobi — Doğa ve çevre

Kişinin ayrılmayı veya yardım bulmayı güç göreceği ortamlarla karşılaşınca yoğun korku ve kaçınma yaşadığı kaygı bozukluğu.

**Öğrenme amacı:** “agorafobi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama bende agorafobi yok.

Isaac Asimov — Vakıf #6 Vakıf Kurulurken (İmparatorluk Kurulurken) · Derlem cümlesi 139445186

### agraf — Dil ve anlatım

Giyside iki parçayı birbirine tutturmaya yarayan küçük kanca ve karşılığından oluşan bağlama aracı.

**Öğrenme amacı:** “agraf”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Son çareyi agraf takmakta buldular.

Yaşar Ayaşlı - Adressiz Sorgular.temiz.txt · Derlem cümlesi 102012046

### agrandisör — Araştırma ve düşünme

Fotoğraf negatifindeki görüntüyü ışığa duyarlı kâğıda büyüterek yansıtan karanlık oda aracı.

**Öğrenme amacı:** “agrandisör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Agrandisör karanlıkodaki en önemli araçtır.

sayi — 0407 · Derlem cümlesi 168234140

### agresif — Toplum ve günlük yaşam

Sporda rakip üzerinde baskı kurmaya ve hücumu öne çıkarmaya dayanan.

**Öğrenme amacı:** “agresif”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Agresif bir oyun stili olan Cobb, kimilerince tüm zamanların en mükemmel oyuncusu olarak görülmektedir.

David S. Kidder, Noah D. Oppenheim — Entelektüelin Kutsal Kitabı Modern Kültür · Derlem cümlesi 143032539

### ağ — Araştırma ve düşünme

Birbirine bağlı kişi, grup veya birimlerin oluşturduğu ilişkiler bütünü.

**Öğrenme amacı:** “ağ”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gruplar ağı karmakarışık biçimde örülüdür.

Immanuel Wallerstein — Liberalizmden Sonra · Derlem cümlesi 123704995

### ağ — Toplum ve günlük yaşam

İki bacaklı giysilerde ön ve arka parçaların bacak arasında birleştiği; kesimi ve genişliği hareket rahatlığını etkileyen bölüm.

**Öğrenme amacı:** Ağ kesimi ile giysinin hareket rahatlığı arasındaki ilişkiyi açıklamak.

> Artık ağı dikiş tutmayan pantolonumun yerine yenisi alınacak diye seviniyorum.

Adnan Binyazar - Masalını Yitiren Dev.temiz.txt · Derlem cümlesi 3402596

### ağa — Toplum ve günlük yaşam

Osmanlı döneminde bazı askerî birlik veya kuruluşların başındaki kişiye verilen resmî unvan.

**Öğrenme amacı:** “ağa”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu tahriklere daha fazla dayanamayan Siyavuş Paşa, yeniçeri ve sipahi ağalarını azletti.

Ahmet Önal - Osmanlı İmparatorluğu'nda Askeri İsyanlar ve Darbeler.temiz.txt · Derlem cümlesi 5791323

### ağabey — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin kardeşlik ilişkisi içinde kendisinden yaşça büyük olan erkek kardeşi.

**Öğrenme amacı:** “ağabey”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Babam ve ağabeyimse, istasyonun hemen yanındaki ambardaydı.

Hakan Günday — Ziyan · Derlem cümlesi 141260047

### ağaç — Doğa ve çevre

Çok yıllık, odunsu gövdesi belirgin biçimde yükselip dallanarak taç oluşturan bitki yaşam biçimi.

**Öğrenme amacı:** Bitkinin büyüme biçimi ile tür adını ayırmak.

> İçeriye girmeden önce, babasıyla ilkbahar güneşinde, bir kiraz ağacının altında durmuşlardı.

A. S. Byatt - Oyun.temiz.txt · Derlem cümlesi 3326768

### ağaçkakan — Doğa ve çevre

Ağaç gövdelerine tutunup güçlü gagasıyla odunu delebilen, çoğunlukla böceklerle beslenen kuşların ortak adı.

**Öğrenme amacı:** “ağaçkakan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Uzaklarda bir yerde bir ağaçkakan tıkırdıyordu.

Golge Yukseliyor - Robert Jordan.temiz.txt · Derlem cümlesi 101162984

### ağaçlandırmak — Doğa ve çevre

Belirli bir alanın ağaç örtüsünü oluşturmak veya artırmak üzere ağaç yetiştirme çalışması yürütmek.

**Öğrenme amacı:** Arazi kullanımını bitki örtüsüyle ilişkilendirmek.

> Dayanamadık, duvarın dışını da ağaçlandırdık.

Sevan Nişanyan — Aslanlı Yol · Derlem cümlesi 121203556

### ağaçlık — Doğa ve çevre

Ağaçların topluca yetişerek bitki örtüsünde belirgin bir yer tuttuğu alan.

**Öğrenme amacı:** “ağaçlık” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Hope Valley'deki ormangülü ağaçlıklarında yürüyüşe çıkıyorlardı.

Jhumpa Lahiri Saçında Gün Işığı Domingo Yayınları · Derlem cümlesi 237546419

### ağaç çileği — Doğa ve çevre

Rubus idaeus bitkisinin toplu meyvesi için kullanılan ad; küçük, etli meyveciklerin bir araya gelmesiyle oluşur.

**Öğrenme amacı:** “ağaç çileği”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Ossip, sana ağaç çileği aldım, seversin ağaç çileğini...

İlya Ehrenburg — Fırtına II · Derlem cümlesi 145927900

### ağaç kaplama — Toplum ve günlük yaşam

Bir taşıyıcı yüzeye ahşap görünüm veya özellik kazandırmak için uygulanan ağaç malzemeden örtü tabakası.

**Öğrenme amacı:** “ağaç kaplama”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Elinden kurtulan bardak uzun geniş bir yay çizerek aptalca bir tangırtıyla ağaç kaplamaya çarptı.

Sylvia Plath — Sırça Fanus · Derlem cümlesi 109495394

### ağaç oyma — Dil ve anlatım

Ahşap kalıpta basılmayacak alanların oyulduğu, yüksekte bırakılan görüntünün mürekkeplenerek kâğıda aktarıldığı yüksek baskı tekniği.

**Öğrenme amacı:** “ağaç oyma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ağaç oyma baskı olarak adlandırılmış olmasına rağmen gerçekte bu teknikte, görüntü, etrafındaki boş alanların oyulmasıyla bir kabartma gibi yüzeyde belirginleşmektedir.

Melda Öncü — Baskı Teknolojisindeki Gelişmelerin Resimli Çocuk Kitaplarının Gelişimine Etkisi — 2008 · Derlem cümlesi 363550607

### ağaç parkı — Doğa bilimleri

Çeşitli ağaç ve odunsu bitki türlerinin bilimsel inceleme, koruma ve eğitim amacıyla bir arada yetiştirildiği alan; arboretum.

**Öğrenme amacı:** “ağaç parkı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Açılışta sohbet ettiğimiz Leven Köstem, Müze'nin 20 bin metre kare toplam alan içerisinde 5 bin 650 metrekare alana sahip olduğunu, Müze bahçesinin peyzajı bir arberatum (ağaç parkı) mantığı çerçevesinde yapıldığını, bölgede ve yerel toprakta yetiştirilebilen tüm ağaç türleri ile 500'e yakın ağaç diktiklerini anlattı.

Köstem Zeytinyağı Müzesi, Anadolu zeytinciliğini yansıtıyor · Derlem cümlesi 382046350

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/kostem-zeytinyagi-muzesi-anadolu-zeytinciligini-yansitiyor/391594)

### ağalanmak — Toplum ve günlük yaşam

Üstünlük taslayıp çevresindekilere hükmetmeye çalışan, kibirli bir tutum takınmak.

**Öğrenme amacı:** “ağalanmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Yavaş yavaş üstüne bir kibir geliyor, kaşlarını çatarak dikilip ağalanıyordu.

Kemal Tahir-Yedicinar Yaylasi · Derlem cümlesi 138009311

### ağalık — Dil ve anlatım

Ağa olarak anılan kişinin toplumsal konumu, yetkisi veya bu konuma uygun görülen davranışları.

**Öğrenme amacı:** “ağalık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Böyle ağalık olur mu?

Talip Apaydın - Yarbükü.temiz.txt · Derlem cümlesi 103632549

### ağarık — Dil ve anlatım

Rengi açılmış, beyaza yaklaşmış.

**Öğrenme amacı:** “ağarık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gökyüzü, ağarık maviydi.

Tarık Dursun K. Karanfilli Hikâye Toplu Öyküler 1 YKY · Derlem cümlesi 200810887

### ağartı — Dil ve anlatım

Beyaza çalan hafif aydınlık veya açık renkli görünüm.

**Öğrenme amacı:** “ağartı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tan ağartısına doğru onu bunaltıyordu.

Thomas Bernhard - Don.temiz.txt · Derlem cümlesi 103310523

### ağartmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir nesnenin rengini çeşitli işlemlerle beyaza yaklaştırmak veya beyaza dönüştürmek.

**Öğrenme amacı:** “ağartmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anamın; yıkayıp ağarttığı çamaşırlarımı bohça yaptım.

Muzaffer �zg� - Z�kk�m�n K�k�.temiz.txt · Derlem cümlesi 100700557

### ağa kapısı — Toplum ve günlük yaşam

Yeniçeri ağasının oturduğu ve ocakla ilgili idari işlerin yürütüldüğü resmî makam ve yapı topluluğu.

**Öğrenme amacı:** “ağa kapısı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Serasker Ağa Hüseyin Paşa birkaç gün Süleymaniye Camii avlusunda görev yaptıktan sonra Ağa Kapısı'na taşındı.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 36 (Sakal) · Derlem cümlesi 143331378

### ağbenek — Doğa ve çevre

Pyrenophora teres mantarının arpada yol açtığı; yapraklarda ağsı veya benekli lekelerle belirip fotosentezi ve ürün verimini azaltabilen hastalık.

**Öğrenme amacı:** “ağbenek” sözünün bu anlamını örnekteki ağbenek kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Literatürde de ağbenek hastalığının arpa üretiminde önemli zararlara neden olduğu belirtilmiştir.

Eray Damgacı — Investigations on the prevalence of barley net blotch ( Pyrenophora teres Drechs.) the yield losses caused by disease and the relationships between disease and yield components — 2014 · Derlem cümlesi 362942479

### ağda — Toplum ve günlük yaşam

Şeker çözeltisi ya da pekmezin yoğunlaştırılmasıyla hazırlanan, kıvamlı ve yapışkan macun; bazı türleri tüy almada da kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “ağda”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sabah erkenden, tuzlanmış çağla yeşili evin alt katında toplanıp, dibi kararmış küçük tavalarını ocağa yerleştirmiş; ağdanın baygın kokusunu içlerine çekerken, kıvamı tutsun diye bol bol dedikodu yapmışlardı.

Elif Şafak — Mahrem · Derlem cümlesi 131253184

### ağdalanmak — Doğa ve çevre

Kıvamı yoğunlaşıp akışı yavaşlayarak yapışkan bir özellik kazanmak.

**Öğrenme amacı:** “ağdalanmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ağdalanmış şekerle karıştırıp, kare kare keserek sattığı susamla karnını doyurmaya çalışırdı.

Elif Şafak — Pinhan · Derlem cümlesi 131244403

### ağdalı — Dil ve anlatım

Çok sayıda alışılmadık sözcük ve karmaşık kuruluş içerdiği için anlaşılması güçleşen anlatım.

**Öğrenme amacı:** “ağdalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Formun halk edebiyatı içinde genellikle ağdalı olan dili, hece vezninin kullanıldığı söyleyişlerde bile Arapça-Farsça kelime ve tamlamalarla dolu olabilir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 09 (Dârüsaâde) · Derlem cümlesi 143990467

### ağdırmak — Dil ve anlatım

Ağırlık etkisiyle dengesi bozulup bir yana veya aşağıya doğru eğilmek; daha çok eski ve edebî metinlerde kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “ağdırmak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Onların ağırlıklarından yeryüzü ağdıracak sandım!

M. Asım Köksal — Hazreti Muhammed (S.A.V) ve İslamiyet - İslam Tarihi 3-4 · Derlem cümlesi 136610613

### ağıl — Doğa ve çevre

Küçükbaş hayvanları barındırmak veya topluca tutmak için sınırlandırılmış alan ya da barınak.

**Öğrenme amacı:** “ağıl”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ağılın arkasında, ağıla açılan yüksek bir samanlık vardı.

Thomas Harris - Hannibal Lecter #3 - Hannibal.temiz.txt · Derlem cümlesi 103261377

### ağılamak — Dil ve anlatım

Zehir vermek veya zehirleyici etkiye uğratmak anlamında kullanılan eski söz.

**Öğrenme amacı:** “ağılamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tek yol " Müstebit"i ağılamaktır.

Hikmet Kıvılcımlı — Osmanlı Tarihinin Maddesi -1 · Derlem cümlesi 123742122

### ağıllanmak — Dil ve edebiyat

Çevresi halka biçiminde sarılmak; halelenmek.

**Öğrenme amacı:** “ağıllanmak” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> İşte kuşatılmış bir oba ve ağıllanmış bir gölet.

Hüseyin Ferhad Ve Yürüdük Gecenin Ateşleri İçinden Varlık Yayınları · Derlem cümlesi 339557397

### ağır — Doğa ve çevre

Kütlesi veya bulunduğu koşullardaki ağırlığı nedeniyle taşınması belirgin kuvvet gerektiren.

**Öğrenme amacı:** “ağır”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kitaplar ağırdı, elinizde zor tutuyordunuz.

Thomas Mann - Büyülü Dağ.temiz.txt · Derlem cümlesi 103218091

### ağırca — Dil ve anlatım

Hareketin hızının görece düşük olduğunu belirterek, yavaş biçimde.

**Öğrenme amacı:** “ağırca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Filito gözlerini kırptı ağırca.

Ahmet Say Bingöl Hikayeleri Karacan Yayınları · Derlem cümlesi 268686453

### ağırcanlı — Dil ve anlatım

İş yaparken veya tepki verirken yavaş ve ağır davranan.

**Öğrenme amacı:** “ağırcanlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Güçlü ve ağırcanlı birisiydi.

Thomas Mann Yusuf ve Kardeşleri Cilt IV Doyuran Yusuf Hece Yayınları · Derlem cümlesi 243940768

### ağırkanlı — Dil ve anlatım

Tepki ve hareketlerinde yavaş, kolay harekete geçmeyen bir mizaca sahip.

**Öğrenme amacı:** “ağırkanlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ana onu ağırkanlı, hantal biri olarak bilirdi.

Maksim Gorki — Ana (Evrensel Basım) · Derlem cümlesi 136429781

### ağırlamak — Toplum ve günlük yaşam

Konuk olarak gelen kişiye ilgi, yer ve ikram sağlayarak ev sahipliği yapmak.

**Öğrenme amacı:** “ağırlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tâcülmülûk, gelenleri ağırlamak için ayağa kalkmış, ihtiyarı minderin üzerine oturtmuş.

N. Ahmet Özalp — Binbir Gece Masalları · Derlem cümlesi 112927524

### ağırlıklı — Dil ve anlatım

İçeriğinde veya yapısında belirli bir ögenin nicelik ya da önem bakımından baskın olduğu.

**Öğrenme amacı:** “ağırlıklı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İki takım da kırmızı ağırlıklı formalarla sahaya gelmişti.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108927874

### ağırlık merkezi — Araştırma ve düşünme

Bir etkinlik, düşünce veya yapının diğer bölümlerini çevresinde topladığı başlıca odak noktası.

**Öğrenme amacı:** “ağırlık merkezi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adler ruhbilimi, hayat tarzı kavramını kendine ağırlık merkezi olarak seçmiştir...

Alfred Adler - Psikolojik Aktivite.temiz.txt · Derlem cümlesi 100453367

### ağırşak — Dil ve anlatım

İplik eğirirken iğin düzenli dönmesini sağlayan, ortası delik ağırlık parçası.

**Öğrenme amacı:** “ağırşak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yün ağırşak takılan iğ ile ince bir şekilde eğrilmektedir.

Mesut Erdem Çöloğlu — 2. ULUSLARARASI SANAT VE EDEBİYAT KONGRESİ · Derlem cümlesi 359465636

### ağırtop — Toplum ve günlük yaşam

Bulunduğu çevrede nüfuzu, tanınmışlığı veya kararlar üzerindeki etkisiyle öne çıkan kişi.

**Öğrenme amacı:** “ağırtop” sözünün bu anlamını örnekteki ağırtopları kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> 1945 yılının Aralık ayında, derginin gelenekseli olan " Speaking of Pictures " köşesinde, Truman kabinesinin ağırtopları tanıtılır.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 288147805

### ağır ağır — Dil ve anlatım

Eylemin ilerleme hızının düşük olduğunu belirten, yavaşlık vurgulu ikileme.

**Öğrenme amacı:** “ağır ağır”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pencerenin önüne oturup ağır ağır içtim kahvemi, yağmurda evimde olmanın keyfini çıkararak.

Celil Oker — Bin Lotluk Ceset · Derlem cümlesi 144487893

### ağır aksak — Dil ve anlatım

Hareketin veya sürecin düşük hızla ve kesintili bir düzenle sürdüğünü belirten ikileme.

**Öğrenme amacı:** “ağır aksak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dinlene dinlene cipe kadar ağır aksak yürüdüler.

Michael Ondaatje İngiliz Casus Can Yayınları · Derlem cümlesi 238257236

### ağır hapis cezası — Toplum ve günlük yaşam

Eski ceza hukuku düzenlemelerinde hapisten ayrı bir yaptırım olarak öngörülen, özgürlüğü daha ağır koşullarla sınırlayan hapis cezası.

**Öğrenme amacı:** “ağır hapis cezası” sözünün bu anlamını örnekteki ağır hapis cezası kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Saint Joseph Adası'nda çekecekleri ağır hapis cezası, sonra da hayat boyu Salut Adaları'na sürgün, işte kaçmakla elde ettikleri şey.

Kelebek - Henri Charriere.temiz.txt · Derlem cümlesi 100924394

### ağır hasta — Toplum ve günlük yaşam

Hastalığı genel durumunu önemli ölçüde bozmuş ve ciddi sağlık riski taşıyan kimse.

**Öğrenme amacı:** “ağır hasta” sözünün bu anlamını örnekteki ağır hasta kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Kutsal yağlama, Roma Katolik kilisesine göre, ağır hasta olan birinin bir rahip tarafından, kutsanmış yağla yağlanarak kutsanmasıdır.

Zeki Tez - İlaç ve Parfümün Sihirli Dünyası.temiz.txt · Derlem cümlesi 101743831

### ağır hastalık — Toplum ve günlük yaşam

Sağlık durumunu ciddi ölçüde kötüleştiren, önemli işlev kaybına veya yaşamsal tehlikeye yol açabilen hastalık.

**Öğrenme amacı:** “ağır hastalık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> 1964'te emekliye ayrıldı; ancak 1957'de başına getirildiği Harvard Üniversitesi'ne bağlı Center for Middle Eastern Studies'in müdürlüğünü ölümünden önceki ağır hastalık günlerine kadar sürdürdü.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 14 (Gelibolu) · Derlem cümlesi 143837614

### ağır hidrojen — Doğa ve çevre

Çekirdeği bir proton ve bir nötrondan oluşan, D veya ²H ile gösterilen kararlı hidrojen izotopu; döteryum.

**Öğrenme amacı:** “ağır hidrojen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sıcak büyük patlama modelinden proton ve nötronların yaklaşık dörtte birinin, helyum çekirdeği ve az miktarda ağır hidrojen ile başka elementlere dönüşmüş olacağı hesaplanabilir.

Zamanin Kisa Tarihi - Stephen William Hawking.temiz.txt · Derlem cümlesi 100188653

### ağır iş — Toplum ve günlük yaşam

Yüksek bedensel güç, zaman ya da dayanıklılık gerektiren uğraş.

**Öğrenme amacı:** “ağır iş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yükselmeye azimli bu adam, fakir olduğu halde, ağır işleri Marian'ın sırtından alacak bir hizmetçi tutmuştu.

Jack London — Martin Eden · Derlem cümlesi 123388933

### ağır kayıp — Toplum ve günlük yaşam

Savaş veya afet gibi olaylarda çok sayıda insanın yaşamını yitirmesi ya da büyük miktarda malın yok olması.

**Öğrenme amacı:** “ağır kayıp”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Savaşın ön saflarında elinde kılıcıyla bizzat savaşan Baltaoğlu ağır kayıplar vermesine rağmen asla vazgeçmiyor, şehit düşen askerlerini yenileriyle takviye ediyor, saldırıya bir an bile ara vermiyordu.

Ahmet Ümit - Sultanı Öldürmek.temiz.txt · Derlem cümlesi 3482737

### ağır makineli — Toplum ve günlük yaşam

Tüfek ya da top biçiminde olan, bir destek üzerinde kullanılan ve sürekli ateş gücü sağlayan ağır otomatik silah.

**Öğrenme amacı:** “ağır makineli” sözünün bu anlamını örnekteki ağır makineli kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Tuğlayla Örülmüş ve dar yarıklar bırakılmış pencerelerin önünde bir ağır makineli tüfek duruyordu.

Vasili Grossman - Yasam ve Yazgi I.temiz.txt · Derlem cümlesi 102599713

### ağır para cezası — Eğitim ve toplum

Eski Türk ceza hukukunda cürümler karşılığında hükmedilen para cezası türü; 2005'teki ceza hukuku değişiklikleriyle adli para cezasına dönüştürülmüş tarihî terim.

**Öğrenme amacı:** “ağır para cezası” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> O dönemde özel yasalarda tüzel kişiler hakkında cürüm karşılığı olan ağır para cezası yaptırımının öngörüldüğü hükümler bulunduğu gibi; 2000'li yıllarda 765 sayılı Türk Ceza Kanunu bakımından da yasakoyucu tüzel kişilerin suç faili olarak cezalandırılması eğilimini açıkça ortaya koymuştu.

Nur Centel — Ceza hukukunda tüzel kişilerin sorumluluğu -şirketler hakkında yaptırım uygulanması- — 2016 · Derlem cümlesi 401975867

### ağır sanayi — Araştırma ve düşünme

Genellikle yüksek sermaye, büyük tesisler ve yoğun enerji kullanımı gerektiren; metal, makine ve benzeri temel sanayi ürünlerini üreten sanayi kollarının bütünü.

**Öğrenme amacı:** “ağır sanayi” sözünün bu anlamını örnekteki ağır sanayiden kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> E. H. Norman'ın ortaya koyduğu gibi, Japonya sanayileşen diğer ülkelerin yapısal gelişimini (Almanya kısmen dışındadır) tersinden izliyordu - ağır sanayiden hafife, askerîden tüketim mallarına.

Douglas Down — Kapitalizm ve Kapitallizmin İktisadı · Derlem cümlesi 142830018

### ağır sıklet — Toplum ve günlük yaşam

Sporcuların vücut ağırlıklarına göre ayrıldığı bazı dallarda, sınırları ilgili yarışma kurallarıyla belirlenen yüksek ağırlık kategorisi.

**Öğrenme amacı:** “ağır sıklet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> O incecik zarif kızdan sadece tanıdık bir tebessüm; yakışıklı genç çocuktan ise ringlere veda etmiş bir ağır sıklet boksörü görüntüsü kalmış geriye...

Can Dündar — Büyülü Fener · Derlem cümlesi 144629667

### ağır söz — Toplum ve günlük yaşam

Muhatabını derinden inciten, küçülten ya da hakaret niteliği taşıyan ifade.

**Öğrenme amacı:** “ağır söz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ne kadar sinirli olursanız olun, ağır sözler ve onur kırıcı laflar kullanmamalısınız.

Yaşar Ateşoğlu - Doğru Bildiğimiz Yanlışlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 102023692

### ağır su — Doğa ve çevre

Hidrojen atomlarının yerinde döteryum bulunan, D₂O formüllü su; bazı nükleer reaktörlerde nötronların yavaşlatılmasında kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “ağır su”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İsrail, saldırılarının başladığı ilk günlerde Natanz ve Fordo'yu bugün de Arak Ağır Su Tesisi'ni vurdu.

Rusya savaşta tavrını sertleştiriyor! İsrail ve ABD'ye ciddi uyarı · Derlem cümlesi 386816377

[Kaynak](https://www.yenialanya.com/rusya-savasta-tavrini-sertlestiriyor-israil-ve-abdye-ciddi-uyari)

### ağır uyku — Toplum ve günlük yaşam

Uyanmanın güç olduğu, kişinin çevresindeki uyaranlara tepkisinin azaldığı derin uyku durumu.

**Öğrenme amacı:** “ağır uyku”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sam Chang, ağır uykusundan yaklaşık yarım saat önce uyanmıştı ve ağzı kupkuru, zihni bulanıktı.

Jeffery Deaver — Taş Maymun · Derlem cümlesi 112672196

### ağır yaralı — Toplum ve günlük yaşam

Geçirdiği yaralanma nedeniyle beden işlevleri önemli ölçüde zarar görmüş veya yaşamı tehlikeye girmiş kimse.

**Öğrenme amacı:** “ağır yaralı” sözünün bu anlamını örnekteki ağır yaralı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Tanrıların Alfabesi'nde Zeron, ağır yaralı arkadaşı Olmen'i odasında ziyaret eder.

Nuran Özlük — Türk Edebiyatında Fantastik Roman · Derlem cümlesi 114597976

### ağıt — Dil ve anlatım

Ölüm ve kayıp karşısındaki acıyı dile getiren, sözlü kültürde belirli söyleyiş ve ezgi özellikleri taşıyabilen ürün.

**Öğrenme amacı:** “ağıt”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu ağıt, akraba kadınları tarafından Yusuf Ağa için yakılmıştır.

Yaşar Kemal — Ağıtlar · Derlem cümlesi 115025893

### ağız — Doğa ve çevre

Yüzde dudaklarla dışarı açılan; besin alma, çiğneme ve konuşma işlevlerine katılan boşluk.

**Öğrenme amacı:** “ağız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yemek yemeği bıraktım, bıçağı ve çatalı yerine koydum, ağzımdaki lokmayı aceleyle yuttum.

Witold Gombrowicz - Bakakai.temiz.txt · Derlem cümlesi 102151291

### ağız — Doğa ve çevre

Memelilerde doğum çevresindeki ilk dönemde salgılanan, bağışıklıkla ilgili koruyucu maddeler bakımından zengin süt; kolostrum.

**Öğrenme amacı:** “ağız” sözünün bu anlamını örnekteki ağız sütü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Annenin ilk 4-5 günlük sütü olan ' ağız sütü'nün (Kolostrum) bebeğe verilmesi çok önemlidir.

Bebeğin en iyi aşısı anne sütü · Derlem cümlesi 350226791

[Kaynak](https://www.yenicaggazetesi.com/bebegin-en-iyi-asisi-anne-sutu-107944h.htm)

### ağızcıl — Matematik ve dil

Duyum, davranış veya işlevin ağız bölgesiyle ilişkili olduğunu belirten; psikoloji metinlerinde oral karşılığı kullanılan sıfat.

**Öğrenme amacı:** “ağızcıl” sözünün bu anlamını örnekteki ağızcıl kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Freud, ağızla duyulan hazza, ağızcıl cinsellik adını veriyor.

Rasim Bakırcıoğlu — Ansiklopedik Eğitim ve Psikoloji Sözlüğü · Derlem cümlesi 121493520

### ağızdan ağıza — Dil ve anlatım

Sözlü aktarım yoluyla, kişiden kişiye geçerek.

**Öğrenme amacı:** “ağızdan ağıza”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bütün hikâye anlatıcılarının beslendiği kaynak, ağızdan ağıza aktarılan deneyimdir.

Walter Benjamin - Son Bakışta Aşk.temiz.txt · Derlem cümlesi 102377704

### ağızsıl — Ses bilgisi

Ağızla ilgili; ses bilgisinde, söylenişte hava akımının burun boşluğu yerine ağız boşluğundan geçtiğini belirten.

**Öğrenme amacı:** “ağızsıl” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Eski Rusçada / ѫ / ve / ѧ / ünlülerinin varlığı, ünlülerin ağızsıl ve genizsil olarak ayrılmasına neden olurdu.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 268442858

### ağızsız — Dil ve anlatım

Sessiz ve itiraz etmeden duran kimseyi veya onun davranışını anlatan mecazlı niteleme.

**Öğrenme amacı:** “ağızsız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu dilsiz ağızsız varlığıma yirmi dakika sonra katlanamaz oldular.

Anna Seghers - Transit.temiz.txt · Derlem cümlesi 4835891

### ağız alışkanlığı — Dil ve anlatım

Sık kullanılan bir söz veya söyleyişin, bağlam özellikle gerektirmese de alışkanlıkla yeniden söylenmesi.

**Öğrenme amacı:** “ağız alışkanlığı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Baley az kalsın ağız alışkanlığıyla ' kubbeye doğru ' diyecekti.

Isaac Asimov — Robot #2 Güneşin Tanrıları · Derlem cümlesi 123605869

### ağız birliği — Toplum ve günlük yaşam

Birden çok kişinin bir konuda ortak açıklama yapmak üzere sözlerini birbirine uygun hâle getirmesi.

**Öğrenme amacı:** “ağız birliği”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dört bir yandan yaverler dörtnala gelmeye devam ediyor, ağız birliği etmiş gibi hep aynı şeyi söylüyorlardı.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100499784

### ağız dalaşı — Toplum ve günlük yaşam

Tarafların birbirine sözle saldırdığı, çekişmeli konuşma.

**Öğrenme amacı:** “ağız dalaşı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ağız dalaşına girmedim, iyi yaptım.

Suphi Varım — Kurgu Tarih · Derlem cümlesi 109632057

### ağız dolusu — Dil ve anlatım

Miktarı, bir ağzın alabileceği hacimle belirtilen.

**Öğrenme amacı:** “ağız dolusu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> aldığı ilk büyük yudumla bir öksürük krizine tutuldu ve ağız dolusu su çöl kumlarında ziyan oldu.

Clive Cussler — Oregon Dosyaları #4 - İskelet Sahili · Derlem cümlesi 144225629

### ağız dolusu — Dil ve anlatım

Birbiri ardınca veya şiddetle söylenerek yoğunluğu vurgulanan (küfür, hakaret).

**Öğrenme amacı:** “ağız dolusu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Gözlerimi ovuşturup ağız dolusu bir küfür salladım.

China Mieville — Şehir ve Şehir · Derlem cümlesi 144321169

### ağız kavgası — Toplum ve günlük yaşam

Tarafların birbirine sert veya kırıcı sözlerle karşı çıktığı sözlü çatışma.

**Öğrenme amacı:** “ağız kavgası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu hafta dokuzuncu doğum günüm vardı ve okulda hiç hoşlanmadığım elyazısı dersiyle, oyun sahasında sayı yapıp yapmamanın ağız kavgasıyla geçen uzun bir günün ardından güneş ışığının dolduğu mutfak ve annemin sevecen bakışları beni açık kollarla karşılıyordu.

Aimee Bender - Limonlu Pastanın Sıradışı Hüznü.temiz.txt · Derlem cümlesi 3411359

### ağız kokusu — Dil ve anlatım

Başkasını usandıran, ona katlanmayı güçleştiren söz, istek ve davranışları anlatan mecazlı söz.

**Öğrenme amacı:** “ağız kokusu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Oğlana devrediyorum, " dedi " bıktım ağız kokusu çekmekten.

Ayfer Tunç - Dünya Ağrısı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3785906

### ağız şakası — Dil ve anlatım

Davranış veya fiziksel temas yerine sözler aracılığıyla gerçekleştirilen şakalaşma.

**Öğrenme amacı:** “ağız şakası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İspanyollar birbirleriyle ağız şakasına giriştiler:

Abdullah Ziya Kozanoğlu - Türk Korsanları.temiz.txt · Derlem cümlesi 4264403

### ağız tadı — Toplum ve günlük yaşam

İlişkilerin ve işlerin yolunda gitmesinden doğan gönül rahatlığı ve hoşnutluk.

**Öğrenme amacı:** “ağız tadı” sözünün bu anlamını örnekteki ağız tadı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Beşiktaşlıların ağız tadı iyiden iyiye kaçacak.

Derbinin ibresi beraberliği gösteriyor · Derlem cümlesi 397977008

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/derbinin-ibresi-beraberligi-gosteriyor/6340)

### ağlamak — Toplum ve günlük yaşam

Duygusal ya da bedensel bir etkilenmeye gözyaşı ve kimi zaman sesle karşılık vermek.

**Öğrenme amacı:** “ağlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hıçkırıklarla ağlamamak için kendimi zor tutuyordum.

Diyanet — EBEDİ HAYATA UĞURLAMA ADABI · Derlem cümlesi 147901075

### ağlamaklı — Dil ve anlatım

Ses veya yüz ifadesiyle ağlamaya yakın bir duygulanımı belli eden.

**Öğrenme amacı:** “ağlamaklı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Öyleyse neden, diye ağlamaklı bir sesle ısrar ettim.

Nazan Bekiroğlu — Nun Masallari · Derlem cümlesi 135652490

### ağlamalı — Dil ve edebiyat

Görünüşü veya sesi ağlamayı, kederi ve sızlanmayı andıran.

**Öğrenme amacı:** Çeşmenin ağlıyormuş gibi anlatıldığı kişileştirmeyi fark etmek ve sıfatın anlamını açıklamak.

> Çeşmeler var ağlamalı.

Yüksel Topaloğlu — AHMET KUTSİ TECER VE ARİF NİHAT ASYA’NIN ŞİİRLERİNDE EDİRNE — 2007 · Derlem cümlesi 383175176

### ağlaşmak — Dil ve anlatım

Ortak bir duygusal durum içinde karşılıklı veya birlikte gözyaşı dökmek.

**Öğrenme amacı:** “ağlaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hürmüz'le Gül ağlaşarak veda ederler.

TDAY — BELLETEN 1959 · Derlem cümlesi 124231187

### ağlatı — Dil ve anlatım

Kişinin ağır çatışmalar ve yıkıcı sonuçlarla karşılaşmasını konu alan dramatik tür; trajedi.

**Öğrenme amacı:** “ağlatı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kızını bir ağlatı oyuncusuna benzetmek yüreğini sızlattı.

Jean Paul Sartre — Bulantı · Derlem cümlesi 138712113

### ağlayıcı — Toplum ve günlük yaşam

Bazı yas geleneklerinde ölen kişinin ardından ağlamak ve ağıt söylemek üzere ücretle tutulan kişi.

**Öğrenme amacı:** “ağlayıcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca ölenin arkasından özel ağlayıcı kadınlar tutulmaktadır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 28 (Manisa Mevlevîhânesi) · Derlem cümlesi 143457150

### ağmak — Dil ve anlatım

Yukarı doğru yükselmek; daha çok eski veya edebî metinlerde kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “ağmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sonra göklere ağdı ve uçarak kayboldu.

Anonim — Binbir Gece Masalları - Cilt 1 · Derlem cümlesi 129360402

### ağrı — Toplum ve günlük yaşam

Bedende algılanan, duyusal ve duygusal yönleri bulunan rahatsız edici acı yaşantısı.

**Öğrenme amacı:** “ağrı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kafası karıştı, başına ağrı saplandı.

Gürsel Korat Ay Şarkısı YKY · Derlem cümlesi 219870888

### ağrımak — Doğa ve çevre

Bir beden bölgesinde rahatsız edici ağrı duyumu ortaya çıkmak ya da sürmek.

**Öğrenme amacı:** Bedensel duyum ile onu doğuran etkiyi ayırmak.

> Kolları ağrıyan Mat sessizce nefes verdi.

Robert Jordan - Zaman Çarkı 14 - Işığın Anısı.temiz.txt · Derlem cümlesi 100538168

### ağrısız — Toplum ve günlük yaşam

Bir işlem, durum veya süreç sırasında ağrı hissinin ortaya çıkmadığını belirten.

**Öğrenme amacı:** “ağrısız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ancak her bireyin ağrı eşiği farklı olduğundan bu yöntemi kesinlikle ağrısız saymak doğru olmaz.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115622293

### ağrı kesici — Doğa ve çevre

Ağrı duyumunun azaltılmasına yönelik etkisi bulunan ilaç gruplarına verilen genel ad.

**Öğrenme amacı:** “ağrı kesici”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İstediği ağrı kesiciyi itiraz etmeden verdiler.

Stieg Larsson — Millennium #3 - Arı Kovanına Çomak Sokan Kız · Derlem cümlesi 109728395

### ağsı — Doğa ve çevre

Birbirine bağlanan çizgi veya uzantılarıyla ağ görünümünü andıran.

**Öğrenme amacı:** “ağsı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ardından da derhâl mancınık, şok minderi, ağsı uzantılar, sırtlıklar ve erişim yolları yapmaya girişti.

Mark Helprin — Kış Masalı · Derlem cümlesi 111519411

### ağustos — Matematik ve dil

Miladi takvimde temmuz ile eylül arasında yer alan, otuz bir gün süren sekizinci ay.

**Öğrenme amacı:** “ağustos”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ağustosta ne yapacağımı hâlâ bilemiyorum.

Stefan Zweig Friderike'ye Mektuplar Yankı Yayınları · Derlem cümlesi 183821853

### ağustos böceği — Doğa ve çevre

Bitki özsuyuyla beslenen, erkekleri karın bölgesindeki ses organlarıyla güçlü çağrı sesleri üreten, saydam kanatlı böcek.

**Öğrenme amacı:** “ağustos böceği”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Karınca ile ağustos böceği hikâyesini hepimiz duymuşuzdur.

Evrimi, yaşam ağacındaki yeri ve özellikleri ile karıncalar · Derlem cümlesi 374326187

[Kaynak](https://bilimvegelecek.com.tr/index.php/2019/12/29/evrimi-yasam-agacindaki-yeri-ve-ozellikleri-ile-karincalar)

### ağzına kadar — Toplum ve günlük yaşam

Kabın veya sınırlı alanın kullanılabilir hacmini bütünüyle dolduracak düzeyde.

**Öğrenme amacı:** “ağzına kadar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yolun kenarında yıkık dökük tek arabalık tahta garajlar vardı ve ağzına kadar dolup taşmış çöp bidonları sıralanmıştı.

Janet Evanovich — İlk İşim Para İçin · Derlem cümlesi 138748924

### ağzı açık — Dil ve anlatım

Şaşkınlığını yüz ifadesiyle belli edecek ölçüde etkilenmiş.

**Öğrenme amacı:** “ağzı açık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ağzı açık kalmış, aptallaşmıştı.

Balzac Hayatı Sanatı Eserleri Varlık Yayınları · Derlem cümlesi 228641026

### ağzı bozuk — Dil ve anlatım

Sövme ve incitici kaba sözler söyleme alışkanlığı bulunan kişi için kullanılan niteleme.

**Öğrenme amacı:** “ağzı bozuk”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu sırada Sam Sylvia adında alkolik ve ağzı bozuk bir yönetmenle karşılaşır ve kendini 12 kadınla beraber bir dövüş programında bulur.

269 başlık · Derlem cümlesi 154097203

### ağzı gevşek — Toplum ve günlük yaşam

Gizli tutulması gereken bilgileri düşünmeden açığa vuran, sır saklama konusunda güven vermeyen kişi için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “ağzı gevşek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dünya ağzı gevşek adamlarla doludur.

Ince Memed 3 - Yasar Kemal.temiz.txt · Derlem cümlesi 101979475

### ağzı kalabalık — Dil ve anlatım

Çok ve gereksiz konuşan, sözü yerinde kullanmayan kimseyi niteleyen söz.

**Öğrenme amacı:** “ağzı kalabalık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> 13. Bölüm Büyük keşfinin asıl sorumlusu, sıcak ikindi vakti Belediye Parkı'nda nutuklar atan ağzı kalabalık sosyalistler ve işçi sınıfı filozoflarıydı.

Martin Eden - Jack London.temiz.txt · Derlem cümlesi 100785442

### ağzı kulaklarında — Dil ve anlatım

Büyük sevinç ve hoşnutluğunu yüzündeki geniş gülümsemeyle belli eden.

**Öğrenme amacı:** “ağzı kulaklarında”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Marlene ranzalardan birinden başını uzatıyor ve beni görünce ağzı kulaklarında gülümsüyor.

Veronica Roth - Uyumsuz #2 - Kuralsız.temiz.txt · Derlem cümlesi 102491512

### ağzı sıkı — Toplum ve günlük yaşam

Başkalarıyla paylaşılmaması gereken bilgileri ve sırları açıklamaktan kaçınan.

**Öğrenme amacı:** “ağzı sıkı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Benim gereğinden fazla ağzı sıkı bir çocuk olduğumu yazdı.

A. S. Byatt - Oyun.temiz.txt · Derlem cümlesi 3327299

### ağ tabaka — Doğa bilimleri

Gözün iç yüzeyinde ışığı sinir iletilerine dönüştüren alıcı hücrelerin bulunduğu duyarlı tabaka; retina.

**Öğrenme amacı:** “ağ tabaka” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Ayrıca yoğun ışık maruziyetinin bazı retina (ağ tabaka) hastalıklarında da rol oynayabileceği düşünülmektedir.

Güneş gözlüğü alırken yapılan 7 büyük hata · Derlem cümlesi 379671934

[Kaynak](https://www.hurriyet.com.tr/aile/yazarlar/prof-dr-banu-cosar/gunes-gozlugu-alirken-yapilan-7-buyuk-hata-43215768)

### ah — Dil ve anlatım

Bağlama göre özlem, pişmanlık veya acı gibi yoğun duyguları dışa vuran ünlem.

**Öğrenme amacı:** “ah”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ah, nasıl da umut etmişti.

Robert Jordan - Zaman Çarkı 08 - Hançer Yolu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100575180

### ahali — Toplum ve günlük yaşam

Belirli bir yerleşim yerinin sakinlerini topluca anlatan sözcük.

**Öğrenme amacı:** “ahali”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alptigin şehir ahalisinin kılına zarar gelmesine müsaade etmiyordu.

Nizamülmülk — Siyasetname · Derlem cümlesi 113428435

### ahbap çavuşlar — Toplum ve günlük yaşam

Sürekli bir arada görülen ve aralarındaki bağlılıkla tanınan yakın arkadaş topluluğu.

**Öğrenme amacı:** “ahbap çavuşlar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ahbap çavuşlar bu çıkarımı da coşkun nidalarla onaylayarak bardaklarına sarıldılar.

Alper Canıgüz - Oğullar ve Rencide Ruhlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 5024669

### ahbap çavuş ilişkisi — Toplum ve günlük yaşam

İş ve görevlerin tarafsız ölçütler yerine kişisel yakınlık, kayırma ve karşılıklı çıkar gözetilerek yürütüldüğü ilişki.

**Öğrenme amacı:** “ahbap çavuş ilişkisi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Seçim kampanyası döneminde hepiniz takdir edersiniz ki hiç bir basın yayın organıyla ' ahbap çavuş ilişkisi'ne girmedim.

458 başlık · Derlem cümlesi 329396229

### ahdetmek — Dil ve anlatım

Bir şeyi yapma veya yapmama konusunda kendine ya da başkasına kesin söz vermek.

**Öğrenme amacı:** Kararlılık bildiren eski kullanımı çözümlemek.

> Bir daha ona hiçbir sırrını açmamağa ahdetti.

Stendhal — Kırmızı ve Siyah · Derlem cümlesi 115031276

### ahd-i atik — Toplum ve günlük yaşam

Hristiyan Kutsal Kitabı'nın Yahudi kutsal metinlerini içeren ilk ana bölümü için kullanılan ad; Eski Antlaşma.

**Öğrenme amacı:** “ahd-i atik” sözünün bu anlamını örnekteki Ahd-i Atik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Dolayısıyla Tevrat'a Türkçe'de Ahd-i Atik, İncil'e Ahd-i Cedit de denmektedir.

Hermann Hesse Demian Can Yayınları · Derlem cümlesi 196413284

### ahd-i cedit — Toplum ve günlük yaşam

Hristiyan Kutsal Kitabı'nın İnciller, Elçilerin İşleri, mektuplar ve Vahiy kitabından oluşan ikinci ana bölümü; Yeni Antlaşma.

**Öğrenme amacı:** “ahd-i cedit” sözünün bu anlamını örnekteki Ahd-i Cedit kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Dolayısıyla Tevrat'a Türkçe'de Ahd-i Atik, İncil'e Ahd-i Cedit de denmektedir.

Hermann Hesse Demian Can Yayınları · Derlem cümlesi 196413284

### ahenk — Dil ve anlatım

Ses, ritim veya diğer ögelerin birbirini destekleyerek algılanabilir bir uyum kurması.

**Öğrenme amacı:** “ahenk”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu, seslerle kurulacak ahenk biraz hoşa gidebilse de gerçek bir estetik yaşantı uyandıramaz.

Berna Moran — Edebiyat Kuramları ve Eleştiri · Derlem cümlesi 129338063

### ahenkleştirmek — Dil ve anlatım

Ayrı öğeler arasında uyum sağlamak.

**Öğrenme amacı:** “ahenkleştirmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Devletler Hukuku, devletlerin hakimiyeti · ile bir arada yaşayabilme ihtiyacını ahenkleştirmeğe çalışır.

Cemil Bilsel — Devletler Hukuku Giriş — 1940 · Derlem cümlesi 354111766

### ahenksiz — Dil ve anlatım

Sesler veya ritim arasında dinleyicide bütünlük duygusu oluşturacak uyum bulunmayan.

**Öğrenme amacı:** “ahenksiz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Avluda Telia alçak sesle ahenksiz bir şarkı mırıldanıyordu.

Catherine Fisher — Kahin · Derlem cümlesi 144505809

### aheste — Dil ve anlatım

Hızı düşük, telaştan uzak bir biçimde.

**Öğrenme amacı:** “aheste”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yahu şu Kızıl Sultan da ne aheste geliyormuş!

Şebnem İşigüzel — Venüs · Derlem cümlesi 109340605

### aheste aheste — Dil ve anlatım

Eylemin düşük hızla ve telaşsız sürdüğünü vurgulayan ikileme.

**Öğrenme amacı:** “aheste aheste”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tekerlekli araçlar üzerinde süslü platformlar aheste aheste geçmeye başladı, her biri bir şekilde denizdeki yaşamla ilgiliydi.

Kelly Keaton — Tanrılar ve Canavarlar #1 Karanlığın Kızı · Derlem cümlesi 130939651

### aheste beste — Dil ve anlatım

İşi telaşa kapılmadan, ağır ve rahat hareketlerle yaparak.

**Öğrenme amacı:** Eski veya edebî anlatımda hareket hızını yorumlamak.

> Bardakları pirinç dolaptan çıkarıp su kovasına daldırıyor, sonra aheste beste tek tek kuruluyordu.

Sâdık Hidâyet — Üç Damla Kan · Derlem cümlesi 109449848

### ahır — Doğa ve çevre

At ve sığır gibi evcil hayvanların bakım ve barınma gereksinimleri için düzenlenmiş yapı.

**Öğrenme amacı:** “ahır”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atlar, katırlar, eşekler, ahırlarına kondu.

Sait Faik Abasıyanık — Öyle Bir Hikaye · Derlem cümlesi 132710811

### ahıska türkleri — Toplum ve günlük yaşam

Ana yurdu Gürcistan'ın Ahıska bölgesi olan, 1944'te Sovyet yönetimince Orta Asya'ya sürülen ve sonraki göçlerle farklı ülkelere dağılan Türk topluluğu.

**Öğrenme amacı:** “ahıska türkleri”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tekerlemeler ve Masallar başlığı altında, 54 metin bulunmakta olup bunların 10 tanesi Ahıska Türklerinin masallarıdır.

Aziz Ayva — Ülkü Önal: Ardanuç-Ahıska Masalları ve Halk Hikâyeleri — 2006 · Derlem cümlesi 346847840

### ahi — Toplum ve günlük yaşam

Anadolu'da esnaf ve zanaatkârların mesleki dayanışmasıyla ahlaki eğitimini bir araya getiren ahilik teşkilatına mensup kişi.

**Öğrenme amacı:** “ahi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ahi Birlikleri'nde, bir sanat sahibi olmak, başkalarına muhtaç olmadan kendi emeği ile geçinmek düşüncesi hakimdi.

Komisyon — Türkler Cilt 15 Cumhuriyet · Derlem cümlesi 113691450

### ahilik — Toplum ve günlük yaşam

Anadolu'da gelişen, meslek eğitimini ahlaki kurallar ve toplumsal dayanışmayla birleştiren esnaf ve zanaatkâr örgütlenmesi.

**Öğrenme amacı:** “ahilik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çünkü bu şehir, yüzyıllar boyunca ustalığın, esnaf kültürünün, emeğin ve ahilik anlayışının yaşatıldığı önemli merkezlerden biri olmuştur.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109567021

### ahir — Dil ve anlatım

Son, en sonda bulunan anlamında kullanılan eski söz.

**Öğrenme amacı:** “ahir”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yoksa ahir zaman peygamberliğine mi soyundun?

Tahsin Yücel - Peygamberin Son Beş Günü.temiz.txt · Derlem cümlesi 103726324

### ahiret — Dil ve anlatım

İslam ve bazı diğer inançlarda insanın ölümden sonraki varoluşunu ifade eden kavram.

**Öğrenme amacı:** “ahiret”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bundan sonra dünya ahiret kardeşindir gayri.

Samim Kocagöz Yolun Üstündeki Kaya İmece Yayınları · Derlem cümlesi 218608319

### ahiret adamı — Toplum ve günlük yaşam

Dünyevi uğraşları geri planda bırakarak yaşamını ibadet ve ahiret inancı etrafında düzenleyen kimse.

**Öğrenme amacı:** “ahiret adamı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Caminin müezzini, namazında niyazında, epeyce sofu bir ahiret adamıydı.

İhsan Oktay Anar — Suskunlar · Derlem cümlesi 110325833

### ahiret suali — Dil ve anlatım

Gereksiz ayrıntıya girerek ya da kişiyi zorlayarak usandıran soruları niteleyen mecazlı söz.

**Öğrenme amacı:** “ahiret suali”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> En olmayacak yerlerde hayranlarım karşıma çıkarlar, bazen ahiret sualleri sorarlardı.

Osman Aysu — Beyaz Perde Masalı, Bir · Derlem cümlesi 121789097

### ahiret yolculuğu — Dil ve anlatım

Ölümü, ölüm sonrası yaşama ilişkin inançla bağlantılı bir yolculuk olarak anlatan örtmece.

**Öğrenme amacı:** Ölümün örtmece yoluyla nasıl dolaylı anlatıldığını açıklamak.

> Ama hayat serüveni nihayetinde sona ermiş ve 1960'ta Bediüzzaman'ın ahiret yolculuğu başlamıştır.

Orhan Örs — Üç Farklı Biyografide Bediüzzaman’ı Aramak ve Anlamaya Çalışmak — 2024 · Derlem cümlesi 361462518

### ahir zaman — Dil ve anlatım

Dinî anlatılarda dünyanın sonuna yaklaşıldığı kabul edilen dönem.

**Öğrenme amacı:** “ahir zaman”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yoksa ahir zaman peygamberliğine mi soyundun?

Tahsin Yücel - Peygamberin Son Beş Günü.temiz.txt · Derlem cümlesi 103726324

### ahir zaman peygamberi — Toplum ve günlük yaşam

Peygamberliğin Hz. Muhammed ile sona erdiği inancını ifade etmek üzere İslam geleneğinde onun için kullanılan unvan.

**Öğrenme amacı:** “ahir zaman peygamberi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ahir zaman Peygamberi Ahmed, Rebiyülevvel ayında göçtü.

Mesnevi - 4.Cilt - Mevlana Celaleddin Rumi.temiz.txt · Derlem cümlesi 100740702

### ahit — Toplum ve günlük yaşam

Bir işi yapma veya bir yükümlülüğü yerine getirme konusunda verilen bağlayıcı söz.

**Öğrenme amacı:** “ahit”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gelecek Partisi Genel Başkanı Ahmet Davutoğlu, Türkiye siyasetinde samimiyet, ilke, ahde vefa, ahlak ve aklın kaybolduğunu belirterek, toplumun siyasete güveninin kalmadığını söyledi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109478384

### ahize — Toplum ve günlük yaşam

Telefonun ses alıp ileten bölümlerini bir araya getiren, elde tutularak kullanılan parçası.

**Öğrenme amacı:** “ahize”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Greg, ahizeyi yerine bırakıp babasına döndü.

Patricia Highsmith Baykuş Çığlığı Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 194042835

### ahkâm — Dil ve anlatım

Bir mesele hakkında verilen hükümleri topluca belirten, eski metinlerde ve bazı kalıplaşmış sözlerde kullanılan çoğul sözcük.

**Öğrenme amacı:** “ahkâm”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir de kalkmış ahkâm kesiyorsun!

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3664208

### ahlak — Toplum ve günlük yaşam

Birey veya toplulukların davranışları iyi, kötü, doğru ve yanlış bakımından değerlendirmesine yön veren değer ve kurallar bütünü.

**Öğrenme amacı:** “ahlak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yunus'a göre ahlak, insani olmayan davranışları terk edip ilahî yaratılışa yönelmektir.

Diyanet — ANADOLUNUN GÖNÜL DİLİ YUNUS EMRE · Derlem cümlesi 147903443

### ahlakçı — Dil ve anlatım

Olayları ve davranışları öncelikle ahlaki kurallara göre değerlendiren; bu kuralları öne çıkaran.

**Öğrenme amacı:** “ahlakçı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Genç kadın birden bu katı ahlakçı düşüncelerine güldü.

Wilbur Smith — Mısır Serisi #2 - Yedinci Papirüs · Derlem cümlesi 111355746

### ahlakçılık — Dil ve anlatım

Davranış ve olayları ahlak kuralları açısından değerlendirmeyi öne çıkaran yaklaşım.

**Öğrenme amacı:** “ahlakçılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Beni afallatan, ahlâkçılığının katılığı oldu.

Simone de Beauvoir Olgunluk Çağı 2 Payel Yayınları · Derlem cümlesi 207234156

### ahlaken — Toplum ve günlük yaşam

Davranışın iyi veya kötü sayılmasına ilişkin değerler bakımından.

**Öğrenme amacı:** Bir yargının dayandığı değerlendirme alanını belirlemek.

> Tazminat talebinin ahlaken de yanlış olduğunu düşünüyorum.

Sevan Nişanyan — Ağır Kitap · Derlem cümlesi 113085073

### ahlaki — Toplum ve günlük yaşam

Davranışları doğru ve yanlış bakımından değerlendiren ilke ve yargılara ilişkin.

**Öğrenme amacı:** “ahlaki”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aynı şey Eski ve Yeni Ahit'in ahlaki emirleri için de geçerlidir.

Kolektif — Emek, Din ve İnsan · Derlem cümlesi 137944700

### ahlaklılık — Toplum ve günlük yaşam

Davranışların benimsenen ahlaki ilkelere uygun biçimde sürdürülmesi.

**Öğrenme amacı:** “ahlaklılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ahlaklılık bu görevleri, heves olsun ya da olmasın, yerine getirmeyi içerir.

Amit Goswami — Kendini bilen evren · Derlem cümlesi 120184932

### ahlaksız — Dil ve anlatım

Konuşanın ahlaki bakımdan yanlış veya kötü bulduğu davranışları gösteren kişi için kullandığı kınayıcı niteleme.

**Öğrenme amacı:** “ahlaksız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Birbirinden ahlaksızdır hepsi de.

Lev Nikolayeviç Tolstoy — Diriliş · Derlem cümlesi 122824350

### ahlak bilimi — Bilimsel düşünme

İnsan davranışlarını iyi, kötü, doğru ve yanlış ölçütleri bakımından inceleyen bilim ve düşünce alanı; etik.

**Öğrenme amacı:** “ahlak bilimi” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> ölçütlere göre doğru ya da yanlış olduğunu ahlakilik kuralları içinde araştıran ahlak bilimini

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 292855156

### ahlak yasası — Araştırma ve düşünme

Davranışların ahlaki değerini belirlemeye temel olan ve uyulması gerekli görülen genel ilke; felsefede ahlaki yükümlülüğün ölçütü.

**Öğrenme amacı:** “ahlak yasası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Kant ahlak yasasını bir kategorik imperatif olarak, yani hiçbir kayda bağlı olmayan kesin bir buyruk olarak ifade etmiştir.

Sofie’nin Dünyası · Derlem cümlesi 132383465

### ahlat — Doğa ve çevre

Yabani armut türleri için kullanılan ad; bu ağaçların genellikle sert ve buruk meyvesi.

**Öğrenme amacı:** “ahlat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Oralarda bizim kırlardaki ahlattan çok badem var.

Fakir Baykurt Köy Enstitülü Delikanlı Literatür Yayınları · Derlem cümlesi 283608988

### ahmak — Dil ve anlatım

Birini düşüncesiz veya kolay yanılan biri olarak aşağılamak için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “ahmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hizmetçi kız onu bu yüzden " ahmak " diye çağırır.

Neffe — Einstein · Derlem cümlesi 108564696

### ahmakça — Dil ve anlatım

Düşünmeden ve sonuçlarını gözetmeden davranıldığını küçümseyerek belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “ahmakça”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gerekçe olmadan böyle ahmakça davranılmaz.

Victor Hugo Deniz İşçileri İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 205224267

### ahmaklaşmak — Dil ve anlatım

Şaşkınlık nedeniyle bir süre düşüncesini toparlayamaz ve nasıl davranacağını bilemez duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “ahmaklaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Özgüvenden sersemledim, ahmaklaştım ben!

Dostoyevski İkiz Can Yayınları · Derlem cümlesi 191573507

### ahşap — Toplum ve günlük yaşam

Temel yapım malzemesi işlenmiş ağaç olan.

**Öğrenme amacı:** “ahşap”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gecekondu değil, üç katlı ahşap bir ev.

Oguz Atay - Tehlikeli oyunlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 100642675

### ahtapot — Doğa ve çevre

Kafadanbacaklılar içinde yer alan, belirgin dış kabuğu bulunmayan ve vantuzlu sekiz kol taşıyan deniz canlısı.

**Öğrenme amacı:** “ahtapot”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yelkenlerine ahtapot ve balıklar resmedilmiş büyüleyici bir gemi, albatros gibi zarifçe süzüldü.

Vonda N. McIntyre - Ay ve Güneş.temiz.txt · Derlem cümlesi 102415052

### ahu — Dil ve edebiyat

İnceliği, çevikliği ve güzel gözleriyle edebî benzetmelere konu olan ceylanın geleneksel adı.

**Öğrenme amacı:** “ahu” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Dâsitân-ı Ferruh u Hümâ'da ise Numân Şah'ın özellikle adaletine vurgu yapılarak saltanatında aslan ile ahu ve kurt ile koyunun dost / akraba oldukları, zulüm ve sitemden başka zulme uğrayıp şikâyet eden bir şey bulunmadığı belirtilir.

Mehmet Gürbüz, Tuba Durmuş — Nazımdan Nesre Anlatımın Dönüşümü: Dâsitân-ı Ferruh u Hümâ Örneği — 2017 · Derlem cümlesi 397119203

### ahu — Dil ve edebiyat

Özellikle geleneksel şiirde, ceylanın zarafeti ve gözlerinin güzelliğiyle ilişkilendirilerek nitelenen güzel sevgili.

**Öğrenme amacı:** “ahu” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Bu kez ahu gibi güzel sevgilinin iki yanda bulunan saçlarını iki zincire bağlanmış aslana benzetir, onların gözünün önünden gitmediğini söyler.

Emel Nalçacıgil Çopur — Divan şiirinde aslan metaforu — 2020 · Derlem cümlesi 397997696

### ahududu — Doğa ve çevre

Çalı biçiminde gelişen, birleşik görünümlü yumuşak meyveler veren bitki; bu bitkinin meyvesi.

**Öğrenme amacı:** “ahududu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Elvira'yı geri çeker ama ahududu çalılarının gerisindeki eski duvar onları engeller.

Stephen King — Kara Kule #7 Kule · Derlem cümlesi 110113521

### ahu gözlü — Dil ve anlatım

Gözleri ceylanınkine benzetilerek güzel bulunan kişi için kullanılan övgü sözü.

**Öğrenme amacı:** “ahu gözlü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gönül bahçelerine adımını atan dedelerimiz, söz yüzüklerini taktıktan sonra nur yüzlü, ahu gözlü ninelerimizin ellerinden gönül kahvelerini içermiş.

Vefa Zat - Biz Rakı İçeriz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102523684

### ahval — Dil ve anlatım

Bir kişi, yer veya dönemin içinde bulunduğu durumlar ve koşullar.

**Öğrenme amacı:** “ahval”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sonra dünyanın ahvali niceydi?

Nar Agaci - Nazan Bekiroglu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100687144

### ah vah — Dil ve anlatım

Geçmiş bir olay veya mevcut durum karşısında keder ve pişmanlığı dışa vuran yakınmalar.

**Öğrenme amacı:** “ah vah”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama şimdi, diyelim bir yıl öncesinden daha çok ah vah etmem için bir gerekçe yok ki.

Buyuk_Umutlar_-_Charle__Dicken_.temiz.txt · Derlem cümlesi 101418219

### aile — Toplum ve günlük yaşam

Akrabalık, evlilik veya evlat edinme ilişkileri çevresinde bakım, dayanışma ve ortak yaşam sorumlulukları geliştiren toplumsal birim.

**Öğrenme amacı:** “aile”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama bir tarafı ta her sevinç ve üzüntümüzde yanımızda olan ailemiz durur.

Diyanet — AHLAKIMI ÖĞRENİYORUM · Derlem cümlesi 147594839

### ailece — Toplum ve günlük yaşam

Eylemin ya da durumun ailenin üyelerini birlikte kapsadığını belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “ailece”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ailece güçlüyüz, bilinçliyiz.

Bekir Yıldız Yaman Göç Yazko Yayınları · Derlem cümlesi 184865807

### aile adı — Toplum ve günlük yaşam

Bir aileye mensubiyeti belirtmek üzere kişisel adla birlikte kullanılan soyadı.

**Öğrenme amacı:** “aile adı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Burada insanlar aşk için evleniyor; aile adı, ecdat filan söz konusu bile olmuyor.

Khaled_Hosseini-u_urtma_avc_s_pd.temiz.txt · Derlem cümlesi 100912740

### aile doktoru — Toplum ve günlük yaşam

Kişilerin sağlık durumunu aile ve yaşam çevresiyle birlikte değerlendirerek süreklilik içinde genel tıbbi bakım sunan hekim.

**Öğrenme amacı:** “aile doktoru”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Küçüklüğümden beri aile doktorumuz o bizim.

Sue Miller — Aşağıdaki Dünya · Derlem cümlesi 109659344

### aile dostu — Toplum ve günlük yaşam

Bir aileyle süreklilik taşıyan yakınlık ve karşılıklı güven ilişkisi bulunan kişi.

**Öğrenme amacı:** “aile dostu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Annesi onu aile dostlarıyla birlikte Fransa'ya götürdü ve Kyoto yolculuğu Temmuz'a ertelendi.

Walter Isaacson - Steve Jobs.temiz.txt · Derlem cümlesi 102375458

### aile gazinosu — Toplum ve günlük yaşam

Özellikle ailelerin birlikte vakit geçirmesine yönelik olarak düzenlenmiş, yeme içme ve eğlenme olanağı sunan gazino.

**Öğrenme amacı:** “aile gazinosu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> El Kızı'nda Mazhar, annesinin yarattığı kaos nedeniyle evin atmosferinin giderek boğuculaşması üzerine eşini ve çocuğunu alarak şehrin " aile gazinosu " olarak tabir edilen yeni çay bahçelerinden birine gider.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 117469316

### aile hayatı — Toplum ve günlük yaşam

Aile üyelerinin karşılıklı ilişkilerini, ortak yaşam düzenini ve paylaştıkları deneyimleri kapsayan yaşam alanı.

**Öğrenme amacı:** “aile hayatı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Toplam üç bölümden meydana gelen kitabın ilk bölümünde; Cemile Cevher'in aile hayatından, sanat hayatına başlangıcından ve TRT kurumundaki çalışmalarından bahsedilmektedir.

Barış Doğan — “İlla ki Cemile Cevher Söylesin” Hakkında — 2016 · Derlem cümlesi 400241839

### aile hekimi — Toplum ve günlük yaşam

Bireylere yaş ve hastalık ayrımı gözetmeksizin birinci basamakta koruyucu, tanı koyucu ve tedavi edici sağlık hizmeti sunan, gerektiğinde başka uzmanlara yönlendiren hekim.

**Öğrenme amacı:** “aile hekimi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aile hekimleri özellikle hassas gruplar için bulaşıcı hastalıklar, ishal salgınlarında halkı bilinçlendirmeye yönelik girişimlerde bulunmalıdır.

Dicle Seher Akay, Gülçin Akca, Ali Derya Atik, Figen Erkoç — Yaşam Bilimleri Profesyonellerinin İklim Değişikliğinin Sağlık Etkileri Konusunda Eğitim İhtiyaçları Var Mı? — 2020 · Derlem cümlesi 345376444

### aile hekimliği — Toplum ve günlük yaşam

Bireyin sağlık sorunlarını biyolojik, ruhsal ve toplumsal yönleriyle değerlendiren; birinci basamakta kapsamlı ve sürekli bakım sağlamayı amaçlayan tıp disiplini.

**Öğrenme amacı:** “aile hekimliği”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Uzmanlık eğitimi veren kurumlar eleştirel değerlendirme becerilerinin modern aile hekimliği uygulamaları için olmazsa olmaz olduğu konusunda hemfikirdir.

Gizem Limnili, Nilgün Özçakar — Aile Hekimliği Uzmanlık Eğitiminde Araştırma ve Niteliksel Araştırmaların Yeri ve Önemi — 2026 · Derlem cümlesi 356798065

### aile hukuku — Toplum ve günlük yaşam

Evlilik, soybağı, velayet ve vesayet gibi aile ilişkilerinin kuruluşunu, sonuçlarını ve bu ilişkilerden doğan hak ve yükümlülükleri düzenleyen özel hukuk alanı.

**Öğrenme amacı:** “aile hukuku”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aile mahkemeleri asliye hukuk mahkemesi düzeyinde, aile hukukundan doğan uyuşmazlıkları çözmekle görevli, ilk dereceli, özel mahkemelerdir.

Aziz Serkan Arslan — Türk Aile Mahkemelerinin Yapısı ve Yargılama Usulü — 2010 · Derlem cümlesi 366797258

### aile meclisi — Toplum ve günlük yaşam

Aile üyelerinin ortak görüşlerini oluşturmak, aileye ilişkin kararları almak ve uygulanmasını izlemek üzere oluşturulan kurul.

**Öğrenme amacı:** “aile meclisi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aile meclisi genellikle büyük ölçekli aile işletmelerinde bulunur ve aile meclisinin amacı, işletmeyi ilgilendiren her bilginin aile üyelerine aktarımını ve böylece katkısını temin etmektir (Yıldırım, 2007: 72).

İlhami Yücel, Sena Özkalan — AİLE İŞLETMELERİ, KURUMSALLAŞMA VE NEPOTİZM — 2014 · Derlem cümlesi 363270246

### aile ocağı — Toplum ve günlük yaşam

Ailenin yerleşip ortak yaşamını geliştirdiği, aidiyet ve kuşaklar arası süreklilikle ilişkilendirilen ev veya yuva.

**Öğrenme amacı:** “aile ocağı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ne var ki, bu meskenleri birer aile ocağı yapan şey, onların dışı değil de içiydi.

İhsan Oktay Anar — Suskunlar · Derlem cümlesi 110326572

### aile planlaması — Toplum ve günlük yaşam

Bireylerin çocuk sahibi olma zamanını, sayısını ve doğumlar arasındaki aralığı kendi istekleri doğrultusunda belirleyebilmesini destekleyen bilgi, danışmanlık ve sağlık hizmetleri.

**Öğrenme amacı:** “aile planlaması”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aile planlamasında yeni kontraseptif yöntemlerin doğru kullanılmasına yönelik destek sunarak kritik bir rol üstlenir.

Seda Dorukoğlu, Zeynep Daşıkan — Kadın Sağlığı Alanında Hasta Navigasyonu ve Navigatör Hemşireliğin Kullanımı: Derleme — 2024 · Derlem cümlesi 346011341

### aile reisi — Toplum ve günlük yaşam

Gündelik dilde aileyi yönettiği veya temsil ettiği düşünülen kişi için kullanılan adlandırma.

**Öğrenme amacı:** “aile reisi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Oysa bu arada aile reisi sokağa çıkmıştı bile.

Budala (Is Bankasi) - Fyodor Mihailovic Dostoyevski.temiz.txt · Derlem cümlesi 101502290

### aile saadeti — Toplum ve günlük yaşam

Aile içindeki sevgi, anlayış ve uyumun sağladığı ortak mutluluk ve huzur.

**Öğrenme amacı:** “aile saadeti”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Annesine, babasına ve üstatlarına minnet duygularıyla yetişen Halim, aile saadetine de kavuşur, mesut bir hayat kurar.

Ramilya Yarullina Yıldırım — AYAZ İSHAKİ’NİN İLK DÖNEM EDEBȊ YARATICILIĞI ÜZERİNE GENEL BİR BAKIŞ — 2023 · Derlem cümlesi 396248145

### ait — Toplum ve günlük yaşam

Sahiplik, bağlılık ya da ilgili olma ilişkisi bildiren.

**Öğrenme amacı:** “ait”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İki ay önce, aynı bölgede işe başlayan rakip firmaya aitti.

Elif Şafak — Bit Palas · Derlem cümlesi 131258633

### ajan — Dil ve anlatım

Bir devlet veya kuruluş adına gizlice bilgi toplayan ya da özel görev yürüten kişi.

**Öğrenme amacı:** “ajan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Türk ajanı banknotu ışığa tuttu.

Aliester Crowley - Ay Cocuk.temiz.txt · Derlem cümlesi 5068457

### ajanda — Toplum ve günlük yaşam

Not ve planları takvim günleriyle ilişkilendirerek düzenlemeye yarayan basılı veya dijital kayıt aracı.

**Öğrenme amacı:** “ajanda”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir Ece Ajandası açıp başlıyor yazmaya.

Doğu Yücel — Varolmayanlar · Derlem cümlesi 142787676

### ajans — Toplum ve günlük yaşam

Reklam ve tanıtım çalışmalarını müşterileri adına tasarlayan, üreten veya bunların yayımlanmasını düzenleyen kuruluş.

**Öğrenme amacı:** “ajans”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Radar Reklam ve Poyraz Reklam o yıllardan aklımda kalan iki ajans oldu.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3788863

### ajitasyon — Toplum ve günlük yaşam

Bir görüşe destek sağlamak ya da insanları harekete geçirmek amacıyla duygulara seslenen yoğun kışkırtma faaliyeti.

**Öğrenme amacı:** “ajitasyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gerek neşir yolu ile, gerekse de propagandistler aracılığıyla yapılan ajitasyon ve propaganda var olan bir şeyin üzerine oturmak zorundadır.

Mahir Çayan — Bütün Yazılar · Derlem cümlesi 112046334

### ajitasyon — Doğa ve çevre

İçsel gerginlik ve huzursuzluğa, artmış sözlü veya bedensel hareketliliğin eşlik ettiği durum.

**Öğrenme amacı:** “ajitasyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çoğunlukla kaygıya bağlı ajitasyon olabilir.

Köknel_Depresyon.temiz.txt · Derlem cümlesi 108166295

### ajur — Dil ve anlatım

Bir yüzeyde dekoratif boşluklar oluşturarak kafes veya delikli desen elde etme tekniği.

**Öğrenme amacı:** “ajur”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sandukada iç kısmın hava alması için ajur tekniği uygulanmıştır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 36 (Sakal) · Derlem cümlesi 143312491

### ajurlu — Dil ve anlatım

Dokuma, işleme veya oyma yoluyla yüzeyinde düzenli açıklıklar oluşturulmuş.

**Öğrenme amacı:** “ajurlu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayaklarına kahverengi terliklerle, ajurlu kahverengi çoraplar giymişti.

Jack London — Dehşet Ülkesi · Derlem cümlesi 123416388

### ak — Dil ve anlatım

Beyaz rengi belirten, edebî anlatımda da kullanılan niteleme sözü.

**Öğrenme amacı:** “ak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ak saçlı adam iki kadına baktı.

Ursula K. Le Guin - Yerdeniz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102721804

### akabinde — Dil ve anlatım

Bir olayın ya da hareketin hemen ardından.

**Öğrenme amacı:** Resmî ve edebî anlatımda olay sırasını izlemek.

> İlk olarak başparmağını akabinde işaret parmağını katlayarak saymaya başladı.

Patrick Ruthfuss — Kralkatili Güncesi #2 - Bilge Adamın Korkusu · Derlem cümlesi 110887208

### akaç — Doğa ve çevre

Bir yerde biriken suyun başka yere akmasını sağlayan kanal veya çıkış yolu.

**Öğrenme amacı:** Su birikimini gidermeye yarayan düzenekleri tanımak.

> Suların akıp gittiği bir akaç var, değil mi?

Nikolay Çernişevskiy — Ne Yapmalı Cilt 1 · Derlem cümlesi 112503751

### akaçlama — Doğa ve çevre

Bir yerde biriken fazla suyu kanallar veya benzeri yollarla uzaklaştırma işlemi.

**Öğrenme amacı:** Arazi düzenlemesinde suyun uzaklaştırılmasını açıklamak.

> Akaçlama için hendeklerin kazıldığı küçük bataklıkta çuhaçiçekleri ışık saçıyordu.

D.H. Lawrence — Adaları Seven Adam · Derlem cümlesi 112124828

### akaçlamak — Doğa ve çevre

Biriken suyu bir çıkış yolu açarak başka yere akıtmak.

**Öğrenme amacı:** Bir eylemin su seviyesine etkisini açıklamak.

> Grup tam umutsuzluğa kapılıp oradan ayrılacaktı ki, Bay Goodfellow'un aklına gölcüğün suyunu akaçlamak geldi.

Edgar Allan Poe — Tüm Hikayeler · Derlem cümlesi 126550628

### akademi — Araştırma ve düşünme

Belirli bilim, sanat veya uzmanlık alanlarında eğitim ve araştırma amacıyla kurulmuş kurum.

**Öğrenme amacı:** “akademi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sanatlar Akademisinde okuyan Cansu'yla arkadaş oldum.

Ayşe Kulin Kördüğüm Everest Yayınları · Derlem cümlesi 220598677

### akademik — Araştırma ve düşünme

Üniversitelerdeki öğretim, araştırma ve bilimsel bilgi üretimiyle ilgili olan.

**Öğrenme amacı:** Bilimsel yayınları amaçlarına göre tanımak.

> Akademik yayınlarda ise durum biraz daha farklıdır.

Köse_Veri_Madenciliği_Teori_Uygulama_ve_Felsefesi.temiz.txt · Derlem cümlesi 108239781

### akademisyen — Araştırma ve düşünme

Yükseköğretimde bilimsel araştırma, öğretim ve akademik çalışmalar yürüten uzman.

**Öğrenme amacı:** “akademisyen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu metodu Gemalmaz'ın akademisyen talebeleri hâlen uygulamaktadır.

Demirci_Türkoloji_İçin_Dilbilim.temiz.txt · Derlem cümlesi 104904466

### akala — Doğa ve çevre

Gossypium hirsutum türü içinde yer alan, Amerika'da geliştirilmiş ve Türkiye'de de tarımı yapılmış pamuk çeşit grubunun adı.

**Öğrenme amacı:** “akala”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> akala pamuğunun üretimi, buğday üretimiyle karşılaştırıldığında genişlemiştir.

Mehmet Emin KALGI — 7th International Aegean Conference on Social Sciences & Humanities April 26-27, 2023 Izmir, Türkiye PROCEEDINGS BOOK · Derlem cümlesi 145116372

### akamber — Doğa bilimleri

Bazı ispermeçet balinalarının sindirim sisteminde oluşan ve kokuyu kalıcılaştırmak için parfümeride kullanılan mumsu madde.

**Öğrenme amacı:** “akamber” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Akamber, ' altın kusmuk ' ve ' yüzen altın ' olarak adlandırılırken, uzun yıllar boyunca ispermeçet balinalarının bağırsaklarında gri veya siyah renkli mumsu bir madde üretmek için oluşurken parfüm endüstrisinde kokunun etkisini artırmak için kullanılıyor.

389 başlık · Derlem cümlesi 313438903

### akarlar — Doğa ve çevre

Örümceğimsiler içinde yer alan, toprakta, suda, bitkilerde veya başka canlıların üzerinde yaşayabilen küçük eklem bacaklıların genel adı; serbest yaşayan ve asalak türleri bulunur.

**Öğrenme amacı:** “akarlar” sözünün bu anlamını örnekteki akarlar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Tahılların hasat sonrası depolanmasında zararlı böcekler, akarlar ve hastalıklar ürünlerde önemli ekonomik kayıplara neden olabilmektedir.

Mustafa Samet Yetkin, Ekrem Atakan — Mersin İli, Tarsus ve Akdeniz ilçelerinde depolanmış buğday ve mısır zararlılarının belirlenmesi — 2022 · Derlem cümlesi 400383250

### akarsu — Doğa ve çevre

Sularını doğal bir yatak boyunca daha alçak alanlara taşıyan yüzey suyu oluşumu.

**Öğrenme amacı:** “akarsu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu sesler, bir akarsudan geliyor.

Jules Verne — Arzın Merkezine Seyahat · Derlem cümlesi 123198930

### akaryakıt istasyonu — Toplum ve günlük yaşam

Taşıtlara sıvı motor yakıtı sağlayan satış ve dolum tesisi.

**Öğrenme amacı:** “akaryakıt istasyonu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Odunpazarı Belediyesi'nin açtığı ihaleye girerek Çankaya Mahallesi Ihlamurkent bölgesindeki akaryakıt istasyonunun işletmesini alan Eskişehirspor bu hakkını Petkom'a kiraladı.

Özgür Topyıldız — Anadolu Yıldızı Eskişehirspor · Derlem cümlesi 112746795

### akasma — Doğa ve çevre

Düğün çiçeğigillerden, sarılıcı gövdesi ve beyaz çiçekleriyle tanınan Clematis vitalba türü.

**Öğrenme amacı:** “akasma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Beyaz bir akasma örtüsü damın saçaklarından sarkıyor ve sıcak bir çardak havası yaratıyordu.

Clive Cussler — Sparta Altınları · Derlem cümlesi 144219896

### akasya — Doğa ve çevre

Günlük dilde küçük yaprakçıklı ve salkımlı çiçekli çeşitli ağaçlar için kullanılan ortak ad.

**Öğrenme amacı:** “akasya”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Rüzgar akasya ağaçlarının yaprakları arasından hışımla esti.

John Steinbeck Uzun Vadi Sel Yayınları · Derlem cümlesi 192249634

### akbaba — Doğa ve çevre

Geniş kanatlarıyla süzülerek uçabilen ve çoğunlukla leşle beslenen büyük kuşlara verilen ortak ad.

**Öğrenme amacı:** “akbaba”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yukarılarda, bakıldığında insanın başını döndürecek kadar yüksekte, birkaç akbaba kanatlarını hiç kıpırdatmadan dönüp duruyordu.

George Orwell — Burma Günleri · Derlem cümlesi 112464565

### akbalık — Doğa ve çevre

Tatlı su kefali olarak da anılan çeşitli balık türleri için kullanılan ortak ad; hangi türü belirttiği bölgeye göre değişebilir.

**Öğrenme amacı:** “akbalık” sözünün bu anlamını örnekteki akbalık kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Canlı olarak ele geçirilen 350 kilogram levkit, 172 kilogram akbalık ve 85 kilogram sarı sazan doğal yaşam alanlarına geri bırakıldı.

3577 başlık · Derlem cümlesi 193791404

### akbalıkçıl — Doğa ve çevre

Göl, bataklık ve sığ su kıyılarında beslenen, beyaz tüylü büyük balıkçıl türü; bilimsel adı Ardea alba'dır.

**Öğrenme amacı:** “akbalıkçıl”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Metruk Tuzlası adıyla da bilinen sulak alan, nesli tehlikeye girmeye yakın tepeli pelikan, küçük karabatak, büyük akbalıkçıl, flamingo, poyrazkuşu gibi kuş türlerine ev sahipliği yapıyor.

696 başlık · Derlem cümlesi 272703560

### akciğer — Doğa ve çevre

Göğüs boşluğunda yer alan ve hava ile kan arasında oksijen ve karbondioksit alışverişini sağlayan çift organdan her biri.

**Öğrenme amacı:** “akciğer”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kalbi ve akciğerlerinin muhteşem durumda olduğu söylendi.

Martin Eden - Jack London.temiz.txt · Derlem cümlesi 100792214

### akciğer zarı — Doğa ve çevre

Bir yaprağı akciğer yüzeyini, diğeri göğüs duvarının içini örten; aralarındaki az miktarda sıvıyla solunum hareketlerinde sürtünmeyi azaltan seröz zar, plevra.

**Öğrenme amacı:** “akciğer zarı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir müdahalede bulunmadan önce, akciğer zarı boşluğunda varlığından kuşkulandığı bir sıvı toplanmasının doğru yerini anlamak gereğini duyan hekimin kullandığı akciğer muayenesi yöntemini de belirtelim.

André Bonnard - Antik Yunan Uygarlığı 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 4891096

### akça — Dil ve anlatım

Rengi beyaza yakın olan, belirgin bir aklık taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “akça” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Akça pakça ve alafrangaca görünce, adresini sormuş.

Sermet Muhtar Alus Harp Zengininin Gelini Resimli Milli Roman Kapra Yayınları · Derlem cümlesi 281910481

### akçaağaç — Doğa ve çevre

Acer cinsine ait, kanatlı ikili meyveleriyle tanınan ağaç ve çalıların ortak adı.

**Öğrenme amacı:** “akçaağaç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Meşe, akçaağaç, karaağaç kokan tertemiz havayı ciğerlerime çektim.

Ray Bradbury — Deliler Mezarlığı · Derlem cümlesi 121456486

### akçaağaçgiller — Doğa bilimleri

Akçaağaç türlerini ortak özelliklerine göre bir araya getiren botanik familyası.

**Öğrenme amacı:** “akçaağaçgiller” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Akçaağaç şurubu, akçaağaçgiller familyasından olan akçaağaçtan elde edilen bir tatlı şuruptur.

988 başlık · Derlem cümlesi 265571643

### akça pakça — Dil ve anlatım

Teni açık renkli, görünüşü temiz ve düzgün bulunan kişi için kullanılan betimleme.

**Öğrenme amacı:** “akça pakça”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akça pakça ve alafrangaca görünce, adresini sormuş.

Sermet Muhtar Alus Harp Zengininin Gelini Resimli Milli Roman Kapra Yayınları · Derlem cümlesi 281910481

### akçe — Dil ve anlatım

Osmanlı para sisteminde uzun süre temel hesap ve ödeme birimlerinden biri olan gümüş sikke.

**Öğrenme amacı:** “akçe”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kalp akçe, sarrafın can düşmanıdır...

Mesnevi - 4.Cilt - Mevlana Celaleddin Rumi.temiz.txt · Derlem cümlesi 100736715

### akçıllanmak — Dil ve anlatım

Bir yüzeyin veya nesnenin renginin açılarak beyazımsı görünmesi; edebî anlatımda solma ya da beyazlaşma belirtmek.

**Öğrenme amacı:** “akçıllanmak” sözünün bu anlamını örnekteki akçıllanır kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Boğaz'ın da dalgaları tepeden akçıllanır

Sabahattin Ali — Bütün Şiirleri · Derlem cümlesi 132762510

### akemi — Araştırma ve düşünme

Mermer ve benzeri taşları yapıştırmada kullanılan, ayrı bileşenleri karıştırılarak sertleşen yapıştırıcılar için bir marka adından yaygınlaşan ad.

**Öğrenme amacı:** “akemi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akemi bir yapıştırıcı markası olup; piyasada bu tür tutkallar marka adı ile anılmaktadır.

Deniz Demirarslan, Sibel Demirarslan — Mimarlikta Ince Yapi Temel Kavramlar Ve Ilkeler · Derlem cümlesi 360144472

### akgünlük — Doğa ve çevre

Bazı ağaçlardan elde edilen, yakıldığında koku veren açık renkli reçine.

**Öğrenme amacı:** “akgünlük”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İhracatında petrol, hurma, balık, meyve ve akgünlük dikkati çeker.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 42 (Tütün) · Derlem cümlesi 143184343

### akı — Doğa bilimleri

Isı, ışık ya da bir kuvvet alanının belirli bir yüzeyden geçişini gösteren fiziksel büyüklük.

**Öğrenme amacı:** “akı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> aralığında ve 200 W / cm2 ısı akısında ise

BAHADIR GEMİCİOĞLU — Serpantin tip minikanallı bir ısı alıcısında bypass akışın ısıl performans üzerindeki etkisinin deneysel ve sayısal olarak incelenmesi — 2026 · Derlem cümlesi 357709041

### akıbet — Dil ve anlatım

Bir sürecin gelişmesi sonucunda ortaya çıkan nihai durum veya son.

**Öğrenme amacı:** “akıbet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu gerçekten kaçınılmaz bir akıbet miydi?

Eksen Solda Tasfiyeciliğin Yeni Dönemi Eksen Yayıncılık · Derlem cümlesi 258525431

### akıcı — Dil ve anlatım

Dil kullanımında kesintilerin anlatım bütünlüğünü bozmadığı, rahat ve süreklilik taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “akıcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İspanyolcası son derece akıcıydı, bu onun genlerinde vardı.

Jean-Christophe Grangé — Sisle Gelen Yolcu · Derlem cümlesi 131002982

### akıcılık — Dil ve anlatım

Sözlü veya yazılı anlatımın kesintisiz ilerlemesini ve kolay anlaşılmasını sağlayan nitelik.

**Öğrenme amacı:** “akıcılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yazılı şiire karşı epik anlatımın belirli güzelliği akıcılığı ve tazeliğindedir.

George Thompson Marksizm ve Şiir Adam Yayınları · Derlem cümlesi 288788211

### akıcı ünsüz — Matematik ve dil

Boğumlanması sırasında hava akımının tam kapanmaya veya belirgin sürtünmeye uğramadığı, l ve r gibi ötümlü ünsüz.

**Öğrenme amacı:** “akıcı ünsüz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gazeldeki patlayıcı, sızıcı ve akıcı ünsüzlerin sayısı aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

Mustafa Yunus Gümüş — Şeyh Gâlib’in “-dır bu şeb” Redifli Gazelinin Yapısalcılık Yöntemiyle Analizi — 2024 · Derlem cümlesi 390655354

### akıl — Araştırma ve düşünme

Kavrama, çıkarım yapma, gerekçeleri tartma ve yargıda bulunma yetisi.

**Öğrenme amacı:** “akıl”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akıl ve bilim bunu gerektiriyor.

Y. Hakan Erdem - Unomastica Alla Turca.temiz.txt · Derlem cümlesi 102095104

### akılcı — Araştırma ve düşünme

Bilginin temelinde aklın ilkelerini ve çıkarım gücünü öne çıkaran felsefi yaklaşımı benimseyen.

**Öğrenme amacı:** “akılcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akılcı mısınız, yoksa deneyci mi?

Domingos_Master_Algoritma_Yapay_Öğrenme_Hayatımızı_Nasıl_Değiştirecek.temiz.txt · Derlem cümlesi 105185099

### akılcılık — Araştırma ve düşünme

Aklı, bilgiyi temellendirmede ve düşünceyi değerlendirmede başlıca ölçüt sayan yaklaşım.

**Öğrenme amacı:** “akılcılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aydınlanmanın özü akılcılık, akılcılık ise birey olmakla olası.

Genc Werther-in Acilari - Goethe.temiz.txt · Derlem cümlesi 101179593

### akıllanmak — Toplum ve günlük yaşam

Deneyim veya uyarı sonucunda önceki düşüncesiz davranışlarını düzeltmek.

**Öğrenme amacı:** “akıllanmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dün aptaldım, bugünse biraz akıllandım.

Dostoyevski Karamazov Kardeşler Can Yayınları · Derlem cümlesi 205611561

### akıllı — Toplum ve günlük yaşam

Bilgiyi ve koşulları değerlendirerek uygun yargı ve davranış geliştirebilen.

**Öğrenme amacı:** “akıllı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akıllı, dürüst, ahlaklı bir gençti Hori.

Agatha Christie Sonunda Ölüm Geldi Firavun Ağacı 4000 Yıl Önce İşlenen Cinayet Yılan İçini Döktü Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 203889987

### akıllıca — Araştırma ve düşünme

Olası sonuçları ve mevcut koşulları gözettiği için uygun bulunan.

**Öğrenme amacı:** “akıllıca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Daha akıllıca bir kararın varsa, izlerim seni.

Sophokles — Elektra · Derlem cümlesi 121118010

### akıllı uslu — Toplum ve günlük yaşam

Davranışını bulunduğu ortamın gereklerine göre ölçülü biçimde düzenleyerek.

**Öğrenme amacı:** “akıllı uslu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şimdi akıllı uslu bir beyefendi gibi oturup yolculuğun keyfini çıkarın.

Kartal Suzulurken - Jack Higgins.temiz.txt · Derlem cümlesi 100949080

### akılsal — Araştırma ve düşünme

Duyusal yaşantıdan çok aklın düşünme ve çıkarım işlemleriyle ilgili.

**Öğrenme amacı:** “akılsal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Böyle bir bilgi de saf akılsal bilgidir.

Çüçen — Bilgi Felsefesi · Derlem cümlesi 117562383

### akılsallaştırma — Psikoloji

Kişinin kabul etmekte zorlandığı bir davranışını ya da duygusunu, asıl nedenini gizleyen akla uygun gerekçelerle açıklamaya çalışması.

**Öğrenme amacı:** Akılsallaştırmayı, kişinin bir davranışın gerçek nedeninden kaçınırken inandırıcı bir gerekçe kurmasıyla ilişkilendirmek.

> kendisinin alkolle olan sorununu akılsallaştırmaya çalışmaktadır.

Edgar Allan Poe Bütün Öyküleri I Dost Kitabevi · Derlem cümlesi 221565832

### akılsallaştırmak — Araştırma ve düşünme

Bir olay, düşünce veya düzeni akıl yürütmeyle açıklanabilir ve tutarlı bir biçime sokmak.

**Öğrenme amacı:** “akılsallaştırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Karl Popper'ın deyişi ile, ' onlar, dünya adını verdiğimiz şeyi yakalamak, akılsallaştırmak, açıklamak ve ona egemen olmak için örülmüş olan ağlardır '.

Ruth A. Wallance — Çağdaş Sosyoloji Kuramları · Derlem cümlesi 121370635

### akılsız — Dil ve anlatım

Birinin düşünmeden davrandığını veya doğru karar veremediğini öne süren, küçümseyici olabilen söz.

**Öğrenme amacı:** “akılsız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> O Thomas denen akılsız oğlan olmasın sakın?

Cormac McCarthy Tanrı'nın Bir Kulu İthaki Yayınları · Derlem cümlesi 216134947

### akıl defteri — Toplum ve günlük yaşam

Hatırlanması gereken bilgi, görev ve tarihlerin düzenli biçimde kaydedildiği kişisel not defteri.

**Öğrenme amacı:** “akıl defteri”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Askerlikte bizlere öğretilen akıl defteri gibi, her şeyi bir arada yazmak en iyi çözüm.

Ah, şu unutkanlık! · Derlem cümlesi 400104872

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/ah-su-unutkanlik/1974)

### akıl dışı — Araştırma ve düşünme

Akıl yürütme ilkeleriyle veya eldeki gerçeklerle bağdaşmadığı düşünülen.

**Öğrenme amacı:** “akıl dışı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tüm bunlar o kadar akıldışı, o kadar gülünç ki sizler, tanımadığım okurlarım, herhalde adi şakalar yaptığımı düşüneceksiniz.

Biz - Yevgeny Zamyatin.temiz.txt · Derlem cümlesi 101552435

### akıl dışıcılık — Bilimsel düşünme

Bilgiye ulaşmada akıl ve mantığı temel ölçü saymayan görüş.

**Öğrenme amacı:** “akıl dışıcılık” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Batıda bazı devletler Doğu mitolojisini geri kalmışlık ve akıl dışıcılık ile adlandırmaktadırlar.

Elif Gürdal, Fuat İnce — Yunanistan’ın Kamu Diplomasisi Dayanakları ve Uygulama Alanları — 2022 · Derlem cümlesi 407092609

### akıl dişi — Doğa ve çevre

Üst ve alt çenenin sağ ve sol arka uçlarında yer alan, genellikle geç ergenlikte veya genç yetişkinlikte süren üçüncü büyük azı dişi.

**Öğrenme amacı:** “akıl dişi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Son dişlerim, yani akıl dişlerim de çıkınca, düşünmem gerekmişti.

Witold Gombrowicz - Ferdydurke.temiz.txt · Derlem cümlesi 102138825

### akıl hastanesi — Doğa ve çevre

Ruhsal hastalıkların değerlendirilmesi, tedavisi ve gerektiğinde yatarak izlenmesi için hizmet veren hastaneye verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “akıl hastanesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Blackwell's Island Akıl Hastanesi'nde işlerin nasıl yürüdüğünü öğrenme görevini hevesle kabul ettim.

Thomas Szasz - Yalanlar Bilimi Psikiyatri.temiz.txt · Derlem cümlesi 103183577

### akıl hastası — Eğitim ve toplum

Ruhsal hastalığı bulunan kişi için eskiden yaygın kullanılan, günümüzde incitici veya damgalayıcı olabileceği için kaçınılan söz.

**Öğrenme amacı:** Bu eski sözü tanımak, damgalayıcı etkisini fark etmek ve güncel, saygılı anlatımı seçmek.

> 489 (1) Fiili işlediği yolunda kuvvetli şüpheler bulunan şüpheli veya sanığın akıl hastası olup

AYDIN DEMİREL — Bireysel başvuru yolunda mahkeme kararına uymama nedeniyle tutma — 2025 · Derlem cümlesi 358138681

### akıl hocası — Toplum ve günlük yaşam

Birinin kararlarına görüş, öğüt ve deneyimiyle yön veren danışman veya yol gösterici kişi.

**Öğrenme amacı:** “akıl hocası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama Eminem'le diğer rapçileri şarkılarının iTunes'ta satılmasına izin vermeye ikna etmesi gerektiğinden, Eminem'in akıl hocası Dr. Dre'yle görüştü.

Walter Isaacson - Steve Jobs.temiz.txt · Derlem cümlesi 102372232

### akıl kârı — Araştırma ve düşünme

Akla, sağduyuya ve beklenen yarara uygun görülen iş veya davranış için kullanılan.

**Öğrenme amacı:** “akıl kârı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Topluluğun savunması için belli mamullere gerçekten gerek varsa, bu gereksinmenin giderilmesi konusunda komşularımıza bel bağlamak her zaman akıl kârı olmayabilir.

Adam Smith - Milletlerin Zenginliği.temiz.txt · Derlem cümlesi 100073311

### akım — Dil ve anlatım

Sanat veya düşünce alanında ortak görüş ve yöntemler çevresinde gelişen eğilim.

**Öğrenme amacı:** “akım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama Türkiye'de okur, yeni akımları eleştirel tavırla bile olsa izlememiş, ortadan çekilmiştir.

Cemal Süreyya — Toplu Yazılar #2 - 'Günübirlik'ler · Derlem cümlesi 116346115

### akımölçer — Doğa ve çevre

Elektrik devresindeki akım şiddetini ölçüp amper veya amperin katları ve alt katlarıyla gösteren ölçüm aygıtı.

**Öğrenme amacı:** “akımölçer” sözünün bu anlamını örnekteki akımölçer kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Önce Keithley akımölçer ile I-V (akımvoltaj) verileri karanlık ortamda sonra 270lx, 430lx ve 720lx akı değerinde alınmıştır.

Abdulkadir Korkut, Arife Gençer İmer — Yarıiletkeni Işıkla Etkileşen Pd/n-GaP Schottky Diyotun Elektrik-sel Sığa Değişimi Üzerine — 2017 · Derlem cümlesi 370247533

### akımtoplar — Araştırma ve düşünme

Elektrik enerjisini depolayıp gerektiğinde kullanıma veren düzenek için kullanılan eski terim.

**Öğrenme amacı:** “akımtoplar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Caddenin sonundaki akımtoplar kulesinin saati 17.00'ı vuruyordu.

Biz - Yevgeny Zamyatin.temiz.txt · Derlem cümlesi 101552347

### akım ölçümü — Doğa ve çevre

Bir akarsu ya da kanalın belirli kesitinden birim zamanda geçen su hacminin, yani debisinin belirlenmesi.

**Öğrenme amacı:** “akım ölçümü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sorkun'da DSİ tarafından yapılan akım ölçümleri oldukça önemlidir.

Adnan Buldur, Adnan Doğan Buldur, Sabahattin Sarı, Sabahattin Sarı — ÇARŞAMBA ÇAYI’NIN 15 ARALIK 2010 TARİHLİ TAŞKINI VE BOZKIR’DAKİ (KONYA) ETKİSİ — 2013 · Derlem cümlesi 335651008

### akın — Toplum ve günlük yaşam

Bir bölgeye askerî güçle ani biçimde girilerek yapılan, çoğunlukla kısa süreli saldırı.

**Öğrenme amacı:** “akın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Antakya hükümdarı Raymond, unutmuşa benzediği bir geleneği tekrar uygulayarak, Halep surlarına kadar uzanan bir akın düzenlemiştir.

Amin Maalouf - Arapların Gözüyle Haçlı Seferleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 4993302

### akıncı — Dil ve anlatım

Osmanlı ordusunda sınır ötesine hızlı akınlar yapan hafif süvari birliklerinin mensubu.

**Öğrenme amacı:** “akıncı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sultan Murad, Mustafa'nın dönüşünü öğrenince Mihaloğlu'yu akıncılarla beraber İznik'e yolladı.

Joseph von Hammer — Osmanlı İmparatorluğu (2 Cilt) · Derlem cümlesi 138314810

### akıntı — Doğa ve çevre

Bir su kütlesinin içinde veya yüzeyinde suyun belirli bir doğrultuda yer değiştirmesi.

**Öğrenme amacı:** “akıntı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu sırada Kafkas akıntıya karşı ilerliyordu.

Jules Verne — Mişel Strogof · Derlem cümlesi 117060651

### akıntıölçer — Doğa ve çevre

Su hareketinin hızını belirlemek için akarsu, kanal ve benzeri ortamlarda kullanılan ölçüm aygıtı.

**Öğrenme amacı:** “akıntıölçer” sözünün bu anlamını örnekteki akıntıölçerle kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Karataş deresinin köyü geçtiği arazi boyunca dere yatağında tarım arazilerine su götüren su kanalları veya arkları teker teker ziyaret edilmiş ve akıntıölçerle anakol ve su arklarındaki akış hızları ölçülmüştür.

Bülent Verep, Davut Turan, Cengiz Mutlu — Karataş Deresi (Pazaryolu-Erzurum)’nin Bazı Hidrobiyolojik, Hidrolojik ve Fizikokimyasal Su Kalitesi Özellikleri, Balık Faunası ve Hidro-Elektrik Santral Projelendirilmesi Açısından Değerlendirilmesi — 2022 · Derlem cümlesi 357314155

### akıntı çağanozu — Doğa ve çevre

Bir yengeç türünün adı olarak değil, akıntının etkisiyle sürüklenen yengeci belirtmek için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “akıntı çağanozu” sözünün bu anlamını örnekteki akıntı çağanozu kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Baktım, omuzunu çarpıtmış, akıntı çağanozu gibi yanpiri yanpiri geçiyor.

Kemal Tahir Esir Şehrin Mahpusu İthaki Yayınları · Derlem cümlesi 195387915

### akın akın — Dil ve anlatım

Birbirini izleyen topluluklar oluşturarak ve yoğun bir hareketle.

**Öğrenme amacı:** “akın akın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çevrelerinde köylüler ve tüccarlar akın akın girişten çıkarak köylerine ve çiftliklerine dönmek üzere ovanın ötesindeki dağlara yapacakları uzun yolculuğa başlıyorlardı.

Philip K. Dick — Toplu Öyküler #1 - Bay Uzay Gemisi · Derlem cümlesi 134404808

### akışkan — Doğa ve çevre

Küçük bir kaydırıcı kuvvetin etkisinde sürekli biçim değiştirebilen sıvı veya gaz niteliğindeki madde.

**Öğrenme amacı:** “akışkan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kullanılan soğutucu akışkan (gaz) teknolojisi çevresel açıdan önem taşıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 110127559

### akışkanlaştırma — Doğa bilimleri

Katı tanecikler arasından geçirilen gaz veya sıvının etkisiyle tanecik yatağının hareketlenip bir akışkan gibi davranmasının sağlanması.

**Öğrenme amacı:** “akışkanlaştırma” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Deneyler, yatak sıcaklığı 450-850 ºC aralığında ve gaz akışkanlaştırma hızı 0, 05-0, 4 m / s aralığında değiştirilerek gerçekleştirilmiştir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 213725968

### akıtma — Toplum ve günlük yaşam

Akışkan hamurun kızgın yüzeye yayılıp pişirilmesiyle hazırlanan, ince ve yassı hamur yiyeceği.

**Öğrenme amacı:** “akıtma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Şansımız var, öğlen yemeğine tavada akıtma yiyeceğiz sanırım.

Astrid Lindgren - Uzunçorap Korsan.temiz.txt · Derlem cümlesi 4369201

### akıtmak — Doğa ve çevre

Bir sıvının bir yüzey veya geçiş yolu boyunca hareketini sağlamak.

**Öğrenme amacı:** “akıtmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Üçüncü gün törenle suyu akıttılar.

Talip Apaydın Elif Kızın Elleri Köyün Çocuğu Yayınları · Derlem cümlesi 189412508

### akide — Dil ve anlatım

Bir dinin veya düşünce sisteminin temel kabul edilen inanç ilkesi.

**Öğrenme amacı:** “akide”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Köktendincilik, evrensel bir akidedir.

Terry Eagleton - Tanrı'nın Ölümü ve Kültür.temiz.txt · Derlem cümlesi 103448021

### akide — Toplum ve günlük yaşam

Yoğunlaştırılmış şeker şurubuna tat verilip soğutularak biçim kazandırılmasıyla hazırlanan geleneksel sert şekerleme.

**Öğrenme amacı:** “akide”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şekerci dükkânlarının camekânlarında, renk renk akideler, badem ezmeleri ve lokumlar sıralanmıştır.

Ziya Şakir - Eyüp Sultan ve Haliç.temiz.txt · Derlem cümlesi 101732535

### akidesi bozuk — Eğitim ve toplum

İnancının doğru olmadığı düşünülen kişi için kullanılan yargılayıcı, eski söz.

**Öğrenme amacı:** “akidesi bozuk” sözünün anlamını ve incitici ya da yargılayıcı kullanım tonunu fark etmek; daha saygılı bir anlatım seçmek.

> Anlayışı ağır, akidesi bozuk bir kadını ciddiye aiamazdı

Muzaffer Oruçoğlu Grizu IV Höreleniş Belge Yayınları · Derlem cümlesi 225977316

### akide şekeri — Toplum ve günlük yaşam

Yoğun şeker şurubunun pişirilip soğutularak sert bir yapıya dönüştürülmesiyle elde edilen, farklı renk ve aromalarda üretilen geleneksel şekerleme.

**Öğrenme amacı:** “akide şekeri”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kocaman bir horoz şekeri ve büyük bir parça akide şekeri için de hep beş para verilirdi.

Pal Sokagi Cocuklari - Ferenc Molnar.temiz.txt · Derlem cümlesi 100623024

### akik — Dil ve anlatım

İnce kristalli silis yapısında, çoğu örneğinde renkli bantlar görülen ve süslemecilikte kullanılan doğal taş.

**Öğrenme amacı:** “akik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dikkatini kahverengi akikten yontulmuş geometrik cisimlerden sedefimsi fona çevirdi.

Aldous Huxley - Ada.temiz.txt · Derlem cümlesi 5454863

### akis — Doğa ve çevre

Ses dalgalarının bir engelden yansımasıyla sesin yeniden işitilmesi.

**Öğrenme amacı:** “akis”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Naraları kale duvarlarında akisler yapıyordu.

Feridun Fazil Tulbentci — Hurrem Sultan · Derlem cümlesi 141995387

### akkaraman — Doğa ve çevre

Orta Anadolu başta olmak üzere Türkiye'de yetiştirilen, kurak koşullara uyumlu, çoğunlukla beyaz gövdeli ve yağlı kuyruklu yerli koyun ırkı.

**Öğrenme amacı:** “akkaraman”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> 2005 yılında Akkaraman koyunu ve Ankara keçisiyle Konya ve Ankara'da pilot olarak başlayan proje, 2014 yılı sonunda 28 ırk, 59 il, 6 bin yetiştirici ve 1 milyon baş koyun-keçi sayısına ulaştı.

1651 başlık · Derlem cümlesi 210211756

### akkarınca — Doğa ve çevre

Hamam böcekleriyle aynı takımda sınıflandırılan, kolonilerinde iş bölümü bulunan ve çoğu türü selüloz içeren maddelerle beslenen termitlerin ortak adı.

**Öğrenme amacı:** “akkarınca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bilim insanları, akkarınca olarak da adlandırılan termitlerin daha sıcak bölgelerde daha hızlı odun tükettiğini ortaya çıkardı.

Termitlerin İklim Değişikliklerini Hızlandırabileceği Ortaya Çıktı: Peki Nasıl? · Derlem cümlesi 391863851

[Kaynak](https://www.webtekno.com/termit-iklim-degisikliklerini-hizlandirabilir-h128282.html)

### akkarıncalar — Doğa ve çevre

Kolonilerinde üreme, işçilik ve savunma görevleri paylaşılmış olan, çoğunlukla selülozlu maddelerle beslenen termitler.

**Öğrenme amacı:** “akkarıncalar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Koca ev garip hışırtılarla dolu; akkarıncalar, fareler, ya da Adelino Canepa'nın hayaleti...

Umberto Eco - Foucault Sarkacı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102836272

### akkavak — Doğa ve çevre

Söğütgiller familyasında yer alan, yapraklarının alt yüzündeki beyaz tüylerle ayırt edilen Populus alba türü kavak.

**Öğrenme amacı:** “akkavak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çağlayana yakın bir yerde, devrilmiş bir akkavak ağacının dalı sulardan dışarı uzanıyordu.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102443037

### akkefal — Doğa bilimleri

Sazangillerden, Alburnus cinsine bağlı bir tatlı su balığı.

**Öğrenme amacı:** “akkefal” canlı adını tanımak ve onu temel özellikleriyle sınıflandırmak.

> olan Beyşehir akkefalinin (Alburnus akılı) nesli tükenmiştir.

TBMM — Küresel İklim Değişikliğinin Etkilerinin En Aza İndirilmesi, Kuraklıkla Mücadele ve Su Kaynaklarının Verimli Kullanılması İçin Alınması Gereken Tedbirlerin Belirlenmesi Amacıyla Kurulan Mecli [103ace3d] · Derlem cümlesi 360843298

### akkor — Doğa ve çevre

Yüksek sıcaklık nedeniyle görünür ışık yayan veya bu yolla aydınlatan.

**Öğrenme amacı:** “akkor”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akkor lambadan çıkan titrek ışık soluk bir daire yaratıyordu.

Star Wars — Jedi Akademi Üçlemesi #2 - Kevin J. Anderson - Karanlık Çırak · Derlem cümlesi 117213976

### aklamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir kimsenin suçsuzluğunu veya bir suçlamanın yersizliğini ortaya koymak.

**Öğrenme amacı:** “aklamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Onlar da kendilerini aklamak ve yaşamlarını savunmak için çalışırlar.

Sâdık Hidâyet — Hidâyetnâme · Derlem cümlesi 109459591

### aklan — Doğa ve çevre

Bir dağ kütlesinin ya da sırasının su bölümü çizgisinden aşağıya doğru uzanan yamaç tarafı.

**Öğrenme amacı:** “aklan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aynı aklanda yer alan birbirine komşu diğer akarsular da uzun ekseni belirgin havza karakteri göstermektedir.

Pınar Polat, İbrahim Kopar, Fatih Yalçın — Günebakan (Erzincan) Seli Örneği ile Esence Dağları’nın Güney-Güneybatı Aklanında Oluşan Moloz Yüklü Eski ve Yeni Selleri Denetleyen Morfometrik Faktörler — 2023 · Derlem cümlesi 370693388

### aklanmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir suçlamadan mahkeme kararı veya ortaya çıkan kanıtlar sonucunda temizlenmek.

**Öğrenme amacı:** “aklanmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İki kez yargılanır ve aklanır.

Ahmet Ümit - İnsan Ruhunun Haritası.temiz.txt · Derlem cümlesi 3467493

### aklaşmak — Dil ve anlatım

Saç ve benzeri kılların renklerini yitirerek beyaz görünüm kazanması.

**Öğrenme amacı:** “aklaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Saçları ve bıyıkları aklaşmıştı.

Roger Zelazny — Amber Yıllıkları #6 - Kıyametin Koz Kartları · Derlem cümlesi 115181803

### aklaştırmak — Dil ve anlatım

Bir yüzeyin rengini veya görünümünü daha beyaz ve aydınlık duruma getirmek.

**Öğrenme amacı:** “aklaştırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Göğü ortalayan güneş bu koyuluğu yer yer aklaştırıyor.

Füruzan Sevda Dolu Bir Yaz YKY · Derlem cümlesi 191583105

### akla yakın — Araştırma ve düşünme

Eldeki bilgi ve gerekçelerle değerlendirildiğinde makul bulunan.

**Öğrenme amacı:** “akla yakın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> On üç yılını bıkıp usanmadan bir retorik oyunu kurmaya adaması akla yakın gelmiyor.

Yollari Catallanan Bahce - Jorge Luis Borges.temiz.txt · Derlem cümlesi 100227286

### akla yatkın — Araştırma ve düşünme

Bilinen koşul ve gerekçelerle bağdaşır bulunan.

**Öğrenme amacı:** “akla yatkın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Miller - Söyledikleriniz doğrusu akla yatkın geliyor.

Nida — Dilbilim Üzerine Tartışmalar · Derlem cümlesi 109046215

### akla zarar — Dil ve anlatım

Olağan beklentilerin ve akla yatkınlığın ötesinde görülen; şaşkınlığı güçlü biçimde anlatmak için kullanılan niteleme.

**Öğrenme amacı:** “akla zarar” sözünün bu anlamını örnekteki Akla zarar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Akla zarar bu fikir neyseki Büyükada'da nükleer santral için yeterli yer olmadığı gerekçesi ve denizaltı kablosu fiyatlamalarının çok pahalı olması nedenleri ile unutuldu.

Ermenistan Metsamor nükleer santrali kimin sorunu? - Haluk DİRESKENELİ - Haluk DİRESKENELİ · Derlem cümlesi 400724245

[Kaynak](https://www.enerjigunlugu.net/ermenistan-metsamor-nukleer-santrali-kimin-sorunu-haluk-direskeneli-29612yy.htm)

### akla ziyan — Dil ve anlatım

Akla ve sağduyuya aşırı derecede aykırı bulunduğunu belirtmek için kullanılan.

**Öğrenme amacı:** “akla ziyan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Neyse ki bu tür akla ziyan iddialar internetteki aptal sohbet odası " Exil"in sayfalarıyla sınırlı kalmış, büyük basında yer almamıştı.

Stieg Larsson — Millennium #2 - Ateşle Oynayan Kız · Derlem cümlesi 109748365

### aklıevvel — Dil ve anlatım

Kendisini çok akıllı sanıp yersiz veya düşüncesiz davranan kişi için alayla kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “aklıevvel”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ne de olsa Cora hem çok aptal hem de aklıevvelin tekiydi.

Agatha Christie Cenazeden Sonra Ecelin Çağrısı Ölenin Ardından Cenaze Merasiminin Ardından · Derlem cümlesi 208132620

### aklı başında — Toplum ve günlük yaşam

Durumları sağduyuyla değerlendirip ölçülü kararlar verebilen.

**Öğrenme amacı:** “aklı başında”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yeni yetişen kız ve erkek evlâtlarının sevgisine karşı anlayış gösteren ve onu koruyan aklı başında ve yürekli ana-babalara saygı göstermek istiyoruz.

Wilhelm Reich - Dinle Küçük Adam.temiz.txt · Derlem cümlesi 102339342

### aklı karalı — Dil ve anlatım

Beyaz ve siyah renkleri aynı yüzey veya bütünde birlikte taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “aklı karalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Önce saçlarım kazındı, önüme aklı karalı saçlar düştü, güveyi tıraşı oldum, yaştan kurtuldum.

Y. Hakan Erdem - Unomastica Alla Turca.temiz.txt · Derlem cümlesi 102099933

### aklı sıra — Dil ve anlatım

Bir kişinin kendi değerlendirmesine dayandığını belirtirken bu değerlendirmeye kuşku, küçümseme veya alay katan söz.

**Öğrenme amacı:** “aklı sıra” sözünün bu anlamını örnekteki aklım sıra kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ben de kuzu kuzu çıkardım bileti, gösteriyorum aklım sıra.

Tarık Akan - Anne Kafamda Bit Var.temiz.txt · Derlem cümlesi 103528517

### akmak — Doğa ve çevre

Bir akışkan, onu etkileyen kuvvetler altında yer değiştirerek sürekli hareket etmek.

**Öğrenme amacı:** “akmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Su, taşların üzerinde gürültüyle akıyordu.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102440355

### akmantar — Doğa ve çevre

Çayırlarda yetişen, açık renkli şapkalı ve alt yüzündeki lamelleri olgunlaştıkça kahverengileşen Agaricus campestris türü.

**Öğrenme amacı:** “akmantar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir akşam, akmantar toplamış eve dönüyorduk.

Maksim Gorki — Ekmeğimi Kazanırken · Derlem cümlesi 111583814

### akma sınırı — Doğa ve çevre

Bir malzemede kalıcı şekil değişiminin başladığı ya da belirli bir kalıcı uzama ölçütüne ulaşıldığı gerilme düzeyi.

**Öğrenme amacı:** “akma sınırı” sözünün bu anlamını örnekteki akma sınırı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Biyolojik akma sınırı, malzemenin elastik bölgeden plastik bölgeye yanı kalıcı deformasyon bölgesine geçtiği sınır olarak dikkate alındığında (hasar durumu kabulü), bu sınırın ötesinde bir gerilme değerine maruz kalan malzeme bölgeleri " zedelenmiş bölgeler " olarak tanımlanabilir.

H. Kürşat Çelik, İbrahim Akıncı — Çarpma Etkisi Altında Kalan Armut Meyvelerinin (Ankara çeşidi) Zedelenme Hacminin Doğrusal Olmayan Dinamik Sonlu Elemanlar Analizi ile Belirlenmesi — 2016 · Derlem cümlesi 339586785

### akne — Doğa ve çevre

Kıl köklerinin yağ ve ölü deri hücreleriyle tıkanmasıyla ilişkili, siyah veya beyaz noktalar ve iltihaplı sivilceler oluşturabilen deri hastalığı.

**Öğrenme amacı:** “akne”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Günümüzde akne eğilimli, lekeli veya hassas ciltler için özel olarak geliştirilmiş güneş koruyucular bulunmaktadır.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115633900

### akor — Dil ve anlatım

Farklı perdelerdeki seslerin eş zamanlı duyulmasıyla kurulan armonik birim.

**Öğrenme amacı:** “akor”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sonya prelüdün ilk akorunu bastı.

Tolstoy Savaş ve Barış Cilt II Yordam Kitap · Derlem cümlesi 215505588

### akordiyon — Dil ve anlatım

Körükle oluşturulan hava akımının metal dilcikleri titreştirdiği, tuş veya düğmelerle sesleri seçilen çalgı.

**Öğrenme amacı:** “akordiyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Mandolinler, akordiyonlar çalınırdı.

Fakir Baykurt Unutulmaz Köy Enstitüleri Literatür Yayınları · Derlem cümlesi 274555906

### akordu bozuk — Dil ve anlatım

Mecaz olarak, parçaları ya da davranışları arasında uyum bulunmayan; tutarsız veya düzensiz işleyen.

**Öğrenme amacı:** “akordu bozuk” sözünün bu anlamını örnekteki Akordu bozuk kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Akordu bozuk Bursaspor'un bu kadar çok top kaybetmesi tuhaf değil.

şampiyonluk aslanın ağzında · Derlem cümlesi 400226334

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/sampiyonluk-aslanin-agzinda/1552)

### akort — Dil ve anlatım

Bir çalgının ürettiği seslerin yüksekliklerini belirlenen perde düzenine getirme işlemi.

**Öğrenme amacı:** “akort”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yine başka bir orkestranın müzisyenleri, çalgılarını akort ediyorlardı.

Vonda N. McIntyre - Ay ve Güneş.temiz.txt · Derlem cümlesi 102410819

### akortçu — Dil ve anlatım

Çalgıların perde düzenini ölçüp düzenleyerek akort bakımını yapan uzman.

**Öğrenme amacı:** “akortçu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Az sonra piyano akortçusu geldi.

Çağdaş Alman Öykü Antolojisi Cilt 1 Cem Yayınevi · Derlem cümlesi 269476860

### akortlamak — Dil ve anlatım

Bir çalgının ürettiği seslerin yüksekliklerini, çalınacak müziğin gerektirdiği ses düzenine göre ayarlamak.

**Öğrenme amacı:** “akortlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kemal Caba, rebabının birer at kılı demeti olan üç telini Hızır Ağa'nın Tefhîmü'l-makāmât'ında tasvir edilen keman gibi yegâh, dügâh ve nevâ perdelerine akortlamaktadır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 34 (Osmanpazarı) · Derlem cümlesi 143379410

### akortsuz — Dil ve anlatım

Ürettiği sesler arasındaki yükseklik ilişkileri amaçlanan düzene göre ayarlanmamış çalgıyı niteler.

**Öğrenme amacı:** “akortsuz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ne zaman Nikolay İvanoviç'le konuşsam, akortsuz piyano çalıyormuş gibi oluyorum...

Aleksey Tolstoy - Azap Yolları #1 - İki Kız Kardeş.temiz.txt · Derlem cümlesi 5375879

### akortsuzluk — Dil ve anlatım

Bir çalgının seslerinin beklenen perde düzeniyle uyuşmaması durumu.

**Öğrenme amacı:** “akortsuzluk”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kaval sesinde paylayıcı bir işaret gibi hafif akortsuzluk oldu.

David Eddings — Elenium #3 - Safir Gül · Derlem cümlesi 114771827

### akraba — Toplum ve günlük yaşam

Kişiyle soy, evlilik ya da evlat edinme üzerinden tanımlanan aile bağı bulunan kimse.

**Öğrenme amacı:** “akraba”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Diyarbakır'daki biricik akrabalarım gözüyle bakıyorum onlara.

Canan Tan — Piraye · Derlem cümlesi 114910634

### akraba diller — Matematik ve dil

Tarihsel olarak ortak bir ana dile dayanan ve bu köken ilişkisi düzenli ses ve yapı karşılıklarıyla incelenebilen diller.

**Öğrenme amacı:** “akraba diller”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Buna göre, akraba dillerin ses dizgesinde koşutluklar olacak.

Bozkurt_Türklerin_Dili.temiz.txt · Derlem cümlesi 4107875

### akran — Toplum ve günlük yaşam

Yaş bakımından aynı dönem içinde bulunan, birbiriyle karşılaştırılabilecek kişilerden her biri.

**Öğrenme amacı:** “akran”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sevda'nın akranı bunca kız, bunca arkadaşları nişanlanmışlardı.

Georgi Karaslavof Gelin Roman Yayınları · Derlem cümlesi 281337199

### akreditasyon — Araştırma ve düşünme

Bir kurumun veya yaptığı işin belirlenmiş yeterlilik ve kalite ölçütlerini karşıladığının yetkili bir kuruluşça değerlendirilip tanınması.

**Öğrenme amacı:** “akreditasyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Böylece İstanbul Üniversitesi'nden sonra EFI akreditasyonu alan ikinci kamu laboratuvarı olma başarısını gösterdi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 112265932

### akreditif — Toplum ve günlük yaşam

Alıcının bankasının, önceden belirlenen koşullara uygun belgeler sunulduğunda satıcıya ödeme yapmayı üstlendiği ticari ödeme düzenlemesi.

**Öğrenme amacı:** “akreditif”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şöyle ki akreditif lehtarı genellikle akreditifin kendi ülkesindeki bir banka tarafından teyidini istemektedir.

Özgür — Hukuk Alanında Güncel Meseleler · Derlem cümlesi 156321972

### akrep — Matematik ve dil

Kadran üzerinde on iki saatlik çevrimle ilerleyen saat göstergesi.

**Öğrenme amacı:** “akrep”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Annabelle, " Akreple yelkovan bir tuhaf, " dedi.

Stephen King Şeffaf Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 205389282

### akrep — Doğa ve çevre

Örümceğimsiler sınıfında yer alan, kıskaçları ve bölütlü kuyruğunun ucundaki zehirli iğnesiyle tanınan eklem bacaklı.

**Öğrenme amacı:** “akrep”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> - Başkanımızı bir akrep soktu.

Turan-Dursun - Dua.temiz.txt · Derlem cümlesi 102929923

### akrep — Doğa ve çevre

Güneş'in gökyüzündeki görünür yolu üzerinde, Terazi ile Yay arasında yer alan ve Antares'i içeren Scorpius takımyıldızı.

**Öğrenme amacı:** Akrep takımyıldızını ekliptik üzerindeki konumu ve belirgin yıldızıyla tanımlamak.

> Akrep'teki en belirgin yıldız, gökyüzünün parlak ve turuncu rengiyle dikkati çeken Antares'tir.

sayi — 0544 · Derlem cümlesi 170405935

### akrobasi — Toplum ve günlük yaşam

Hava aracının hassas denetimini gerektiren, olağan uçuşun dışındaki gösteri manevraları.

**Öğrenme amacı:** “akrobasi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Boğaz ve çevresinde gerçekleştirilen selamlama uçuşlarının ardından pilotlar, yüksek tempolu akrobasi hareketleriyle izleyenlere heyecan dolu anlar yaşattı.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5319750

### akrobat — Toplum ve günlük yaşam

Bedenin denge ve hareket olanaklarını eğitimle geliştirerek güçlük içeren gösteriler sunan sanatçı.

**Öğrenme amacı:** “akrobat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir akrobat kadar dengeliydi.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #9 - Yırtıcı Kuş · Derlem cümlesi 111452057

### akromatik — Doğa ve çevre

Işığın farklı renklerinin farklı kırılmasından doğan görüntü bozulmasını azaltacak biçimde tasarlanmış mercek veya optik sistemi niteleyen sözcük.

**Öğrenme amacı:** “akromatik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bay Verron dokuz ayak uzunluğunda bir teleskopla; Bouchage Şövalyesi dört ayak uzunluğunda akromatik Dollond [287] teleskopuyla gözlem yapıyorlardı; bense sarkacın başındaydım.

Louis-Antoine de Bougainville — Dünyanın Çevresinde Yolculuk · Derlem cümlesi 122392100

### akropol — Toplum ve günlük yaşam

Antik Yunan kentlerinde çoğunlukla yüksek ve savunmaya elverişli bir yerde bulunan, tapınaklar ile önemli yapıları barındıran korunaklı bölüm.

**Öğrenme amacı:** “akropol”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Keşfettikleri şey, bir Makedon tiyatrosu ve bir tekstil atölyesi içeren yedi dönümlük bir akropol idi.

212 başlık · Derlem cümlesi 153948390

### akrostiş — Matematik ve dil

Dize başlarındaki harflerin sırasıyla okunmasıyla ayrı bir söz ya da ad veren şiir düzenlemesi.

**Öğrenme amacı:** “akrostiş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akrostişleri ayrıca öteki elinde tutuyordu.

Kemal Tahir-Hur Sehrin Insanlari-2 · Derlem cümlesi 138067582

### aks — Doğa ve bilim

Taşıtlarda tekerleklerin bağlandığı, yükün taşınmasına veya dönme hareketinin iletilmesine katılan mil; dingil.

**Öğrenme amacı:** “aks” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Aracın 2.620 mm uzunluğundaki aks mesafesi, iç mekanda yolculara sunulan alanı önemli ölçüde artırıyor.

BYD merakla beklenen SUV modelini Türkiye'ye getirdi! · Derlem cümlesi 399902626

[Kaynak](https://www.karar.com/ekonomi-haberleri/byd-atto-2-fiyati-ne-kadar-byd-atto-2-menzili-kac-km-kis-aylarinda-2019354)

### aksak — Dil ve anlatım

Hareketinde veya işleyişinde düzen kaybı ve kesintiler bulunan.

**Öğrenme amacı:** “aksak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dinlene dinlene cipe kadar ağır aksak yürüdüler.

Michael Ondaatje İngiliz Casus Can Yayınları · Derlem cümlesi 238257236

### aksakal — Dil ve anlatım

Yaşı ve deneyimi dolayısıyla sözüne değer verilen yaşlı erkek.

**Öğrenme amacı:** “aksakal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir iki aksakal'la bir iki hasta vardı çınarın dibinde.

Fakir Baykurt Sınırdaki Ölü Remzi Kitabevi · Derlem cümlesi 218854392

### aksam — Toplum ve günlük yaşam

Bir aygıtın, yapının veya düzeneğin belirli bölümlerini oluşturan parçaları topluca belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “aksam”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yangında sigortalar ve kablolar kullanılamaz hale gelirken, olayın elektrik aksamının ark yapması sonucu çıktığı belirlendi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 110028695

### aksamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir sürecin öngörülen işleyişi gecikme, eksiklik veya kesinti nedeniyle bozulmak.

**Öğrenme amacı:** “aksamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Törende hiçbir şey aksamadı.

Ayşe Kulin - Gece Sesleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 3581867

### aksan — Dil ve anlatım

Konuşmada seslerin çıkarılışı, vurgu ve ritim gibi özelliklerle beliren dilsel veya bölgesel söyleyiş örüntüsü.

**Öğrenme amacı:** “aksan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Amerikan aksanıyla konuşan bir kadındı bu.

Maeve Binchy — Yalnız Kadınlar Sokağı · Derlem cümlesi 136505435

### aksatmak — Toplum ve günlük yaşam

Süreklilik gerektiren bir eylemi erteleme veya ihmal yoluyla kesintiye uğratmak.

**Öğrenme amacı:** “aksatmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Annesine mektup yazmayı hiç aksatmıyordu.

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3657576

### akseptans — Eğitim ve toplum

Yurt dışında öğrenim görmek isteyen kişiye, başvurduğu öğretim kurumunun kabul kararını bildirmek üzere verdiği belge.

**Öğrenme amacı:** “akseptans” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Bu ilkelere göre, öncelikle yabancı dil bilgisini kanıtlayan ve yurt dışındaki bir yüksek öğretim kurumundan akseptans temin edenler, Yükseköğretim Kurulu'nun uygun görmesi üzerine hemen yurt dışına gidebilmektedirler.

Prof. Dr. Hüseyin Korkut, Türkan Mustan Dr., Doç Dr. Mustafa Yalçınkaya — Araştırma Görevlilerinin Sorunları — 1999 · Derlem cümlesi 339049506

### aksesuar — Toplum ve günlük yaşam

Ana giyim ögesine eklenerek görünüşü tamamlayan ya da süsleyen nesne.

**Öğrenme amacı:** “aksesuar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Süslemeler işleme, takı ve aksesuarlarla sağlanır.

Komisyon — Türkler Cilt 18 Türk Dünyası · Derlem cümlesi 113808470

### aksetmek — Doğa ve çevre

Ses, bir ortam veya yüzeyden yansıyarak işitilir hâle gelmek.

**Öğrenme amacı:** “aksetmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Derin bir sükûna gömülmüş olan evin merdivenlerinden ayak sesleri aksetti.

Carter Dickson — Üç Tabut · Derlem cümlesi 144516876

### aksırık — Toplum ve günlük yaşam

Burundaki uyarılmaya karşı havanın ani ve istem dışı atılmasıyla gerçekleşen olay ve çıkan ses.

**Öğrenme amacı:** “aksırık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Süleyman Bey, şiddetli aksırıklarla kendine geldi.

Ahmet Hamdi Tanpınar — Sahnenin Dışındakiler (1) · Derlem cümlesi 180088833

### aksırıklı tıksırıklı — Eğitim ve toplum

Sık sık aksırıp tıksıran, sağlıksız görünen kişi için kullanılan küçümseyici söz.

**Öğrenme amacı:** “aksırıklı tıksırıklı” sözünün anlamını ve incitici ya da yargılayıcı kullanım tonunu fark etmek; daha saygılı bir anlatım seçmek.

> Beni bu aksırıklı tıksırıklı ihtiyarın yanına yalnızca onu " eğlendirmem?

Dostoyevski Delikanlı İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 196039921

### aksırmak — Toplum ve günlük yaşam

Burun bölgesindeki uyarılmaya bağlı olarak havanın ağız ve burundan ani biçimde atılması; hapşırmak.

**Öğrenme amacı:** “aksırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Birden aksırdım, bir daha aksırdım.

Vladimir Nabokov Solgun Ateş Yaba Yayınları · Derlem cümlesi 194864850

### aksi — Araştırma ve düşünme

Bir önerme, durum veya yönün karşıtı olan seçenek.

**Öğrenme amacı:** “aksi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bunun aksi nasıl olabilir?

SALT — Sentez ve Montaj: Özer Kabaş Yazıları · Derlem cümlesi 147196405

### aksileşmek — Toplum ve günlük yaşam

Davranışlarında uyumsuzluk ve kolay karşı çıkma eğilimi artmak.

**Öğrenme amacı:** “aksileşmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bilseydi, aksileşir miydi hiç?

J. M. Barrie — Peter Pan · Derlem cümlesi 138907575

### aksilik — Toplum ve günlük yaşam

Bir sürecin beklenen akışından olumsuz yönde sapmasına yol açan olay veya koşul.

**Öğrenme amacı:** Anlatıda olumsuz gelişmenin önem derecesini değerlendirmek.

> Bununla beraber birkaç önemsiz aksilik de olmuştu.

Stephen King — Maça Kızı · Derlem cümlesi 110064092

### aksine — Dil ve anlatım

Önce belirtilen durumla karşıtlık kuracak biçimde, onun ters yönünde.

**Öğrenme amacı:** “aksine”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Diğer sanıkların aksine Rosenberg asla çark etmedi.

Irvin D. Yalom — Spinoza Problemi Nazi Subayının Paradoksu · Derlem cümlesi 111028327

### aksiyom — Matematik ve dil

Bir düşünce veya matematik sisteminde, o sistem içindeki kanıtlamalara başlangıç olmak üzere doğruluğu kabul edilen önerme.

**Öğrenme amacı:** Kanıtın başlangıç kabulleriyle kanıtlanan sonuçlarını ayırmak.

> Elbette ki matematiksel önermeler ispat yoluyla çıkarsanır, ancak ispatta belli bir aksiyom kümesinin doğru olduğu varsayılır.

Caner Taslaman — Allah, Felsefe ve Bilim · Derlem cümlesi 118651217

### aksiyon — Dil ve anlatım

Özellikle sahne ve anlatı sanatlarında olayları oluşturan eylemlerin ve hareketin bütünü.

**Öğrenme amacı:** “aksiyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aksiyon, hareket en mühim sanat esaslarından biridir.

Nazım Hikmet 29 Kemal Tahir'e Mapushaneden Mektuplar Adam Yayınları · Derlem cümlesi 187123922

### aksi aksi — Dil ve anlatım

Söz veya davranışlarında terslik, kızgınlık ve karşı çıkma göstererek.

**Öğrenme amacı:** “aksi aksi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bakmayın böyle aksi aksi konuştuğuna, aslında çok iyi bir insandır kendileri... "

Ahmet Ümit - Sultanı Öldürmek.temiz.txt · Derlem cümlesi 3482627

### akşam — Matematik ve dil

Gün batımından gecenin başlangıcına uzanan geçiş zamanı.

**Öğrenme amacı:** “akşam”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aslan'ın hali o akşam herkesi etkiledi.

Clive_Staples_Lewis_-_Narnia_G_nl_kleri_-_2_-_Aslan_Cad_ve_Dolap.temiz.txt · Derlem cümlesi 101338458

### akşama doğru — Toplum ve günlük yaşam

Gündüz ile akşam arasındaki geçişe yakın bir zaman diliminde.

**Öğrenme amacı:** “akşama doğru”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Akşama doğru her şey anlaşılacak " dedi.

Osho — Ego - Yanılsamadan Kurtulmak · Derlem cümlesi 121927392

### akşama kadar — Matematik ve dil

Bir eylem veya durumun bitiş sınırını akşam vakti olarak belirleyen zaman ifadesi.

**Öğrenme amacı:** “akşama kadar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Amcazadem akşama kadar bana İstanbul'u, Boğaziçi sayfiyelerini dinletti.

Halid Ziya Uşaklıgil Uzun Hikayeler ve Nukteli Hikayeler Kapra Yayınları · Derlem cümlesi 198660358

### akşamcı — Dil ve anlatım

Akşamları düzenli olarak alkollü içki içme alışkanlığı olan kişi için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “akşamcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Orada birkaç akşamcı bira içiyordu.

Galina Serebryakova — Ateşi Çalmak 1 · Derlem cümlesi 113209812

### akşamdan akşama — Toplum ve günlük yaşam

Her akşam yinelenerek, akşamları düzenli olarak.

**Öğrenme amacı:** “akşamdan akşama” sözünün bu anlamını örnekteki akşamdan akşama kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Rıza Çavdarlı ile akşamdan akşama meyhanede görüşürüz.

Ege — IZMIRBASININDATEFRIKAROMANLAR — 2025 · Derlem cümlesi 358530622

### akşamlamak — Dil ve anlatım

Günü geçirip akşam vaktine ulaşmak.

**Öğrenme amacı:** “akşamlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ben ondan razı ve hoşnut olarak akşamladım!

M. Asım Köksal — Hazreti Muhammed (S.A.V) ve İslamiyet - İslam Tarihi 7-8 · Derlem cümlesi 136544289

### akşamları — Matematik ve dil

Eylemin akşam saatlerinde yinelendiğini ya da bu zaman dilimine özgü olduğunu belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “akşamları”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Subaylar akşamları evlerine döndükleri zaman toplumun içindedirler.

Nihat Erim — 12 Mart Anıları · Derlem cümlesi 112526458

### akşamleyin — Dil ve anlatım

Eylemin zamanını günün akşam kesimiyle sınırlandıran anlatım.

**Öğrenme amacı:** Zaman zarfının olayın yorumuna katkısını açıklamak.

> Bir otel odası akşamleyin de bulabilirim.

Fyodor Mihailoviç Dostoyevski — Budala · Derlem cümlesi 125115131

### akşamlı sabahlı — Dil ve anlatım

Bir işin düzenli olarak günün akşam ve sabah zamanlarında tekrarlandığını belirtecek biçimde.

**Öğrenme amacı:** “akşamlı sabahlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fidye, her oruç için bir fakiri akşamlı sabahlı doyurmak veya bedelini vermektir.

127 başlık · Derlem cümlesi 185391653

### akşamsefası — Doğa ve çevre

Mirabilis jalapa adıyla bilinen, çiçekleri çoğunlukla akşama doğru açılan çok yıllık süs bitkisi.

**Öğrenme amacı:** “akşamsefası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akşamsefaları iri iri açmıştı.

Füruzan Benim Sinemalarım YKY · Derlem cümlesi 198288187

### akşamüstü — Dil ve anlatım

Kesin bir saat bildirmeden, günün akşama geçişten önceki bölümünü gösteren zaman adı.

**Öğrenme amacı:** Kesin zaman ile yaklaşık zaman anlatımını ayırmak.

> Ertesi gün akşamüstü BQ çiftliğine gittim.

Truman Capote-Bukalemunlar Icin Muzik.temiz.txt · Derlem cümlesi 102976548

### akşam gazetesi — Dil ve anlatım

Günlük yayın düzeni öğleden sonraki ya da akşama yakın saatlere göre belirlenmiş gazete.

**Öğrenme amacı:** “akşam gazetesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ve bir akşam gazetesini Mikael'in önüne itti.

Ejderha Dovmeli Kiz - Stieg Larsson.temiz.txt · Derlem cümlesi 101243252

### akşam güneşi — Doğa ve çevre

Güneş'in akşam ufkuna yaklaştığı dönemdeki görünümü ve yeryüzüne ulaşan ışığı.

**Öğrenme amacı:** “akşam güneşi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akşam güneşi yer değiştirmiş, pencerelerden içeriye dolmuş, odayı ve Prenses Mariya'nın baktığı maroken yastığın bir bölümünü aydınlatıyordu.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100497802

### akşam karanlığı — Doğa ve çevre

Gün ışığının azalmasıyla akşam saatlerinde oluşan ve geceye doğru yoğunlaşan karanlık.

**Öğrenme amacı:** “akşam karanlığı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Planımız anbean açıklık kazanıyordu ve birazdan önümüzde, gitgide çöken akşam karanlığıyla birlikte, güzel, olgun, pırıltılı bir elma gibi sallanıverecekti.

Gulunesi Asklar - Milan Kundera.temiz.txt · Derlem cümlesi 101110281

### akşam saati — Dil ve anlatım

Günün bitimine, gün batımı çevresine rastlayan vakitte.

**Öğrenme amacı:** “akşam saati”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sivasspor Teknik Direktör Bülent Uygun, bu akşam saatlerinde gerçekleştirilen antrenman öncesi açıklamada bulundu.

Bülent Uygun’dan taraftara çağrı: "Futbolculara hakaret etmeyin" · Derlem cümlesi 399450427

[Kaynak](https://futbolsayfasi.net/caykur-rizespor/bulent-uygun-dan-taraftara-cagri-quot-futbolculara-hakaret-etmeyin-quot.html)

### akşam vakti — Matematik ve dil

Gün batımını ve gecenin başlangıcını kapsayan zaman dilimi.

**Öğrenme amacı:** “akşam vakti”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Polisler odadan çıkınca (akşam vakti olduğu için sadece nöbetçiler vardı) üzümün birazını bana vermek istediğini söyledi.

Yaşar Ayaşlı - Adressiz Sorgular.temiz.txt · Derlem cümlesi 102008552

### akşam yıldızı — Doğa ve çevre

Venüs'ün gün batımından sonra gözlendiği dönemlerde kullanılan geleneksel adı; görülen gök cismi bir gezegendir.

**Öğrenme amacı:** “akşam yıldızı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İşte orada akşam yıldızı Venüs duruyor, ben ise bu topluluk içindeyim.

Bir Savasin Tasviri - Franz Kafka.temiz.txt · Derlem cümlesi 101558057

### akşın — Doğa ve çevre

Melanin üretiminin doğuştan azlığı veya yokluğuyla ilişkili albinizm özelliği taşıyan insan ya da hayvan.

**Öğrenme amacı:** “akşın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Köyün çevresindeki kayaların arasında büyük, akşın bir kobra yaşıyordu.

Tom Robbins - Ağaçkakan.temiz.txt · Derlem cümlesi 103111213

### aktar — Toplum ve günlük yaşam

Baharatlar ile kurutulmuş bitkiler gibi ürünlerin satışını yapan esnaf veya satış yeri.

**Öğrenme amacı:** “aktar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Muhteşemdir; ben çok iyi bir aktar müşterisiyim.

Mehmet Yaşin — Yemek Sırları · Derlem cümlesi 129398403

### aktarma — Toplum ve günlük yaşam

Varış noktasına ulaşmak amacıyla yolculuk sırasında taşıt veya ulaşım hattı değiştirme.

**Öğrenme amacı:** “aktarma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Visp istasyonunda aktarma yaparak " Matterhorn Gotthard Bahn " adlı kırmızı panoramik trenle Zermatt'a ulaşıyorsunuz.

Alplerin beyaz rotası: İsviçre’nin en iyi kayak merkezleri · Derlem cümlesi 379109155

[Kaynak](https://www.dunya.com/dunya-plus/alplerin-beyaz-rotasi-isvicrenin-en-iyi-kayak-merkezleri-haberi-816432)

### aktarmak — Dil ve anlatım

Bir kaynaktan edinilen bilgiyi başka bir anlatıma veya iletişim ortamına taşımak.

**Öğrenme amacı:** “aktarmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yukarıda aktardığım bilgilerin hepsini bu adreslerden teker teker kontrol ettim.

Sevan Nişanyan — Ağır Kitap · Derlem cümlesi 113092282

### aktarmalı — Toplum ve günlük yaşam

Varış noktasına ulaşmak için güzergâh üzerinde taşıt değişikliği gerektiren.

**Öğrenme amacı:** “aktarmalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aktarmalı ve uzun bir yolculuktu.

Cemil Kavukçu — Düşkaçıran · Derlem cümlesi 144454152

### aktavşan — Doğa bilimleri

Uzun arka bacaklarıyla sıçrayarak hareket eden çöl kemirgenlerine verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “aktavşan” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> alaŋır " bir tür sıçan, aktavşan "

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 326451964

### aktifleşmek — Araştırma ve düşünme

Etki göstermeye veya işlevini yerine getirmeye başlamak.

**Öğrenme amacı:** Bir yetinin işlemeye başlamasını anlatmak.

> Hayal gücünün ilk aktifleştiği konu gelecektir.

Osho — Sessizliği Dinlemek · Derlem cümlesi 121889721

### aktif metot — Araştırma ve düşünme

Öğreneni soru sorma, araştırma, uygulama ve ürün oluşturma süreçlerine katıp kendi öğrenmesinde sorumluluk almasını sağlayan öğretim yöntemi.

**Öğrenme amacı:** “aktif metot”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bundan dolayı sınıfların aktif metotların uygulanabildiği şekillerde düzenlenmesi gerekmektedir.

Ufuk Şimşek, Hakan ÖRTEN Yavuz TOPKAYA Bayram Yıllar — SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ İŞBİRLİKLİ ÖĞRENME TEKNİKLERİ HAKKINDAKİ GÖRÜŞLERİ — 2014 · Derlem cümlesi 383836879

### aktif taşıma — Doğa ve çevre

Maddelerin, metabolik enerjiden doğrudan veya dolaylı yararlanılarak zar taşıyıcıları aracılığıyla ve gerektiğinde elektrokimyasal eğime karşı taşınması.

**Öğrenme amacı:** “aktif taşıma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Mikroorganizmalar metalleri sitoplazmalarının dışına aktif taşıma ile pompalayarak atarlar.

Şeyma Akkurt, Merve Oğuz — Rekombinant ve Yabanıl Bakteriler ile Kromun Biyoremediasyonu — 2020 · Derlem cümlesi 374951051

### aktinit — Doğa ve çevre

Atom numaraları 89'dan 103'e kadar uzanan, aktinyumdan lavrensiyuma kadar sıralanan radyoaktif elementler dizisinin üyelerinden biri.

**Öğrenme amacı:** “aktinit”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Birincisini gazdan, İkincisini karbondan yaptı; üçüncü gezegen için sadece ağır metaller kalmıştı, bu yüzden ortaya ancak aktinit dizilerinden bir küre çıktı.

Stanislaw Lem — Ölümlü Makineler · Derlem cümlesi 121065923

### aktinyum — Doğa bilimleri

Çekirdeğinde 89 proton bulunan, Ac simgesiyle gösterilen radyoaktif metal element.

**Öğrenme amacı:** “aktinyum” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Şekil 23. Fazlı Faik [Yeğül] Bey'in " 1915-1916 senelerinde fa ' âliyet-i inşiâ ' iye [ışınımla ilgili çalışmalar / radyoaktivite] sahalarında icra edilen tedkikat " başlıklı çeviri makalesinin başlangıç sayfası (solda) ve toryum ile aktinyumun bozunma dizilerinin bulunduğu sayfası (sağda; s. 391).

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 238292671

### aktivite — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin veya topluluğun gerçekleştirdiği eylem ve etkinlik.

**Öğrenme amacı:** “aktivite”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yani, acele etmek, yürümekten ayrı bir aktivite değildir.

Günday_Zihin_Felsefesi.temiz.txt · Derlem cümlesi 107513799

### aktör — Dil ve anlatım

Sahne ve görüntü sanatlarında bir karakteri canlandıran erkek sanatçı.

**Öğrenme amacı:** “aktör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aktörlerden, aktrislerden, yazarlardan söz edelim ama, sanata ilişmeyelim.

Anton Çehov — Köpeğiyle Dolaşan Kadın Otuz Yedi Seçme Öykü · Derlem cümlesi 145705723

### aktöre — Araştırma ve düşünme

Davranışların iyi ve kötü bakımından değerlendirilmesine ilişkin ilkeler alanı; ahlak.

**Öğrenme amacı:** “aktöre”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gerçekte, sanatçı da politikayla, aktöreyle uğraşır.

Salah Birsel Hacivat Günlüğü Ada Yayınları · Derlem cümlesi 187369102

### aktris — Dil ve anlatım

Sahne ya da görsel anlatı yapımlarında bir karakteri canlandıran kadın oyuncu.

**Öğrenme amacı:** “aktris”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Odanın öbür tarafında ise uzun beyaz giysili bir aktris vardı.

Irvin D. Yalom — Askin Celladi · Derlem cümlesi 140801197

### aktüalite — Dil ve anlatım

İçinde bulunulan dönemin gündeminde yer alan olayları ve konuları topluca belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “aktüalite”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Türk edebiyatında daha önce Servet-i Fünuncular da günlük hayat ve aktüaliteyi konu alan şiirler yazmışlardır.

Kaplan — Şiir Tahlilleri 2 · Derlem cümlesi 130533768

### aktüalizm — Doğa bilimleri

Geçmişteki jeolojik olayların, bugün gözlenen süreçlere bakılarak açıklanabileceğini savunan görüş.

**Öğrenme amacı:** Jeolojik geçmişi açıklarken günümüzde gözlenebilen süreçlerden nasıl yararlanıldığını kavramak.

> yunca aynı tür ve aynı hızda olduğunu, aktüalizm ise geçmişteki jeolojik olayların tür

Şengör — Bilgiyle Sohbet Popüler Bilim Yazıları · Derlem cümlesi 129873538

### aktüel — Dil ve anlatım

Güncel olay ve gelişmelerle ilgili olup yaşanılan dönemde önem veya ilgi taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “aktüel”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Zira Gazi Meclis ve Anıtkabir, siyasetin aktüel tartışmalarının dışında Türk milletinin birlik ve beraberliğini temsil eden milli hafıza mekanlarıdır.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 6027450

### aktüelleşmek — Dil ve anlatım

Belirli bir dönemde güncellik kazanarak tartışma ve ilgi odağına girmek.

**Öğrenme amacı:** “aktüelleşmek” sözünün bu anlamını örnekteki aktüelleşti kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Mâtürîdî Batı Karahanlılar döneminde 5. / 11. yüzyılda neden öne çıkarıldı, niçin aktüelleşti?

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 245285930

### akupunktur — Doğa ve çevre

Vücudun belirli noktalarına ince iğneler uygulanmasına dayanan bir sağlık uygulaması.

**Öğrenme amacı:** “akupunktur”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> BTK - Akupunkturun etki mekanizması ya da mekanizmaları nelerdir?

sayi — 0439 · Derlem cümlesi 171920129

### akustik — Doğa ve bilim

Sesin oluşumunu, ortamlarda yayılmasını ve maddeyle etkileşmesini inceleyen fizik alanı; ses bilimi.

**Öğrenme amacı:** “akustik” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Doğal aydınlatma ve gün ışığından maksimum yararlanma, ısı ve akustik, iç ortam hava kalitesi gibi yapı fiziği konuları ise kullanıcı sağlığı yönü ile önemlidir.

Özlem Parlak Biçer — Yukarı Talas Gülbenkyan Yapılarında Ekolojik Kriterlerin İncelenmesi — 2023 · Derlem cümlesi 400057701

### akut — Doğa ve çevre

Hastalık veya belirtilerin kısa sürede ortaya çıkıp geliştiğini belirten tıp terimi.

**Öğrenme amacı:** “akut”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akut apandisiti taklit edebilir.

Abaoğlu_ve_Aliksanyan_Semptomdan_Teşhise_2_.temiz.txt · Derlem cümlesi 107746966

### akuzatif — Matematik ve dil

Adın, cümlede fiilin belirli nesnesi olduğunu gösteren durum; Türkçede çoğunlukla -(y)ı, -(y)i, -(y)u, -(y)ü ekleriyle belirtilir.

**Öğrenme amacı:** “akuzatif”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> 8. Akuzatif eki hem Cenup, hem de Doğu Türklerindeki şekilleri ile kullanılmıştır.

Caferoğlu_Türk_Dili_Tarihi.temiz.txt · Derlem cümlesi 4087295

### akü — Doğa ve çevre

Enerjiyi kimyasal yolla depolayıp gerektiğinde elektrik olarak sağlayan, yeniden şarj edilebilen düzenek.

**Öğrenme amacı:** “akü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrılabilen bir aküsü ve flaşı vardı.

Michael Connelly — Betondaki Sarışın · Derlem cümlesi 136017999

### akümülatör — Doğa ve çevre

Elektrik enerjisini kimyasal biçimde depolayıp elektrik olarak geri verebilen, yeniden şarj edilebilir düzenek.

**Öğrenme amacı:** “akümülatör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pil ve akümülatörlere ihtiyaçları vardı.

Stephen King Şeffaf Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 205393503

### akvaryum — Doğa ve çevre

Su canlılarının yaşam koşullarını koruyarak bakım ve gözlemlerine olanak veren saydam yüzeyli kap veya düzenek.

**Öğrenme amacı:** “akvaryum”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akvaryumdaki balıklar çoğalıp şişmanladı.

Aharon Appelfeld - Badenheim 1939.temiz.txt · Derlem cümlesi 100042894

### akya balığı — Doğa ve çevre

İstavritgillerden, yanlardan basık gümüş renkli gövdesi ve dalgalı yan çizgisiyle ayırt edilen kıyısal deniz balığı; Lichia amia.

**Öğrenme amacı:** Akya balığını istavritgiller içindeki iri kıyı balığı olarak tanımak.

> Sen nereye gidersen bir sürü akya balığı da peşindedir…

Yaşar Kemal — Bu Diyar Baştanbaşa 3 - Peri Bacaları · Derlem cümlesi 120664832

### akyuvar — Doğa ve çevre

Bağışıklık yanıtında görev alan, farklı savunma işlevleri bulunan lökosit hücrelerinin genel adı.

**Öğrenme amacı:** “akyuvar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca yeterli miktarda akyuvar üretme yeteneği doğuştan yoktu.

Trevanian - İnfazcı.temiz.txt · Derlem cümlesi 103007997

### ak pak — Dil ve anlatım

Beyazlığı ve duruluğu pekiştirilerek belirtilen.

**Öğrenme amacı:** “ak pak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Meyhaneci artık yaşlı bir adam olmuştu, ak pak olan saç ve sakalıyla yaşından fazlasını gösteriyordu.

Panait Istrati — Perlmutter Ailesi · Derlem cümlesi 134759400

### ak sülümen — Doğa bilimleri

HgCl₂ formüllü cıva(II) klorürün eski adı; beyaz kristaller oluşturan, çok zehirli bir bileşik.

**Öğrenme amacı:** “ak sülümen” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> 47 Bundan yaklaşık bir ay sonra ise Halep, Adana, Diyarbekir ve Mamüretü'l-aziz'de kurulan tahaffuzhâneler ve diğer yerlerde kullanılmak üzere bazı eczacılık ürünlerinin dağıtımından bahsedilir ki bunlar klorkils (kalsiyum hipoklorit), kibrîtiyet-i nuhâs (bakır sülfat, göztaşı), kükürt çiçeği ve ak sülümen (Cıva II klorür) 48 olarak verilebilir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 333945468

### al — Dil ve anlatım

Parlak veya belirgin kırmızı tonu anlatan renk sözü.

**Öğrenme amacı:** “al”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gözleri parlıyordu ve yanakları al al olmuştu.

Stephen King — Yeşil Yol · Derlem cümlesi 109970662

### al — Doğa ve çevre

Atom numarası 13 olan alüminyum elementinin, A büyük ve l küçük yazılan Al simgesi.

**Öğrenme amacı:** “al” sözünün bu anlamını örnekteki Al kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Pb, Ni, Cu, Cr'nin göl ekosisteminde orta derecede kirlilik yarattığı, Cd, Hg ve Al'nin orta derecede kirlilik eşiğine yaklaştığı tespit edilmiştir (Şekil 4).

Şakir Fural, Dilek Aykır, Murat Poyraz, Serkan Kükrer, İsa Cürebal — Sediment tarama işlemi yapılan kentsel bir sulak alanda potansiyel toksik element kaynaklı ekolojik risk analizi: Mogan Gölü (Türkiye) — 2025 · Derlem cümlesi 400255726

### ala — Dil ve anlatım

Birden fazla rengin karışımını veya renk çeşitliliğini taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “ala”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çocuk, kara saçlı, kara kaşlı, ala gözlü, kızıl ağızlı idi.

Yılmaz Öztuna - Cumhuriyet Dönemi Öncesinde Türkler.temiz.txt · Derlem cümlesi 101798414

### alabalık — Doğa ve çevre

Çoğunlukla serin ve oksijence zengin sularda yaşayan, benekli gövdeli çeşitli balıklara verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “alabalık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Size köfte ve alabalık filetosu yapacağım.

Christian Jacq — Işık Taşı #4 - Hakikat Meydanı · Derlem cümlesi 128063990

### alabanda — Toplum ve günlük yaşam

Bir teknenin yan yüzeylerinin gövde içine bakan bölümü.

**Öğrenme amacı:** “alabanda”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Ryan elini alabandaya vurdu.

Tom Clancy - Kızıl Ekim.temiz.txt · Derlem cümlesi 103153084

### alabildiğine — Dil ve anlatım

Bir özellik veya davranışın çok ileri bir derecede olduğunu belirterek.

**Öğrenme amacı:** Derece bildiren sözcüğün vurgusunu yorumlamak.

> Yabancılarla samimi, kızına ise alabildiğine uzaktı.

Zülfü Livaneli — Kedi, Bir Adam, Bir Ölüm, Bir · Derlem cümlesi 113192877

### alabora — Doğa ve çevre

Bir su taşıtının dengesini kaybederek yana devrilmesi ya da tabanının yukarı gelmesi durumu.

**Öğrenme amacı:** “alabora”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Teknelerin hedefe erişmeden önce alabora olmamaları gerek.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #9 - Yırtıcı Kuş · Derlem cümlesi 111456191

### alabros — Dil ve anlatım

Saçın çok kısa, üstü fırça gibi dik duracak biçimde kesildiğini belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “alabros”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sarı saçları alabros kesilmişti.

John Steinbeck Cennetin Doğusu Bilgi Yayınevi · Derlem cümlesi 197113123

### alaca — Doğa ve bilim

Yüzeyinde iki veya daha çok rengin bir arada görüldüğü, renkleri yer yer değişen.

**Öğrenme amacı:** “alaca” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Dersu'nun hava tahminine olan inancımı yitirmeye başlıyordum ki, ayın yakınlarında beliren alaca bulaca kenarlı bir benek, şüphelerimi dağıttı.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102441892

### alacak — Toplum ve günlük yaşam

Bir borç ilişkisine göre kişinin karşı taraftan isteme hakkı bulunan para, mal veya başka bir değer.

**Öğrenme amacı:** “alacak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İşçi alacaklarında zamanaşımı süresi alacağın türüne göre değerlendirilir.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 113143225

### alacaklı — Toplum ve günlük yaşam

Bir borç ilişkisi nedeniyle başka birinden ödeme veya bir yükümlülüğün yerine getirilmesini isteme hakkı bulunan.

**Öğrenme amacı:** Borç ilişkisindeki tarafların rollerini ayırmak.

> Bu sebeple alacaklı, borcun ifasını öncelikle borçlunun şahsından isteyebilir.

Diyanet Vakfı Yayınları — İlmihal · Derlem cümlesi 110629117

### alacak verecek — Toplum ve günlük yaşam

Alışveriş ve diğer ticari ilişkilerden doğan alacaklarla borçların bütünü.

**Öğrenme amacı:** “alacak verecek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Daha çok ticari alacak vereceklerde bir gecikme var.

505 başlık · Derlem cümlesi 284714133

### alacalamak — Dil ve anlatım

Bir yüzeyin rengini yer yer değiştirerek benekli, parçalı bir görünüm oluşturmak.

**Öğrenme amacı:** “alacalamak” sözünün bu anlamını örnekteki alacalamış kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> kan kuruyup gömleğini alacalamış.

Yaşar Kemal Kuşlarda Gitti Adam Yayınları · Derlem cümlesi 189345831

### alacalanmak — Dil ve anlatım

Tek renkli görünümünü yitirip değişik renk ve tonlardan oluşan parçalı bir görünüm kazanmak.

**Öğrenme amacı:** “alacalanmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Öğle güneşi biraz dirilmeye başlamıştı; orman yolu yer yer kahverengi lekelerle alacalanıyordu.

Julien Gracq-Ormana Bakan Balkon · Derlem cümlesi 138258831

### alacalı — Dil ve anlatım

Yüzeyinde birden fazla renk veya tonun lekeler hâlinde dağıldığı.

**Öğrenme amacı:** “alacalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şimdi kirden alacalı bir renk almıştı.

Kemal Tahir — Esir Şehir #1 - Esir Şehrin İnsanları · Derlem cümlesi 111291881

### alacalı bulacalı — Dil ve anlatım

Değişik renk ve desenlerin karışık, dikkat çekici bir görünüm oluşturduğu.

**Öğrenme amacı:** “alacalı bulacalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Duvarları alacalı bulacalı basma ile kaplanmış büyük, çok güzel bir odaydı.

Vera Tulyakova Hikmet - Bahtiyar Ol Nazım.temiz.txt · Derlem cümlesi 102519834

### alaca bulaca — Dil ve anlatım

Düzenli bir tek renk yerine farklı renk ve tonlardan oluşan karışık bir görünüm taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “alaca bulaca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dersu'nun hava tahminine olan inancımı yitirmeye başlıyordum ki, ayın yakınlarında beliren alaca bulaca kenarlı bir benek, şüphelerimi dağıttı.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102441892

### alaca karanlık — Doğa ve çevre

Güneş ufkun altındayken gökyüzünden yayılan ışığın çevreyi kısmen aydınlattığı zamanın görünümü.

**Öğrenme amacı:** “alaca karanlık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kayalar arasına alaca karanlık çökmüştü bile.

Cengiz Aytmatov — Dişi Kurdun Rüyaları · Derlem cümlesi 127075816

### alafranga — Dil ve anlatım

Özellikle Osmanlı ve erken Cumhuriyet dönemi anlatılarında Avrupa'nın yaşamına, sanatına veya alışkanlıklarına özgü olanı niteleyen sözcük.

**Öğrenme amacı:** “alafranga”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atatürk alaturka musikiyi sever, fakat alafranga musikiyi yerleştirmek için kendini, radyoyu ve mektepleri zorlar.

Komisyon — Türkler Cilt 17 Cumhuriyet · Derlem cümlesi 114045217

### alafrangalaşmak — Toplum ve günlük yaşam

Yaşayışını, davranışlarını veya alışkanlıklarını Avrupa'da yaygın olan biçimlere benzetmek.

**Öğrenme amacı:** “alafrangalaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu Beyoğlu yaşamına katılmakla alafrangalaşmak isteyen Felâtun gibi züppeler de kendilerini akıntıya kaptırıyor, paralarını saçıyorlardı.

Berna Moran — Türk Romanına Eleştirel Bir Bakış 1 · Derlem cümlesi 128142555

### alafranga müzik — Dil ve anlatım

Geleneksel Türk müziğinden ayrılarak Batı müziğinin ses, biçim ve icra anlayışını temel alan müzik.

**Öğrenme amacı:** “alafranga müzik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu gazinoda yaz akşamları alafranga müzik çalar ve dans edilirdi.

80 başlık · Derlem cümlesi 150685085

### alafranga saat — Dil ve anlatım

Bir günü yirmi dört eşit saate ayıran ve yeni günün başlangıcını gece yarısı 00.00 olarak alan zaman gösterme sistemi.

**Öğrenme amacı:** “alafranga saat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gece, alafranga saat on raddeleridir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 332132045

### alafranga tuvalet — Toplum ve günlük yaşam

Kişinin oturarak kullanması için yerden yükseltilmiş bir klozet ve oturma yüzeyi bulunan tuvalet düzeneği.

**Öğrenme amacı:** “alafranga tuvalet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Odanın dekorasyonu vasat, konan havlular çok ince, duş ve alafranga tuvalet asgari beklentileri ancak tatmin edecek seviyede ama olsun zaten biz buraya zaten tatile gelmedik.

129 başlık · Derlem cümlesi 163203313

### alagarson — Dil ve anlatım

Kadın saçının kısa kesildiği bir biçimi belirtmek için kullanılan eski moda terimi.

**Öğrenme amacı:** “alagarson”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çenesine kadar gelen alagarson kesim saçını açık bırakmıştı.

Katie Alender — Kötü Kızlar Ölmez · Derlem cümlesi 138194647

### alageyik — Doğa ve çevre

Erkekleri çoğunlukla avuç biçiminde genişleyen boynuz taşıyan, yaz postu genellikle benekli geyik türü.

**Öğrenme amacı:** “alageyik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir alageyik, gümüşi huşların arasından bana bakıyordu.

J. G. Ballard — Sınırsız Rüyalar Diyarı · Derlem cümlesi 112074157

### alaka — Dil ve anlatım

Bir kişi, olay veya konu arasında kurulan ilgililik bağı.

**Öğrenme amacı:** “alaka”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Daha doğrusu alakam var, ancak şahsen değil!

Cüneyt Ülsever — Azrail Aynası · Derlem cümlesi 131293814

### alakadar — Dil ve anlatım

Bir konuya ilgi ya da etkilenme bağıyla bağlı olan.

**Öğrenme amacı:** “alakadar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alt tarafı bizi alakadar etmez.

Kemal Tahir — Karılar Koğuşu · Derlem cümlesi 111345751

### alakalanmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişi veya konuya dikkat ve ilgi yöneltmek.

**Öğrenme amacı:** “alakalanmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Patron alakalandı, geldi.

Orhan Kemal Baba Evi Avare Yıllar Everest Yayınları · Derlem cümlesi 191368659

### alakart — Toplum ve günlük yaşam

Lokantada önceden belirlenmiş bir yemek takımı yerine, menüdeki yemekleri ayrı ayrı seçerek ve her biri için belirtilen ücreti ödeyerek.

**Öğrenme amacı:** “alakart”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Varlıklı müşteriler havyar, ıstakoz gibi pahalı mezeleri ücreti ayrıca ödenecek birer ekstra tercih, lokantacılık tabiriyle alakart olarak söylerdi.

Kolektif — Rakı Ansiklopedisi · Derlem cümlesi 112722097

### alakok — Toplum ve günlük yaşam

Yumurtanın akı pişip sarısı akışkan kalacak ölçüde haşlandığını belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “alakok”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Madam Altınyan yumurtaları kendi eliyle alakok pişirdi.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Eşkıya İninde · Derlem cümlesi 182249740

### alalamak — Dil ve anlatım

Bir şeyi başka bir görünüş veya gerekçe altında saklayarak gerçek niteliğinin fark edilmesini önlemek.

**Öğrenme amacı:** “alalamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir ahlâksız içsavaştı, kamufle etmek, alçaklıkta uzlaşmayı ' istikrardır ' diye alalamak görevini medya üstlendi.

Alet Alatlı - Schrödinger'in Kedisi 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 5343898

### alamet — Dil ve anlatım

Bir olguya ilişkin çıkarım yapmayı sağlayan belirti veya işaret.

**Öğrenme amacı:** “alamet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bölünmüş bir mizacın alameti miydi?

William Golding Kağıttan Adamlar İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 222631590

### alametifarika — Dil ve anlatım

Bir kişiyi veya şeyi benzerlerinden ayırt etmeyi sağlayan belirgin özellik.

**Öğrenme amacı:** “alametifarika”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Takeo'nun alametifarikası olan yan bakışı kullanarak, Takeo'nun yüzüne baktım.

Hiromi Kawakami Nakano Eskici Dükkanı Domingo Yayınları · Derlem cümlesi 293369876

### alaminüt — Dil ve anlatım

Kısa sürede, o anda hazırlanıp sunulan yemek için kullanılan.

**Öğrenme amacı:** “alaminüt”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kendime de alaminüt bir şeyler alıp kimseler görmeden yedim.

Sâdık Hidâyet — Üç Damla Kan · Derlem cümlesi 109450500

### alaminüt yemek — Toplum ve günlük yaşam

Önceden topluca pişirilmek yerine istendiği sırada hızlıca hazırlanan yemek.

**Öğrenme amacı:** “alaminüt yemek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sonra kullanılmış araba galerileri, alaminüt yemek servisi yapan yerler, bir Bowling salonu, bakkaliye dükkânları, benzin istasyonu geliyordu.

Stephen King — Tılsım · Derlem cümlesi 120906567

### alan — Matematik ve dil

Bir yüzeyin büyüklüğünü birim yüzeylerle karşılaştırarak belirten, metrekare gibi alan birimleriyle ölçülen nicelik.

**Öğrenme amacı:** “alan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dünya çapında buğday 2, 25 milyon kilometrekarelik bir alan kaplamaktadır, Britanya'nın neredeyse on katı.

Yuval Noah Harari - Sapiens.temiz.txt · Derlem cümlesi 100218635

### alan araştırması — Araştırma ve düşünme

Bir olguya ilişkin verilerin doğal veya toplumsal ortamında gözlem, görüşme ve benzeri yöntemlerle doğrudan toplandığı araştırma.

**Öğrenme amacı:** “alan araştırması” sözünün bu anlamını örnekteki alan araştırmasını kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bu alan araştırmasını yaparken yaşanılan en büyük sıkıntılardan biri ve en önemlisi üst düzey yöneticilere ulaşabilmek olmuştur.

Kezban Saral Kobal, Olcay Aşkun Yıldırım — AİLE İŞLETMELERİNİN KURUMSALLAŞMA SÜRECİNDE İKİNCİ KUŞAĞIN YAŞADIĞI SORUNLAR ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA — 2016 · Derlem cümlesi 400658966

### alan korkusu — Eğitim ve toplum

Kaçmanın ya da yardım almanın güç olabileceği açık, kalabalık veya kapalı ortamlarda yoğun kaygı duyma durumu; agorafobi.

**Öğrenme amacı:** “alan korkusu” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Agorafobi, açık alan korkusu olarak açıklanır.

Eyvah! Panik Atak Geçiriyorum · Derlem cümlesi 380119989

[Kaynak](https://www.hurriyet.com.tr/mahmure/yazarlar/seda-karabag/eyvah-panik-atak-geciriyorum-41552835)

### alarga — Dil ve anlatım

Belli bir yerden uzak, açıkta veya mesafeli durumda.

**Öğrenme amacı:** “alarga”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> O vakte kadar alargada durmalı.

Özkan vd. — Türkçe Üzerine Derlem Dilbilim Uygulamaları · Derlem cümlesi 116811344

### alarm — Toplum ve günlük yaşam

Tehlike ihtimalini ya da belirlenen bir koşulun gerçekleşmesini bildiren sesli, ışıklı veya başka tür uyarı.

**Öğrenme amacı:** “alarm”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir kez daha yanlış alarm.

Bernard Werber — Karıncaların Günü · Derlem cümlesi 144897115

### alaşım — Doğa ve çevre

En az bir metalin başka elementlerle birleştirilmesiyle oluşturulan, metalik özellikler taşıyan malzeme.

**Öğrenme amacı:** “alaşım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Elde ettiğin alaşım, olağanüstü dayanıklı çıktı.

Christian Jacq — Işık Taşı #2 - Bilge Kadın · Derlem cümlesi 129285631

### alaşımlamak — Doğa bilimleri

Bir metali istenen özellikleri kazandırmak için başka elementlerle eriterek birleştirmek.

**Öğrenme amacı:** “alaşımlamak” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Antimon (Sb) ve / veya kalsiyum (Ca) ile alaşımlanmış metalik kurşun (Pb);

ZHALA ALI-ZADA — Etilendiamin tetraasetik asit kullanılarak atık lityum iyon pillerden metallerin geri kazanımı — 2026 · Derlem cümlesi 345829508

### alaturka — Dil ve anlatım

Geleneksel Türk müziğine veya eski Türk yaşayış biçimine özgü.

**Öğrenme amacı:** “alaturka”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Karısına gelince, alaturka, alafranga şarkı ve dans kraliçesi...

Damda Deli Var - Aziz Nesin.temiz.txt · Derlem cümlesi 101323372

### alaturkacı — Dil ve anlatım

Geleneksel Türk musikisiyle uğraşan veya bu müziği icra eden kişi.

**Öğrenme amacı:** “alaturkacı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Devletin radyosunda yetişmiş alaturkacı veya halk müziği grupları.

Metin Solmaz — Türkiye'de Pop Müzik · Derlem cümlesi 136053124

### alaturka müzik — Dil ve anlatım

Özellikle Osmanlı-Türk makam geleneği içinde gelişen, kendine özgü makam ve usul düzenlerine dayanan müzik.

**Öğrenme amacı:** “alaturka müzik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Türk müziğiyle iç içedir ve alaturka müzik sanatçısı olarak sahne alır.

HACER AĞAÇ — Çatışma ve müzakere: Safiye Erol'un kurmaca yapıtlarında doğu-batı gerilimi ve sentez arayışı — 2026 · Derlem cümlesi 346430890

### alaturka saat — Dil ve anlatım

Başlangıcı gün batımına göre belirlenen ve güneşin batışında on ikiyi gösterecek biçimde ayarlanan, ezanî saat olarak da anılan saat sistemi.

**Öğrenme amacı:** “alaturka saat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alaturka saat bire çeyrek kala tren istasyonuna varıldı.

Yunus Özger — Sultan V. Mehmed Reşad’ın Edirne Seyahati — 2017 · Derlem cümlesi 343427712

### alaturka tuvalet — Toplum ve günlük yaşam

Kullanıcının oturmak yerine çömeldiği, zemine yerleştirilmiş tuvalet türü.

**Öğrenme amacı:** “alaturka tuvalet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alaturka tuvaletlerde kullanılan küçük maşrapalardan birinin içine sıcak suyu doldurdum.

Tarık Akan - Anne Kafamda Bit Var.temiz.txt · Derlem cümlesi 103527930

### alavere — Dil ve anlatım

Bir nesnenin, yükün veya hakkın kişiler arasında devredilerek aktarılması.

**Öğrenme amacı:** “alavere” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Türkiye'nin yararı ne oldu, adaleti elden ele verdiğimiz bu alavereden biz ne aldık peki?

188 başlık · Derlem cümlesi 188243030

### alavere dalavere — Toplum ve günlük yaşam

Dürüst olmayan yollarla sonuç elde etmeye yönelik hile ve düzenler.

**Öğrenme amacı:** “alavere dalavere”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İşi alavere dalavereye getirme.

Nazır Şentürk İstanbuldan İnsan Öyküleri Babıalinin Kamburu Bizim Kitaplar · Derlem cümlesi 199774342

### alavere tulumbası — Doğa ve çevre

Bir yerden emdiği sıvıyı basınç uygulayarak başka bir yere ileten pompa; emme basma tulumba.

**Öğrenme amacı:** “alavere tulumbası” sözünün bu anlamını örnekteki Alavere tulumbası kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Alavere tulumbası, kuyudan aldığı suyu yukarıya verir.

188 başlık · Derlem cümlesi 188243029

### alay — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişi, davranış veya durumu küçümseyici söz ve tutumlarla gülünçleştirme.

**Öğrenme amacı:** “alay”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aksi takdirde alay konusu olursun.

Emre Yılmaz — Genç Bir İşadamına · Derlem cümlesi 142459805

### alay — Toplum ve günlük yaşam

Düğün, cenaze veya başka bir tören sırasında belirli bir düzenle ilerleyen topluluk.

**Öğrenme amacı:** “alay”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gömülme gününde güzel ağlayıcı kadınlar cenaze alayının önünden gidecekler ve başlarına Batı vadisinin ince kumlarını serpecekler.

Albert Champdor - Eski Mısır'ın Ölüler Kitabı.temiz.txt · Derlem cümlesi 5492357

### alay — Toplum ve günlük yaşam

Genellikle birkaç tabur ile bunları destekleyen unsurlardan oluşan, ortak komuta altında görev yapan askerî birlik.

**Öğrenme amacı:** “alay”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama biraz ilerleyince, silah çatmış piyade alayları, aş pişiren, odun toplayan donlu askerler gördü.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100504430

### alaycı — Toplum ve günlük yaşam

Karşısındakini küçümseme veya gülünç gösterme eğilimini söz ya da davranışına yansıtan.

**Öğrenme amacı:** “alaycı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fakat gülüşü alaycı mıydı?

Yaban - Yakup Kadri Karaosmanoglu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100246547

### alaylı — Toplum ve günlük yaşam

Mesleki bilgisini ilgili alandaki örgün eğitimden çok uygulama, gözlem ve iş deneyimiyle edinmiş kimse.

**Öğrenme amacı:** “alaylı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Öte yandan, alaylı ustalardan öğrendiklerim daha çok mutfaktaki pratik zekaya ve sezgisel çalışmaya dayanıyordu.

376 başlık · Derlem cümlesi 154140057

### alayuntlu — Toplum ve günlük yaşam

Oğuzların yirmi dört boyu arasında Üçok kolunda sayılan, Anadolu'nun yerleşme tarihinde adı geçen Türk boyu.

**Öğrenme amacı:** “alayuntlu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tahrir kayıtlarından anlaşıldığına göre Osmanlılar'dan önce şehrin art bölgesi ve etrafı Çepniler, Halaçlı, Alayuntlu, Eymür, Üregür gibi Türkmen boylarıyla iskân edilmişti.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 41 (Tevekkül) · Derlem cümlesi 143213975

### alay alay — Dil ve anlatım

Birbiri ardından gelen çok sayıda topluluk oluşturarak.

**Öğrenme amacı:** “alay alay”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dr. Crüger gönülsüz yıkanmış arıların sudan " alay alay " çıkıp böyle süründüğünü görmüştür.

Turlerin Kokeni - Charles Darwin.temiz.txt · Derlem cümlesi 100306068

### albastı — Toplum ve günlük yaşam

Doğum sonrasında görülen, özellikle ateşle seyreden rahatsızlıklar için kullanılan eski halk adı; halk inanışlarında doğaüstü nedenlerle de ilişkilendirilmiştir.

**Öğrenme amacı:** “albastı” sözünün bu anlamını örnekteki albastı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Kırmızı kurdelenin albastı denilen bir tür loğusa hastalığını önlediğine inanılırdı.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3792089

### albay — Toplum ve günlük yaşam

Kara ve hava kuvvetlerinin rütbe düzeninde yarbayın üstünde, tuğgeneralin altında bulunan kıdemli subay rütbesi.

**Öğrenme amacı:** “albay”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hemşire ve albay hemen harekete geçti.

Jack Higgins — Şeytanın Oğlu · Derlem cümlesi 123427223

### albeni — Dil ve anlatım

Bir kişinin, nesnenin veya oluşumun görünümü ya da özellikleriyle dikkat çekip beğeni toplamasını sağlayan etki.

**Öğrenme amacı:** “albeni”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu dev üçlünün yanına eklenen yeni isimler ise kadronun albenisini iyice artırıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109563360

### albinos — Doğa ve çevre

Vücudunda melanin üretimi azalmış veya bulunmayan, albinizm özelliği taşıyan insan ya da hayvan için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “albinos”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Oysa o albinos çocuk, gurbette bir Türk kızına biraz ilgi göstermek isteyen sınıfta tek kişiydi büyük bir olasılıkla.

Mîna Urgan — Bir Dinozorun Anıları · Derlem cümlesi 135705541

### albüm — Toplum ve günlük yaşam

Görsel belgeleri bir seçme ve sıralama düzeni içinde toplayan basılı veya dijital derleme.

**Öğrenme amacı:** “albüm”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Stan albümü Bill'in elinden alıp kapadı.

Stephen King O Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 215684937

### albümin — Doğa ve çevre

Kan plazmasında bol bulunan, karaciğerde üretilen ve damar içindeki sıvı dengesine katkıda bulunarak çeşitli maddelerin taşınmasını da sağlayan protein.

**Öğrenme amacı:** “albümin”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kan plazması; Albumin, İmmunglobulin, Faktör VIII ve Faktör IX gibi yaşamsal öneme sahip proteinler içermektedir.

148 başlık · Derlem cümlesi 187589236

### alçak — Dil ve anlatım

Bir yüzeye ya da karşılaştırılan nesnelere göre düşey uzanımı sınırlı olan.

**Öğrenme amacı:** Fiziksel nitelemeyi değer yargısı taşıyan mecazdan ayırmak.

> Tek istisna yoldan biraz uzakta toplanmış bir grup alçak taş yapıydı.

Patrick Ruthfuss — Kralkatili Güncesi #2 - Bilge Adamın Korkusu · Derlem cümlesi 110910141

### alçakça — Dil ve anlatım

Dürüstlük ve insanlık ölçülerine aykırı bulunduğu için güçlü biçimde kınanan.

**Öğrenme amacı:** “alçakça”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bize alçakça bir oyun ettiler.

Alfred Döblin Acımak Yok Everest Yayınları · Derlem cümlesi 236379212

### alçaklaşmak — Dil ve anlatım

Dürüstlük ve insanlık ölçülerinden uzaklaştığı düşünülen davranışlara yönelmek.

**Öğrenme amacı:** “alçaklaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kabalaşır, alçaklaşır, çamura yatar.

Salah Birsel Günlükler 3 Aynalar Günlüğü (1986-1988) Ada Yayınları · Derlem cümlesi 268689446

### alçaklık — Dil ve anlatım

Dürüstlük ve insanlık ölçülerine aykırı bulunduğu için ağır biçimde kınanan davranış.

**Öğrenme amacı:** “alçaklık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bak böyle alçaklık işlemem...

Y. Hakan Erdem - Kitab-ı Duvduvani.temiz.txt · Derlem cümlesi 102114001

### alçak basınç — Doğa ve çevre

Aynı seviyedeki çevre alanlara göre atmosfer basıncının daha düşük olduğu meteorolojik alan veya durum.

**Öğrenme amacı:** “alçak basınç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alize rüzgârları ve alçak basınç sistemleriyle Afrika'dan batıya taşınıyor.

sayi — 0355 · Derlem cümlesi 176684167

### alçak gerilim — Doğa ve çevre

Elektrik dağıtımında kullanılan düşük gerilim sınıfı; Türkiye'deki alternatif akım dağıtım uygulamalarında fazlar arası etkin değeri 1.000 voltu aşmayan gerilim.

**Öğrenme amacı:** “alçak gerilim”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Seçilen güneş enerjisi sistemlerinin, alçak gerilim tarafından şebekeye entegre edilmesi öngörülmektedir.

Baran Gülkaya, Yavuz Ateş — ELEKTRİKLİ TAŞITLARIN DAĞITILMIŞ ÜRETİM TABANLI ŞEBEKELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİNİN ANALİZİ VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ — 2021 · Derlem cümlesi 340366366

### alçak gerilim — Doğa ve çevre

Alçak gerilim düzeyinde elektrik taşıyan, dağıtım şebekesinin tüketiciye yakın bölümünü oluşturan hat veya hatlar.

**Öğrenme amacı:** “alçak gerilim”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu çerçevede toplam 121 kilometre yüksek gerilim yeraltı elektrik kablosu ve 262 kilometre alçak gerilim yer altı kablosu tesis edildi.

AYEDAŞ, 383 kilometre yer altı kablosu döşedi · Derlem cümlesi 365742712

[Kaynak](https://www.enerjigunlugu.net/ayedas-383-kilometre-yer-alti-kablosu-dosedi-85h.htm)

### alçak gönüllü — Toplum ve günlük yaşam

Kendi değerini başkalarını küçümseme veya gösteriş gerekçesi yapmayan.

**Öğrenme amacı:** “alçak gönüllü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> O, büyük bir âlim, büyük bir veli olduğu hâlde çok alçak gönüllü idi.

Şefik Can — Mevlana Ve Eflatun · Derlem cümlesi 109271103

### alçak ses — Dil ve anlatım

Şiddeti düşük, sınırlı bir çevreye duyurulacak biçimde kullanılan ses.

**Öğrenme amacı:** “alçak ses”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Küçükler, ne güzel okuduklarını göstermek için, yazıyı alçak sesle tekrarlıyorlardı.

Andre de Richaud Acı Kavram Yayınları · Derlem cümlesi 257226502

### alçalma — Doğa ve çevre

Bir yüzeyin, nesnenin veya konumun önceki ya da karşılaştırılan düzeye göre daha aşağıda bulunur duruma gelmesi.

**Öğrenme amacı:** “alçalma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Salonun tam ortasından başlayıp köşelere doğru alçalmaya başlayan üçgen bir çatısı olan, iki katlı bir binanın çatı katına yapılmış bir daireydi burası.

Musa Altunbaş — Gülfidanı · Derlem cümlesi 119412546

### alçaltı — Dil ve anlatım

Bir kimsenin değerini küçültme, onu aşağı görme veya küçük düşürme.

**Öğrenme amacı:** “alçaltı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Problemin temeli, eski inanç ve dinlerden etkilenen insan şahsiyetinin alçaltısında ve kaybedilmesinde yatmaktadır.

Ali Şeriati — İslami Anlamak · Derlem cümlesi 141739376

### alçı — Toplum ve günlük yaşam

Alçı taşının işlenmesiyle elde edilen, suyla karıştırıldıktan sonra sertleşen bağlayıcı ve biçimlendirme malzemesi.

**Öğrenme amacı:** “alçı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çini zemin üzerinde alçı çerçeve yer alır.

Türkiye Tarihi 1 - Osmanli Devleti'ne Kadar Türkler.temiz.txt · Derlem cümlesi 102884054

### alçılamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir yüzeydeki açıklıkları kapatmak veya düzgün bir tabaka oluşturmak amacıyla alçı uygulamak.

**Öğrenme amacı:** “alçılamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şimdi durmadan dinlenmeden kalkıp mezar taşını açamayız, hem işimiz açmakla da bitmez, sandığı mezara indirmek, taşı yerli yerine koymak, etrâfını güzelce alçılamak lâzım.

N. Ahmet Özalp — Binbir Gece Masalları · Derlem cümlesi 112924866

### alçı taşı — Doğa ve çevre

Kimyasal bileşimi CaSO₄·2H₂O olan, ısıtıldığında kristal suyunun bir bölümünü kaybederek alçı üretiminde kullanılan kalsiyum sülfat minerali.

**Öğrenme amacı:** “alçı taşı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Öğütme sırasında % 2 alçı taşı katılmıştır.

İlker Bekir Topçu, Mehmet Canbaz, Mustafa Sarıdemir — Kimyasal Etkide Kalmış AAYFC’li Harcın Dayanımının YSA Ve BM Kullanılarak Tahmini — 2009 · Derlem cümlesi 376648019

### aldatmaca — Toplum ve günlük yaşam

Gerçeği gizleyerek yanlış izlenim oluşturmayı amaçlayan düzenleme veya davranış.

**Öğrenme amacı:** “aldatmaca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Savaş aldatmacaları Filimov için değildi.

Aleksandr Aleksandroviç Bek - Moskova Önlerinde.temiz.txt · Derlem cümlesi 5419599

### aldatmak — Toplum ve günlük yaşam

Yanlış bir izlenim veya inanç oluşturarak birinin gerçeği değerlendirmesini yanıltmak.

**Öğrenme amacı:** “aldatmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yoksa kendinizi aldatmış olursunuz.

Whitall N. Perry - Kalbe Dönüş.temiz.txt · Derlem cümlesi 102344270

### aldehit — Doğa ve çevre

Molekülünde karbonil karbonuna en az bir hidrojenin bağlı olduğu, -CHO işlevsel grubunu taşıyan organik bileşiklerin genel adı.

**Öğrenme amacı:** “aldehit”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> 1921'den beri ikonik olan bu parfüm, aldehitler ve çiçek notalarının benzersiz birleşimiyle feminenliği simgeler.

814 başlık · Derlem cümlesi 159701549

### aldırmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir durumun kendisini etkilemesine önem vererek onu dikkate almak.

**Öğrenme amacı:** “aldırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama artık bunlara da aldırmamak gerekir.

Hayreddin Karaman & Mustafa Çağrıcı & İbrahim Kâfi Dö& Sadrettin Gümüş — Kur'an Yolu Türkçe Meal ve Tefsir · Derlem cümlesi 141097612

### aldırmaz — Toplum ve günlük yaşam

Çevresindeki durumlara karşı kaygı veya ilgi göstermeyen bir tutum taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “aldırmaz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aldırmaz ve ağırbaşlı bir havaya büründü.

Albert Camus - Mutlu Ölüm.temiz.txt · Derlem cümlesi 5566940

### alegori — Dil ve anlatım

Kişilerin, olayların veya görüntülerin, anlatıdaki görünür rollerinin yanında başka düşünce ve kavramları düzenli biçimde temsil ettiği anlatım.

**Öğrenme amacı:** “alegori”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Eğer Pincher Martin bir Araf fablı ise, Flann O'Brien'ın Üçüncü Polis romanı cehennemin alegorisidir.

Terry Eagleton - Kötülük Üzerine Bir Deneme.temiz.txt · Derlem cümlesi 103450796

### alegorik — Dil ve anlatım

Kişi, olay veya nesneler aracılığıyla bunların ötesinde düşünsel bir anlam düzeni kuran.

**Öğrenme amacı:** “alegorik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu alegorik bir romandır, dedim.

Yaşar Kemal — Ağacın Çürüğü · Derlem cümlesi 120733919

### alelade — Dil ve anlatım

Ayırt edici bir özellik taşımadığı için sıradan sayılan.

**Öğrenme amacı:** “alelade”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu öyle alelade birşeydir ki, pek farkına bile varmazsınız.

Carter Dickson — Üç Tabut · Derlem cümlesi 144514064

### alem — Dil ve anlatım

Mimari örtülerin ve sancak gönderlerinin tepesini tamamlayan; hilal, lale, güneş gibi biçimler alabilen, çoğunlukla madeni tepelik.

**Öğrenme amacı:** “alem”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Türbe kubbesinin üzerinde ise Sultan II. Mahmut'un saltanat sembolü haline gelen güneş sembolü şeklinde bir alem yer almaktadır.

N.çiçek Akçıl Harmankaya — Köprü Köşklerine Bir Örnek: Edirne Mecidiye Köprüsü Kitabe Ve Seyir Köşkü — 2022 · Derlem cümlesi 352168671

### alenen — Dil ve anlatım

Gizlemeksizin, başkalarının bilgisine veya gözlemine açık biçimde.

**Öğrenme amacı:** “alenen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Birçok hadis ve haberde defalarca ismim alenen zikredilmiştir.

Erkan ALSU, Cengizhan KARACA — II. ULUSLARARASI AL FARABİ SOSYAL BİLİMLER KONGRESİ TAM METİN KİTABI · Derlem cümlesi 145490941

### alengir — Dil ve anlatım

Bir işteki gizli hesap, hile veya kuşku uyandıran incelik.

**Öğrenme amacı:** “alengir”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Karşılık yok, yanlış alengir.

Murat Uyurkulak — Har · Derlem cümlesi 117405124

### aleni — Dil ve anlatım

Başkalarından saklanmayan, görülmesi veya bilinmesi mümkün olan.

**Öğrenme amacı:** Gizlilik ve açıklık bildiren nitelemeleri karşılaştırmak.

> Çok gizli, çok aleni, biraz korkunç biraz da eğlenceliydi bu durum.

İTEF — Şehir ve İnsan 2010 · Derlem cümlesi 112204137

### alenileşmek — Dil ve anlatım

Gizli veya belirsiz olmaktan çıkıp açıkça bilinir duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “alenileşmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Burada bir husus daha alenileşmektedir.

Özgür — Türkiye Ekonomisi’nde Küreselleşme ve İstihdam Politikaları · Derlem cümlesi 161004039

### alerjen — Doğa ve çevre

Duyarlı kişilerde bağışıklık sisteminin alerjik tepki vermesini başlatabilen madde.

**Öğrenme amacı:** “alerjen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bununla birlikte, düzenli bakımı yapılmayan klima filtreleri de ortamda biriken toz, bakteri ve alerjenlerin dolaşıma katılmasına neden olarak solunum yolu şikâyetlerini artırabilir.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 114644439

### alerji — Doğa ve çevre

Bağışıklık sisteminin belirli bir maddeye karşı geliştirdiği duyarlılık sonucunda ortaya çıkan ve kişide çeşitli belirtilere yol açabilen aşırı yanıt.

**Öğrenme amacı:** “alerji”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kedilerden hoşlanmazdı; alerjisi vardı.

Julia Navarro — Kutsal Kefen · Derlem cümlesi 131326999

### alerjik — Doğa ve çevre

Alerjiyle ilişkili olan veya bağışıklık sisteminin alerjik tepkisinden kaynaklanan durumları niteleyen sözcük.

**Öğrenme amacı:** “alerjik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir tür alerjik reaksiyon, herhangi bir enfeksiyon ya da kalp, ciğer gibi daha ciddi bir sorunu olabilir.

Robyn Carr — Virgin River #1 - Aşk Yeniden · Derlem cümlesi 116112428

### alet — Toplum ve günlük yaşam

Belirli bir işlevi yerine getirmek üzere kullanılan, el gücüyle ya da başka bir güçle çalışan araç.

**Öğrenme amacı:** “alet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çim biçme aletini tamir ediyordu.

Thomas Harris - Kara Pazar.temiz.txt · Derlem cümlesi 103242922

### aletli jimnastik — Toplum ve günlük yaşam

Barfiks, halka veya benzeri düzenekler kullanılarak kuvvet, denge ve hareket becerilerinin sergilendiği jimnastik.

**Öğrenme amacı:** “aletli jimnastik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Beden eğitimi dersinde ise özellikle aletli jimnastik dalında hocasının göz bebeğiydi.

Önder Kaya — Roma İmparatorluğu'ndan Hitler Almanyası'na Avrupa Tarihi · Derlem cümlesi 134807653

### alet edevat — Toplum ve günlük yaşam

El işlerinde veya teknik işlerde kullanılan araç ve gereçleri topluca belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “alet edevat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Jonneth, sıradan bir Karanlıkdostunun yüzüyle, kendine çok benziyordu ve rolünü iyi oynuyor, alet edevat taşıyarak grubun peşinden geliyordu.

Robert Jordan - Zaman Çarkı 14 - Işığın Anısı.temiz.txt · Derlem cümlesi 100553480

### alev — Doğa ve çevre

Yanma tepkimesinin sürdüğü, sıcak gazların görünür ışık yaydığı bölge.

**Öğrenme amacı:** “alev”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alevin yansımaları su birikintilerinde parıldıyordu.

Jean-Christophe Grangé — Sisle Gelen Yolcu · Derlem cümlesi 131020707

### alevi — Toplum ve günlük yaşam

Hz. Ali ve Ehlibeyt bağlılığı çevresinde gelişen Alevilik geleneğine mensup olan veya bu kimliği benimseyen kişi.

**Öğrenme amacı:** “alevi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> 5 yıl kadar önce, Alevi öğretmenlerle buluşmuştum.

Murat Menteş — Köşe Yazıları · Derlem cümlesi 116990488

### alevilik — Toplum ve günlük yaşam

Hz. Ali ve Ehlibeyt bağlılığını cem, ocak ve sözlü aktarım gibi kurum ve uygulamalarla yaşatan, kendi içinde farklı yorumları bulunan inanç ve kültür geleneği.

**Öğrenme amacı:** “alevilik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çamuroğlu, ' İsmail ' ve ' Son Yeniçeri ' adlı mükemmel romanları, Alevilik konusunda bilimsel araştırmaları, kitapları ile konunun uzmanlarından.

Faruk Arslana — Teşkilati Ergenekon · Derlem cümlesi 142087557

### alevlenmek — Doğa ve çevre

Yanma sırasında gözle görülen alevin oluşması veya güçlenmesi.

**Öğrenme amacı:** “alevlenmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Oysa babamın altın sarısı çakmağı, kapağını çat diye açıp yan tarafındaki silindiri yarım tur döndürdün mü hemen alevlenirdi.

Yekta Kopan - Aile Çay Bahçesi.temiz.txt · Derlem cümlesi 101920343

### alevli — Dil ve anlatım

Tartışma, görüşme veya bir dönem için, görüş ayrılıklarının yoğun ve hararetli biçimde ortaya çıktığı.

**Öğrenme amacı:** “alevli”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ve biz, asgari ücret görüşmelerinin her daim alevli geçmesine alışkınız.

159 başlık · Derlem cümlesi 159737477

### alev alev — Dil ve anlatım

Yoğun bir yanma, sıcaklık veya kızarıklık duygusunu belirtecek biçimde.

**Öğrenme amacı:** “alev alev”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Başım zonkluyor, güneş tepemi alev alev yakıyordu.

Khaled_Hosseini-u_urtma_avc_s_pd.temiz.txt · Derlem cümlesi 100914697

### alev kırmızısı — Dil ve anlatım

Turuncuya yaklaşan, ateş alevini çağrıştıran sıcak ve parlak kırmızı renkte olan.

**Öğrenme amacı:** “alev kırmızısı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Julia'nın üzerinde, salon serin olduğu için uzun kollu olmasından memnun olduğu, uzun, sade, alev kırmızısı, yünlü bir giysi vardı.

A. S. Byatt - Oyun.temiz.txt · Derlem cümlesi 3328899

### alev makinesi — Dil ve anlatım

Yanıcı sıvıyı alev hâlinde hedefe püskürten, özellikle askerî kullanım için geliştirilmiş araç.

**Öğrenme amacı:** “alev makinesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alev makinesini duvarlara döndürdü ve üç duvarı teker teker yaktı.

Ray Bradbury — Fahrenheit 451(Okat) · Derlem cümlesi 134115597

### aleyh — Dil ve anlatım

Bir kişinin veya görüşün karşısında, onun zararına olan yönü bildiren; genellikle ek alarak kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “aleyh”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gerçekten de tüm kanıtlar onun aleyhineydi.

Alexandre Dumas Siyah Lale İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 203065549

### aleyhtar — Araştırma ve düşünme

Bir düşünceyi, kişiyi veya girişimi desteklemeyip ona karşı olan.

**Öğrenme amacı:** “aleyhtar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Siz meseleye aleyhtar idiniz.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Toraman · Derlem cümlesi 182191255

### aleykümselam — Toplum ve günlük yaşam

“Esenlik sizin de üzerinize olsun” anlamıyla, “selamünaleyküm” biçimindeki selamı karşılamak için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “aleykümselam”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Usta " aleykümselam " diyerek gelip araca karşıdan baktı.

242 başlık · Derlem cümlesi 199578798

### alfa — Matematik ve dil

Yunan alfabesinde ilk sırada bulunan, büyük biçimi Α ve küçük biçimi α olan harfin adı.

**Öğrenme amacı:** “alfa”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca alfa ve omega harflerinin Yunan alfabesinin ilk ve son harfleri olduğu, dolayısıyla Hıristiyanlığın Tanrı'nın her şeyin başı ve sonu olduğu inancını temsil ettiği belirtildi.

Sudan’da 1.300 Yıllık Bireyin Ayağında ‘İsa’ Dövmesi Bulundu · Derlem cümlesi 375118953

[Kaynak](https://arkeofili.com/sudanda-1-300-yillik-bireyin-ayaginda-isa-dovmesi-bulundu/)

### alfa ışınları — Doğa ve çevre

İki proton ve iki nötrondan oluşan helyum çekirdeklerinin yayılmasıyla ortaya çıkan, pozitif yüklü parçacık ışınımı.

**Öğrenme amacı:** “alfa ışınları”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alfa ışınları üzerindeki araştırmalarını burada da sürdürdü; ancak Manchester'a geldiğinde ilk ele aldığı konu atomun yapısı oldu.

Ali Çimen - Tarihi Değiştiren Bilginler.temiz.txt · Derlem cümlesi 5106044

### alfenit — Doğa bilimleri

Kaşık gibi sofra gereçlerinin yapımında kullanılan gümüş renkli bir alaşım.

**Öğrenme amacı:** “alfenit” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Alfenit kaşığımızı ısıran

Arthur Rimbaud Bütün Şiirleri Varlık Yayınları · Derlem cümlesi 198033249

### algı — Araştırma ve düşünme

Duyusal verilerin seçilip düzenlenerek nesne veya durumlara ilişkin anlamlı yaşantılara dönüştürülmesi.

**Öğrenme amacı:** “algı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Algı kişiden kişiye değişiklik gösterir.

Ufuk KARADAVUT, M. Sc. Mehmet Emin YAZICI — Süt Ve Süt Ürünleri̇ Algisi · Derlem cümlesi 139743070

### algılamak — Araştırma ve düşünme

Duyusal verileri zihinde düzenleyerek bir nesne, özellik veya durum olarak kavramak.

**Öğrenme amacı:** “algılamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İkincisi açık bir mor olduğu halde, ayrı renk tonları olarak algılarız.

Porzig — Dil Denen Mucize · Derlem cümlesi 109021742

### algılayıcı — Algı ve düşünme

Duyularından gelen bilgileri zihninde işleyip çevresini anlamlandıran kişi; algılama eyleminin öznesi.

**Öğrenme amacı:** “algılayıcı” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Algısal seçimi etkileyen algılayıcıyla ilgili değişkenler ise; ilgiler ve gereksinmeler, inançlar ve değerler olarak sıralanmaktadır.

Abdulvahid Sezen — Üniversite Öğrencilerinin Çanakkale Savaşlarıyla İlgili Bilişsel Algı ve Yorumlama Biçimleri — 2010 · Derlem cümlesi 400052323

### algoritma — Araştırma ve düşünme

Belirli bir problemi çözmek için tanımlanan, uygulanabilir ve sonlu işlem adımlarından oluşan yöntem.

**Öğrenme amacı:** “algoritma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu aşama genetik algoritmada amaç fonksiyonunun belirlendiği aşamadır.

Cemaloğlu_ve_Duykuluoğlu_Sosyal_Bilimlerde_Veri_Madenciliği.temiz.txt · Derlem cümlesi 3973748

### alıcı yönetmeni — Araştırma ve düşünme

Sinema ve televizyon çekiminde kamerayı çalıştıran, çekim planına uygun kamera hareketlerini uygulayan görevli.

**Öğrenme amacı:** “alıcı yönetmeni” sözünün bu anlamını örnekteki alıcı yönetmeni kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bunu, sevgili arkadaşı, Doğu'nun en ünlü aktüalite filimleri alıcı yönetmeni olan ve Şanghay garının yıkıntıları arasında ağlayan bir bebeği gösteren filmi dünyayı dolaşan Wong Hai Sheng yazmıştı.

John Toland — Pearl Harbor Baskını ve Sonrası · Derlem cümlesi 138401922

### alıç — Doğa ve çevre

Alıç türlerinin çoğunlukla sarı ya da kırmızı renkli, çekirdekleri sert ve eti az olan meyvesi.

**Öğrenme amacı:** “alıç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sonbaharda okul kapılarının önünde iplere dizilmiş alıç satılırdı.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3792734

### alık — Dil ve anlatım

Olanları kavrayamıyor gibi duran veya şaşkın davranan kimse için küçümseyerek söylenen söz.

**Öğrenme amacı:** “alık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Corey ona alık alık baktı.

John Scalzi — Kırmızı Üniformalılar · Derlem cümlesi 110245308

### alıklaşmak — Dil ve anlatım

Şaşırıp düşüncesini toparlayamaz, ne yapacağını bilemez duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “alıklaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kadın sustu ve alıklaştı.

Özkan vd. — Türkçe Üzerine Derlem Dilbilim Uygulamaları · Derlem cümlesi 116811544

### alıkoymak — Toplum ve günlük yaşam

Bir nesneyi iade etmeyerek veya başkasına bırakmayarak elinde tutmak.

**Öğrenme amacı:** “alıkoymak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Beğendiklerimizi alıkoyar, diğerlerini iade ederdik.

Sadiye_Osmanog%CC%86lu_-_Bab.temiz.txt · Derlem cümlesi 100524429

### alım — Toplum ve günlük yaşam

Bir mal, hizmet veya hakkın bedel karşılığında edinilmesi işlemi.

**Öğrenme amacı:** “alım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pekmezin alım satımı bitmişti.

Ziya Gökalp - Altın Işık.temiz.txt · Derlem cümlesi 101740091

### alımlı — Dil ve anlatım

Dış görünüşü, duruşu veya tavrıyla ilgi ve beğeni uyandıran.

**Öğrenme amacı:** “alımlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gerçekten alımlı, büyüleyici bir insan.

İlya Ehrenburg — Dipten Gelen Dalga I · Derlem cümlesi 139085594

### alım satım — Toplum ve günlük yaşam

Mal ya da hizmetin bedel karşılığında el değiştirmesine ilişkin ticari işlemler bütünü.

**Öğrenme amacı:** “alım satım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pekmezin alım satımı bitmişti.

Ziya Gökalp - Altın Işık.temiz.txt · Derlem cümlesi 101740091

### alın — Doğa ve çevre

Yüzün, kaşlar ile saçlı deri sınırı arasında kalan üst ön bölgesi.

**Öğrenme amacı:** “alın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kaşlarını çattığında, alnında üç çizgi belirdi.

Jamie McGuire — Providence #1 - Araf · Derlem cümlesi 111505863

### alındı — Toplum ve günlük yaşam

Bir ödemenin, evrakın veya malın teslim alınmasını kayıt altına alan belge.

**Öğrenme amacı:** “alındı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> TYS ödentini yatırdım, alındısını gönderiyorum.

Aziz Nesin Tahsin Saraç Mektuplaşmaları Düşün Yayınları · Derlem cümlesi 277533784

### alındılı — Toplum ve günlük yaşam

Teslim edildiğini veya alındığını gösteren bir belgeyle işlem gören gönderi.

**Öğrenme amacı:** “alındılı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ölümünden birkaç gün önce adına Brezilya'dan mühürlü, alındılı bir paket gelmişti.

Yollari Catallanan Bahce - Jorge Luis Borges.temiz.txt · Derlem cümlesi 100228397

### alıngan — Toplum ve günlük yaşam

Başkalarının söz veya davranışlarını kendisine yönelik olumsuz bir tutum olarak yorumlayıp kolay incinen.

**Öğrenme amacı:** “alıngan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Savcı çok alıngan davranmıştı.

Rıfat Ilgaz — Sarı Yazma · Derlem cümlesi 110222419

### alınmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir malın satın alma işlemine konu olması.

**Öğrenme amacı:** “alınmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fıstık, tuzlu badem alındı.

Şükran Kurdakul - Çağdaş Türk Edebiyatı 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 103790815

### alıntılamak — Dil ve anlatım

Bir kaynaktaki söz veya metin bölümünü kendi anlatımında aktarmak.

**Öğrenme amacı:** Aktarılan bölümün düşünceyi destekleme işlevini açıklamak.

> Ancak yukarıda alıntıladığım bölümleri görünce aradığımın tam da böyle bir içebakış metni olduğunu anladım.

Murat Gülsoy — Büyübozumu Yaratıcı Yazarlık · Derlem cümlesi 116155997

### alın teri — Toplum ve günlük yaşam

Çalışarak üretme veya kazanma çabasını vurgulayan benzetmeli emek adı.

**Öğrenme amacı:** “alın teri”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hamuruna alın teri damlamayan bir bina bana gösteremezsiniz.

Sıtkı Aslanhan — Duyarlı Gencin Başarı Rehberi · Derlem cümlesi 109396940

### alın yazısı — Dil ve anlatım

Bir kişinin yaşamındaki olayları, önceden belirlenmiş ve kaçınılmaz kabul eden kader anlayışını anlatan söz.

**Öğrenme amacı:** “alın yazısı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Mezun olduktan sonra alın yazısı olan işe, Disney Stüdyoları'nda animatörlüğe başladı.

Walter Isaacson - Steve Jobs.temiz.txt · Derlem cümlesi 102368362

### alışık — Toplum ve günlük yaşam

Tekrarlanan deneyim sonucunda bir durumu tanıdık ve olağan karşılayan.

**Öğrenme amacı:** “alışık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Böyle taleplere alışık olmalıydı.

Elif Şafak — Aşk · Derlem cümlesi 131280342

### alışılmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir davranışın tekrarlanması veya bir durumun sürmesiyle ona karşı yabancılık duyulmaz duruma gelinmek.

**Öğrenme amacı:** “alışılmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Telefondan ben de uzak kalamıyordum ama başka şeylere vakit ayırınca telefondan uzak kalmaya alışılıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115833191

### alışılmış — Dil ve anlatım

Süreklilik veya tekrar sonucunda tanıdık ve beklenir hâle gelmiş.

**Öğrenme amacı:** “alışılmış”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alışılmış bir şey değil.

Vakif ve Dunya - Isaac Asimov.temiz.txt · Derlem cümlesi 100260009

### alışkan — Dil ve anlatım

Tekrarlanan deneyimler sonucunda bir duruma veya işe uyum ve yatkınlık kazanmış olan.

**Öğrenme amacı:** “alışkan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alışkan bir göz bu resimlerde, devinim halindeki tüm kasları, hatta sinirleri görebilir.

Serol Teber Doğanın İnsanlaşması Öncü Kitapevi · Derlem cümlesi 255712278

### alışmak — Toplum ve günlük yaşam

Yinelenen deneyimlerle bir uyaranı veya durumu daha kolay karşılar hâle gelmek.

**Öğrenme amacı:** “alışmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Belki ileriki günlerde kulağımız biraz daha alışır.

Mutlu Dinçer — Pedalımda 5 Ülke · Derlem cümlesi 122183927

### alışveriş — Toplum ve günlük yaşam

Mal veya hizmetin taraflar arasında bedel karşılığında el değiştirmesine dayanan işlem.

**Öğrenme amacı:** Ekonomik işlem anlamını fikir alışverişi mecazından ayırmak.

> Gidip orada biraz alışveriş yapayım.

David Eddings — Belgariad #2 Büyücüler Kraliçesi · Derlem cümlesi 126706095

### alış fiyatı — Toplum ve günlük yaşam

Bir malın alıcıya geçmesi karşılığında ödenen bedel; satış fiyatından ve sonradan eklenen giderlerden ayrı değerlendirilen alım tutarı.

**Öğrenme amacı:** “alış fiyatı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pek çoğumuz dezenfektan, kolonya, maske gibi ürünlerin satışında alış fiyatımızın üzerine kâr eklemeden satış yaptı.

Salgın sürecinde eczacılar neler yaşıyor? · Derlem cümlesi 373996882

[Kaynak](https://bilimvegelecek.com.tr/index.php/2020/04/10/salgin-surecinde-eczacilar-neler-yasiyor)

### alimallah — Dil ve anlatım

Söylenenin gerçekleşeceğine güçlü inanç bildiren, “Allah bilir ki” anlamındaki konuşma sözü.

**Öğrenme amacı:** “alimallah”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yaparız bu yolculuğu alimallah!

Ahmet Şerif İzgören - Kara Oklar Çetesi.temiz.txt · Derlem cümlesi 3427386

### alinazik — Toplum ve günlük yaşam

Yoğurtla karıştırılmış köz patlıcan tabanı üzerinde etle sunulan geleneksel yemek.

**Öğrenme amacı:** “alinazik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alinazik, yuvalama harika yemeklerdir.

Mehmet Yaşin — Yemek Sırları · Derlem cümlesi 129400570

### aliterasyon — Dil ve anlatım

Yakın sözcüklerde aynı veya benzer ünsüzleri yineleyerek ses uyumu oluşturma.

**Öğrenme amacı:** “aliterasyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Elimi bağlayan ikinci neden aliterasyon konusuydu.

Seamus Heaney — Beowulf - Seamus Heaney'in Modern İngilizcesinden · Derlem cümlesi 132626293

### alivre — Araştırma ve düşünme

Malın tesliminin ileri bir tarihte yapılması kararlaştırılan satış için kullanılan.

**Öğrenme amacı:** “alivre”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Başlangıçta pamuk ihracatını, pamukla ilgili alivre satışları geciktirdik ve büyük şikâyetlere, tenkitlere uğradık.

Nihat Erim — 12 Mart Anıları · Derlem cümlesi 112534817

### alizarin — Doğa ve çevre

Kök boya bitkisinde de bulunan, kırmızı tonlar elde etmekte kullanılan organik boya maddesi.

**Öğrenme amacı:** “alizarin”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Köklerinde alizarin denen boya maddesi bulunur.

sayi — 0852 · Derlem cümlesi 173442095

### alize — Doğa ve çevre

Dönenceler çevresindeki yüksek basınç kuşaklarından Ekvator çevresine doğru esen, Dünya'nın dönüşü nedeniyle doğulu yön kazanan sürekli rüzgâr.

**Öğrenme amacı:** “alize”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Rama yakında çok şiddetli alizelere sahne olacak.

Arthur C. Clarke - Rama'yla Buluşma.temiz.txt · Derlem cümlesi 4597153

### alkaevli — Dil ve anlatım

Oğuzların geleneksel yirmi dört boylu düzeninde Bozok koluna ve Gün Han grubuna bağlanan Türk boyu.

**Öğrenme amacı:** “alkaevli”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Osman Beğ, elçi olarak, bacısının oğlu genç Ak Temür'ü ve onun yaşıtı, Alkaevli'lerin beği Erdoğmuş oğlu Kıyan Selçuk'u seçmişti.

Tarık Buğra - Osmancık.temiz.txt · Derlem cümlesi 103519971

### alkali metaller — Doğa ve çevre

Hidrojen dışında periyodik tablonun 1. grubunu oluşturan, dış elektron katmanında bir elektron taşıyan ve bileşiklerinde genellikle +1 yükseltgenme basamağı gösteren metaller.

**Öğrenme amacı:** “alkali metaller”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alkali metallerin dış kabuklarında yalnızca tek bir elektron vardır.

L.Vlasov, D.Trifonov — 107 Kimya Öyküsü · Derlem cümlesi 136994264

### alkış — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişi ya da eyleme yönelik onay ve desteğin, elleri ritmik biçimde birbirine vurarak toplumsal olarak ifade edilmesi.

**Öğrenme amacı:** Toplumsal onayın davranışla dışa vurulmasını yorumlamak.

> Tribünler alkış ve tezahüratla canlandı.

J. K. Rowling — Harry Potter ve Ateş Kadehi · Derlem cümlesi 115352891

### alkışlamak — Toplum ve günlük yaşam

Onay veya takdir duygusunu elleri ritmik biçimde birbirine vurarak ifade etmek.

**Öğrenme amacı:** “alkışlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Herkes alkışladı ama onun kılı bile kıpırdamadı.

Osho — Martıları Seven Adam · Derlem cümlesi 121911177

### alkol — Doğa ve çevre

Bu kullanımda etanol: C₂H₅OH formüllü, renksiz, uçucu ve yanıcı sıvı; alkollü içeceklerde bulunur ve çözücü olarak da kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “alkol”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Meselâ asetilen gazından (C2H2) etil alkol elde edilebilir.

Diyanet — ALKOLLÜ İÇKİLER SİGARA VE MADDE BAĞIMLILIĞI · Derlem cümlesi 147625819

### alkolik — Toplum ve günlük yaşam

Alkol bağımlılığı bulunan kişiyi niteleyen söz; bu kullanım, içkiyi yalnızca sevmeyi değil, zararlarına rağmen kullanımını denetleyememe durumunu belirtir.

**Öğrenme amacı:** “alkolik” sözünün bu anlamını örnekteki alkolik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Hastanede yatan alkolik hastalar için bir ekip yaklaşımı kullanılır.

Black_ve_Andreasen_Psikiyatriye_Giriş_Ders_Kitabı.temiz.txt · Derlem cümlesi 104453517

### alkollü — Toplum ve günlük yaşam

Alkol almış ve bunun etkisi altında bulunan kişi için kullanılan niteleme.

**Öğrenme amacı:** “alkollü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şoför alkollüymüş ve kaldırıma çıkmış.

Bernhard Schlink Eve Dönüş Doğan Kitap · Derlem cümlesi 239332935

### alkolmetre — Doğa ve çevre

Bir örnekteki alkol miktarını ölçmeye yarayan araç; bağlama göre soluktaki alkolü ölçen cihaz için kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “alkolmetre”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yakında her teknede bir alkolmetre görebilirsiniz.

gazete — oksijen kose yazar · Derlem cümlesi 119236074

### alkolölçer — Doğa bilimleri

Solunum havasındaki veya bir sıvıdaki alkol oranını ölçmeye yarayan aygıt.

**Öğrenme amacı:** “alkolölçer” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> önleyerek alkolölçere üflemeyi reddetmesi, yasa hükümlerinin ihlali olarak nitelendirilmiştir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 246970561

### allah — Toplum ve günlük yaşam

İslam'ın tevhid anlayışında eşi ve benzeri bulunmayan, yaratıcı ve mutlak güç sahibi Tanrı için kullanılan özel ad.

**Öğrenme amacı:** Allah adının İslam inancındaki anlamını ve metindeki dua bağlamını açıklamak.

> Allah'a dua edip senin gelmeni bekliyorduk.

Ercan degir, Süleyman Özbek — Olcaytu Han Ve Zamani 1304 1316 · Derlem cümlesi 370591249

### allaha ısmarladık — Toplum ve günlük yaşam

Ayrılan kişinin kalanları Allah'ın korumasına bıraktığını ifade eden, günlük dilde vedalaşma amacıyla kullanılan kalıplaşmış iyi dilek sözü.

**Öğrenme amacı:** “allaha ısmarladık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> yol arkadaşlarınıza " Allaha ısmarladık. " dedikten sonra artık Ankara'ya gelebilirsiniz.

TBMM — Seyr-i siyaset : milletvekilleri için mütevazi bir yol haritası [61d86bd7] · Derlem cümlesi 364111787

### allahlık — Dil ve anlatım

Bir kimseyi zararsız, saf ve iş görme yeteneğinden yoksun sayan küçümseyici niteleme.

**Öğrenme amacı:** “allahlık” sözünün bu anlamını örnekteki allahlık kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Kurul'un İkinci Üyesi de allahlık!

Fakir Baykurt Irazcanın Dirliği Literatür Yayınları · Derlem cümlesi 268080723

### allahsız — Dil ve anlatım

Tanrı’nın varlığına inanmayan kişiyi niteleyen, kullanıldığı bağlama göre küçümseme de taşıyabilen söz.

**Öğrenme amacı:** “allahsız” sözünün bu anlamını örnekteki Allahsızım kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ben ne dinsizim ne de Allahsızım.

Hedef gösterilen Mohsen Namjoo’dan mektup: Kur'an-ı Kerim benim müzikal temelim oldu · Derlem cümlesi 396167975

[Kaynak](https://artigercek.com/kultur-sanat/hedef-gosterilen-mohsen-namjoodan-mektup-kuran-i-kerim-benim-muzikal-temelim-oldu-224479h)

### allahsız — Dil ve edebiyat

Acımasız ve vicdansız görülen kişi için öfke veya kınama amacıyla söylenen incitici söz.

**Öğrenme amacı:** “allahsız” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Ada kumandanı Tarık Güryay'ın mahkumlar üzerindeki bu sert ve baskıcı yönetimi Turhan Dilligil tarafından " Allahsız Gardiyan " olarak nitelendirilmiştir.

Filiz Çolak — Demokrat Parti’nin İlk Kadın Milletvekili: Hatice Nazlı Tlabar (1913-1971) — 2021 · Derlem cümlesi 380619661

### allahualem — Dil ve anlatım

Kesin olarak bilinmeyen bir konuda son bilginin Allah'a ait olduğunu belirtmek ya da bir tahmini ihtiyatla söylemek için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “allahualem”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " İlahî ikaz, Allahualem, bizim kardeşliğimizle ilgili.

Tevfik Taş - Deprem 7.2 Irkçılık 77.2.temiz.txt · Derlem cümlesi 103389466

### allahuteala — Dil ve anlatım

İslamî kullanımda Allah adını yücelik bildiren bir sözle birleştirerek saygı ve ululuk vurgusuyla anan adlandırma.

**Öğrenme amacı:** “allahuteala”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Burada Allahuteala'nın verdiği kıymet insanadır.

Mezarları tarumar etmek hafızaya saldırıdır · Derlem cümlesi 385189001

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/mezarlari-tarumar-etmek-hafizaya-saldiridir-247430)

### allah aşkına — Dil ve anlatım

Rica, itiraz, şaşkınlık veya sabırsızlığı kuvvetlendiren kalıplaşmış seslenme.

**Öğrenme amacı:** “allah aşkına”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sadece bir tavşandı Allah aşkına!

Tom Baker - Domuzları Tekmeleyen Çocuk.temiz.txt · Derlem cümlesi 103163389

### allah vergisi — Dil ve anlatım

Çalışmayla sonradan edinilmesinden çok yaratılışa bağlanan, ilahî bir bağış olarak değerlendirilen nitelik veya yetenek.

**Öğrenme amacı:** “allah vergisi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Düşünce gücü, insanın Allah vergisi olan en büyük gücüdür.

Bülent Ecevit - Bu Düzen Değişmelidir.temiz.txt · Derlem cümlesi 3839723

### allah yapısı — Dil ve anlatım

Dinî inanışa göre yaratılıştan var olanı insan eliyle üretilenden ayırmak için kullanılan niteleme.

**Öğrenme amacı:** “allah yapısı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kumru sustu, ancak buzdolabının Allah yapısı olmaması hayranlığını da, coşkusunu da eksiltmedi.

Tahsin Yücel - Kumru ile Kumru.temiz.txt · Derlem cümlesi 103732927

### allamak — Dil ve anlatım

Bir nesneyi ya da yüz bölgesini boya veya makyajla al renge büründürmek.

**Öğrenme amacı:** “allamak” sözünün bu anlamını örnekteki allamış kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bir güzel giyinmiş, ışıklara bezenmiş, yanağını allamış, kirpiklerini kıvırmış, yürüye yürüye bir tepenin başına varmış.

Melek Özlem Sezer — Masal Masal Matitas · Derlem cümlesi 118738512

### allame — Dil ve anlatım

Birçok konuda geniş bilgisi bulunan kişi için kullanılan, kimi bağlamlarda alay anlamı da taşıyan söz.

**Öğrenme amacı:** “allame”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Biz de allame bir kâtibe aramıyoruz.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Billur Kalp · Derlem cümlesi 182311640

### allık — Toplum ve günlük yaşam

Yanak bölgesine renk vermek amacıyla uygulanan toz, krem veya sıvı kozmetik ürün.

**Öğrenme amacı:** “allık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yanaklarına ne allık ne pudra, hiçbir şey sürmüyordu.

Jules Verne — Çin'de Bir Çinli'nin Başına Gelenler · Derlem cümlesi 118754484

### allı pullu — Dil ve anlatım

Dikkat çekici renk, desen ve süsleme ögeleri taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “allı pullu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Allı pullu bir yemeni göndersene bana.

Vüs'at O. Bener - Buzul Çağının Virüsü.temiz.txt · Derlem cümlesi 102404185

### almaç — Araştırma ve düşünme

Bir kaynaktan gönderilen işaret veya yayını alan aygıt.

**Öğrenme amacı:** “almaç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir dakika sonra almaç elimde.

Aleksandr Aleksandroviç Bek - Moskova Önlerinde.temiz.txt · Derlem cümlesi 5426749

### alman — Toplum ve günlük yaşam

Almanya devletiyle ya da Alman halkının toplumsal ve kültürel özellikleriyle ilgili olan.

**Öğrenme amacı:** “alman”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alman Ekonomi Enstitüsü (IW), " Baby Boomer Kuşağı Emeklilik Yaşına Geliyor " başlıklı araştırmasının sonuçlarını yayımladı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108708517

### almanak — Araştırma ve düşünme

Belirli bir yılın önemli olaylarını, takvim bilgilerini veya alan verilerini düzenli biçimde toplayan yıllık yayın.

**Öğrenme amacı:** “almanak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Almanak ' ta bahsi geçen bütün filmleri seyrettim.

Ernest Cline — Başlat · Derlem cümlesi 110249946

### almanca — Dil ve anlatım

Hint-Avrupa dil ailesinin Cermen kolunda yer alan; Almanya, Avusturya ve İsviçre'nin bir bölümünde yaygın olarak kullanılan dil.

**Öğrenme amacı:** “almanca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Mahalle sakini Ömer Sarıgedik ise 2 yıl önce Almanca öğrenme sürecine girdiğini, gezginleri takip ettiğini ve bunlardan birinin John Müller olduğunu söyledi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109139933

### alman gümüşü — Doğa ve çevre

Bakır, nikel ve çinkodan oluşan, gümüş içermeyen fakat açık rengiyle gümüşü andıran alaşım.

**Öğrenme amacı:** “alman gümüşü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Eski sistem es borusunun yapımında malzeme olarak, pirinç, alman gümüşü olarak adlandırılan bir maden alaşımı ya da ustanın kendine özel yaptığı bir alaşım kullanılmaktadır.

Anton Trofimov — Klasik Batı Müziği Kültürünün Enstrümanı Olan Fagot’un Türk Müziği Kültüründen Esinlenerek Akort Edilebilir Hale Getirilmesi — 2022 · Derlem cümlesi 398617641

### alman usulü — Toplum ve günlük yaşam

Ortak bir harcamada giderlerin katılımcılara eşit olarak bölüştürülmesini anlatan ödeme usulü.

**Öğrenme amacı:** “alman usulü” sözünün bu anlamını örnekteki Alman usulü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Alman usulü mü, herkesin tam olarak yediğini ödemesi şeklinde mi?

Özlem Denizmen — Cebinde Mucize Yarat · Derlem cümlesi 134787958

### almaşık — Dil ve anlatım

Farklı ögeleri belirli bir düzen içinde birbirinin ardından sıralanan.

**Öğrenme amacı:** “almaşık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Duvarlar taş-tuğla almaşık örgüdür.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 27 (Kütahya Mevlevîhânesi) · Derlem cümlesi 143475989

### almaşıklık — Dil ve anlatım

Farklı ögelerin belirli bir sıra düzeniyle birbirini izleme özelliği.

**Öğrenme amacı:** “almaşıklık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu almaşıklık bir sıra düzgün kesme taş, iki sıra tuğla hatıl sıralarıyla oluşturulmuştur.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 29 (Mekteb) · Derlem cümlesi 143451261

### alo — Toplum ve günlük yaşam

Telefon iletişiminde bağlantıyı kurma veya sürdürme işlevi taşıyan seslenme sözü.

**Öğrenme amacı:** Bir sözün bilgi vermeden iletişimi sürdürmesini yorumlamak.

> Müdür telefona geldi ve alo, ben müdür, dedi.

Antonio Tabucchi - Pereira İddia Ediyor.temiz.txt · Derlem cümlesi 4670951

### alp — Dil ve anlatım

Eski Türk topluluklarında cesareti ve savaşçılığıyla öne çıkan kişiyi veya onun bu niteliğini belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “alp”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu alp ve nökerlerin çocuk ve torunları sonraları devlet idaresinde önemli makamlara gelecekler ve bir çeşit Osmanlı aristokrasisi oluşturacaklardır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 33 (Nesih) · Derlem cümlesi 143401399

### alpaka — Doğa ve çevre

And Dağları çevresinde evcilleştirilmiş, başlıca ince yün üretimi için yetiştirilen devegiller familyasından memeli.

**Öğrenme amacı:** “alpaka”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arada bir Alpaka sürülerini görüyordum.

306 başlık · Derlem cümlesi 154198617

### alpaka — Toplum ve günlük yaşam

Alpaka liflerinin tek başına ya da başka liflerle karıştırılarak dokunmasıyla elde edilen kumaş.

**Öğrenme amacı:** “alpaka”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şef sabırla dinlemek için bir dirseğini kaldırıp geriye doğru döndü ve alpaka ceketinin koltukaltını yavaşça kaşımaya başladı.

James Joyce - Ulysses.temiz.txt · Derlem cümlesi 101028160

### alpaka — Doğa ve çevre

Alpakanın örtü kıllarından elde edilen, iplik ve kumaş üretiminde kullanılan hayvansal tekstil lifi.

**Öğrenme amacı:** “alpaka” sözünün bu anlamını örnekteki Alpaka yününden kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Cacharel'in Alpaka yününden yapılmış bu kalın kabanı, bu imaj görselinde olduğu gibi jean, güderi botlar ve kahverengi trikoyla kombinlenebilir.

Havayı ısıtın! · Derlem cümlesi 387829936

[Kaynak](https://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/basak-dizer/havayi-isitin-41118016)

### alperen — Dil ve anlatım

Eski Türk ve İslam anlatılarında savaşçı kimliğiyle dervişlik veya manevi rehberliği birleştiren kişi.

**Öğrenme amacı:** “alperen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kafkasya'daki bağımsızlık mücadelesi, gücünü tasavvufla cihadı birleştiren alperen geleneğinden almıştır.

Komisyon — Türkler Cilt 18 Türk Dünyası · Derlem cümlesi 113815748

### alt — Matematik ve dil

Bir referans noktasının düşey olarak aşağısında kalan konumu veya bölümü bildiren söz.

**Öğrenme amacı:** “alt”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alt katta ışık yanıyordu.

Ejderha Dovmeli Kiz - Stieg Larsson.temiz.txt · Derlem cümlesi 101249778

### altayca — Matematik ve dil

Altay Türkçesi adıyla da anılan, Altay bölgesindeki Türk topluluklarının konuşma ve yazı dili.

**Öğrenme amacı:** “altayca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu makaleden Altayca Sözlükte dut için cestek kelimesinin geçtiğini öğreniyorum.

155 başlık · Derlem cümlesi 155853956

### altayist — Araştırma ve düşünme

Türk, Moğol ve Mançu-Tunguz topluluklarının dilleri, tarihleri ve kültürleri üzerine karşılaştırmalı çalışmalar yapan; araştırma geleneğine göre Korece ve Japoncayı da inceleyebilen uzman.

**Öğrenme amacı:** “altayist”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Daha sonra Altay dilleri teorisini destekleyen ve geliştiren bilim adamlarının başında Ramstedt'in öğrencileri Fin asıllı Pentti Aalto ile Amerika'da yaşayan Altayist Nicholas Poppe gelir.

Buran_ve_Alkaya_Çağdaş_Türk_Lehçeleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 4089353

### altayistik — Matematik ve dil

Türk, Moğol ve Mançu-Tunguz dilleri ile ilgili halkların tarih ve kültürlerini araştıran; kapsamına Japon ve Kore çalışmalarının da katılabildiği karşılaştırmalı inceleme alanı.

**Öğrenme amacı:** “altayistik” sözünün bu anlamını örnekteki Altayistik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Avrupa ülkelerindeki dil akımlarını takip eden Gombocz yalnız Macar dili alanında çalışmakla kalmamış, Altayistik ve özellikle Türkoloji alanında da değerli araştırmalar yapmıştır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 14 (Gelibolu) · Derlem cümlesi 143839572

### alternatif — Araştırma ve düşünme

Aynı amaç için mevcut olanın yerine seçilebilecek başka bir yol veya biçim oluşturan.

**Öğrenme amacı:** Aynı hedefe farklı yollarla ulaşmayı değerlendirmek.

> Burada, aynı anlamı verecek şekilde soruların tasarımı değiştirilerek alternatif formlar hazırlanır.

Altaş_ve_Yıldırım_Uygulamalı_Çok_Değişkenli_İstatistik_Teknikler.temiz.txt · Derlem cümlesi 3951217

### altı — Matematik ve dil

Doğal sayılar dizisinde beşi izleyen, üç çift birime eşit niceliği gösteren sayı.

**Öğrenme amacı:** Nicelik bildiren sayıyı konum bildiren eş yazımlı biçimden ayırmak.

> Köpek henüz beş, bilemedin altı yaşındaydı.

Haruki Murakami — 1Q84 · Derlem cümlesi 131126695

### altıgen — Matematik ve dil

Düzlemde, ardışık altı doğru parçasının oluşturduğu kapalı çokgensel şekil.

**Öğrenme amacı:** “altıgen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Duvarın orta çizgisine kadar yeşil, altıgen ve kabartmalı çiniler var.

Sâdık Hidâyet — Hidâyetnâme · Derlem cümlesi 109457283

### altık — Matematik ve dil

Klasik mantıkta özne ve yüklemi ile olumlu ya da olumsuz oluşu aynı kalan, ancak kapsamı tümelden tikele indirilen önerme; “Bütün kuşlar canlıdır.” önermesinin altığı “Bazı kuşlar canlıdır.” olur.

**Öğrenme amacı:** “altık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fakat, eğer altık'ın karşıtını ele alırsak, işlem biraz daha karışık bir hal alacaktır.

Aydın Çubukçu - Mantık ve Diyalektik.temiz.txt · Derlem cümlesi 4106354

### altılı — Matematik ve dil

Altı öğeli bir düzeni ya da altı tabanına dayalı sayısal yapıyı belirten.

**Öğrenme amacı:** “altılı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir anda sırayla altılı düzen sayılarına dönüşmeye başladı.

Orson Scott Card — Ender Serisi #4 - Aklın Çocukları · Derlem cümlesi 134952265

### altın — Doğa ve çevre

Simgesi Au olan; sarı rengi, kolay şekillendirilebilmesi ve kimyasal dayanıklılığıyla tanınan değerli metal element.

**Öğrenme amacı:** “altın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Altın, gümüş eksiksiz getirdi.

Ercilasun_Türk_Dili_Tarihi.temiz.txt · Derlem cümlesi 105142512

### altıncı duyu — Dil ve anlatım

Bir olayın gerçekleşeceğine ilişkin, açık bir kanıta dayanmayan önceden edinilmiş sezgi.

**Öğrenme amacı:** “altıncı duyu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama konuşma hoşunuza gitmiyorsa konuyu kapatalım mösyö; sizin adaletinizden, sizin benim altıncı duyumdan korktuğunuzdan daha fazla korkmuyorum. "

Alexandre Dumas - Monte Kristo Kontu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100392811

### altıncı his — Araştırma ve düşünme

Belirgin bir kanıt veya düşünme süreci olmadan bir şeyi sezdiği duygusu; gerçek bir ek duyu olduğu anlamına gelmez.

**Öğrenme amacı:** “altıncı his”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Altıncı hissim ağır basmış olacak ki kendisiyle belli bir gün Üzerinde anlaştık.

Turan_Dursun-Din_Bu-1-_Tanri.temiz.txt · Derlem cümlesi 100314908

### altıntop — Doğa ve çevre

Turunçgillerden, greyfurt meyvesini veren Citrus × paradisi ağacı; yetiştiricilik metinlerinde bu adla da anılır.

**Öğrenme amacı:** “altıntop” sözünün bu anlamını örnekteki altıntop kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Akdeniz Bölgesindeki portakal bahçelerinde ilk erginler nisan ayının son haftasında görülürken, altıntop bahçelerinde ise ocak ayının üçüncü haftasında görülmekte ve tuzaklarda yakalanmalar mart ayının üçüncü haftasına kadar sürmektedir (Elekçioğlu, 2009, 2013b; Satar vd., 2016).

Gürsel Çetin, Pınar Hephızlı Göksel, Cemil Hantaş, Mehmet Emin Akçay — Akdeniz meyvesineği, Ceratitis capitata (Wiedemann) (Diptera: Tephritidae)’nin Marmara Bölgesi Meyve Bahçelerine Bulaşma Yolları, Kışlama Durumu ve Alınması Gerekli Önlemler — 2023 · Derlem cümlesi 400755930

### altın bilezik — Toplum ve günlük yaşam

Kişiye yaşamı boyunca gelir sağlayabilecek, edinilmiş meslek ya da işe yarar ustalık için kullanılan benzetme.

**Öğrenme amacı:** “altın bilezik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Babam elimin iş tutmasını, altın bilezik sahibi olmamı istiyor ama genç kızlık işte, benim aklım başka yerde.

Yekta Kopan - İçimde Kim Var.temiz.txt · Derlem cümlesi 101913629

### altın çağı — Dil ve anlatım

Bir uygarlık, sanat veya uğraşın üretkenlik ve etki bakımından doruğa ulaştığı kabul edilen dönem.

**Öğrenme amacı:** “altın çağı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bilimkurgu'nun Altın Çağı'nda BK'nun nasıl olduğunu biliyorsunuz.

Ursula K. Le Guin - Kadınlar Rüyalar Ejderhalar.temiz.txt · Derlem cümlesi 102771209

### altın gol — Toplum ve günlük yaşam

Berabere biten eleme maçlarının uzatmasında ilk golü atan takımın anında galip sayıldığı tarihsel uygulamada maçı sonuçlandıran gol.

**Öğrenme amacı:** Geçmişte kullanılan altın gol kuralının maçı nasıl sonuçlandırdığını açıklamak.

> " İlhan Mansız altın golü attığında neredeydin?

Tanil Bora - Kârhanede Romantizm.temiz.txt · Derlem cümlesi 103543599

### altın kaplama — Dil ve anlatım

Başka bir malzemeden yapılmış olup dış yüzeyine altın tabakası uygulanmış.

**Öğrenme amacı:** “altın kaplama”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Holün sonundaki altın kaplama kapıları pas geçtiler, yolun yarısında durdular ve sade tahtadan kapıyı açtılar.

Stephenie Meyer — Cilt 2 Yeniay · Derlem cümlesi 109855811

### altın küpü — Toplum ve günlük yaşam

Altın para veya eşyaların saklanması için kullanılan küp biçimindeki kap.

**Öğrenme amacı:** “altın küpü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Ninem altın küpü bulmuş.

Maria Yordanidu — Loksandra İstanbul Düşü · Derlem cümlesi 112491935

### altın küpü — Dil ve anlatım

Serveti çok olan kimseyi, altınla dolu bir kaba benzeterek niteleyen mecazlı söz.

**Öğrenme amacı:** “altın küpü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İhtiyar altın küpü gülümsedi hafiften, hoşnut.

Nikos Kazancakis Kaptan Mihalis Can Yayınları · Derlem cümlesi 222248980

### altın saatler — Toplum ve günlük yaşam

Televizyon yayıncılığında izleyici sayısının en yüksek düzeye ulaştığı zaman aralığı; prime time.

**Öğrenme amacı:** “altın saatler”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> TV programlarının en çok izlenme oranı bireylerin eğlenceye ayıracakları vakitle ilişkilidir ve bunu ifade etmek için seyircinin en çok olduğu zaman dilimini kapsayan prime-time (altın saatler) kelimesi kullanılmaktadır.

Diyanet — VII. DİNİ YAYINLAR KONGRESİ · Derlem cümlesi 147701107

### altın yürekli — Toplum ve günlük yaşam

Davranışlarında içtenlik, iyilikseverlik ve başkalarına karşı güçlü bir merhamet gösteren.

**Öğrenme amacı:** “altın yürekli”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Artık gidebilirsin altın yürekli çocuk, " dedi.

Jose Mauro de Vasconcelos - Şeker Portakalı.temiz.txt · Derlem cümlesi 100962988

### altıparmak — Doğa ve çevre

Palamudun ticari boy sınıflamasında iri bireylerini belirten ad; ayrı bir balık türü değildir.

**Öğrenme amacı:** “altıparmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Palamut vonozu, kestane palamudu, çingene palamudu, palamut, torik, sivri, altıparmak, zindandelen ve piçuta olarak sınıflandırılır büyüdükçe.

Denizi yermiş gibi… · Derlem cümlesi 381487013

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/ogul-turkkan/denizi-yermis-gibi-222719)

### altıparmak — Toplum ve günlük yaşam

Geleneksel dokumacılıkta çeşitli renklerden oluşan boyuna yollarıyla ayırt edilen, giysi yapımında kullanılan kumaş türü.

**Öğrenme amacı:** “altıparmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aynı zamanda Bursa altıparmak kumaşının çözgü renk raporları çitariye göre daha renklidir.

Ebru Çatalkaya Gök — ÇİTARİ KUMAŞI — 2021 · Derlem cümlesi 376121955

### altıpatlar — Dil ve anlatım

Döner silindirinde altı fişeklik yer bulunan tabanca için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “altıpatlar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Beline iki altıpatlar takıp bizimle geldi.

Jack London Pasifik Öyküleri 3 Hawaii Öyküleri Alfa Yayınları · Derlem cümlesi 199962129

### altışar — Matematik ve dil

Bir dağıtım veya gruplamada her bir birime altı öge düştüğünü belirten sayı sözü.

**Öğrenme amacı:** “altışar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Her iki bölümün altışar alt testi vardır.

Kapadokya — Psikolojiye Genel Bakış · Derlem cümlesi 348882023

### altız — Doğa ve çevre

Tek bir gebelik sonunda aynı doğumda dünyaya gelen altı yavru veya çocuğun her biri.

**Öğrenme amacı:** “altız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Altız olsaydım fena mı olurdu?

Elif Şafak — Firarperest · Derlem cümlesi 131255040

### altlamak — Matematik ve dil

Bir varlığı veya özel durumu, belirleyici özelliklerine göre daha genel bir kavramın kapsamına yerleştirmek.

**Öğrenme amacı:** “altlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Örnek, bir genel doğrunun uygulanmaya çalışıldığı bir özel durumdur, bu durum o genel önermenin temel kavramı altında kapsanmak [subsumieren = altlamak] istenir ama onunla ters düşer ve böylece bütün önerme geçersiz olur.

Arthur Schopenhauer - Eristik Diyalektik.temiz.txt · Derlem cümlesi 4470117

### altlı üstlü — Dil ve anlatım

Ögelerin düşey doğrultuda birbirinin altında ve üstünde yer aldığı bir düzenle.

**Öğrenme amacı:** “altlı üstlü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dershane-mescidin her cephesinde altlı üstlü ikişer pencere bulunur.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 32 (El-MÜNCİD) · Derlem cümlesi 143423606

### altmış — Matematik ve dil

Onluk sistemde altı onluk ve sıfır birlikle gösterilen doğal sayıyı belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “altmış”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Altmış yataklı bir hastahane imiş.

Osmanzade Hüseyin Vassaf — Hicaz Hatıratı · Derlem cümlesi 112740698

### altmışaltı — Dil ve anlatım

Oyuncuların ellerindeki kartlarla belirli bir puana ulaşmaya çalıştığı bir iskambil oyunu.

**Öğrenme amacı:** “altmışaltı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Makasçı, altmışaltıda yenilmişti.

Yeni Hikayeler 1959 Varlık Yayınları · Derlem cümlesi 268573451

### altmışlık — Toplum ve günlük yaşam

Yaşı altmış dolaylarında bulunan kişiyi niteleyen sözcük.

**Öğrenme amacı:** “altmışlık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Shevek sıralardan birinde beklerken önündekilerin, on altı yaşında bir oğlanla altmışlık bir adamın konuşmasını dinliyordu.

Ursula K. Le Guin - Mülksüzler.temiz.txt · Derlem cümlesi 102759451

### altmış dörtlük — Matematik ve dil

Birlik notanın 1/64'ü, otuz ikilik notanın yarısı süre değerindeki nota.

**Öğrenme amacı:** “altmış dörtlük”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bunların ikiye bölünmesiyle de altmış dörtlük notalar meydana gelir.

Lütfi Filiz & Seyhun Besin & Saim Öztan & Aziz Şenol Filiz — Noktanın Sonsuzluğu · Derlem cümlesi 136638457

### alto — Dil ve anlatım

Kadın sesleri içinde daha pes bölgede yer alan ses türünü belirten.

**Öğrenme amacı:** “alto”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> April'in o büyüleyici, kadife gibi alto sesi odanın içinde çınlıyordu.

Robert Kırkman — Yürüyen Ölüler · Derlem cümlesi 121278409

### alttan alta — Dil ve anlatım

Açıkça görünür olmaksızın, gizli veya dolaylı bir biçimde.

**Öğrenme amacı:** “alttan alta” sözünün bu anlamını örnekteki Alttan alta kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Alttan alta konuşmaya devam ediyorlar ama.

Tarihin en iyi milli takımı hangisi? · Derlem cümlesi 380426802

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/bagis-erten/tarihin-en-iyi-milli-takimi-hangisi-225696)

### altüst — Dil ve anlatım

Önceki düzeni veya dengesi ciddi biçimde sarsılmış.

**Öğrenme amacı:** “altüst”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bütün düşünceleri altüst olmuştu.

John Steinbeck — Yukarı Mahalle · Derlem cümlesi 123252185

### altyapı — Toplum ve günlük yaşam

Bir yerin veya faaliyetin işlemesini sağlayan ulaşım, enerji, iletişim gibi temel sistem ve hizmetler bütünü.

**Öğrenme amacı:** Yatırımların dayandığı ortak hizmetleri belirlemek.

> Oysa belli altyapılar ve hizmetler olmadan bu yatırımları yapmak fizik bakımdan çok zor oluyor.

Bülent Ecevit - Demokratik Sol.temiz.txt · Derlem cümlesi 3829084

### alt alta — Dil ve anlatım

Ögeler birbirlerinin altında yer alacak, düşey bir sıra oluşturacak biçimde.

**Öğrenme amacı:** “alt alta”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> 15 Bu alt alta sıralayış ile bu cümleler arasında aliterasyon olduğu savını öne sürmek niyetinde değilim.

Tezcan — İpek Yolundan Anadoluya Türkçe · Derlem cümlesi 122494598

### alt deri — Doğa bilimleri

Derinin altında bağ ve yağ dokusundan oluşan koruyucu katman; hipodermis.

**Öğrenme amacı:** “alt deri” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> 1.1.1.3 Hipodermis (Alt Deri)

AYŞEGÜL ÖZLEM CANER — Transdermal ilaç salınımı için 3 boyutlu biyo-basım ile ilaç yüklü GelMA tabanlı mikroiğnelerin üretimi ve karakterizasyonu — 2026 · Derlem cümlesi 365348411

### alt geçit — Toplum ve günlük yaşam

Farklı doğrultulardaki ulaşım akışlarını kesiştirmeden geçirmek için bir yolun veya demiryolunun altında düzenlenen geçiş yapısı.

**Öğrenme amacı:** “alt geçit”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yenikapı Tren İstasyonu'nun alt geçidinden geçildiği zaman dar bir sokağa çıkılırdı.

Vefa Zat - Biz Rakı İçeriz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102525247

### alt karşıt — Matematik ve dil

Özne ve yüklem bakımından aynı, olumluluk bakımından farklı iki tikel önermeden her biri; bu çift klasik mantıkta birlikte yanlış olamaz.

**Öğrenme amacı:** “alt karşıt”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu nitelikteki iki önerme birbirine ya karşıttır ya alt karşıttır ya çelişiktir ya da altıktır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 34 (Osmanpazarı) · Derlem cümlesi 143361908

### alt kurul — Eğitim ve toplum

Ana kurulun belirli bir konuyu inceleme, değerlendirme veya onaylama görevini verdiği yardımcı kurul.

**Öğrenme amacı:** “alt kurul” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Klinik Araştırmalar alt kurulunun onayı ile yürütülmüştür (Tarih: 30.12.2024;

U-17, U-18 liginde mücadele eden futbolculara uygulanan aerobik ve anaerobik egzersizlerin bazı kan parametrelerine akut etkisinin incelenmesi · Derlem cümlesi 364229323

### alt tarafı — Dil ve anlatım

Sözü edilen durumun önemini veya büyüklüğünü sınırlayarak onu küçümseme ya da önemsizleştirme işlevi taşıyan söz.

**Öğrenme amacı:** “alt tarafı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alt tarafı oyun, hem de langırt.

Hayal ve ter · Derlem cümlesi 400021924

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/hayal-ve-ter/2141)

### alt yazı — Toplum ve günlük yaşam

Görsel bir yayındaki konuşmaları, gerektiğinde ses bilgilerini ve bunların çevirisini görüntüyle eş zamanlı sunan yazılı metin.

**Öğrenme amacı:** “alt yazı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Buton, direkt Twitter videolarına entegre edilerek alt yazının açılıp kapanmasını sağlayacak.

Twitter duyurdu! Videolara o özellik geliyor! · Derlem cümlesi 400130899

[Kaynak](https://www.istiklal.com.tr/teknoloji/twitter-duyurdu-videolara-o-ozellik-geliyor-686946h)

### alt yazılı — Dil ve anlatım

Konuşma veya ses içeriği görüntüyle eş zamanlı metinle sunulan, özellikle başka bir dildeki konuşmaların çevirisini içeren.

**Öğrenme amacı:** “alt yazılı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sekiz filmden oluşan program kapsamında 5 Kasım'a kadar her çarşamba ve cuma saat 19.00'da OMM'da Türkçe alt yazılı olarak ücretsiz gösterimler gerçekleştirilecek.

Sürdürülebilir Dünya Film Günleri · Derlem cümlesi 399662939

[Kaynak](https://artigercek.com/kultur-sanat/surdurulebilir-dunya-film-gunleri-181783h)

### alümin — Doğa ve bilim

Al₂O₃ formüllü alüminyum oksit; seramik ve çimento üretiminde değerlendirilen, suda çözünmeyen ve yüksek sıcaklığa dayanıklı bileşik.

**Öğrenme amacı:** “alümin” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Yüksek silis ve alümin içeriği sayesinde volkanik küller, uzun süredir çimento esaslı malzemelerde, özellikle Portland çimentosunun kısmen yerine kullanılabilecek potansiyel bir bağlayıcı olarak değerlendirilmektedir.

Merve Demirel, Cemal Karaaslan — Alkali-Füzyon Yöntemiyle Aktive Edilen Volkanik Küller ile Geopolimer Üretimi — 2025 · Derlem cümlesi 395257276

### alüminyum — Doğa ve çevre

Simgesi Al olan; düşük yoğunluğu, işlenebilirliği ve koruyucu oksit yüzeyi nedeniyle birçok üründe kullanılan metal element.

**Öğrenme amacı:** “alüminyum”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İnşaat malzemelerinin arasından alüminyum bir merdiven bulup kapıya dikkatle yasladı.

Kayip Sembol - Dan Brown.temiz.txt · Derlem cümlesi 100939572

### alüvyon — Doğa ve çevre

Akan suyun taşıdığı malzemenin akışın zayıfladığı yerlerde çökelmesiyle oluşan gevşek tortul birikinti.

**Öğrenme amacı:** “alüvyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Simsiyah ve her yer alüvyon kaplı.

Clive Cussler — Yılan · Derlem cümlesi 126766783

### alyan — Matematik ve dil

İçten altıgen yuvalı vida ve cıvataları döndürmeye yarayan, çoğunlukla L biçiminde ve altıgen kesitli el aleti.

**Öğrenme amacı:** “alyan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kutu içeriğindeki alyan ile sıkarak silindire tam oturmasını sağlayabilirsiniz.

486 başlık · Derlem cümlesi 150693159

### alyans — Toplum ve günlük yaşam

Evlilik ya da nişanın simgesi olarak kullanılan, çoğunlukla sade halka biçimindeki yüzük.

**Öğrenme amacı:** “alyans”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alyansı orta parmağındaydı, sıska parmağına çok büyük geliyordu.

Stephen King — Kubbe'nin Altında · Derlem cümlesi 114358719

### alyuvar — Doğa ve çevre

İçerdiği hemoglobin aracılığıyla başta oksijen olmak üzere solunum gazlarının taşınmasına katılan kan hücresi.

**Öğrenme amacı:** “alyuvar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu nedenle vücudumuzda devamlı alyuvar üretilir.

Tamer Korugan - Lüzumsuz Bilgiler Ansiklopedisi 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 103630845

### al bayrak — Toplum ve günlük yaşam

Türk bayrağını kırmızı zemin rengiyle anan, özellikle edebî ve coşkulu anlatımlarda kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “al bayrak” sözünün bu anlamını örnekteki al bayraklarımızla kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ellerinde al bayraklarımızla binlerce, on binlerce insan bizleri selamladı.

Son dakika: Erdoğan'dan 2030 sanayi ve stratejisi açıklaması: 7 milyar dolarlık bütçeyi değerlendirdik · Derlem cümlesi 399886071

[Kaynak](https://www.dunya.com/gundem/son-dakika-erdogandan-2030-sanayi-ve-stratejisi-aciklamasi-7-milyar-dolarlik-butceyi-degerlendirdik-haberi-765805)

### al sancak — Dil ve anlatım

Türk bayrağının özellikle şiir ve tören dilinde, rengine ve simgesel değerine gönderme yapan adı.

**Öğrenme amacı:** “al sancak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Görsel 4"da görüldüğü üzere marşın ilk mısrası Korkma, sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak iki farklı müzikal cümleye (a1 ve a2) ve tonal yapıya (mi minör ve la minör) yerleştirilmiştir.

Yiğit Can Eyüboğlu — İstiklal Marşı’nın Yapısal Analizi — 2023 · Derlem cümlesi 354663041

### amaç — Araştırma ve düşünme

Bir eyleme yön veren, gerçekleştirilmesi önceden istenen sonuç veya durum.

**Öğrenme amacı:** Eylemin niyet boyutunu neden ve sonuçtan ayırmak.

> Amacımız, enişte beyi karşılamaktı.

Safvet Nezihi — Zavallı Necdet · Derlem cümlesi 119239378

### amaçlamak — Araştırma ve düşünme

Bir eylemi, ulaşılması istenen sonuç doğrultusunda tasarlamak veya yönlendirmek.

**Öğrenme amacı:** “amaçlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Her ikisini tek bir makalede ele almamayı amaçladım.

Jorge Luis Borges Sonsuzluğun Tarihi Düzlem Yayınları · Derlem cümlesi 228721677

### aman — Dil ve anlatım

Uyarıyı, kaygıyı veya karşı çıkışı güçlendirerek muhatabın davranışını etkilemeye yarayan ünlem.

**Öğrenme amacı:** “aman”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> - Aman Aksakal, olmaz!

Beyaz Gemi - Cengiz Aytmatov.temiz.txt · Derlem cümlesi 101567613

### amatör — Araştırma ve düşünme

Bir uğraşı temel mesleki kazanç amacı gütmeden, kişisel ilgi ve isteğiyle sürdüren.

**Öğrenme amacı:** “amatör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gençlik yıllarının olgun sayılabilecek 5-6 yıllık bir döneminde ise, yine amatör olarak halk müziği ve kültürü konusuna eğildi.

Tekin Ertug - Fotograf Ustaları 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 103488722

### amazon — Dil ve anlatım

Eski anlatılarda kadın savaşçı topluluklarının üyesi; bu anlatılara benzetilerek kadın savaşçılar için de kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “amazon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Böylece onlardan özel bir amazon alayı hükümdarın hassa birliğini teşkil etti.

Lev Nikoloyeviç Gumilev — Hunlar · Derlem cümlesi 123797750

### ambalaj — Toplum ve günlük yaşam

Bir ürünün korunmasını, taşınmasını ve kullanıcıya sunulmasını sağlayan dış kaplama veya muhafaza.

**Öğrenme amacı:** Ürün ile sunum ve koruma malzemesinin işlevlerini ayırmak.

> Makasın ambalajını açıp saçlarının ucundan küçük bir tutam kesti.

Melissa Senate — Kırık Kalpler Tamircisi · Derlem cümlesi 117256489

### ambar — Toplum ve günlük yaşam

Tahıl, malzeme ya da yüklerin korunup tutulması için ayrılmış kapalı depolama alanı.

**Öğrenme amacı:** “ambar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Peki ambardan inince ne yaparsın?

Panait Istrati — Angel Dayı · Derlem cümlesi 121728745

### ambarcı — Toplum ve günlük yaşam

Bir ambarın mal kabulü, saklama, kayıt ve dağıtım işlerini yürüten kişi.

**Öğrenme amacı:** “ambarcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yine fodula fırınının kantarcısı ve ambarcısı da vardı.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 13 (Fıkıh) · Derlem cümlesi 143864110

### ambargo — Toplum ve günlük yaşam

Bir devlete baskı uygulamak amacıyla belirli malların veya ticari ilişkilerin kısmen ya da tamamen yasaklanması.

**Öğrenme amacı:** “ambargo”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Amerikalıların petrole koyulan ambargoya karşı dirençleri nihayet zayıflamıştı.

Gerard De Villiers — Sas #34 - Abd'ye Ambargo · Derlem cümlesi 125032465

### ambarlamak — Toplum ve günlük yaşam

Ürün veya malzemeleri saklamak amacıyla bir depoda toplamak.

**Öğrenme amacı:** “ambarlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şehir yakınlarında ve düşmanın kolayca el atabileceği yol kıyılarında ürün ambarlamaktan kaçınmalıdır.

Marksizm ve Gerilla Savaşı · Derlem cümlesi 136194691

### amber — Dil ve anlatım

Koku kültüründe, hoş ve kalıcı koku sağlayan çeşitli doğal maddeler için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “amber”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Mikdâd da misk torbası ve amber gibi güzel kokular da getireceğini söyledi.

Seydi Kiraz, Fatih Yaman — Türk Edebiyatında Mikdâd ve Miyâse Hikâyeleri — 2023 · Derlem cümlesi 336128075

### amber balığı — Doğa ve çevre

Büyük ve köşeli başı, derin dalışları ve dişli yapısıyla tanınan kaşalot; Physeter macrocephalus türündeki deniz memelisi.

**Öğrenme amacı:** Adında balık geçmesine rağmen kaşalotun deniz memelisi olduğunu ayırt etmek.

> Kaşalot, sperm balinası ve amber balığı olarak da bilinen memeli hayvanın 9, 5 metre uzunluğundaki cesedi Kapota adasındaki Wakatobi Ulusal Parkı'nda Pazartesi akşamı bulunmuştu.

Ölü balinanın midesinden çıkanlar şaşkına çevirdi · Derlem cümlesi 338776951

[Kaynak](https://www.yenicaggazetesi.com/olu-balinanin-midesinden-cikanlar-saskina-cevirdi-213829h.htm)

### ambiyans — Dil ve anlatım

Bir mekânın düzeni, duyusal özellikleri ve toplumsal ilişkilerinin birlikte oluşturduğu genel izlenim.

**Öğrenme amacı:** “ambiyans”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Serginin ambiyansı da oldukça iyiydi.

Mesut Erdem Çöloğlu — 2. ULUSLARARASI SANAT VE EDEBİYAT KONGRESİ · Derlem cümlesi 359464486

### amca — Toplum ve günlük yaşam

Baba tarafından akrabalıkta, babanın erkek kardeşini belirten ad.

**Öğrenme amacı:** “amca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Benim de bir amcam vardı.

Agatha Christie — Filler De Hatırlar · Derlem cümlesi 145864747

### amcazade — Toplum ve günlük yaşam

Babanın erkek kardeşinin çocuğu olan kuzeni belirten akrabalık adı.

**Öğrenme amacı:** “amcazade”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Nur'un asıl avukatı " 1952'de amcazadem Mehmed Erkoşar'ın bir yakını vefat etmişti.

Necmettin Şahiner — Şahitlerin Dilinden 3 · Derlem cümlesi 122074220

### amel — Dil ve anlatım

Özellikle dinî ve ahlaki değerlendirmelerde, kişinin niyetle gerçekleştirdiği iş veya davranış.

**Öğrenme amacı:** “amel”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Burada iyilik ve kötülük ameller bağlamında zikredilmişlerdir.

Muhyittin Arabi-tevilat · Derlem cümlesi 137486714

### amele — Toplum ve günlük yaşam

Özellikle yapı ve taşıma gibi alanlarda bedensel emekle çalışan işçi için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “amele”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Amelenin çadırına doğru yürümeye başladık.

Sabahattin Ali — Bütün Öyküleri #1 - Değirmen, Kağnı, Ses · Derlem cümlesi 117355903

### ameliyat — Doğa ve çevre

Tanı veya tedavi amacıyla dokular üzerinde kesme, onarma, çıkarma gibi işlemlerin uygulandığı cerrahi müdahale.

**Öğrenme amacı:** “ameliyat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ameliyatın ana kısmı yaklaşık 16 saat sürdü.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108977285

### ameliyathane — Doğa ve çevre

Cerrahi işlemler için gerekli donanımın bulunduğu, temizlik ve mikrop kontrolü koşulları özel olarak düzenlenen sağlık hizmeti bölümü.

**Öğrenme amacı:** “ameliyathane”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Acil servisler, ameliyathaneler ve yoğun bakımların kesintisiz çalışacağını belirten müdürlük, şehir içi trafik yoğunluğu ihtimaline karşı MHRS planlamalarında gerekli önlemlerin alındığını bildirdi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 117731821

### amenna — Dil ve anlatım

Söylenen bir düşünceyi kabul ettiğini belirten, “buna bir itirazım yok” anlamındaki söz.

**Öğrenme amacı:** “amenna”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bundan gücüllüğü anlıyorsak, amenna.

Arif K. - Çınar Ağacının Altında Bir Ay Felsefe.temiz.txt · Derlem cümlesi 4648211

### amentü — Dil ve anlatım

Bir dinin temel inançlarını özetleyen kabul veya inanç bildirisi.

**Öğrenme amacı:** “amentü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ardından İstanbul'da MS 381 yılında toplanan ikinci ökümenik konsilin tamamlamaları ile Hristiyan kilisesinin amentüsü olan inanç formülü de ortaya çıktı.

Adem Işık - Milattan Önce - İlginç Yönleriyle Eski Çağ.temiz.txt · Derlem cümlesi 100061846

### amentü — Araştırma ve düşünme

Bir düşünce veya ideolojinin tartışılmaz kabul edilen temel ilkeleri ve değer yargıları.

**Öğrenme amacı:** “amentü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bundan sonra ise IMF çıpasının yerini bu ekonomi anlayışını amentü kabul eden küresel sermaye kurumları ve onların analistleri, ideologları aldı.

379 başlık · Derlem cümlesi 167985866

### amerikalı — Toplum ve günlük yaşam

Amerika Birleşik Devletleri'ne vatandaşlık veya toplumsal köken bağıyla bağlı kişi.

**Öğrenme amacı:** “amerikalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> NASA'nın yeni uzay teleskobu adını Amerikalı gök bilimci Nancy Grace Roman'dan aldı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109311994

### amerikalılaşmak — Toplum ve günlük yaşam

Yaşam biçimi, davranış veya kültürel tercihleri bakımından Amerika Birleşik Devletleri toplumuna özgü görülen özellikleri benimsemek.

**Öğrenme amacı:** “amerikalılaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Günümüzde Amerikalılaşmak bir moda oldu.

Hengirmen — Türkçe Dilbilgisi · Derlem cümlesi 124855244

### amerikan — Toplum ve günlük yaşam

Pamuk iplikleriyle bezayağı örgüsünde dokunan; astarlık, örtü ve giysi prototipi gibi işlerde kullanılan kumaş türü.

**Öğrenme amacı:** Amerikan bezinin giysi prototiplerinde kullanılmasını malzeme ve üretim amacıyla açıklamak.

> Prototipler, modelin hazırlanacağı yüzey ve malzemenin maliyetine göre çoğunlukla Amerikan bezinden, bazen gerçek yüzeyden veya ona en yakın fakat daha az maliyetli malzemeden çalışılmaktadır.

Neşe Yaşar Çeğindir — PROTOTİPLEMENİN MODA TASARIMI ÖĞRENCİLERİNİN MODEL TASARIMI VE ÜRÜN GELİŞTİRME BECERİLERİNE ETKİSİ — 2018 · Derlem cümlesi 385404692

### amerikan — Toplum ve günlük yaşam

Amerika Birleşik Devletleri’ne ilişkin siyasal, toplumsal veya kültürel özellikleri belirten sıfat.

**Öğrenme amacı:** “amerikan” sözünün bu anlamını örnekteki Amerikan kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ancak bu tarihten sonra, sinemada klâsik dönem olarak bilinen ve 1950'lerin sonuna kadar sürecek olan Amerikan stüdyo sistemi dönemi başlar.

Fidan Terzioğlu — Amfitiyatro, Gösteri ve İktidar Oyunları — 2019 · Derlem cümlesi 400191202

### amerikanvari — Toplum ve günlük yaşam

Biçimi, işleyişi veya üslubu bakımından Amerika Birleşik Devletleri'ne özgü sayılan örnekleri andıran.

**Öğrenme amacı:** “amerikanvari”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Onların statüsü girişimcilik ve serbest çalışma dürtülerinin önünü açan hükümet desteğiyle birlikte daha Amerikanvari bir tarzda belirlenmişti.

Susan Sontag — Başkalarının Acısına Bakmak · Derlem cümlesi 109613843

### amerikan bar — Toplum ve günlük yaşam

Bir yapının içinde içki ve başka içeceklerin hazırlanıp sunulmasına ayrılan, yüksek tezgâh ve oturma yerleriyle düzenlenen bölüm.

**Öğrenme amacı:** “amerikan bar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Becker önündeki kızılcık suyundan son bir yudum aldı, bardağı önündeki amerikan bara bırakıp ceketini aldı.

Dijital Kale - Dan Brown.temiz.txt · Derlem cümlesi 101306301

### amerikan bezi — Dil ve anlatım

Genellikle ağartılmamış pamuktan dokunan, sade ve dayanıklı kumaş.

**Öğrenme amacı:** “amerikan bezi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pantolonunun arka cebini karıştırıp Carreen'in, Amerikan bezini kolalayarak Will için yapmış olduğu cüzdanı çıkardı.

Margaret Mitchell - Rüzgar Gibi Geçti.temiz.txt · Derlem cümlesi 100805068

### amerikan salatası — Toplum ve günlük yaşam

Türkiye'de Rus salatası için de kullanılan ad; küçük doğranmış haşlanmış sebzelerin mayonezli bir sosla birleştirildiği soğuk salata.

**Öğrenme amacı:** “amerikan salatası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Rus salatası adıyla hayata girip Amerikan salatası olarak adını ve kimliğini değiştiren salatanın sosisle çok iyi gittiği fark edildi.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3792889

### amerikyum — Doğa ve çevre

Atom numarası 95 olan, Am simgesiyle gösterilen ve kararlı izotopu bulunmayan aktinit metali.

**Öğrenme amacı:** “amerikyum”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> JAEA, amerikyumu kullanarak LED ışık yakmayı başardığı bir test gerçekleştirdi bile.

Uzay keşiflerinde çığır açabilir: Japonya'dan 100 yıl dayanacak batarya · Derlem cümlesi 391984536

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/bilim-ve-teknoloji/uzay-kesiflerinde-cigir-acabilir-japonyadan-100-yil-dayanacak-batarya-241802)

### ametal — Doğa ve çevre

Genel olarak metalik bağ ve metallerin tipik fiziksel özellikleriyle tanımlanmayan element sınıfının üyesi.

**Öğrenme amacı:** “ametal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Metaller metal, ametaller ametaldir, ama aralarındaki fark nedir?

L.Vlasov, D.Trifonov — 107 Kimya Öyküsü · Derlem cümlesi 136994238

### amfi — Toplum ve günlük yaşam

Oturma sıraları arkaya doğru yükselen, toplu ders veya konuşmalar için düzenlenmiş büyük salon.

**Öğrenme amacı:** Eğitim mekânının biçimi ile kullanımını ilişkilendirmek.

> Avrupa'nın en büyük üniversitelerinin amfileri onu bekliyordu.

Adrian D'Hagé - Omega Parşömeni.temiz.txt · Derlem cümlesi 100055561

### amfibi — Doğa ve çevre

Yaşamını veya işlevini hem kara hem su ortamında sürdürebilen.

**Öğrenme amacı:** “amfibi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yaşamları hem karada, hem de suda geçer (amfibi yaşamı).

sayi — 0231 · Derlem cümlesi 169569426

### amfibi harekât — Toplum ve günlük yaşam

Denizden karaya kuvvet çıkarılmasını ve kıyıdaki faaliyetleri, deniz ve kara unsurlarının eşgüdümüyle gerçekleştiren askerî harekât.

**Öğrenme amacı:** “amfibi harekât” sözünün bu anlamını örnekteki amfibi harekâtın kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> İkinci olarak, amfibi harekâtın gerçekleştiği arazinin çıkarmaya uygun olmadığı yönünde Mustafa Kemal Paşa'nın değerlendirmeleri vardır.

Orhan Özcan — AVUSTRALYALI GAZETECİ ERNEST RICHARD PEACOCK’UN MUSTAFA KEMAL PAŞA’YLA ÇANAKKALE SAVAŞI ÜZERİNE RÖPORTAJI — 2023 · Derlem cümlesi 352383720

### amfibyumlar — Doğa bilimleri

Larva dönemleri çoğunlukla suda, ergin dönemleri suda veya karada geçen kurbağa ve semender gibi omurgalılar sınıfı.

**Öğrenme amacı:** “amfibyumlar” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> kuyruklu amfibyumların bir türü.

HAFIZA ŞEYMA KOCAKERİM — Özbek Türkçesi söz varlığı — 2026 · Derlem cümlesi 345168132

### amfiteatr — Dil ve anlatım

İzleme sıralarının merkezdeki gösteri alanı çevresinde kademeli biçimde yükseldiği tiyatro veya toplantı yapısı.

**Öğrenme amacı:** “amfiteatr”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ve şimdi de bir amfiteatr yapıyorlar, bunu da duymuş muydun?

David Gibbins — Son Ahit · Derlem cümlesi 143063164

### amfora — Dil ve anlatım

Antik dönemde ürünlerin saklanıp taşınmasında kullanılan, dar boyunlu ve iki kulplu seramik kap.

**Öğrenme amacı:** “amfora”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Amforaları, tam arkeologların bulduğu halde gösteriyor.

David Gibbins — Son Ahit · Derlem cümlesi 143067447

### amigo — Toplum ve günlük yaşam

Bir takımı destekleyen seyircilerin tezahürat ve gösterilerine öncülük ederek topluluğun coşkusunu artıran kişi.

**Öğrenme amacı:** “amigo”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çabucak toparlandı - lisede amigo kızlardandı ve hâlâ yetenekliydi - ama çok geç kalmıştı.

Stephen King — Kubbe'nin Altında · Derlem cümlesi 114329931

### amino asit — Doğa ve çevre

Amino ve karboksil grupları taşıyan organik bileşik; proteinlerin yapısına katılan türleri peptit bağlarıyla birbirine bağlanır.

**Öğrenme amacı:** “amino asit”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Proteinler amino asitlerden oluşan, yapısal ve kimyasal özelliklerine göre başka moleküllerle etkileşen, onları tanıyabilen ve onlara bağlanabilen moleküllerdir.

62 başlık · Derlem cümlesi 149598844

### amip — Doğa ve çevre

Hücre gövdesinden oluşturduğu yalancı ayaklarla hareket edip besinini alabilen tek hücreli ökaryot canlıların ortak adı.

**Öğrenme amacı:** “amip”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ya da akyuvar bu rahatsız edici durumda bir amip gibi sürünerek uzaklaşmaya çalışıyordu.

Isaac Asimov — Hedef Beyin · Derlem cümlesi 139526339

### amipler — Doğa ve çevre

Yalancı ayak adı verilen geçici hücre uzantılarıyla hareket edip besin alabilen tek hücreli ökaryotlara verilen ortak ad; güncel sınıflandırmada tek bir takım oluşturmazlar.

**Öğrenme amacı:** “amipler” sözünün bu anlamını örnekteki amipler kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Serbest yaşayan amipler, toprak ve su ortamında ortak olan tek hücreli protozoalardır.

Meriç Albay — Marmara Denizi'nin Müsilaj Sorunu · Derlem cümlesi 354483641

### amir — Toplum ve günlük yaşam

Bir kurumda kendisine bağlı çalışanlara görev verme ve onların işlerini denetleme yetkisi bulunan yönetici.

**Öğrenme amacı:** “amir”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Polisler, karakol amirleri ile birlikte komutanlığa teslim edecekler.

Uğur Mumcu - 12 Eylül Adaleti.temiz.txt · Derlem cümlesi 102698902

### amiral — Toplum ve günlük yaşam

Deniz kuvvetlerinde generalliğe karşılık gelen üst komutanlık rütbelerinden birini taşıyan asker.

**Öğrenme amacı:** “amiral”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Amiralin değerli yardımcısının fikirlerini öğrenebilir miyiz acaba?

Tom Clancy - Kızıl Ekim.temiz.txt · Derlem cümlesi 103149138

### amit — Doğa ve çevre

Yapısında bir asil grubuna doğrudan bağlı azot bulunan bileşik sınıfı.

**Öğrenme amacı:** “amit” sözünün bu anlamını örnekteki Amitler kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Amitler organik sentezlerde son derece yararlı fonksiyonel gruplardır.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 204804220

### amitoz — Doğa bilimleri

Hücre çekirdeğinin, mitozdaki iğ yapısı ve belirgin kromozom yoğunlaşması oluşmadan doğrudan ayrılarak bölünmesi.

**Öğrenme amacı:** Doğrudan çekirdek bölünmesini mitozla karşılaştırmak; bakterilerin bölünmesiyle aynı işlem saymamak.

> Hofer (1992), kurşun kirliliği olan Alpin Gölünde Salvelinus alpinus türünde eritrosit membran hasarları ve amitoza rastlamıştır.

Hasan Kaya, Mehmet Akbulut — Kurşuna Maruz Bırakılan Tilapia (Oreochromis mossambicus)’nın Eritrosit Morfolojisinde Görülen Değişimler — 2012 · Derlem cümlesi 341269389

### amiyane — Dil ve anlatım

İncelik veya uzmanlık gözetmeyen, gündelik ve sıradan bir bakış taşıyan.

**Öğrenme amacı:** Bir metnin farklı derinliklerde okunmasını karşılaştırmak.

> Çok derinlikli bir metnin bile amiyane bir okuması mümkündür.

Ertan Eğribel, Fatih Andı — Kemal Tahir 100 Yaşında · Derlem cümlesi 112176767

### amma — Dil ve anlatım

Ardından gelen niteliği güçlü biçimde vurgulayan, hayret bildiren söz.

**Öğrenme amacı:** “amma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Amma ayaz, hayret.

Vüs'at O. Bener - Buzul Çağının Virüsü.temiz.txt · Derlem cümlesi 102399020

### amniyon — Doğa ve çevre

Embriyo veya fetüsün çevresinde koruyucu sıvıyla dolu boşluğu sınırlayan, embriyo dışı zarların en içte olanı.

**Öğrenme amacı:** “amniyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bebek anne karnında içi su dolu olan amniyon kesesinde gelişimini tamamlar.

396 başlık · Derlem cümlesi 321401389

### amniyon sıvısı — Doğa ve çevre

Gebelikte gelişen embriyo veya fetüsü çevreleyen kesenin içinde bulunan, koruyucu sıvı ortam.

**Öğrenme amacı:** “amniyon sıvısı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İki fetüs, iki minik astronot gibi amniyon sıvısının içinde yüzüyor.

Jean-Christophe Grangé — Sisle Gelen Yolcu · Derlem cümlesi 131019122

### amonyak — Doğa ve çevre

Bir azot ve üç hidrojen atomundan oluşan, keskin kokulu, renksiz bileşik.

**Öğrenme amacı:** “amonyak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Havada amonyak gibi bir koku vardı.

Roger Zelazny — Amber Yıllıkları #6 - Kıyametin Koz Kartları · Derlem cümlesi 115184852

### amonyum — Doğa ve çevre

Bir azot ve dört hidrojen atomundan oluşan, NH₄⁺ formülüyle gösterilen pozitif yüklü iyon.

**Öğrenme amacı:** “amonyum”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Burada mobil vinçlerle TIR'lara yüklenen amonyum sülfat, güvenli alanlara sevk edildi.

2 başlık · Derlem cümlesi 141337497

### amorf — Araştırma ve düşünme

Belirgin bir biçimi veya düzenli örgütlenmesi bulunmayan.

**Öğrenme amacı:** “amorf”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yani tüm dünya amorf bir küçüklü büyüklü komünal topluluklar yığınıydı.

Birant Esinoğlu — Dinlerin Gizemi · Derlem cümlesi 141728184

### amorti — Toplum ve günlük yaşam

Piyango çekilişinde, bilete ödenen bedelin geri alınmasını sağlayan en küçük ikramiye türü.

**Öğrenme amacı:** “amorti” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> - Amorti de yok anneciğim!

Leyla Erbil Eski Sevgili İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 222522427

### amortisman — Toplum ve günlük yaşam

İşletmede uzun süre kullanılan bir varlığın maliyetinin, yararlanıldığı dönemlere paylaştırılması.

**Öğrenme amacı:** “amortisman”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Amortisman payı şirketin kuruluş zamanındaki mal harcamaları üzerinden hesaplanır.

Mauruce Dobb Kapitalizmin Dünü ve Bugünü İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 184813866

### amortisör — Doğa ve çevre

Süspansiyon hareketinin enerjisini sönümleyerek titreşim ve salınımları azaltan mekanik düzenek.

**Öğrenme amacı:** “amortisör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Amortisör bir konfor öğesi midir?

sayi — 0115 · Derlem cümlesi 167733516

### amper — Doğa ve çevre

Elektrik akımının Uluslararası Birimler Sistemi'ndeki temel birimi; bir kesitten saniyede bir coulomb yük geçişine karşılık gelir ve A ile gösterilir.

**Öğrenme amacı:** “amper”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Uçanlar adına, bunun için otuz amper gerek.

Justin Cronin — Hiçlikten Gelen Kız #1 - Hiçlikten Gelen Kız · Derlem cümlesi 128054264

### ampermetre — Doğa ve çevre

Bir devre kolundaki elektrik akımını amper cinsinden ölçmeye yarayan ölçü aygıtı.

**Öğrenme amacı:** “ampermetre”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sistemin çalışıp çalışmadığı bir ampermetreden görülebilmektedir.

Cüneyt Özdemir — Komutan'ın Şüpheli Ölümü · Derlem cümlesi 144176429

### amperölçer — Doğa ve çevre

Elektrik akımını amper veya amperin alt birimleri cinsinden ölçen aygıt; ampermetre.

**Öğrenme amacı:** “amperölçer”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> şu şu koşullar altında, amperölçerin ibresi falanca noktada duruyor.

J. M. Bochenski Felsefece Düşünmenin Yolları Bilim ve Sanat Yayınları — 1996 · Derlem cümlesi 343053590

### amper saat — Doğa ve çevre

Bir amper akımın bir saat boyunca taşıdığı yüke eşit elektrik yükü birimi; 1 A·h = 3.600 coulomb.

**Öğrenme amacı:** Amper saatin enerji değil elektrik yükü birimi olduğunu ayırt etmek.

> Shepperd-Hyman modelinde olduğu gibi akülerin performansları amper saat (Ah) veya yüzdelik oran gibi ölçüm metotları ile ölçümlenebilmektedir.

Metin Salihmuhsin, Yavuz Selim İşler — Şebekeden Bağımsız Bir PV Sistemin TRNSYS ile Gerçek Zamanlı Modellenmesi — 2018 · Derlem cümlesi 362260154

### amplifikatör — Doğa ve çevre

Bir elektriksel sinyalin genliğini veya gücünü artıran elektronik yükselteç.

**Öğrenme amacı:** “amplifikatör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adamın sesi bir amplifikatör ve hoparlör sistemi sayesinde bir teypden çıkıyordu.

Philip K. Dick — Mars'ta Zaman Kayması · Derlem cümlesi 112230194

### ampul — Toplum ve günlük yaşam

Elektrik enerjisini ışığa dönüştüren, bir duy veya bağlantı üzerinden aydınlatma düzeneğine takılan ışık kaynağı.

**Öğrenme amacı:** “ampul”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Annem ampul kutusuna baktı.

Ece Temelkuran — Devir · Derlem cümlesi 142678270

### amut — Dil ve anlatım

Vücut ağırlığının eller üzerinde taşındığı, gövde ve bacakların baş aşağı doğrultuda dengelendiği jimnastik duruşu.

**Öğrenme amacı:** “amut”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sokakta amuda kalkıp yürümüyoruz biz.

Rasim Özdenören — Ruhun Malzemeleri · Derlem cümlesi 134130282

### amyant — Doğa ve çevre

Esnek, ısıya dayanıklı lifler oluşturan beyaz asbest için kullanılan ad; solunabilen lifleri ciddi sağlık zararlarına yol açabilir.

**Öğrenme amacı:** “amyant”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bölgede arsenik, amyant ve bakır cevheri olduğu halde bunlar işletilmemiştir.

İlber Ortaylı — Osmanlı'da Milletler Ve Diplomasi · Derlem cümlesi 139149860

### anabolizma — Doğa ve çevre

Canlıda küçük yapı taşlarından daha büyük ve karmaşık moleküllerin üretildiği, enerji gerektiren metabolik yapım süreçlerinin bütünü.

**Öğrenme amacı:** “anabolizma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Vücudumuzda, katabolizma (yıkılma) ve anabolizma (yeni hücre yapımı) gibi fizyolojik döngünün sağlanmasında proteinler başrolü oynarlar.

Canan Efendigil Karatay — Karatay Diyeti · Derlem cümlesi 122976843

### anacık — Dil ve anlatım

Anneye yönelik şefkat, özlem veya içtenliği belirten adlandırma.

**Öğrenme amacı:** “anacık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tverzin, " Anacığım, Tanrı aşkına!

Boris Pasternak — Doktor Jivago (YKY) · Derlem cümlesi 144804798

### anaç — Doğa ve çevre

Hayvan yetiştiriciliğinde üreme olgunluğuna erişmiş ve yavru üretiminde kullanılan dişi hayvan.

**Öğrenme amacı:** “anaç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şu anda ellerinde bulunan 70 anaç kazla adeta bölgenin en dikkat çeken üretim tesislerinden birini kuran aile, hedeflerini daha da büyüterek yılda binlerce kaz üretmeyi amaçlıyor.

9 başlık · Derlem cümlesi 145808558

### anadan doğma — Dil ve anlatım

Doğuştan gelen bir niteliği belirtmek için kullanılan söz; yeteneklerden söz edilirken öğrenilmeden var olduğu düşüncesini vurgular.

**Öğrenme amacı:** “anadan doğma” sözünün bu anlamını örnekteki anadan doğma kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Beni doğuran ana, anadan doğma ustadır.

Mevlana Celaleddin Rumi-nin But - Mevlana.temiz.txt · Derlem cümlesi 100726701

### anadolu — Toplum ve günlük yaşam

Türkiye'nin Asya'daki topraklarını kapsayan, batıda Ege Denizi'ne uzanan coğrafi bölge.

**Öğrenme amacı:** “anadolu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kırmızı rengin hakim olduğu mozaikte Anadolu'da sıkça rastlanan Türk motiflerine atıflar bulunuyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108594243

### anadolulu — Toplum ve günlük yaşam

Anadolu halkından olan veya aile kökeni Anadolu'ya uzanan kimse.

**Öğrenme amacı:** “anadolulu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> O zamana kadar hiçbir camide rastlanmayan son derece temiz ve itinalı bir taş işçiliği, bu malzemeyi eskiden beri kullanmakta büyük ustalık gösteren Suriye veya Güneydoğu Anadolulu işçilerin burada çalıştıkları ihtimalini akla getirir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 07 (Ca'fer Es-Sâdık) · Derlem cümlesi 144023161

### anaerkil — Toplum ve günlük yaşam

Toplumsal veya ailevi yetkinin kadınlar ve annelik ilişkisi çevresinde düzenlendiği.

**Öğrenme amacı:** “anaerkil”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anaerkil düzen ataerkil düzen tarafından ortadan kaldırılır.

Sigmund Freud — Musa Ve Tek Tanrılı Din · Derlem cümlesi 120853515

### anaerkillik — Toplum ve günlük yaşam

Toplumsal veya ailevi yetki düzeninde kadınların ve anneliğin belirleyici konumda olması.

**Öğrenme amacı:** “anaerkillik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İyi de niçin ataerkillik de anaerkillik değil?

Fisher_Cinsel_Aşkın_Anatomisi.temiz.txt · Derlem cümlesi 106539599

### anaerobik — Biyoloji

Yaşamını sürdürmek için gereken enerjiyi serbest oksijen kullanmadan elde edebilen canlıları niteleyen.

**Öğrenme amacı:** “anaerobik” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Birçok prokaryot, fakültatif olarak anaerobiktir.

Fermantasyon Nedir? Fermante Olmuş Yiyecekler, İnsansı Evrimine Nasıl Yön Verdi? · Derlem cümlesi 371120396

[Kaynak](https://evrimagaci.org/fermantasyon-nedir-fermante-olmus-yiyecekler-insansi-evrimine-nasil-yon-verdi-9197)

### anafilaksi — Doğa ve çevre

Hızla gelişerek solunum veya dolaşım gibi yaşamsal işlevleri etkileyebilen, yaşamı tehdit eden ağır alerjik reaksiyon.

**Öğrenme amacı:** “anafilaksi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anafilaksi gibi ciddi komplikasyonlara karşı hazırlıklı olmak ise hayati önem taşıyor.

1128 başlık · Derlem cümlesi 230044534

### anafor — Dil ve anlatım

Kişinin yönünü ve denetimini yitirmesine yol açabilen, içine çekildiği karmaşık olay veya duygu ortamı.

**Öğrenme amacı:** “anafor”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kalabalığın anaforuna kapılıp kendimi Vezir-i Âzam'ın yanında buldum.

Zülfü Livaneli — Engereğin Gözü · Derlem cümlesi 113641501

### anagram — Matematik ve dil

Bir sözcüğün harflerini başka sıraya dizerek oluşturulan yeni sözcük veya söz grubu.

**Öğrenme amacı:** Harf dizilişinin sözcük oluşturmaya etkisini incelemek.

> Bu iki sözcük oldukça özgün bir anagram türüne mensuptur.

Dehaene_Beyin_Nasıl_Okur.temiz.txt · Derlem cümlesi 105537181

### anahtar — Toplum ve günlük yaşam

Bir kilidin iç düzenine uygun biçimiyle kilitleme mekanizmasını harekete geçiren araç.

**Öğrenme amacı:** “anahtar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anahtarı dikkatle kilide soktum ve iki kez çevirdim.

Grit Poppe — Milanin Dusleri · Derlem cümlesi 141390494

### anahtarcı — Toplum ve günlük yaşam

Anahtar üretme ve çoğaltma ile kilit açma ya da onarma işlerinde çalışan meslek sahibi.

**Öğrenme amacı:** “anahtarcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bana derhal bir anahtarcı bulun.

Gerard De Villiers — Sas #63 - Abudabi Serüveni · Derlem cümlesi 125019096

### anahtar kelime — Matematik ve dil

Bir metnin içeriğini temsil ederek onun bulunmasına, sınıflandırılmasına veya temel kavramlarının belirlenmesine yardımcı olan sözcük ya da söz öbeği.

**Öğrenme amacı:** “anahtar kelime”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kısaltmalar yapma, anahtar kelimeler çıkarma, akrostiş çalışması, kafiye oluşturma bellek destekleyici ipuçlarına örnek olarak verilebilir (Biehler ve Snowman, 1990).

Zeki Arsal — Matematik Akademik Başarısı Yüksek ve Düşük İlköğretim Öğrencilerinin Çalışma Stratejilerinin Karşılaştırılması — 2016 · Derlem cümlesi 398490627

### anakonda — Doğa ve çevre

Başta yeşil anakonda olmak üzere Eunectes cinsindeki, tropikal Güney Amerika’nın akarsu ve bataklıklarına uyum sağlamış, avını sarıp sıkarak yakalayan iri boğa yılanı.

**Öğrenme amacı:** “anakonda” sözünün bu anlamını örnekteki Anakondalar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Anakondalar genellikle nehirler ve bataklıklarda yaşıyor.

4 metre uzunluğundaki anakonda 150 kiloluk danayi yuttu ... · Derlem cümlesi 372379888

[Kaynak](https://www.bisikletforum.com/konu/4-metre-uzunlugundaki-anakonda-150-kiloluk-danayi-yuttu.1104/)

### anakronik — Araştırma ve düşünme

Ait olduğu tarihsel dönemle uyuşmayan veya geçmiş bir dönemin koşullarını başka bir zamana taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “anakronik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu yüzden " yeni Osmanlıcılık " gibi anakronik bir yaklaşım bugün bizi Ortadoğu'da bile yalnız bir ülke haline getirdi.

Taner Timur - AKP'nin Önlenebilir Karşı-Devrimi.temiz.txt · Derlem cümlesi 103558782

### anakronizm — Araştırma ve düşünme

Bir olayı, düşünceyi veya nesneyi ait olmadığı tarihsel döneme yerleştirme.

**Öğrenme amacı:** “anakronizm”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anakronizm değil midir bu?

Sevan Nişanyan — Ağır Kitap · Derlem cümlesi 113087411

### anal — Doğa ve çevre

Sindirim kanalının dışarı açılan son bölümü olan anüsle veya onun çevresiyle ilgili.

**Öğrenme amacı:** “anal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anal fissürde en sık görülen belirti dışkılama sırasında hissedilen ağrıdır.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115527304

### analık — Dil ve anlatım

Bir çocuğun öz annesi olmayıp annesinin yerini aile içinde alan kadın; üvey anne.

**Öğrenme amacı:** “analık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Analığının o sahte gözyaşlarına bir an bile kanmamış.

Gorki Çocukluğum Yordam Kitap · Derlem cümlesi 281271170

### analitik — Araştırma ve düşünme

Bir bütünü ögelerine ayırıp ögeler arasındaki ilişkileri incelemeye dayanan.

**Öğrenme amacı:** “analitik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Araştırma sürecindeki yinelemeli kontroller, araştırmanın analitik gücünü artırmaktadır.

Özgür — Nitel Araştırma Yöntemleri · Derlem cümlesi 149851432

### analiz — Araştırma ve düşünme

Bir bütünün bileşenlerini ve bunlar arasındaki ilişkileri yöntemli olarak çözümleme işlemi.

**Öğrenme amacı:** “analiz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Regresyon analizi sonuçları Tablo 9'da gösterilmektedir.

K. Hakan DERİN, A. Buğra HAMŞIOĞLU — Orgutsel Davranis Bilimlerinde Proaktif Yaklasimlar 2 · Derlem cümlesi 356822290

### analizör — Doğa ve çevre

Bir örneğin bileşimini ya da fiziksel ve kimyasal özelliklerini inceleyip ölçüm sonuçları üreten aygıt.

**Öğrenme amacı:** “analizör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> OXY5500 gibi bir oksijen analizörü ile besleme gazındaki safsızlıklar yakından izlenebilir.

13 başlık · Derlem cümlesi 145678334

### analog — Doğa ve çevre

Bilgiyi, temsil ettiği büyüklükle ilişkili olarak sürekli değişebilen bir fiziksel işaretle taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “analog”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Analog veya dijital kameralar en çok kullanılan cihazlardır.

Nihat Demirkol, Mehmet Emin Kalgi — 9th International Aegean Congress on Natural & Medical Sciences PROCEEDINGS BOOK · Derlem cümlesi 145151867

### analog — Bilimsel düşünme

Aralarında yapısal ya da işlevsel benzerlik bulunan; benzeşik.

**Öğrenme amacı:** “analog” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> dolaşımı olanlarla aynı ya da analog yapıda, kan dolaşımı olanlarda ise insanlarda olanla aynı olduğundan yola çıkılmalıdır.

Aristoteles Doğa Bilimleri Üzerine Morpa Yayınları — 2004 · Derlem cümlesi 403116135

### analoji — Araştırma ve düşünme

İki durumun bilinen benzerliklerinden yararlanarak biri hakkında açıklama veya çıkarım yapma yolu.

**Öğrenme amacı:** Benzerliğe dayalı çıkarımı kesin kanıttan ayırmak.

> Bunlar da sınıflama, analoji ve karşılaştırma metotlarıdır.

Hilmi Ziya Ülken — Felsefeye Giriş - 1 · Derlem cümlesi 115268816

### anamal — Araştırma ve düşünme

Üretim veya ekonomik faaliyet için kullanılan sermaye.

**Öğrenme amacı:** “anamal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kaldı ki özgeciliğin bu öznel bağı, mülkiyeti ve anamalı da haklı kılmaktadır.

Orhan Hançerlioğlu — Düşünce Tarihi · Derlem cümlesi 135037443

### ananas — Doğa ve çevre

Sıcak iklim bitkisinin, çok sayıda çiçeğin gelişmesiyle oluşan, sert yüzeyli ve sulu birleşik meyvesi.

**Öğrenme amacı:** “ananas”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Amacı atıştırmakmış bol bol ananas.

Georges Perec — Kayboluş · Derlem cümlesi 141499808

### ananasgiller — Doğa ve çevre

Ananası ve çok sayıda süs bitkisini kapsayan, çoğunlukla tropik bölgelerde bulunan tek çenekli Bromeliaceae familyası.

**Öğrenme amacı:** “ananasgiller”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> And ayılarının diyetinin büyük bir kısmını ananasgiller ailesine ait çiçekli bitkiler oluşturur.

And Ayılarının Yaşam Mücadelesinde Bitkiler Hayati Önem Taşıyor! · Derlem cümlesi 373151783

[Kaynak](https://evrimagaci.org/and-ayilarinin-yasam-mucadelesinde-bitkiler-hayati-onem-tasiyor-19421)

### anapara — Toplum ve günlük yaşam

Bir borç ya da yatırımın, üzerinden hesaplanan faizden ayrı tutulan başlangıç para tutarı.

**Öğrenme amacı:** “anapara” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Finansmanı kullanan şirket sahipleri, ilk 6 ay boyunca hiçbir anapara ödemesi yapmadan hamle yapma alanı kazanacak.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 100005940

### anarşi — Toplum ve günlük yaşam

Bir toplulukta bağlayıcı kuralların ve otoritenin etkisini yitirmesiyle ortaya çıkan düzensizlik.

**Öğrenme amacı:** “anarşi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Deneyimli komutan ilk iş olarak ordudaki anarşiyi sona erdirdi ve birlikleri İtalya'dan sınırlara gönderdi.

V. Diakov, S. Kovalev - İlkçağ Tarihi 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 102641199

### anarşik — Toplum ve günlük yaşam

Ortak bir düzenleyici otoritenin veya tutarlı düzenin bulunmadığı.

**Öğrenme amacı:** “anarşik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bütün dünya anarşik iktisattan planlı iktisada doğru yürüyor.

Merdan Yanardağ — Kadro Hareketi · Derlem cümlesi 136088739

### anarşist — Toplum ve günlük yaşam

Devlet ve zorlayıcı hiyerarşilerin yerine gönüllü ilişkilere dayalı bir toplumsal düzeni savunan kişi.

**Öğrenme amacı:** “anarşist”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anarşistler bunu çok iyi bilmektedirler.

Jozef Stalin — Anarşizm mi, Sosyalizm mi · Derlem cümlesi 112663320

### anarşizm — Toplum ve günlük yaşam

Zorlayıcı devlet otoritesini ve hiyerarşileri eleştirip toplumsal yaşamın gönüllü ilişkilerle düzenlenmesini savunan düşünce akımları.

**Öğrenme amacı:** “anarşizm”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pek çok toplumsal hareket gibi anarşizm de çeşit çeşittir.

Michael Albert Umudu Gerçeğe Dönüştürmek BGST Yayınları — 2008 · Derlem cümlesi 343549864

### anason — Doğa ve çevre

Aromatik meyveleri baharat ve koku verici olarak kullanılan otsu bitki.

**Öğrenme amacı:** “anason”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fakat anason yağı su içinde çözünemez.

sayi — 0419 · Derlem cümlesi 172784346

### anatomi — Doğa ve çevre

Canlıların beden bölümlerini, bu bölümlerin biçim ve yerleşimini inceleyen bilim alanı.

**Öğrenme amacı:** Beden yapısını davranış özelliklerinden ayırmak.

> Huy ve anatomi özelliklerinden birçoğunu önünüze serdim.

Herman Melville — Moby Dick(Cem) · Derlem cümlesi 114588536

### anatomik — Doğa ve çevre

Organların ve beden bölümlerinin biçim, konum ve yapısal ilişkilerine ilişkin.

**Öğrenme amacı:** “anatomik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İhtiyarlığın getirdiği anatomik değişmelerin bazılarını kesinlikle anlatır.

Simone de Beauvoir Yaşlılık 1 İlk Çağı Milliyet Yayınları · Derlem cümlesi 264510413

### anayasa — Toplum ve günlük yaşam

Devletin temel yapısını, yönetim yetkilerini ve temel hakların çerçevesini belirleyen üst hukuk metni.

**Öğrenme amacı:** Yönetim düzenini belirleyen temel metni tanımak.

> Görülüyor ki tasarıdaki maddelerin hemen hepsi Osmanlı anayasasından alınmıştır.

Mahmut Goloğlu — Milli Mücadele Tarihi #4 - Cumhuriyete Doğru · Derlem cümlesi 113310580

### anayasal — Toplum ve günlük yaşam

Anayasayla ilgili veya anayasanın öngördüğü düzene dayanan.

**Öğrenme amacı:** “anayasal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hizbul Vatan Partisi anayasal hareketin öncülüğünü yapıyordu.

Turan Keskin - Arap Ülkelerinin Yakın Tarihi.temiz.txt · Derlem cümlesi 102935191

### ana arı — Doğa ve çevre

Bal arısı kolonisinin üremesinde temel rol oynayan, gelişmiş üreme organlarıyla yumurtlayan dişi birey; kraliçe arı.

**Öğrenme amacı:** “ana arı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Koloni gücünü artırmak ve üretim kapasitesini büyütmek amacıyla önemli bir adım attıklarını vurgulayan Özbek, kendi işletmesi için 100 adet ana arı üretti.

Hobi olarak başladı. Sayıyı 250'ye çıkardı · Derlem cümlesi 362370258

[Kaynak](https://www.ntv.com.tr/yerel-haberler/galeri-hobi-olarak-basladi-sayiyi-250ye-cikardi-1739833)

### ana baba — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin ebeveynlerini, yani annesi ile babasını birlikte ifade eden adlandırma.

**Öğrenme amacı:** “ana baba”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Neler olup bittiğini anlayamayan iyi yürekli ana baba, kızlarının üzgün görünmesinden büyük bir endişe duyuyorlardı.

Yukio Mişima - Dalgaların Sesi.temiz.txt · Derlem cümlesi 101861446

### ana baba günü — Toplum ve günlük yaşam

Yoğun kalabalık, hareket ve kargaşanın bir arada bulunduğu yeri veya durumu anlatan söz.

**Öğrenme amacı:** “ana baba günü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Katolik okulun çevresi ana baba günüydü.

Eric Holder Matmazel Chambon Can Yayınları · Derlem cümlesi 185013388

### ana bilim dalı — Araştırma ve düşünme

Yükseköğretimde bir bölümün içinde belirli bir uzmanlık alanını temsil eden akademik birim.

**Öğrenme amacı:** “ana bilim dalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> O yıllarda Gazi Üniversitesi Eğitim Fakültesi Resim Ana Bilim Dalı'nda öğretim üyeliği görevimi sürdürmekteydim ve yirmi beş yılımı doldurmuştum.

Tekin Ertug - Fotograf Ustaları 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 103494930

### ana cadde — Toplum ve günlük yaşam

Bir yerleşmenin ulaşım düzeninde temel bağlantı görevini üstlenen cadde.

**Öğrenme amacı:** “ana cadde”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Odam mahallenin ana caddesine bakar.

Albert Camus - Yabancı (Varlık Yayınları).temiz.txt · Derlem cümlesi 100354259

### ana dal — Doğa ve çevre

Ağaç ya da çalının gövdesinden doğrudan gelişerek bitkinin dallanma iskeletini oluşturan başlıca dal.

**Öğrenme amacı:** “ana dal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dal, ana dalın devamında, bir önceki yılın gelişiminin yaşandığı kısım.

Ağacın geleceği üç tomurcukta gizli · Derlem cümlesi 384743150

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/fem-gucluturk/agacin-gelecegi-uc-tomurcukta-gizli-174287)

### ana defter — Toplum ve günlük yaşam

Muhasebe işlemlerinin hesap türlerine göre sınıflandırılarak borç ve alacak yönleriyle kaydedildiği temel defter; büyük defter.

**Öğrenme amacı:** “ana defter”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Onun ana defterinde yazılı olan alacaklarını ve vereceklerini, bu iki çeşit elektrik akışkanına benzetebiliriz.

Albert Einstein - Fiziğin Evrimi.temiz.txt · Derlem cümlesi 5483043

### ana dil — Matematik ve dil

Tarihsel süreçte farklı dillere veya lehçelere kaynaklık etmiş ortak dil; akraba dillerin kökenindeki dilsel aşama.

**Öğrenme amacı:** “ana dil”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Örneğin, asıl kaynağı Hint-Avrupa ana dili olan Eski Yunancada beş, Latincede altı hâl vardır.

Şahap Bulak — İLGİ EKİ HÂL EKİ MİDİR? — 2017 · Derlem cümlesi 384875185

### ana dili — Dil ve anlatım

Kişinin erken çocuklukta yakın çevresiyle doğal etkileşim içinde edindiği ilk dil; birden fazla dil aynı süreçte edinilebilir.

**Öğrenme amacı:** “ana dili”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ana dili Aramice ve Asurca olan insanlar Sümer edebi eserlerini okuyup kopyalarını çıkardılar.

Çivi Yazısının Geçmişi ve Gelişimi · Derlem cümlesi 369275893

[Kaynak](https://arkeofili.com/civi-yazisinin-gecmisi-ve-gelisimi/)

### ana düşünce — Matematik ve dil

Bir anlatının ya da çalışmanın bütününü yönlendiren, diğer düşüncelerin çevresinde toplandığı temel düşünce.

**Öğrenme amacı:** “ana düşünce”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu yasadaki ana düşünce, yerel düzeyde ortak medeni ihtiyaçların karşılanmasıdır.

Gürbüz Özdemir — BELEDİYE İKTİSADİ TEŞEBBÜSLERİ’NİN KURULUŞ AMACI, HUKUKİ DAYANAKLARI VE GÜNCEL DURUM — 2011 · Derlem cümlesi 400284289

### ana fikir — Matematik ve dil

Bir metnin bütününden çıkarılan ve yazarın iletmek istediği asıl yargıyı oluşturan düşünce.

**Öğrenme amacı:** “ana fikir”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir metnin ana fikir, yardımcı fikir gibi unsurlardan oluştuğuna dair çalışmalar gerçekleştirilmiştir.

Muhammed Tunagür, Lokman Turan — Üstbilişsel Etkinliklerin Öğrencilerin Bilgilendirici Metin Yazma Becerilerine, Tutumlarına ve Üstbilişsel Yazma Farkındalıklarına Etkililiğinin Karma Yöntem Araştırması ile İncelenmesi — 2021 · Derlem cümlesi 400188314

### ana haber sunucusu — Dil ve anlatım

Bir yayın kuruluşunun başlıca günlük haber bültenini izleyiciye aktaran, haberler ve bağlantılar arasında sunuş yapan kişi.

**Öğrenme amacı:** “ana haber sunucusu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Halk TV Ana Haber sunucusu Ece Üner ile evli olan Deniz Bayramoğlu, son olarak Kanal D Ana Haber Bülteni'ni sunuyordu.

17 başlık · Derlem cümlesi 120098687

### ana kara — Eğitim ve toplum

Adalara veya denizaşırı topraklara karşılık bir ülkenin kıta üzerindeki temel kara parçası.

**Öğrenme amacı:** “ana kara” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Kıbrıslı Rumlar uzun süre Yunanistan'ın ana karasıyla enosis yanı birleşme emelini beslediler.

Jack Straw ve TBMM'nin ‘Kıbrıs’ kusuru · Derlem cümlesi 401524892

[Kaynak](https://www.gercekgundem.com/yazarlar/muzaffer-ayhan-kara/muzaffer-ayhan-kara-yazdi-jack-straw-ve-tbmmnin-kibris-kusuru-473541)

### ana kent — Toplum ve günlük yaşam

Nüfusu, yerleşim alanı ve kentsel etkinlikleri bakımından büyük ölçeğe ulaşmış şehir; metropol.

**Öğrenme amacı:** “ana kent”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gaziantep, 853513 kişilik bir nüfusa sahip olup, ana kente bağlı 489159 nüfuslu Şahinbey ve 355354 nüfuslu Şehit Kamil adında 2 alt kademe ilçe merkezi mevcuttur.

Mehmet Zeydin Yıldız, Süreyya Bayram — GAP BÖLGESİ’NDE KENTLEŞME HAREKETLERİ (1927–2000) — 2011 · Derlem cümlesi 377701080

### ana kitap — Bilimsel düşünme

Bir ders veya bilim alanının temel konularını sistemli biçimde toplayan başvuru kitabı.

**Öğrenme amacı:** “ana kitap” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Öğrencilerinin 26 gün içerisinde bir dersinin ana kitabı yaklaşık 200-250 sayfa olan, ortalama 6-7 dersi çalışması ve bu derslerden sadece final sınavında başarılı olmasını bekliyor.

Açıköğretim Fakültesi, bu sene öğrencilerinin sınırlarını zorluyor · Derlem cümlesi 392125992

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/acikogretim-fakultesi-bu-sene-ogrencilerinin-sinirlarini-zorluyor/15985)

### ana konu — Araştırma ve düşünme

Bir metin, tartışma veya incelemenin çevresinde örgütlendiği başlıca konu.

**Öğrenme amacı:** “ana konu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ağırlık, hız, hareket Aristotelesçi fiziğin ana konusu olan hareket teorisi de Philoponus tarafından tartışmaya açılır.

Umberto Eco - Ortaçağ.temiz.txt · Derlem cümlesi 102830684

### ana kök — Doğa ve çevre

Embriyodaki kökçüğün çimlenme sonrasında uzayıp gelişmesiyle oluşan birincil kök.

**Öğrenme amacı:** “ana kök”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bunlar fonksiyonel olarak ana köklerin yerini almıştır.

İLKAY Yavaş, AYDIN Ünay, SERAP Şimşek — SU BİRİKMESİNİN BİTKİ VE TOPRAK ÜZERİNE ETKİSİ — 2011 · Derlem cümlesi 386106304

### ana kraliçe — Toplum ve günlük yaşam

Bir monarşide hüküm süren kralın annesi olan ve hanedan içindeki konumuyla bu unvanı taşıyan kraliçe.

**Öğrenme amacı:** “ana kraliçe”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Genellikle küçük şapelinde dua eden ana kraliçenin yanına gitmek istiyordu.

Alexandre Dumas Üç Silahşörler Cilt 4 Alfa Yayınları · Derlem cümlesi 208586032

### ana kubbe — Dil ve anlatım

Yapının örtü düzeninde merkezî ya da belirleyici konum taşıyan kubbe.

**Öğrenme amacı:** “ana kubbe”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kiev Kilisesi'ndeyse ana kubbeyi daha küçük 24 kubbe çevreliyordu.

M. İlin - İnsan Nasıl İnsan Oldu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100839629

### ana kucağı — Toplum ve günlük yaşam

Annenin koruyucu sevgisini ve şefkatini temsil eden çevre; benzetme yoluyla kişiye güven ve destek sağlayan ortamlar için de kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “ana kucağı” sözünün bu anlamını örnekteki ana kucağı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bakanlığın sadece kurumsal yapı olarak değil, ana kucağı olarak görülmesi gerektiğini dile getiren Yanık, " Her zaman yanınızda olduğunu bilmenizi özellikle rica ediyorum.

Devlet korumasındaki 732 gencin ataması yapıldı · Derlem cümlesi 398037352

[Kaynak](https://www.yenikonya.com.tr/guncel/devlet_korumasindaki_732_gencin_atamasi_yapildi-1905270)

### ana kucağı — Toplum ve günlük yaşam

Bebeği yarı yatık konumda destekleyen, esneyerek veya bir düzenek yardımıyla sallanabilen bebek oturağı.

**Öğrenme amacı:** “ana kucağı” sözünün bu anlamını örnekteki ana kucağı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Katılımcı annelerin açıklamalarında da ana kucağı, süt sağma makinesi gibi özellikle çocuklarının belirli bir dönemde kullanacağı ürünlerde daha çok yakın çevrelerinden ödünç ya da temelli alarak ihtiyaçlarını karşıladığı anlaşılmaktadır.

Tuğba Kılıçer, Eda Paç Çelik — Bebeğimin Konforu İçin En İyi Markayı Şeçmeliyim! Annelerin Karar Verme Tarzları Üzerine Bir Araştırma — 2022 · Derlem cümlesi 393079498

### ana kuzusu — Dil ve anlatım

Yoğun aile korumasıyla büyüdüğü için sıkıntıya ve bağımsız davranmaya alışmadığı düşünülen çocuk ya da genci niteleyen, küçümseme de taşıyabilen söz.

**Öğrenme amacı:** “ana kuzusu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Belki ana kuzusu bir çocuk rolünü oynayacak, her zaman yumuşak ve nazlı bir tutum sergileyecek, sevecenliğe susamış biri gibi davranacaktır.

Alfred Adler - Yaşamın Anlam ve Amacı.temiz.txt · Derlem cümlesi 5240129

### ana muhalefet — Toplum ve günlük yaşam

Parlamenter düzende, hükümete katılmayan partiler içinde mecliste en güçlü temsile sahip olan parti.

**Öğrenme amacı:** “ana muhalefet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu zorunluluk, ana muhalefet partisi olmanın zorunlu sonuçlarından biridir.

Uğur Mumcu - Yolsuzluk Şiddet Bagımlılık.temiz.txt · Derlem cümlesi 102679967

### ana ortaklık — Toplum ve günlük yaşam

Bir veya daha fazla bağlı ortaklık üzerinde kontrol sahibi olan, bu kontrolü pay sahipliği veya başka haklarla sağlayan işletme.

**Öğrenme amacı:** “ana ortaklık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ana ortaklık, konsolide finansal tablolarını hazırlarken, benzer koşullardaki benzer işlemler ve olaylar için yeknesak muhasebe politikaları kullanır.

Aylin Poroy Arsoy — Konsolide Finansal Tablolar Standardına Göre Edinim Tarihindeki Konsolidasyon Prosedürleri — 2016 · Derlem cümlesi 376088055

### ana rahmi — Doğa ve çevre

Gebelikte embriyonun yerleştiği ve doğuma kadar gelişimin sürdüğü, kaslı duvarı olan üreme organı.

**Öğrenme amacı:** “ana rahmi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şimdi şu ateş içindeki sükûn ve rahatı bulunca dünyayı ana rahmi gibi görmeye başladım.

Mesnevi - 1.Cilt - Mevlana Celaleddin Rumi.temiz.txt · Derlem cümlesi 100756520

### ana sayaç — Toplum ve günlük yaşam

Dağıtım sisteminin girişinde veya ortak besleme noktasında bulunan, bağlı alana verilen toplam su, gaz ya da elektrik miktarını belirleyen ölçüm aygıtı.

**Öğrenme amacı:** “ana sayaç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca sistemin daha sağlıklı ve verimli işletilmesi amacıyla 400 adet ana sayaç uygulaması da ekipler tarafından tamamlandı.

ASAT ekonomik ömrünü tamamlayan hatları yeniliyor · Derlem cümlesi 368122237

[Kaynak](https://www.haberantalya.com/asat-ekonomik-omrunu-tamamlayan-hatlari-yeniliyor/524789)

### ana sınıfı — Toplum ve günlük yaşam

Okul öncesi dönemdeki çocukların dil, hareket, düşünme ve sosyal becerilerini geliştiren, ilkokula hazırlığı destekleyen eğitim sınıfı.

**Öğrenme amacı:** “ana sınıfı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sivas'ın Ulaş ilçesinde ana sınıfı öğrencileri, yıl sonu programında halk oyunları ve dans gösterileri sundu, yarışmalarla eğlendi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108591336

### ana sözleşme — Toplum ve günlük yaşam

Taraflar arasındaki ilişkinin kuruluşunu ve temel hükümlerini düzenleyen, ek düzenlemelerin dayandığı esas sözleşme.

**Öğrenme amacı:** “ana sözleşme”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Buna ek olarak sermayenin artırılması veya azaltılması hallerinde şirket ana sözleşmesinin değiştirilmesi gerekmektedir.

Nuri Arda Budak, Mehmet Fahrettin Önder — LİMİTED ŞİRKETLERDE MÜDÜRLERİN REKABET YASAĞI — 2023 · Derlem cümlesi 367104242

### ana toplardamar — Doğa ve çevre

Büyük dolaşımdan dönen oksijence fakir kanı sağ atriyuma taşıyan üst veya alt vena kava damarlarından her biri.

**Öğrenme amacı:** “ana toplardamar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Buna karşılık, alt ana toplardamarı ana atardamar (aort) ile karıştırmış gibidir.

André Bonnard - Antik Yunan Uygarlığı 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 4891139

### ana vatan — Toplum ve günlük yaşam

Bir bireyin ya da topluluğun tarihsel köken, kültür ve aidiyet bakımından asıl yurdu saydığı ülke veya bölge.

**Öğrenme amacı:** “ana vatan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bizim halkın çalışkanlığı, ana vatanımızı sevmesi bundandır. "

Utku Mehmet Öden — ÇUVAŞ KAHRAMANLIK ANLATILARININ SCHWARTZ’IN DEĞER SINIFLANDIRMASINA GÖRE DEĞER AKTARIMI BAKIMINDAN İNCELENMESİ — 2023 · Derlem cümlesi 399607303

### ana yarısı — Toplum ve günlük yaşam

Teyzenin anneye yakın akrabalığını ve çocukla kurduğu sevgi bağını vurgulayan geleneksel adlandırma.

**Öğrenme amacı:** “ana yarısı” sözünün bu anlamını örnekteki ana yarısıdır kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Teyze ana yarısıdır, amca baba yarısı.

Metin Yurtbaşı — ÖZBEKİSTAN’DAN VE ANADOLU’DAN ÇOCUK ATASÖZLERİ — 2014 · Derlem cümlesi 392132408

### ana yön — Doğa ve çevre

Coğrafi konum ve doğrultu belirtmede kullanılan, birbirine dik iki eksen üzerinde karşılıklı yer alan kuzey, güney, doğu ve batı yönlerinden her biri.

**Öğrenme amacı:** “ana yön”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Öğrenciler ana yönler bilgisine sahipti.

Gulin Karabag — HAYAT BİLGİSİ DERSİNİN ÖĞRENCİLERİ SOSYAL BİLGİLER DERSİ İLE FEN VE TEKNOLOJİ DERSİNE HAZIRLAMA DÜZEYİNİN İNCELENMESİ — 2010 · Derlem cümlesi 375595280

### ana yüreği — Dil ve anlatım

Annelikle ilişkilendirilen derin şefkati, merhameti ve koruyucu duyarlılığı anlatan mecazlı söz.

**Öğrenme amacı:** “ana yüreği”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bununla da yetinmedi, bir ana yüreği taşırdı ya, fakirlere oldum olası yardım etti.

Bezmialem Valide'nin ruhu sızlamasın, garibanı biz alırız · Derlem cümlesi 396962122

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/bezmialem-valide039nin-ruhu-sizlamasin-garibani-biz-aliriz/8326)

### anca — Dil ve anlatım

Bir işin belirtilen biçimde gerçekleşeceğini anlatan eski veya konuşma diline özgü söz.

**Öğrenme amacı:** “anca” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Eliyle " Evet yürü anca gidersin " gibi bir işaret yaptı.

Deneyim dediğin · Derlem cümlesi 392207650

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/deneyim-dedigin/15968)

### ancak — Matematik ve dil

Bir zaman veya koşulun sınırını belirleyerek “yalnız o noktada” anlamı veren söz.

**Öğrenme amacı:** “ancak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gerçekten uyandım, ancak bugün doğdum.

Hermann Hesse Siddharta Cem Yayınevi · Derlem cümlesi 192725623

### ançüez — Toplum ve günlük yaşam

Tuzla işlenip saklanan küçük balıklarla, özellikle hamsiyle hazırlanan yiyecek.

**Öğrenme amacı:** “ançüez”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Barba yanına gelip ançüez koydu ekmeğin üstüne.

Uğur Yücel - Yağmur Kesiği.temiz.txt · Derlem cümlesi 102668297

### andaç — Dil ve anlatım

Bir kişiyi, olayı veya yaşanmış deneyimi hatırlatmak üzere saklanan nesne.

**Öğrenme amacı:** Nesnenin anıyı taşıma işlevini yorumlamak.

> Yüzyıllardır biliyorlarmış - bir şamanın kabul töreninin bir kısmı, onun öbür yana geçmesini ve geriye herhangi bir andaç getirmesini içeriyormuş.

Philip Pullman — Karanlık Cevher #2 - Keskin Bıçak · Derlem cümlesi 112515700

### andavallı — Dil ve anlatım

Birini düşüncesiz, beceriksiz veya görgüsüz bulduğunu belirtmek için kullanılan aşağılayıcı söz.

**Öğrenme amacı:** “andavallı” sözünün bu anlamını örnekteki andavallı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> - Kız, andavallı gibi ne bakıyorsun öyle.

Suat Derviş Fosforlu Cevriye Doğan Kitap · Derlem cümlesi 280804765

### andıç — Dil ve anlatım

Bir konunun durumunu, değerlendirmesini veya yapılacak işleri kısaca kaydeden resmî not.

**Öğrenme amacı:** “andıç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Askerî deyişle bir andıç.

Hasan Cemal — Kürtler · Derlem cümlesi 141160372

### andırış — Dil ve anlatım

Bir varlığın görünüş veya özellikleriyle başka bir şeyi hatırlatması.

**Öğrenme amacı:** “andırış”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Boş bir gezegeni andırışı ülkemin dev zenginliklerini gizliyor.

Pablo Neruda — Yaşadığımı İtiraf Ediyorum · Derlem cümlesi 134775187

### andırışma — Araştırma ve düşünme

İki şey arasında benzerlik kurma veya birbirini çağrıştırma ilişkisi.

**Öğrenme amacı:** “andırışma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kavramlar andırışma yoluyla birleşirler.

Umberto Eco - Foucault Sarkacı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102849948

### andırmak — Dil ve anlatım

Ortak veya benzer bir özellik yoluyla başka bir varlığa ilişkin izlenimi zihinde uyandırmak.

**Öğrenme amacı:** Betimlemede çağrışıma dayalı benzerliği yorumlamak.

> Yüzünde yaramaz çocuklarınkini andıran bir ifade vardı.

Boris Vian — Pekin'de Sonbahar · Derlem cümlesi 112398140

### andız — Doğa ve çevre

Servigiller familyasından, iğnemsi yaprakları ve iri, etli kozalaklarıyla tanınan Juniperus drupacea türü ağaç.

**Öğrenme amacı:** “andız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Andız ağaçlarından topladığı kozalak çekirdeklerini işleyerek tespih ve bileklik yapıyor.

212 başlık · Derlem cümlesi 153943555

### andız otu — Doğa ve çevre

Papatyagiller içinde Inula cinsine bağlı türler için kullanılan ad; çiçek başları çoğunlukla sarı olan otsu bitkilerdir.

**Öğrenme amacı:** “andız otu” sözünün bu anlamını örnekteki andız otuymuş kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Kokusu beni benden eden o çok sevdiğim otun adı meğer andız otuymuş.

292 başlık · Derlem cümlesi 166828107

### andropoz — Doğa ve çevre

Bazı erkeklerde yaşla birlikte testosteron azalmasına eşlik eden bedensel ve cinsel işlev değişiklikleri için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “andropoz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu artış, total testosteronun normal kalmasına rağmen serbest testosteronun azalmasına karşılık gelir ve yaşa bağlı andropoz belirtilerine yol açabilir.

93 başlık · Derlem cümlesi 163323209

### androsefal — Dil ve edebiyat

Başı insan biçiminde, bedeni ise başka bir canlı biçiminde betimlenen varlık.

**Öğrenme amacı:** “androsefal” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Bu eserlerin bazı farklılıklar olsa da yaratığın ikonografisinde, Androsefal boğa'nın

5 yazar — 5 başlık — 2026 · Derlem cümlesi 282604309

### anekdot — Dil ve anlatım

Bir kişi veya konu hakkında belirgin bir özellik gösteren kısa olay anlatısı.

**Öğrenme amacı:** “anekdot”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ağabeyim ve bana ilişkin bir anekdot.

Julian Barnes — Korkulacak Bir Şey Yok · Derlem cümlesi 117267629

### anemi — Doğa ve çevre

Alyuvar sayısının ya da kandaki hemoglobin yoğunluğunun normalin altına düşmesi sonucunda kanın dokulara oksijen taşıma kapasitesinin azaldığı durum.

**Öğrenme amacı:** “anemi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anemi hastası olduğunuz da belirlenmiş.

54 başlık · Derlem cümlesi 163204977

### anemik — Doğa ve çevre

Kansızlıkla ilgili olan veya kansızlık durumu bulunan.

**Öğrenme amacı:** “anemik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama göz kapağındaki solgunluğu da fark etti, acaba gerçekten anemik mi, kan azlığı mı var onda, diye düşündü.

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3666486

### anestezi — Doğa ve çevre

Tıbbi bir girişim için duyunun, ağrı algısının ve gerektiğinde bilincin ilaçlarla kontrollü olarak baskılanması uygulaması.

**Öğrenme amacı:** “anestezi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anestezi uzmanının ismi John'du.

Sarah Jio — Kelebek Adası · Derlem cümlesi 132655198

### angaje — Dil ve anlatım

Bir düşünceye, işe veya yükümlülüğe bağlanmış, kendini ona vermiş.

**Öğrenme amacı:** “angaje”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yazan kişi neyle ve neye angaje olacak?

Enrique Vila Matas — Bartleby ve Şürekâsı · Derlem cümlesi 142444633

### angajman — Toplum ve günlük yaşam

Bir işi üstlenme veya bir yükümlülüğe bağlanma durumu.

**Öğrenme amacı:** “angajman”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hiçbir yeni eser için angajmana girmemeye karar vermişti.

Jack London — Martin Eden · Derlem cümlesi 123388738

### angarya — Toplum ve günlük yaşam

Kişinin kendi isteği dışında üstlenmek zorunda kaldığını düşündüğü, külfetli iş.

**Öğrenme amacı:** “angarya”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İsteksizlikle, angaryaya tutmuşlar gibi yaklaştı.

Orhan Kemal Gurbet Kuşları Everest Yayınları · Derlem cümlesi 193200119

### anglikan — Toplum ve günlük yaşam

İngiltere Kilisesi ile tarihsel bağları bulunan Anglikan kilise geleneğini benimseyen Hristiyan.

**Öğrenme amacı:** “anglikan” sözünün bu anlamını örnekteki Anglikan kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> 1710'da düzenlenen törenle Anglikan rahibi olmuştur.

Moseley — A'dan Z'ye Felsefe · Derlem cümlesi 129651747

### anglikanizm — Toplum ve günlük yaşam

İngiltere'deki Reform sürecinde biçimlenen ve İngiltere Kilisesiyle tarihsel bağları bulunan kiliselerde sürdürülen Hristiyanlık geleneği.

**Öğrenme amacı:** “anglikanizm”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca bu evliliğin Prens Philip'e olan bedellerinden biri de Prensin Yunan Ortodoksluğu uygulamasından Anglikanizm'e geçmesi oldu.

Hacer Aydın Yazıları · Derlem cümlesi 373362966

[Kaynak](https://www.haberler.com/yazarlar/hacer-aydin/kralice-ama-once-kadin-1446/)

### anglosakson — Dil ve anlatım

Dil ve kültür bağlamında, ana dili İngilizce olan toplumları veya bu toplumlardan kişileri anlatmak için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “anglosakson” sözünün bu anlamını örnekteki Anglosaksonlar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Anglosaksonlar, Ostrovski'nin zengin dilini, bol kullandığı atasözlerini ve deyimleri, oyunlarındaki bölgesel rengi kendi dillerine aktarmakta zorlanmışlardır.

Aleksandr Nikolayeviç Ostrovki - Bu Hesapta Yoktu.temiz.txt · Derlem cümlesi 5396352

### angolalı — Toplum ve günlük yaşam

Angola'ya vatandaşlık veya toplumsal köken bağıyla bağlı olan kişi.

**Öğrenme amacı:** “angolalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Angolalı sporcu Domingos Pacavira ise öncelikli hedefinin Afrika Şampiyonası'nda derece elde etmek, ardından olimpiyatlarda madalya kazanmak olduğunu kaydetti.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115845068

### angora — Toplum ve günlük yaşam

Angora tavşanı tüyü veya Ankara keçisi tiftiğinden üretilen ipliklerle dokunmuş ya da örülmüş olan.

**Öğrenme amacı:** “angora”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gordon L. Prescott kahverengi kareli bir tvit ceketle beyaz dik yakalı angora bir kazak giymişti.

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3659276

### angström — Doğa ve çevre

Metrenin on milyarda birine, yani 10⁻¹⁰ metreye eşit; atom ve molekül boyutları ile ışığın dalga boylarını belirtmede kullanılan uzunluk birimi.

**Öğrenme amacı:** “angström”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu yüzden tam da bu bağlanma bölgesinin yapısı Angström ölçeğinde incelenerek ortaya çıkarılmaya çalışılıyor.

SARS-CoV-2 Seçilim Baskısı Altında ve Koronavirüs, Gözümüzün Önünde Evrimleşiyor! · Derlem cümlesi 370368650

[Kaynak](https://evrimagaci.org/sarscov2-secilim-baskisi-altinda-ve-koronavirus-gozumuzun-onunde-evrimlesiyor-8367)

### angut — Doğa ve çevre

Ördekgillerden, gövdesi kızıl kahverengi, başı açık renkli olan Tadorna ferruginea türü su kuşu.

**Öğrenme amacı:** “angut”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ekşisu Sazlıkları Sulak Alan Koruma Sahası'nda turnaların yanı sıra angut ve karabatak gibi çeşitli kuş türleri de bulunuyor.

Meşhur telli turnalar Erzincan'da görüntülendi · Derlem cümlesi 352285032

[Kaynak](https://www.yenicaggazetesi.com/meshur-telli-turnalar-erzincanda-goruntulendi-876743h.htm)

### anhidrit — Doğa ve çevre

Kimyasal bileşimi CaSO₄ olan, kristal yapısında su içermeyen ve sıklıkla tuz ile jips yataklarında bulunan sülfat minerali.

**Öğrenme amacı:** “anhidrit”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Doğal anhidrit susuz kalsiyum sülfattır.

Bülent YILMAZ, Bülent HANER — Yapi Sektorunde Endustriyel Hammaddeler · Derlem cümlesi 359455391

### anı — Dil ve anlatım

Geçmiş bir yaşantının kişisel bellekte korunan ve sonradan yeniden çağrılan içeriği.

**Öğrenme amacı:** Kişisel belleğin duygularla ilişkisini yorumlamak.

> O da güzel anıları kalbinde sonsuza dek taşıyacak.

Osho — Olgunluk - Kendin Olma Sorumluluğu · Derlem cümlesi 121905645

### anırtı — Doğa ve çevre

Eşeğin anırmasıyla oluşan, kendine özgü keskin ve yüksek ses.

**Öğrenme amacı:** “anırtı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kırdan anırtı koptu, sofaya atladım.

Ahmet Rasim - Şehir Mektupları.temiz.txt · Derlem cümlesi 5829341

### anıştırma — Dil ve anlatım

Bir kişi, olay veya düşünceyi açıkça söylemeden, onu hatırlatacak bir ipucuyla belirtme.

**Öğrenme amacı:** “anıştırma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Birbirimizle hemen hemen aynı dilde konuşuyoruz; aramızda yarı anıştırmalarla anlaşıyoruz; aynı duygularla büyümüşüz.

Turgenyev - Rudin.temiz.txt · Derlem cümlesi 102927003

### anıştırmak — Dil ve anlatım

Bir şeyi doğrudan söylemeden, onu düşündüren veya hatırlatan bir işaretle belirtmek.

**Öğrenme amacı:** “anıştırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hangi korkunç eylemi anıştırıyordu bunlar?

Öç Öyküleri Antolojisi BordoSiyah Yayınları · Derlem cümlesi 215351080

### anıt — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişi, olay veya düşüncenin toplumsal bellekteki yerini kalıcılaştırmak üzere oluşturulmuş yapı veya sanat ürünü.

**Öğrenme amacı:** “anıt”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anıtın olduğu alana doğru yürüdüler ağır ağır.

Fakir Baykurt Köygöçüren Remzi Kitabevi · Derlem cümlesi 196096013

### anıtkabir — Toplum ve günlük yaşam

Ankara'da Mustafa Kemal Atatürk'ün mezarı çevresinde kurulmuş; mozole, tören alanları ve ilgili yapılardan oluşan anıtsal yerleşke.

**Öğrenme amacı:** “anıtkabir”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Türkçe Konuşan Ülkeler Uluslararası Gazeteciler Derneği yönetimi, Anıtkabir'i ziyaret ederek Atatürk'ün mozolesine çelenk bıraktı ve Anıtkabir Özel Defteri'ni imzaladı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 111230378

### anıtkabir — Toplum ve günlük yaşam

Ölen bir kişiyi anmak ve hatırasını yaşatmak amacıyla mimari açıdan anıtsal ölçekte düzenlenen mezar veya mezar yapısı.

**Öğrenme amacı:** Genel yapı adı olan anıtkabir ile Ankara'daki özel yapı adı Anıtkabir'i ayırt etmek.

> Yazar, Yeşil Türbe'yi " ovadan yeşil çinileriyle gözü çeken muhteşem anıtkabir " diye tanımlar, mimari ve sanatsal özellikleri hakkında detay verir:

4 yazar — 4 başlık · Derlem cümlesi 117956152

### anıtlaşmak — Dil ve anlatım

Kalıcı değeriyle güçlü biçimde hatırlanan bir simge veya örnek durumuna gelmek.

**Öğrenme amacı:** “anıtlaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ya anıtlaşacaklar ya da silinip gidecekler.

Simone De Beauvoir Mandarinler İmge Yayınları · Derlem cümlesi 196651753

### anıtsal — Dil ve anlatım

Büyüklüğü, etkileyiciliği veya kalıcılığıyla bir anıtı düşündüren.

**Öğrenme amacı:** Mimari betimlemedeki etkiyi yorumlamak.

> Anıtsal, kasvetli ve anımsatıcı mimariye bir son verelim.

Tuna Yılmaz - Futurist Manifestolar Kitabı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102964396

### anıt mezar — Dil ve anlatım

Ölen kişinin anısını kalıcılaştırmak amacıyla anıtsal mimari özelliklerle tasarlanmış mezar yapısı.

**Öğrenme amacı:** “anıt mezar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yaklaşık 1 aydır süren kazı çalışmaları sonunda 3 farklı lahit ve bir anıt mezar gün yüzüne çıkarıldı.

Antalya'da yola bitişik arsada Roma mezarlığı bulundu · Derlem cümlesi 398109841

[Kaynak](https://artigercek.com/kultur-sanat/antalyada-yola-bitisik-arsada-roma-mezarligi-bulundu-204717h)

### anız — Doğa ve çevre

Hasat sırasında biçilen tahılların toprakta kalan köklü sap bölümleri.

**Öğrenme amacı:** “anız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir metre ötedeki anızlara bakıyor, gözleri oynuyordu.

Doris Lessing — Kedilere Dair · Derlem cümlesi 112196600

### aniden — Dil ve anlatım

Eylemin önceden sezdirilmeyen, beklenmedik bir anda ortaya çıktığını bildirerek.

**Öğrenme amacı:** Anlatıda beklenmedik başlangıcın etkisini yorumlamak.

> Subaylardan biri aniden bağırmaya başladı.

Clive Cussler — Kıyamet Gemisi · Derlem cümlesi 126834918

### animasyon — Araştırma ve düşünme

Çizim, model veya sayısal görüntülerin ardışık gösterimiyle hareket yanılsaması oluşturma sanatı ve tekniği.

**Öğrenme amacı:** “animasyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Daha oturaklı devlet üniversiteleri ise, animasyonu akademik bir dal olarak görmeyi reddettiler.

Onur Ataoğlu — Japon Yapmış #3 - Japon Yapmış · Derlem cümlesi 113563858

### animatör — Dil ve anlatım

Çizimleri, nesneleri veya sayısal modelleri ardışık görüntüler hâlinde düzenleyerek hareket yanılsaması oluşturan sanatçı.

**Öğrenme amacı:** “animatör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Mezun olduktan sonra alın yazısı olan işe, Disney Stüdyoları'nda animatörlüğe başladı.

Walter Isaacson - Steve Jobs.temiz.txt · Derlem cümlesi 102368362

### anjin — Doğa ve çevre

Boğazın, özellikle bademcik ve yutak bölgesinin ağrı ve yutma güçlüğüyle seyreden iltihaplanması için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “anjin”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Boğaz ağrısı, sigara kullanımından alerji oluşturan etkenlere, anjinden tümöre kadar pek çok faktörden kaynaklanabiliyor.

Odanızın nemli olması önem taşıyor: Boğaz ağrısına karşı 5 etkili öneri · Derlem cümlesi 388870173

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/saglik/odanizin-nemli-olmasi-onem-tasiyor-bogaz-agrisina-karsi-5-etkili-oneri-224723)

### anjiyo — Doğa ve çevre

Damarların yapısını ve kan geçişini görüntülemeye yönelik anjiyografi incelemesi için kullanılan kısa ad.

**Öğrenme amacı:** “anjiyo”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> 3 defa anjiyo oldum.

17 başlık · Derlem cümlesi 133547578

### anjiyografi — Doğa ve çevre

Damar içine kontrast madde verilmesinin ardından, damarların yapısını ve içlerindeki kan akışını değerlendirmek üzere X ışınlarıyla görüntü alınması.

**Öğrenme amacı:** “anjiyografi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu çalışmalara katılan tüm hastalar yakından takip edilip, 6 ay sonra şikayetleri olmasa da kontrol için anjiyografileri yapıldı.

188 başlık · Derlem cümlesi 192065879

### anka — Dil ve anlatım

Doğu anlatı geleneğinde büyük ve erişilmez bir kuş olarak tasarlanan, edebiyatta çeşitli simgesel anlamlar yüklenen hayalî varlık.

**Öğrenme amacı:** “anka”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ağızları altın zincirli bir anka ve bir ejderden yapılmış ayaklıklar armaya daha hoş bir görünüm vermekteydi.

Honoré de Balzac — Vadideki Zambak · Derlem cümlesi 123716863

### ankara keçisi — Doğa ve çevre

Orta Anadolu kökenli, tekstilde değerlendirilen ince ve parlak tiftik liflerini üretmek amacıyla yetiştirilen evcil keçi ırkı.

**Öğrenme amacı:** “ankara keçisi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ankara keçileri, beyaz renkleri, ipek kadar ince, doğal olarak kıvırcık, sekiz dokuz parmak uzunluğundaki kıllarıyla göz kamaştırır.

Yüksel Çelik, Alpay Bizbirlik — XVII. Yüzyılda Orta ve Batı Anadolu’da Dokuma Sanayii — 2020 · Derlem cümlesi 390722775

### ankastre — Toplum ve günlük yaşam

Kullanıldığı yapının ayrılmış boşluğuna yerleştirilerek onunla bütünleşik duruma getirilmiş.

**Öğrenme amacı:** “ankastre”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Jakuzi yere ankastre olarak monte edilmişti.

Steven James — Bowers Dosyaları #3 - At · Derlem cümlesi 109762932

### ankesörlü telefon — Toplum ve günlük yaşam

Kamusal kullanım için yerleştirilen ve görüşme ücretini jeton, para veya kartla alan telefon düzeneği.

**Öğrenme amacı:** “ankesörlü telefon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kütüphanedeki ankesörlü telefondan Sakura'yı aradım.

Haruki Murakami — Sahilde Kafka · Derlem cümlesi 131091678

### anlak — Dil ve anlatım

İnsanın kavrama, düşünme ve ilişkileri değerlendirme yetisi.

**Öğrenme amacı:** “anlak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Birinci insanın beyni, onun anlağı düşünce üretiyor.

Aleksey G. Sokolov Sinema ve Televizyonda Görüntü Kurgusu Agora Kitaplığı · Derlem cümlesi 292807969

### anlaklı — Dil ve anlatım

Kavrama ve düşünme gücü belirgin olan, anlayışlı.

**Öğrenme amacı:** “anlaklı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> hepsini anlaklı, alımlı bir bütünlükle birleştiren tindir.

Samuel Taylor Coleridge Denemeler YKY · Derlem cümlesi 280863918

### anlam — Matematik ve dil

Bir dilsel ifade, işaret veya olayın bağlam içinde taşıdığı ve yorumla kavranan içerik.

**Öğrenme amacı:** Yorumun zaman ve bağlamla ilişkisini açıklamak.

> Anthony ancak birkaç saniye sonra bu seslerin ne anlama geldiğini kavrayabildi.

Isaac Asimov — Jüpiteri Satıyorum · Derlem cümlesi 118794901

### anlama — Araştırma ve düşünme

Bir içeriğin anlamını, ilişkilerini veya işleyişini zihinde kavrama süreci.

**Öğrenme amacı:** “anlama”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yazacağına, yaşayarak anlamayı denesene.

Erendiz Atasü Dün ve Ferda Can Yayınları · Derlem cümlesi 196429309

### anlamak — Araştırma ve düşünme

Bir durumun niteliğini veya bir anlatımın anlamını ilişkileriyle kavramak.

**Öğrenme amacı:** Gözlenen görünüşten doğru yoruma geçişi değerlendirmek.

> Mağaranın aslında bir tünel olduğunu anladılar.

Margaret Weis & Tracy Hickman — Ejderha Mızrağı Destanı - Kayıp Tarihçeler #1 - Cüce Derinlikleri Ejderhaları · Derlem cümlesi 112821706

### anlamdaş — Matematik ve dil

Belirli bağlamlarda aynı kavramı karşılayıp birbirinin yerine kullanılabilen anlam ilişkisine sahip.

**Öğrenme amacı:** “anlamdaş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akıl, zekâ, mantık, bilgi anlamdaş değildir.

Gardner_Zihin_Çerçeveleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 106683403

### anlamlandırmak — Araştırma ve düşünme

Bir söz, olay veya nesnenin neyi ifade ettiğine ilişkin bir yorum oluşturmak.

**Öğrenme amacı:** Yorumun dayandığı sözcük veya ipucunu belirlemek.

> Jarring, bu beyiti, piçik kelimesi nedeniyle farklı anlamlandırmıştır.

Abik — Meyveler Münazarası · Derlem cümlesi 120159573

### anlamlı — Matematik ve dil

Dilsel veya düşünsel bir içerik taşıyan; yalnızca biçimsel bir dizilişten ibaret olmayan.

**Öğrenme amacı:** “anlamlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aynı harflerden oluşan anlamlı kelimelere anagram kelimeler denir.

Nabiyev — Algoritmalar · Derlem cümlesi 110357771

### anlamsal — Matematik ve dil

Sözcük, ifade veya göstergelerin taşıdığı anlamlarla ilgili.

**Öğrenme amacı:** “anlamsal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dilin biçimsel yapısının ve anlamsal boyutunun yanında anlamı yaratan bir bağlamı bulunmaktadır.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5184466

### anlam bilimi — Matematik ve dil

Sözcüklerin, söz öbeklerinin ve cümlelerin neyi ifade ettiğini; anlamın dil içindeki ilişkilerle ve bağlamla nasıl oluştuğunu araştıran dil bilimi alanı.

**Öğrenme amacı:** “anlam bilimi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ebû Ubeyde belâgat, anlam bilimi, lügat ve nahiv yönlerinden izah, tefsir ve te'vil edilmesine ihtiyaç duyulan her türlü tabir ve ifade tarzı için mecaz tabirini kullanmaktadır; bu bir bakıma te'vil ve tefsir karşılığıdır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 28 (Manisa Mevlevîhânesi) · Derlem cümlesi 143460886

### anlam değişmesi — Matematik ve dil

Bir sözcük ile karşıladığı kavram arasındaki ilişkinin tarih içinde daralma, genişleme, kayma veya değer değişimi yoluyla dönüşmesi.

**Öğrenme amacı:** “anlam değişmesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İktisadi koşulların etkisine, sözcüklerin anlamlarının değişmesinde toplumdaki değişikliklerin önemine eğilmişlerdir.

Aksan_Her_Yönüyle_Dil_Ana_Çizgileriyle_Dilbilim.temiz.txt · Derlem cümlesi 4131336

### anlam genişlemesi — Matematik ve dil

Bir sözcüğün kullanım alanının önceki kapsamını aşarak ilişkili yeni varlık, durum veya kavramları da içine alması.

**Öğrenme amacı:** “anlam genişlemesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu kelimenin ağırlık birimini ifade eden Sumerce sözcüğü de kapsayacak şekilde anlam genişlemesine uğradığı düşünülebilir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 40 (Tanzimat) · Derlem cümlesi 146078285

### anlam iyileşmesi — Matematik ve dil

Bir sözcüğün tarihsel kullanımı içinde küçültücü veya olumsuz çağrışımlarından uzaklaşıp daha olumlu bir anlam edinmesi.

**Öğrenme amacı:** “anlam iyileşmesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anlam genişlemesi, anlam daralması, anlam iyileşmesi, anlam kötüleşmesi gibi kavramlarda anlam değişmesinin alt dallarıdır (Korkmaz 2017: 73).

Kubilay Fener — Okı- FİİLİ “Ok”TAN MI GELİYOR? — 2021 · Derlem cümlesi 338561520

### anlam kayması — Matematik ve dil

Bir sözcüğün yerleşik anlamının zamanla veya belirli bağlamlarda başka bir kavrama yönelmesi.

**Öğrenme amacı:** “anlam kayması”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sözcük, bugün anlam kaymasına uğrayarak eski canlılığını yitirmiştir.

Aktaş_ve_Gündüz_Yazılı_ve_Sözlü_Anlatım.temiz.txt · Derlem cümlesi 106987229

### anlam kötüleşmesi — Matematik ve dil

Bir sözcüğün tarihsel gelişiminde önceki nötr veya olumlu değerinin yerini küçültücü ya da olumsuz bir anlamın alması.

**Öğrenme amacı:** “anlam kötüleşmesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anlam kötüleşmesi'nin ilginç bir örneğini, dilimize Farsçadan gelen canavar sözcüğü oluşturmaktadır.

Aksan_Anlambilim_Konuları_ve_Türkçenin_Anlambilimi.temiz.txt · Derlem cümlesi 3991207

### anlaşılmak — Dil ve anlatım

Önceden belirsiz olan bir durumun, gözlem veya bilgilerden çıkarılan sonuçla açıklık kazanması.

**Öğrenme amacı:** “anlaşılmak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Sonunda herkese yetecek kadar et olduğu ve kavga etmenin manasızlığı anlaşılınca ortalık yatıştı.

Fedailerin Kalesi Alamut - Vladimir Bartol.temiz.txt · Derlem cümlesi 101226753

### anlaşma — Toplum ve günlük yaşam

Tarafların karşılıklı görüşme sonucunda koşullar veya eylemler üzerinde uzlaşması.

**Öğrenme amacı:** “anlaşma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şirketle anlaşma için yapılan görüşmeler bir hayli tartışmalı geçti.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #6 - Gazap · Derlem cümlesi 111435468

### anlaşmak — Toplum ve günlük yaşam

Karşılıklı beklentileri görüşerek ortak koşullarda uzlaşmak.

**Öğrenme amacı:** “anlaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Teklifinizi beğendim, görüyorum ki anlaşacağız ve bu iş muvaffakiyetle bitecek.

Hamdi Varoğlu — Ölmez Adamlar Evi · Derlem cümlesi 115851888

### anlaşmalı iflas — Eğitim ve toplum

Borçlarını ödeyemeyen kişinin veya işletmenin, alacaklılarıyla mahkeme gözetiminde bir ödeme planında uzlaşması; konkordato.

**Öğrenme amacı:** “anlaşmalı iflas” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> " anlaşmalı iflas " olarak adlandırılmakta ve bu eksende ifade edilmektedir 69.

FATMA KÜBRA BAZ — İş hukukunda ibra sözleşmesi ve sonuçları — 2026 · Derlem cümlesi 348836383

### anlaşmazlık — Toplum ve günlük yaşam

Tarafların görüş, beklenti veya çıkarlarının uyuşmaması durumu.

**Öğrenme amacı:** “anlaşmazlık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sizde nasıl bir anlaşmazlık olmuş?

Özden Aslan — İşte Zor İnsanlar · Derlem cümlesi 134794355

### anlaştırmak — Toplum ve günlük yaşam

Farklı istekleri ya da görüşleri olan tarafların karşılıklı kabul ettikleri bir sonuca varmalarını sağlamak.

**Öğrenme amacı:** “anlaştırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Karşılıklı iki tarafı anlaştırıyoruz.

442 başlık · Derlem cümlesi 325478439

### anlatı — Dil ve anlatım

Olay veya deneyimleri belirli bir bakış ve düzen içinde sunan sözlü ya da yazılı anlatım bütünü.

**Öğrenme amacı:** “anlatı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hiçlikten bile öykü, metin, anlatı yapan şey budur.

Murathan Mungan 189 Sayfa Metis Yayınları · Derlem cümlesi 191786025

### anlatıcı — Anlatı çözümleme

Bir öykü, roman ya da başka anlatıdaki olayları okura aktaran ve bilgilerin hangi sırayla, hangi bakış açısından verileceğini belirleyen ses.

**Öğrenme amacı:** Bir anlatıda olayları kimin aktardığını belirlemek ve anlatıcının bakış açısının okurun bildiklerini nasıl sınırladığını açıklamak.

> Roman birinci şahıs ağzından anlatılır, anlatıcı kahramanın adı verilmez.

Ege — IZMIRBASININDATEFRIKAROMANLAR — 2025 · Derlem cümlesi 358529516

> okuyucuya yön veren bir anlatıcı tipi benimsenmiştir.

Ege — IZMIRBASININDATEFRIKAROMANLAR — 2025 · Derlem cümlesi 358523857

### anlatımcılık — Dil ve anlatım

Sanatı, sanatçının iç yaşantısını ve duygularını dışa vurması üzerinden açıklayan yaklaşım.

**Öğrenme amacı:** “anlatımcılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anlatımcılık kuramının en önemli özelliği, sanatın ne olduğu sorusuna cevap verirken sanatçıya, onun yaşantısına yönelmesiydi.

Berna Moran — Edebiyat Kuramları ve Eleştiri · Derlem cümlesi 129337608

### anlatımlı — Dil ve anlatım

Düşünce veya duyguyu belirgin ve etkili biçimde ileten; söz, bakış, hareket ya da sanat eseri için kullanılabilen.

**Öğrenme amacı:** “anlatımlı” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Karşılaşma durumuna uygun düşecek, anlatımlı olmakla birlikte gizlice sezilebilecek bir el hareketi, yahut belki de yalnız gözlerinizle birtakım işaretler yapmanız gerekecektir.

Stanislasvki — Bir Aktör Hazırlanıyor · Derlem cümlesi 132186782

### anlatım bilimi — Dil ve anlatım

Metinlerde sözcük seçimi, cümle kuruluşu ve anlatım araçlarının üslubu nasıl oluşturduğunu araştıran dil ve edebiyat inceleme alanı.

**Öğrenme amacı:** “anlatım bilimi” sözünün bu anlamını örnekteki anlatım bilimi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ayrıca gösterge bilimi / işaret bilimi (semiotik) ve anlatım bilimi (stilistik) olmak üzere iki ayrı dal da son zamanlarda dil biliminin dalı olarak gösterilmektedir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 252511289

### anlatmak — Dil ve anlatım

Deneyim, düşünce veya bilgiyi seçip düzenleyerek bir alıcıya dil yoluyla sunmak.

**Öğrenme amacı:** Deneyimin aktarımında seçme ve düzenlemenin rolünü kavramak.

> Bize gördüğün yerleri, rastladığın insanları anlat.

Donna Rosenberg — Dünya Mitolojisi · Derlem cümlesi 126579724

### anlayış — Toplum ve günlük yaşam

Başkasının koşullarını ve bakışını kavrayıp davranışlarını buna göre değerlendirme tutumu.

**Öğrenme amacı:** “anlayış”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bana anlayış gösterecek yerde büfeyi gösterdin.

Tutunamayanlar - Oğuz Atay.temiz.txt · Derlem cümlesi 100284452

### anlayışsız — Toplum ve günlük yaşam

Karşısındakinin koşullarını ve bakış açısını gözetmeyen tutum sergileyen.

**Öğrenme amacı:** “anlayışsız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sesi anlayışsız, gözleri katıydı.

Derya Sönmez Sırça Kanatlar Sel Yayınları — 2022 · Derlem cümlesi 341898417

### anlık — Dil ve anlatım

Süreklilik kazanmayan, belirli ve çok kısa bir zaman aralığıyla sınırlı kalan.

**Öğrenme amacı:** Süre nitelemesinin davranış yorumuna etkisini değerlendirmek.

> Bir anlık dargınlığı hemen unutmuşlardı.

Galina Serebryakova — Ateşi Çalmak 5 · Derlem cümlesi 113378379

### anlıkçılık — Araştırma ve düşünme

Bilgi ve düşünmede zihinsel kavrayışa duyusal deneyim ve irade karşısında öncelik veren felsefi yaklaşım.

**Öğrenme amacı:** “anlıkçılık” sözünün bu anlamını örnekteki anlıkçılığın kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bu, usun öncelik taşıdığını yadsıyarak cisimleşme yoluyla bedensel deneyim karşısında anlıkçılığın bir eleştirisini geliştirmeye çalışmakla mümkün görünmektedir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 192636226

### anlı şanlı — Dil ve anlatım

Tanınırlığı veya ünü vurgulanan; bağlama göre alay da bildirebilen.

**Öğrenme amacı:** “anlı şanlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Neredeydi şimdi o anlı şanlı süvariler?

Cemile-SultanMurat - Cengiz Aytmatov.temiz.txt · Derlem cümlesi 101378482

### anma — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişiyi veya olayı bellekte canlı tutmak amacıyla hatırlama ve dile getirme.

**Öğrenme amacı:** “anma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çanakkale şehitlerini anma zamanını bilirsiniz.

İlyas Salman Kırmızı Beyaz İleri Yayınları — 2018 · Derlem cümlesi 343129893

### anmak — Dil ve anlatım

Bir kişiyi, olayı veya durumu söz konusu ederek bellekte yeniden canlandırmak.

**Öğrenme amacı:** “anmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adını andıkça gözleri dolu dolu oluyor.

Yaşar Kemal — Bu Diyar Baştanbaşa 2 - Yanan Ormanlarda Elli Gün · Derlem cümlesi 120676142

### anma töreni — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişi ya da tarihsel olayın hatırasını canlı tutmak amacıyla yapılan törensel etkinlik.

**Öğrenme amacı:** “anma töreni”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gerçekten de, Mozart'ın ölümünden sonra, bağlı bulunduğu loca, bir anma töreni gerçekleştirmiş ve bestecinin anısına yapılan veda konuşmasını bastırıp dağıtmıştı.

Paul Aron — Tarihin Büyük Sırları · Derlem cümlesi 119388162

### anne — Toplum ve günlük yaşam

Çocukla doğum veya evlat edinme bağı üzerinden ebeveynlik ilişkisi kuran kadın.

**Öğrenme amacı:** “anne”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anneni gördüm, dedi Moira.

Margaret Atwood — Damızlık Kızın Öyküsü · Derlem cümlesi 117040864

### anneanne — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin annesinin annesi olma ilişkisini bildiren, iki kuşak yukarıdaki kadın akrabalık konumu.

**Öğrenme amacı:** Akrabalık terimlerinin kuşak ve soy hattını nasıl gösterdiğini açıklamak.

> Anneannem reçel yapardı bu meyvelerden.

Elif Şafak — Şemspare · Derlem cümlesi 131219650

### anonim — Dil ve anlatım

Yazanı, söyleyeni veya ilk oluşturanı belirli olmayan.

**Öğrenme amacı:** Eserin içeriğiyle yazarlık bilgisini ayırmak.

> Bazı anonim Tevârih-i Âl-i Osmânlar ve Hadidî Tarihînde Osman Gazi'nin para bastırdığı yönünde bilgiler mevcuttu.

Erhan Afyoncu — Sorularla Osmanlı İmparatorluğu · Derlem cümlesi 110156771

### anonim ortaklık — Araştırma ve düşünme

Anonim şirket için kullanılan ad; pay sahiplerinin şirkete karşı sorumluluğunun taahhüt ettikleri sermaye payıyla sınırlandığı sermaye ortaklığı.

**Öğrenme amacı:** “anonim ortaklık” sözünün bu anlamını örnekteki anonim ortaklık kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Özel finans kurumları, işletme konusu ve faaliyet bakımından, hem bir anonim ortaklık, hem de bir banka gibi düşünülmüş ve faaliyet alanları geniş tutulmuştur.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 208918317

### anonim şirket — Araştırma ve düşünme

Sermayesi paylardan oluşan, borçlarını kendi mal varlığıyla karşılayan; pay sahiplerinin ise şirkete karşı yalnız taahhüt ettikleri sermaye tutarıyla sorumlu olduğu ticaret şirketi.

**Öğrenme amacı:** “anonim şirket” sözünün bu anlamını örnekteki anonim şirketlerden kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Zanaatkârların ve köylülerin satın alabilmeleri için, anonim şirketlerden küçük hisseler çıkaracaklardı.

Erik Jan Zürcher — İmparatorluktan Cumhuriyete Türkiye'de Etnik Çatışma · Derlem cümlesi 142325723

### anorak — Toplum ve günlük yaşam

Soğuk ve rüzgârlı koşullarda korunma sağlayan, çoğunlukla başlıklı ve yalıtımlı dış giyim eşyası.

**Öğrenme amacı:** “anorak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Siyah anorağımı çıkartıp dolaba astım.

Nazlı Eray Kayıp Gölgeler Kenti Turkuaz Yayınları · Derlem cümlesi 225498134

### anorganik — Doğa ve çevre

Kimyada organik bileşikler sınıfı dışında değerlendirilen maddeleri niteleyen söz; su ve birçok mineral ile tuz bu gruptadır.

**Öğrenme amacı:** “anorganik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dört yıl kadar önce italyan kimyacılar fotoğraf plakasının yüzeyini anorganik maddelerden oluşan (titanyum sülfat ve seleniyus asit) bir çözeltiyle ıslattılar.

L.Vlasov, D.Trifonov — 107 Kimya Öyküsü · Derlem cümlesi 136995617

### anormal — Araştırma ve düşünme

Belirli bir bağlamda olağan sayılan durumun veya beklenen özelliklerin dışında kalan.

**Öğrenme amacı:** “anormal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çimenleri koparıp tadına bakıyordum, acı ve anormal bir tadı olduğu halde.

Anne Rice - Vampir Günlükleri #1 - Vampirle Konuşma.temiz.txt · Derlem cümlesi 4813476

### anot — Doğa ve çevre

Elektrokimyasal bir sistemde elektron verilmesiyle gerçekleşen yükseltgenme tepkimesinin oluştuğu elektrot.

**Öğrenme amacı:** “anot”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Metalin kendi öz elektronunu kaybetmemesi için onun yanına bir kurban tanımlıyoruz ve buna anot diyoruz.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 116868728

### ansızın — Matematik ve dil

Belirgin bir ön hazırlık veya beklenti oluşmadan, beklenmedik biçimde.

**Öğrenme amacı:** “ansızın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ansızın kaçış bölümünü anlattığını fark ediyorum.

Henry Miller Cennette Bir Şeytan Remzi Kitabevi · Derlem cümlesi 237383518

### ansiklopedi — Araştırma ve düşünme

Birçok bilgi alanını veya belirli bir uzmanlığı, düzenlenmiş maddeler aracılığıyla sunan başvuru eseri.

**Öğrenme amacı:** “ansiklopedi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bunun hikâyesini Koçu da ansiklopedisine almış.

Murat Belge-Istanbul gezi rehberi · Derlem cümlesi 135786697

### ansiklopedicilik — Araştırma ve düşünme

Bilgileri ansiklopedi biçiminde derleme, düzenleme ve yayımlama uğraşı.

**Öğrenme amacı:** “ansiklopedicilik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama Türkiye'de ciddi bir ansiklopedicilik çalışması yapılmadı bildiğim kadarıyla.

Salı Toplantıları 2001-2002 — Dante'den McLuhan'a 24 Başyapıt Üzerine Konuşmalar · Derlem cümlesi 110834831

### ansiklopedik — Araştırma ve düşünme

Bilgiyi geniş konu çeşitliliğiyle derleyip düzenleyen ansiklopedi yaklaşımına ilişkin.

**Öğrenme amacı:** “ansiklopedik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bilgi, ansiklopedik yönden sonsuzdur.

John Fowles Zaman Tüneli Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 265928405

### ansiklopedik bilgi — Araştırma ve düşünme

Tek bir uzmanlıkla sınırlı kalmayıp çeşitli alanların temel olgularını ve kavramlarını kapsayan bilgi.

**Öğrenme amacı:** “ansiklopedik bilgi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Müslüman bilim adamlarının başlıca özelliği ansiklopedik bilgiye sahip olmaları idi.

Yüz Okuma Sanatı.temiz.txt · Derlem cümlesi 101825442

### ansiklopedik sözlük — Dil ve anlatım

Madde başlarını genellikle alfabetik sırayla düzenleyen; sözcük anlamlarını kişi, yer, olay ve kavramlara ilişkin geniş bilgilerle birlikte sunan başvuru eseri.

**Öğrenme amacı:** “ansiklopedik sözlük”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Lafı uzattım yine, Chamberlain'e döneyim; bu kitabını bir tür ansiklopedik sözlük gibi yazmış.

208 başlık · Derlem cümlesi 175385279

### ant — Toplum ve günlük yaşam

Bir iddiaya ya da yükümlülüğe bağlılığı özel bir sözle güvence altına alma; yemin.

**Öğrenme amacı:** “ant”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tengri'nin huzurunda ant içtim!

Homeric — Moğol Kurdu · Derlem cümlesi 129431259

### antant — Dil ve anlatım

Devletlerin ortak amaçlar için oluşturduğu anlaşma veya uzlaşma birliği.

**Öğrenme amacı:** “antant”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Romanya, Çekoslovakya ve Yugoslavya'dan oluşan Küçük Antant böylece kurulmuş olmaktaydı.

Kolektif — Uluslararası İlişkiler Tarihi 3 · Derlem cümlesi 137893305

### antarktik — Doğa ve çevre

Antarktika ve Güney Kutbu çevresindeki coğrafya, iklim ya da canlılarla ilgili olan.

**Öğrenme amacı:** “antarktik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu deneyle, uzayda, Antarktik ve ılıman bölge mikroalglerinin büyüme verileri karşılaştırılarak literatürde ilk kez kutup alglerinin uzayda kullanımına yönelik çalışma gerçekleştiriliyor.

1167 başlık · Derlem cümlesi 212743689

### antarktika — Doğa ve çevre

Güney Kutbu çevresinde uzanan, yüzeyinin çok büyük bölümünü kalın bir buz örtüsünün kapladığı kıta.

**Öğrenme amacı:** “antarktika”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Emre Taşkıran, Anadolu Bursiyerleri Programı sayesinde Koç'ta aldığı eğitimle Erzincan'dan Antarktika'da bilim seferine uzanan bir başarı hikâyesine imza attı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115624850

### anten — Doğa ve çevre

Böcekler ve bazı eklembacaklılarda baştan çıkan, dokunma ve koku gibi duyuların alınmasında görevli uzantı.

**Öğrenme amacı:** “anten”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Karınca birkaç adım attı, döndü, sonra aniden antenlerini dikti.

Bernard Werber — Karıncaların Devrimi · Derlem cümlesi 144924811

### antep fıstığı — Doğa ve çevre

Pistacia vera ağacının, sertleşmiş iç kabuğu içinde yağ bakımından zengin yenilebilir tohumu bulunan meyvesi.

**Öğrenme amacı:** “antep fıstığı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Antep fıstığı, çikolata ve baklavalık yufka ile şahane bir lezzet yakalayan çikolatalı katmer, tabakta harika gözüküyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 112789630

### antep işi — Toplum ve günlük yaşam

Kumaşın bazı ipliklerinin çekilmesiyle oluşturulan kafes üzerinde, genellikle kumaşla aynı renkte ipliğin verev sarılmasıyla yapılan Gaziantep yöresine özgü nakış.

**Öğrenme amacı:** “antep işi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gümrük Han Yaşayan Müze'de cam üfleme, bakır işleme, kilim dokuma, takunya yapımı, ebru sanatı, Antep işi ve kutnu dokuma zanaatları yaşatılmaktadır.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 111930257

### antet — Dil ve anlatım

Yazışma kâğıdının başında yer alan ve kişi ya da kuruluşun adını, simgesini veya iletişim bilgilerini gösteren bölüm.

**Öğrenme amacı:** “antet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sayfanın üstündeki standart CIA teşkilatı antetini görünce, şaşkınlığı daha da arttı.

Kayip Sembol - Dan Brown.temiz.txt · Derlem cümlesi 100947524

### antialerjik — Doğa ve çevre

Alerjik tepkilerin ortaya çıkmasını ya da belirtilerini azaltmaya yönelik etki gösteren tedavi veya ilaçları niteleyen terim.

**Öğrenme amacı:** “antialerjik” sözünün bu anlamını örnekteki antialerjik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Tedavide alerjenlerden korunmak için kortizonlu spreyler ve antialerjik ilaçlardan faydalanılıyor.

Hapşırmaktan Ciğerleri Bırakmamıza Neden Olan Bahar Alerjisinden Korunmanın Yolları Nelerdir? · Derlem cümlesi 389452172

[Kaynak](https://www.webtekno.com/bahar-alerjisinden-nasil-korunabilirsiniz-h122898.html)

### antibiyotik — Doğa ve çevre

Bakterileri öldüren veya çoğalmalarını engelleyen etken maddeleri içeren ilaç grubu.

**Öğrenme amacı:** “antibiyotik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu dönemde hastaya sistemik antibiyotik tedavisi verilir.

Banlı_Reçete_2002.temiz.txt · Derlem cümlesi 3821791

### antidemokratik — Toplum ve günlük yaşam

Katılım, temsil ve eşit söz hakkı gibi demokrasi ilkeleriyle bağdaşmayan.

**Öğrenme amacı:** “antidemokratik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Üniversite yönetim organları antidemokratik bir şekilde yukardan aşağıya atama ile oluşturuldu.

Gazi Çağlar 12 Eylül Yargılanıyor Belge Yayınları — 2002 · Derlem cümlesi 347282695

### antidot — Doğa ve çevre

Belirli bir zehirli maddenin etkisini azaltan veya ona karşı koyan madde; panzehir.

**Öğrenme amacı:** “antidot”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Zehir veya antidot olabilirdi.

Jean-Christophe Grangé — Sisle Gelen Yolcu · Derlem cümlesi 131016214

### antifriz — Doğa ve çevre

Bir sıvının donma noktasını düşürerek soğutma devresinin düşük sıcaklıklarda çalışmasını destekleyen madde.

**Öğrenme amacı:** “antifriz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Radyatörden de antifrizle karışık su akıyordu.

Stephen King Christine Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 203354589

### antihijyenik — Eğitim ve toplum

Sağlıklı ve temiz bir ortam için gereken koşullara aykırı olan.

**Öğrenme amacı:** “antihijyenik” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> işte ben böylesi antihijyenik ortamlarda

Küçük İskender — Papağana Silah Çekme · Derlem cümlesi 137003782

### antijen — Doğa ve çevre

Bağışıklık sisteminin özgül olarak tanıyabildiği, antikorlar veya hücresel reseptörlerle etkileşebilen moleküler yapı.

**Öğrenme amacı:** “antijen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu testlerde eritrositler üzerinde bulunan antijenlere karşı oluşmuş antikorlar ile serumda bulunan antikorlar tayin edilir.

Kapadokya — Hematoloji Laboratuvarı Uygulama Kitabı · Derlem cümlesi 348729733

### antik — Dil ve anlatım

Özellikle Eski Yunan ve Roma başta olmak üzere eski çağ uygarlıklarına ait.

**Öğrenme amacı:** “antik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aradığımız onca şey, antik sanat eserleri.

David Gibbins — Bizans Altınları · Derlem cümlesi 143079149

### antikalık — Dil ve anlatım

Birinin veya bir şeyin alışılmışın dışındaki tuhaf özelliği.

**Öğrenme amacı:** “antikalık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Her silahın kendine has antikalıkları vardır.

Brandon Sanderson — Steelheart · Derlem cümlesi 144737058

### antikor — Doğa ve çevre

B lenfositlerden gelişen plazma hücrelerince üretilen, belirli antijen yapılarına özgül olarak bağlanan savunma proteini.

**Öğrenme amacı:** “antikor”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bedende mikroplara karşı antikorlar vardır.

Süleyman Ateş — Kur'an Ansiklopedisi · Derlem cümlesi 109415454

### antik çağ — Dil ve anlatım

Özellikle Eski Yunan ve Roma uygarlıklarının tarihsel ve kültürel gelişimini kapsayan İlk Çağ dönemi.

**Öğrenme amacı:** “antik çağ”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Antik çağlardan beri ağlatının tiyatro içinde özel bir yeri vardır.

Günay_Metin_Bilgisi.temiz.txt · Derlem cümlesi 107414164

### antilop — Doğa ve çevre

Çoğu türü Afrika'da yaşayan, çift toynaklı, geviş getiren ve dallanmamış boynuz taşıyan memelilere verilen ortak ad.

**Öğrenme amacı:** “antilop”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kısa otlu bu çayırda kavisli boynuzları olan antiloplar otluyorlardı.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #9 - Yırtıcı Kuş · Derlem cümlesi 111465427

### antimon — Doğa ve çevre

Simgesi Sb, atom numarası 51 olan; gümüşümsü görünüşlü, sert ve kırılgan yarı metal element.

**Öğrenme amacı:** “antimon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Örneğin kurşun beyazının, gümüş ve antimon düzeyi yüksekse, Hollanda'da; düşükse İtalya'da imal edildiği anlaşılır.

153 başlık · Derlem cümlesi 215949243

### antioksidan — Doğa ve çevre

Oksidasyon tepkimelerini yavaşlatan veya engelleyen; bazı türleri hücrelerde serbest radikallerin yol açtığı hasarı sınırlandırmada rol alan madde.

**Öğrenme amacı:** “antioksidan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu durum, Hollanda teknolojisi için, narenciye kabuklarından pektin, domates kabuklarından likopen ve üzüm çekirdeklerinden antioksidanlar gibi yüksek değerli biyoaktif bileşikleri gıda bileşenlerinde kullanmak üzere geri kazanmak için önemli bir fırsat yaratmaktadır.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 111204653

### antipati — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişiye, düşünceye veya duruma karşı duyulan hoşlanmama ve uzak durma eğilimi.

**Öğrenme amacı:** Duyulan bilgi ile gelişen tutumu ilişkilendirmek.

> Duyduklarım Nievo'ya antipati beslememe yetip artmıştı bile.

Umberto Eco — Prag Mezarlığı · Derlem cümlesi 129382804

### antipatik — Toplum ve günlük yaşam

Davranış veya görünüşüyle karşısındakide uzaklaşma ve hoşlanmama duygusu oluşturan.

**Öğrenme amacı:** “antipatik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tupra şimdi antipatik ve küstah olmuştu.

Javier Marias Yarınki Yüzün Cilt 2 Dans ve Rüya Metis Yayınları · Derlem cümlesi 194943313

### antisemit — Toplum ve günlük yaşam

Yahudilere kimliklerinden dolayı önyargı veya düşmanlık yönelten; onlara yönelik ayrımcılığı benimseyen.

**Öğrenme amacı:** “antisemit”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tarihsel olarak burada Polonya ya da Ukrayna'dan daha az pogrom olmuş olsa da, Avusturya modern antisemit siyasi hareketlerin gelişiminde öncü olmuştur.

Michael Mann — Faşistler · Derlem cümlesi 135964982

### antisemitik — Toplum ve günlük yaşam

Yahudilere karşı önyargı, düşmanlık veya ayrımcılık içeren düşünce, söylem ve davranışlarla ilgili.

**Öğrenme amacı:** “antisemitik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Matta'nın İncilindeki antisemitik hava 80'li yıllarda Yahudilerle Hristiyanlar arasındaki gerilimi yansıtmaktadır.

Karen Armstrong — Tanrı'nın Tarihi · Derlem cümlesi 110180864

### antisemitist — Toplum ve günlük yaşam

Yahudilere yönelik kimlik temelli düşmanlığı veya ayrımcılığı savunan görüşe bağlı olan.

**Öğrenme amacı:** “antisemitist”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Barış hareketinin içerisinde Nazi hayranı havacı Charles Lindbergh (1902-1974) tarafından başı çekilen antisemitist bir grup vardı.

David S. Kidder, Noah D. Oppenheim — Entelektüelin Kutsal Kitabı Modern Kültür · Derlem cümlesi 143035044

### antisemitizm — Toplum ve günlük yaşam

Yahudilere kimlikleri nedeniyle yöneltilen önyargı, ayrımcılık veya düşmanlık.

**Öğrenme amacı:** “antisemitizm”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Antisemitizm, tipik bir hoşgörüsüzlük olgusudur.

Primo Levi Bunlarda mı İnsan Can Yayınları · Derlem cümlesi 184571585

### antisepsi — Doğa ve çevre

Canlı dokular üzerindeki hastalık yapıcı mikroorganizmaları azaltma veya etkisizleştirme uygulaması.

**Öğrenme amacı:** “antisepsi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anestezi ve antisepsi gibi tedbirlerin bulunmadığı bir çağda büyük ameliyatlardan kaçınılması gerekirdi.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 41 (Tevekkül) · Derlem cümlesi 143209861

### antiseptik — Doğa ve çevre

Canlı dokulara uygulanarak mikroorganizmaları öldüren veya çoğalmalarını engelleyen kimyasal madde niteliğinde olan.

**Öğrenme amacı:** “antiseptik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca ağrı kesici, yara bandı, antiseptik ürünler ve temel ilk yardım malzemeleri de seyahat çantasında bulunmalıdır.

759 başlık · Derlem cümlesi 164789900

### antisiklon — Doğa ve çevre

Merkezindeki atmosfer basıncının çevresinden yüksek olduğu, yüzeye yakın hava akışının merkezden dışa yöneldiği basınç sistemi.

**Öğrenme amacı:** “antisiklon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Son günlerde, Orta ve Güney Avrupa üzerinde büyük bir antisiklon etkisini sürdürüyor ve Alp bölgesindeki hava durumunu etkiliyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115829016

### antitoksin — Doğa ve çevre

Belirli bir toksine bağlanarak onun zararlı etkisini engelleyebilen antikor; bu antikorları içeren tedavi ürünleri için de kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “antitoksin”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> 1890'larda difterinin antitoksini, kobaylar kullanılarak bulunmuş ve milyonlarca çocuğun hayatı kurtulmuştur.

John Mitchinson, John Lloyd — Cahillikler Kitabi · Derlem cümlesi 138440271

### antlaşma — Toplum ve günlük yaşam

Devletler gibi tarafların belirli konularda ortak yükümlülükler kabul ettiği resmî anlaşma.

**Öğrenme amacı:** Uluslararası ilişkilerde karşılıklı taahhüdü tanımak.

> Rusya'nın tüm korkusu Türkiye ile Azerbaycan arasında direkt bir antlaşma yapılması yönündeydi.

Komisyon — Türkler Cilt 16 Cumhuriyet · Derlem cümlesi 113754938

### antlaşmak — Toplum ve günlük yaşam

Özellikle devletlerin veya toplulukların, karşılıklı hak ve yükümlülükleri belirleyen bir antlaşmaya varması.

**Öğrenme amacı:** “antlaşmak” sözünün bu anlamını örnekteki antlaştılar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Barış yapmak üzere antlaştılar, öyle mi?

William Shakespeare Kral John Mitos Boyut Yayınları · Derlem cümlesi 276235678

### antoloji — Dil ve anlatım

Bir dönem, tür, konu veya yazar grubunu temsil etmek üzere seçilmiş metinlerden oluşan derleme.

**Öğrenme amacı:** “antoloji”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Buna planlı, ya da sistematik bir antoloji denebilir.

Türkiye Tarihi 3 - Osmanli Devleti 1600-1908.temiz.txt · Derlem cümlesi 102861635

### antolojik — Dil ve anlatım

Seçilmiş eser veya parçalardan bir derleme oluşturma niteliği taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “antolojik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yoksa bu edebiyat tarihinin antolojik bir niteliği de olmalı mı?

Kapadokya — Yeni Türk Edebiyatı Tarihi Yazımı Çalıştayı : Tartışmalar ve Sonuç Raporu · Derlem cümlesi 349318741

### antrakt — Dil ve anlatım

Sahne gösterisinin bölümleri arasında izleyici ve oyuncular için verilen kesinti.

**Öğrenme amacı:** “antrakt”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tiyatroda antrakta büfeye gitmiştim.

Dostoyevski Öyküler İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 269671570

### antrenman — Toplum ve günlük yaşam

Spor performansını geliştirmek veya korumak amacıyla planlanan, yinelenen bedensel ve teknik çalışmalar.

**Öğrenme amacı:** “antrenman”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Günlük antrenmanlar sana yetmez.

Brandon Sanderson Savaş Ritmi Fırtınaışığı Arşivi 4 Cilt 1 Akılçelen Yayınları · Derlem cümlesi 226501981

### antrenör — Dil ve anlatım

Bir spor dalında teknik, taktik ve fiziksel hazırlığı yöneten eğitimli çalıştırıcı.

**Öğrenme amacı:** “antrenör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Antrenör Gürses, Kore Gazisiydi.

Soner Yalçın — Kayıp Sicil · Derlem cümlesi 132189389

### antrepo — Toplum ve günlük yaşam

Ticari malların saklandığı, özellikle gümrük gözetiminde depolamaya ayrılmış yer.

**Öğrenme amacı:** “antrepo”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Doudou'nun motoru antreponun önünde duruyordu.

Jean-Christophe Grangé — Şeytan Yemini · Derlem cümlesi 130957389

### antrikot — Toplum ve günlük yaşam

Sığırın sırt bölümünden elde edilen, yağ dokusu da içeren et parçası.

**Öğrenme amacı:** “antrikot”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Antrikot her türlü yemeğe ve her türlü lezzete uyan bir yapıya sahiptir.

Mehmet Yaşin — Yemek Sırları · Derlem cümlesi 129398011

### antropolog — Araştırma ve düşünme

İnsanı biyolojik özellikleri, kültürü ve toplumsal yaşamı bakımından araştıran bilim insanı.

**Öğrenme amacı:** “antropolog”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hawkes gibi antropologların adlarının yanında yer aldı.

Roger Lewin Modern İnsanın Kökeni Tübitak Yayınları · Derlem cümlesi 251011193

### antropoloji — Araştırma ve düşünme

İnsanın biyolojik çeşitliliğini, kültürlerini ve toplumsal yaşam biçimlerini karşılaştırmalı olarak inceleyen bilim alanı.

**Öğrenme amacı:** “antropoloji”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dominik adasında bir antropoloji alan gezisine katıldım.

Gary Chapman — Beş Sevgi Dili · Derlem cümlesi 141551894

### antroponim — Matematik ve dil

Bir kişiyi adlandıran özel ad; kişi adı araştırmalarının temel ögesi.

**Öğrenme amacı:** “antroponim”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bulgar Asenlerin yükselmesiyle bu antroponim, Bizans kaynaklarına geçer.

Komisyon — Türkler Cilt 02 İlkçağ · Derlem cümlesi 137465418

### antrparantez — Dil ve anlatım

Asıl konunun yanında ek bir söz veya açıklama getirildiğini belirten ara söz.

**Öğrenme amacı:** “antrparantez”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Antrparantez, Wagner'e kuşkuyla bakarım ben, ama bu başka konu.

Patrick Süskind — Kontrbas · Derlem cümlesi 134568671

### anüs — Doğa ve çevre

Sindirim kanalının dış ortamla bağlantısını sağlayan ve dışkının atıldığı son açıklık.

**Öğrenme amacı:** “anüs”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kız bebeklerde idrarın çıktığı üretra ile dışkının çıktığı anüs birbirine çok yakın olduğundan, idrar yolu enfeksiyonu gelişme riski erkek bebekten fazladır.

206 başlık · Derlem cümlesi 185583713

### anyon — Doğa ve çevre

Elektron sayısı toplam proton sayısından fazla olduğu için net elektrik yükü negatif olan iyon.

**Öğrenme amacı:** “anyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tuzlar, pozitif yüklü katyonlar ve negatif yüklü anyonlardan oluşan bileşiklerdir.

1168 başlık · Derlem cümlesi 223654691

### aort — Doğa ve çevre

Kalbin sol karıncığından çıkan ve dalları aracılığıyla oksijence zengin kanı büyük dolaşıma dağıtan ana atardamar.

**Öğrenme amacı:** “aort”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aort yetmezliği, aort kapaklarının yeterince kapanamamasıdır.

Demir_A'dan_Z'ye_Hastalıklar.temiz.txt · Derlem cümlesi 106464326

### apandis — Doğa ve çevre

Kalın bağırsağın başlangıcına bağlı, dar ve kör uçlu uzantı; apendiks.

**Öğrenme amacı:** “apandis”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Apandis, orangutanda uzundur ve büklüm büklümdür.

Charles Darwin — İnsanın Türeyişi · Derlem cümlesi 144367288

### apandisit — Doğa ve çevre

Kalın bağırsağın başlangıcındaki apendiks adı verilen uzantının iltihaplanması.

**Öğrenme amacı:** “apandisit”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akut apandisiti taklit edebilir.

Abaoğlu_ve_Aliksanyan_Semptomdan_Teşhise_2_.temiz.txt · Derlem cümlesi 107746966

### apansız — Dil ve anlatım

Önceden sezilmeden veya hazırlık yapılmasına fırsat vermeden, birdenbire.

**Öğrenme amacı:** “apansız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Eski müdür bir hafta önce apansız istifa etmişti çünkü. "

Ayn Rand - Atlas Silkindi.temiz.txt · Derlem cümlesi 3727408

### aparkat — Dil ve anlatım

Boksta aşağıdan yukarıya doğru yönelen yumruk vuruşu.

**Öğrenme amacı:** “aparkat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sam, Riley'e bir aparkat attı.

Jennifer Rush — Amnezi · Derlem cümlesi 138673914

### aparmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir başkasına ait şeyi gizlice alıp götürmek anlamında kullanılan argo söz.

**Öğrenme amacı:** “aparmak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Sanki bir şeyler çalmışım aparmışım gibi muamele görmek beni yıprattı.

119 başlık · Derlem cümlesi 322723031

### apartman — Toplum ve günlük yaşam

Birden çok bağımsız konutun katlar boyunca ortak yapı ve dolaşım alanlarıyla düzenlendiği bina.

**Öğrenme amacı:** “apartman”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Apartmanın merdivenlerinden inmeye başladı.

Doğu Yücel — Hayalet Kitap · Derlem cümlesi 142797686

### apart otel — Toplum ve günlük yaşam

Konaklama birimleri mutfak ve günlük yaşam donanımıyla düzenlenmiş, konuklara otel hizmetleri de sunan tesis.

**Öğrenme amacı:** “apart otel”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Olay, 26 Kasım 2025'te Antalya'nın Muratpaşa ilçesi Güzeloba Mahallesi'ndeki bir apart otelin kafeteryasında meydana geldi.

54 başlık · Derlem cümlesi 123057330

### apar topar — Dil ve anlatım

Eylemin düşünmeye veya düzenlemeye süre bırakmayan bir telaş içinde gerçekleştirildiğini bildirerek.

**Öğrenme amacı:** Hız bildiren anlatımın ruh durumunu sezdirme işlevini yorumlamak.

> Apar topar dizüstü bilgisayarını kapattı.

Elif Şafak — Aşk · Derlem cümlesi 131277917

### apayrı — Dil ve anlatım

Karşılaştırıldığı şeyle belirgin bir ayrılık veya farklılık taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “apayrı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gerçek dünyadaki gerçeklikten apayrı bir dünya.

Özgür — Rüyaların Yorumlanmasında Farklı Perspektifler: Hızır, İslami İnanış ve Freud · Derlem cümlesi 152607161

### apaz — Dil ve anlatım

Yelkenli teknenin rüzgârı yan tarafından aldığı yön veya seyir durumu.

**Öğrenme amacı:** “apaz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dirise edip karayel tarafından esmeye başlayan rüzgârı apazdan alan Amat batıya doğru seyrediyordu.

İhsan Oktay Anar — Amat · Derlem cümlesi 139200268

### aperitif — Dil ve anlatım

Yemekten önce içilen ve öğün öncesi içki olarak sunulan alkollü içecek.

**Öğrenme amacı:** “aperitif”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sükûnet içinde aperitiflerini yudumlayan insanların manzarasından, Paulette'in gevezeliğinden, her zamanki parlamento dedikodularından ileri geliyor olmalıydı bu güven.

Paris Duserken - Ilya Ehrenburg.temiz.txt · Derlem cümlesi 100607683

### apış — Doğa ve çevre

Uylukların iç yüzleri ile bunların gövdeye birleştiği yerdeki bacak arası bölge.

**Öğrenme amacı:** “apış” sözünün bu anlamını örnekteki apış arasına kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Misty'nin bacağı ayak bileğinden apış arasına kadar cam elyafından bir alçı halinde.

Chuck Palahniuk — Günce · Derlem cümlesi 111015103

### apışmak — Dil ve anlatım

Beklenmedik bir durum karşısında kısa süreli tepki veremez hâle gelmek.

**Öğrenme amacı:** “apışmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> O zaman da apışıp kalırsın işte.

Ralf Rothmann — Deniz Kenarında Geyikler · Derlem cümlesi 134155537

### aplike — Dil ve anlatım

Kesilmiş kumaş veya benzeri parçaların bir ana yüzeye dikilmesi ya da tutturulmasıyla oluşturulan süsleme tekniği.

**Öğrenme amacı:** “aplike”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Üzerinde renkli karelerden oluşan bir kazak vardı ve ön tarafına çilli ve çift örgülü yünden saçlı bir kız yüzü aplike edilmişti.

Tami Hoag - Deer Lake #1 - Gece Günahları.temiz.txt · Derlem cümlesi 103606625

### apolet — Toplum ve günlük yaşam

Üniformanın omuz bölümüne eklenen, rütbe ya da görev işareti de taşıyabilen donanım.

**Öğrenme amacı:** “apolet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Omuzlarında hâlâ apoletleri vardı.

Aleksey Tolstoy - Azap Yolları #2 - Yıl 1918.temiz.txt · Derlem cümlesi 5372235

### aport — Dil ve anlatım

Av veya eğitim sırasında köpeğin gösterilen nesneyi ya da avı bulup getirmesini isteyen buyruk sözü.

**Öğrenme amacı:** “aport”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Köpeğin sahibi " aport " talimatını verince, köpek çalıya atlar, kuş havalanır.

140 başlık · Derlem cümlesi 154180643

### apostrof — Matematik ve dil

Yazı sistemlerinde harf düşmesi veya belirli sözcük-ek ayrımlarını belirtmekte kullanılan kesme biçimli noktalama işareti.

**Öğrenme amacı:** “apostrof”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> DELL'S yazıyordu ve apostrof yerine bir kokteyl bardağı vardı.

Stephen King Korku Ağı Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 203770499

### apse — Doğa ve çevre

Bir doku içinde iltihabi tepki sonucunda oluşan, irinle dolu sınırlı boşluk.

**Öğrenme amacı:** “apse”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Özellikle kistik tümör ile apsenin ayrımını yapmak zordur.

Müge ARSLAN — GEVHER NESİBE 4. ULUSLARARASI SAĞLIK BİLİMLERİ KONGRESİ TAM METİN KİTABI · Derlem cümlesi 145628251

### apseleşmek — Doğa ve çevre

Bir dokudaki iltihabın sınırlı bir boşlukta irin birikimine dönüşmesiyle apse meydana gelmek.

**Öğrenme amacı:** “apseleşmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Çıban çok hızlı seyreder, bazen saatler içinde apseleşebilir.

788 başlık · Derlem cümlesi 269890715

### apsis — Matematik

Yönlü bir eksen üzerindeki noktanın başlangıca göre işaretli konum değeri; düzlemdeki (x, y) gösteriminde x koordinatı.

**Öğrenme amacı:** “apsis” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Bu noktaların apsisleri Tablo 4'te Kategori eşik (Andrich) sütunundaki değerlere karşılık gelmektedir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 115082768

### aptal — Dil ve anlatım

Birini anlayışsız veya düşüncesiz diye aşağılamak amacıyla kullanılan kırıcı söz.

**Öğrenme amacı:** “aptal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sen ne kadar aptalmışsın?

Hüseyin Rahmi Gürpınar Kuyruklu Yıldız Altında Bir Evlenme Atlas Yayınları · Derlem cümlesi 213562914

### aptallaşmak — Dil ve anlatım

Şaşkınlık veya başka bir etki yüzünden düşünemez ve nasıl davranacağını bilemez duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “aptallaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir an herkes aptallaştı.

Zola Yaşama Sevinci İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 283559172

### aptallık — Dil ve anlatım

Bir davranışı düşüncesiz veya akla aykırı bulduğunu belirtmek için kullanılan, aşağılayıcı olabilen niteleme.

**Öğrenme amacı:** “aptallık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aptallığım kafama dank etmişti.

H. G. Wells — Dünyaların Savaşı · Derlem cümlesi 141294870

### aptal aptal — Dil ve anlatım

Şaşkın, ne yapacağını bilemez veya düşüncesiz görünecek biçimde; küçümseyici olabilen anlatım.

**Öğrenme amacı:** “aptal aptal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ben aptal aptal gülümsedim.

Robert Graves — Ben Claudius · Derlem cümlesi 133678915

### ar — Dil ve anlatım

Kişinin kendisini veya davranışını ahlak ve görgü ölçülerine göre değerlendirmesiyle ortaya çıkan mahcubiyet, utanma duygusu.

**Öğrenme amacı:** “ar” sözünün bu anlamını örnekteki ar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Halkın Allah korkusunu kaldırmışlar, ar ve namusu tamamıyla mahvetmişler.

Ahmet Cevdet Paşa - Osmanlı İmparatorluğu Tarihi (2 Cilt).temiz.txt · Derlem cümlesi 5894939

### ar — Doğa bilimleri

Atom numarası 18 olan argonu gösteren kimyasal simge; A büyük, r küçük yazılır. Elektron diziliminde köşeli ayraç içinde argonun elektron düzenini kısaltır.

**Öğrenme amacı:** Kimyasal simgeyi element adıyla eşleştirmek ve büyük-küçük harflerin önemini açıklamak.

> Birinci sıra geçiş metallerinde elektron konfigürasyonu genellikle [Ar] 4s23dn olacak şekilde orbitallere yerleşir.

Serdar Altın, Serkan Demirel, Ali Bayri — Bazı Koordinasyon Bileşiklerinde Ligand Alan Yarılması ve Spin Geçişlerinin İncelenmesi — 2019 · Derlem cümlesi 402070841

### ara — Dil ve anlatım

Başlangıç ve bitişi iki olayla veya belirli tarihlerle sınırlanan zaman dilimi.

**Öğrenme amacı:** “ara”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arkeologların çalışmaları iki savaş arasında, 1920-1930 dolaylarında özellikle verimli olmuştur.

V. Diakov, S. Kovalev - İlkçağ Tarihi 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 102645596

### arabalık — Toplum ve günlük yaşam

Arabaların konulduğu kapalı veya üstü örtülü bölüm.

**Öğrenme amacı:** “arabalık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arabalığa şimdiden iki trapez yerleştirmiştim.

Jose Mauro De Vasconcelos - Şeker Portakalı 2 Güneşi Uyandıralım.temiz.txt · Derlem cümlesi 100971778

### arabalı vapur — Toplum ve günlük yaşam

Kara taşıtlarının içine sürülerek yüklenebildiği, yolcu ve taşıt taşımaya ayrılmış feribot.

**Öğrenme amacı:** “arabalı vapur”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Birinci Boğaz Köprüsü yapılıncaya kadar, boğazın iki yakasını arabalı vapurlar birleştirirdi.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3794733

### arabaşı — Toplum ve günlük yaşam

Pişirildikten sonra soğutularak kesilen unlu hamurun sıcak çorbayla birlikte sunulduğu geleneksel yemek.

**Öğrenme amacı:** “arabaşı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Senin için yaptım bu arabaşını!

Yusuf Eradam Zıvanasız Denemeler Alkım Yayınları · Derlem cümlesi 287796214

### araba mezarlığı — Toplum ve günlük yaşam

Kullanım ömrünü tamamlamış ya da çalışamaz durumdaki otomobillerin topluca bırakıldığı veya depolandığı yer.

**Öğrenme amacı:** “araba mezarlığı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sonra, çalıların ve çürümüş çitlerin arasından süzülerek arkadaki araba mezarlığına doğru gitti.

Arkadi & Boris Strugatski - Uzayda Piknik(Nirengi).temiz.txt · Derlem cümlesi 4617524

### arabesk — Dil ve anlatım

Türkiye'de çeşitli yerel ve bölgesel müzik etkilerini birleştiren, yoğun duygusal anlatımıyla tanınan müzik türü.

**Öğrenme amacı:** “arabesk”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ortalığa ' protest ' arabesk yayıldı.

Kaan Arslanoğlu Kimlik Adam Yayınları · Derlem cümlesi 185176870

### arabozan — Toplum ve günlük yaşam

Sözleri veya davranışlarıyla kişiler arasındaki güveni ve uyumu zedeleyen, anlaşmazlık çıkmasına yol açan kimseyi niteleyen söz.

**Öğrenme amacı:** “arabozan” sözünün bu anlamını örnekteki arabozanların kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> (Nice öyküde hısımları birbirine düşman etmek isteyen müsfitlerin ya da sevgilileri ayırmak isteyen arabozanların mektupları iletmediğini, yanı kötülerin bir şekilde postaya müdahale ettiğini okuruz.)

Komşudan gelen tabak boş dönmüyorsa umut vardır! · Derlem cümlesi 380305241

[Kaynak](https://www.birgun.net/makale/komsudan-gelen-tabak-bos-donmuyorsa-umut-vardir-408189)

### aracı — Toplum ve günlük yaşam

Üretici, satıcı ve alıcı arasında bağlantı kurarak alışverişin gerçekleşmesine katkıda bulunan ve bu işten gelir elde eden kişi ya da kuruluş.

**Öğrenme amacı:** “aracı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Biti biraz kanlanınca, neden aracıya para kaptırayım ki, diye düşündü, malı doğrudan almaya başladı.

Ahmet Ümit - Beyoğlu'nun En Güzel Abisi.temiz.txt · Derlem cümlesi 5767006

### aracılığıyla — Dil ve anlatım

Bir eylemin gerçekleşmesini sağlayan aracı kişi, kurum veya ortamı belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “aracılığıyla”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Berlin, şartlarını İspanya aracılığıyla bildirecekti.

Paris Duserken - Ilya Ehrenburg.temiz.txt · Derlem cümlesi 100619675

### aracılık — Toplum ve günlük yaşam

Kişiler ya da topluluklar arasında ilişki kurulmasını, bilgi aktarılmasını veya bir işin yürütülmesini sağlayan araya girme faaliyeti.

**Öğrenme amacı:** “aracılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu nedenlerle Mısır'daki bilim ortamı, Yunan ile Arap tıp ve bilimi arasında etkin bir aracılık görevi yapamadı.

Zeki Tez - Tıbbın Gizemli Tarihi.temiz.txt · Derlem cümlesi 101746495

### aracı banka — Bilimsel düşünme

Gönderen ve alıcı bankalar arasındaki para aktarımında işlemi ileten ve çoğunlukla komisyon alan banka.

**Öğrenme amacı:** “aracı banka” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Geleneksel sistemde, her aracı banka komisyon aldığı için alıcının ne kadar alacağı

LEVENT ESEN — Uluslararası ödeme sistemlerinin dönüşümü: SWIFT ve blokzincir tabanlı teknolojilerin karşılaştırılmalı analizi — 2026 · Derlem cümlesi 351631313

### araç — Toplum ve günlük yaşam

Belirli bir amaca ulaşmayı sağlayan maddi gereç veya işlevsel düzenek.

**Öğrenme amacı:** “araç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yaşamımızı kolaylaştıran sayısız araç ve gerecin nasıl var olduklarını bir düşünelim.

Emre Dorman — İnsanlar Uyurlar Ölünce Uyanırlar · Derlem cümlesi 142473799

### araç telefonu — Toplum ve günlük yaşam

Bir taşıta yerleştirilerek yolculuk sırasında haberleşmek için kullanılan telefon düzeneği.

**Öğrenme amacı:** “araç telefonu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Ediyorum, " dedim araç telefonumun ahizesini yerine koyduktan sonra.

Celil Oker — Bin Lotluk Ceset · Derlem cümlesi 144486562

### arada bir — Matematik ve dil

Belli aralıklarla fakat sürekli ve sık tekrarlanmadan.

**Öğrenme amacı:** “arada bir”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arada bir altından çat pat diye sesler çıkarıyor, sonra hır ediyor, çalışmıyordu.

Muzaffer �zg� - Z�kk�m�n K�k�.temiz.txt · Derlem cümlesi 100702553

### arada sırada — Matematik ve dil

Belli bir süreklilik veya sabit aralık taşımaksızın, kimi zamanlar.

**Öğrenme amacı:** “arada sırada”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ee, arada sırada arızalandığı da oluyor.

Julian Barnes — Seni Sevmiyorum · Derlem cümlesi 117056867

### araf — Dil ve anlatım

İki durum arasında kalınıp hangisine geçileceğinin belirsiz olduğu bekleyiş hâli.

**Öğrenme amacı:** “araf”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tam bir araf bu içinde bulunduğum durum.

Umut Sarıkaya - Benim De Söyleyeceklerim Var Üç.temiz.txt · Derlem cümlesi 102810562

### araf — Eğitim ve toplum

İslam inancında cennet ile cehennem arasında bulunduğu kabul edilen ara yer.

**Öğrenme amacı:** “araf” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Hal olarak Barzakh'ta, Araf'tadırlar.

Lale Müldür Anne Ben Barbar Mıyım Edebi Şeyler Yayınları — 2013 · Derlem cümlesi 402735448

### arafat — Toplum ve günlük yaşam

Hac ibadetinde arefe günü vakfe yapılan, Mekke'nin doğusundaki geniş alan; vakfe yeri yalnızca buradaki Cebelirahme tepesinden oluşmaz.

**Öğrenme amacı:** “arafat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hacılar Arafat duruşundan sonra Müzdelife'ye gelir, sabah namazını buradaki Meş ' ar-i Harâm'da kılarlar.

Süleyman Ateş — Kur'an Ansiklopedisi · Derlem cümlesi 109425184

### araka — Doğa ve çevre

İri taneleri sebze olarak tüketilen bezelyeler için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “araka” sözünün bu anlamını örnekteki arakanın kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Dan, arakanın Jenny'nin iştahla yediği sebzelerden biri olduğunu hatırlamıştı.

John Fowles — Daniel Martin · Derlem cümlesi 138549120

### arakçı — Dil ve anlatım

Hırsızlık yapan kişi için kullanılan argo söz.

**Öğrenme amacı:** “arakçı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sen de mi beğenemedin arakçı?

Özkan vd. — Türkçe Üzerine Derlem Dilbilim Uygulamaları · Derlem cümlesi 116812665

### araklamak — Dil ve anlatım

Bir şeyi izinsiz alıp çalmak anlamında kullanılan argo söz.

**Öğrenme amacı:** “araklamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arakladığı şeyleri ona satıyordu.

Jean-Christophe Grangé — Şeytan Yemini · Derlem cümlesi 130967402

### aralamak — Toplum ve günlük yaşam

Kapalı bir yüzeyi veya kanadı az miktarda hareket ettirerek geçiş ya da görüş boşluğu oluşturmak.

**Öğrenme amacı:** “aralamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kapıyı sessizce araladı ve içeri büzüldü.

Robert A. Heinlein — Dünya Batıyor · Derlem cümlesi 133701663

### aralanmak — Dil ve anlatım

Kapalı bir yüzey veya geçidin, dar bir boşluk bırakacak ölçüde açılması.

**Öğrenme amacı:** Fiilin tamamlanma derecesini bağlamdan yorumlamak.

> İçeriden kalın bir zincirle bağlı olan kapı aralandı.

Jules Verne — Begümün 500 Milyonu · Derlem cümlesi 118974887

### aralık — Dil ve anlatım

İki sınır veya yüzey arasında kalan boş bölüm; açıklık.

**Öğrenme amacı:** “aralık” sözünün bu anlamını örnekteki aralığını kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> O minnacık kapı aralığını sonuna kadar zorlamaya karar verdik.

Sadık Akbayır Orhan Pamuk Yaşar Kemal Zamansız Bir Karşılaşma Ferfir Yayınları · Derlem cümlesi 290045347

### aralık — Toplum ve günlük yaşam

Miladi takvimin on ikinci ayı; yılın son otuz bir günlük bölümü.

**Öğrenme amacı:** “aralık” sözünün bu anlamını örnekteki Aralık'ta kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ertesi gün, yani 14 Aralık'ta, durgun ve soğuk bir sabaha uyandık.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102444205

### aralıklı — Dil ve anlatım

Ögeleri arasında belirli uzaklıklar veya boşluklar bulunan.

**Öğrenme amacı:** “aralıklı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir düzine çift aralıklı daktilo edilmiş sayfa zımbalanmış ve davaların altı çizilmişti.

Steve Martini — Yargıç · Derlem cümlesi 109809563

### arama — Araştırma ve düşünme

Belirli bir nesneye, kişiye ya da bilgiye ulaşmak amacıyla ilgili yerleri veya kaynakları inceleme işi.

**Öğrenme amacı:** “arama”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kullanıcıların turnuvaya katılan milli takımlarla ilgili yaptığı aramalarda en çok kadro bilgileri, maç takvimleri ve takım formaları araştırılıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108590989

### aramak — Toplum ve günlük yaşam

Yeri ya da durumu bilinmeyen bir kişi veya nesneyi bulmak amacıyla girişimde bulunmak.

**Öğrenme amacı:** “aramak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Carax'i aradım ama bulamadım.

Carlos Ruiz Zafon — Rüzgarın Gölgesi · Derlem cümlesi 144534858

### arama bülteni — Toplum ve günlük yaşam

Aranan kişi veya eşyanın saptanabilmesi amacıyla güvenlik birimleri arasında ya da kamuoyuna ayırt edici bilgilerin aktarıldığı resmî duyuru.

**Öğrenme amacı:** “arama bülteni”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Cheyenne, onun adına bir arama bülteni çıkartalım, bir de Daniels'ın çiftliğine bir devriye ekibi gönderelim, her ihtimale... "

Steven James — Bowers Dosyaları #3 - At · Derlem cümlesi 109769506

### arama emri — Eğitim ve toplum

Yetkili yargı makamının belirli bir yerde veya kişi üzerinde delil araması yapılmasına izin veren resmî karar.

**Öğrenme amacı:** “arama emri” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Ankara Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Savcısı, 16 Haziran 1999 tarihinde, mahkemeden, Mazlum-Der'in genel merkezi ile şubeleri için derneğin " toplumun bütünlüğü ile laik rejime " karşı gerçekleştirildikleri iddia edilen belirli eylemleriyle ilgili delil toplamak için bir arama emri çıkarmasını talep etmiş ve mahkeme de aynı gün bir arama emri çıkarmıştı.

Taner Kılıç'ın Gözaltına Alınması, Mağduriyet Söyleminin Sonu ve AKP · Derlem cümlesi 367192485

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/taner-kilic-in-gozaltina-alinmasi-magduriyet-soyleminin-sonu-ve-akp-187205)

### arama kararı — Eğitim ve toplum

Bir yerde veya kişi üzerinde delil araması yapılmasına yetkili yargı makamınca izin veren resmî karar.

**Öğrenme amacı:** “arama kararı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> "… basit bir inceleme ile suça konu eşyanın ele geçirildiği olayda arama kararına gerek olmadığı,

HIDIR FURKAN ORUÇ — Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu bağlamında müsadere ve tasfiye — 2026 · Derlem cümlesi 364603442

### arama ruhsatı — Toplum ve günlük yaşam

Belirlenen saha ve koşullar içinde yer altı kaynaklarını arama hakkı tanıyan resmî belge; arama faaliyetine verilen yetkiyi gösterir.

**Öğrenme amacı:** “arama ruhsatı” sözünün bu anlamını örnekteki arama ruhsatının kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Enerji Günlüğü - Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlügü, Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı'nın (TPAO) Adıyaman ve Diyarbakır illerindeki petrol arama ruhsatının süresini 26 Mart 2026 tarih ve 8008 sayılı kararla iki yıl uzattı.

Adıyaman - Diyarbakır hattında petrol arama süresi uzatıldı · Derlem cümlesi 400011762

[Kaynak](https://www.enerjigunlugu.net/adiyaman-diyarbakir-hattinda-petrol-arama-suresi-uzatildi-67593h.htm)

### arama tarama — Eğitim ve toplum

Polis veya askerî birimlerin kişi, araç ya da bölgede silah, mayın veya başka yasak nesneleri bulmak amacıyla yürüttüğü arama faaliyeti.

**Öğrenme amacı:** “arama tarama” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Komutanlığı arama tarama için cumartesi gece yarısından pazar günü saat 15: 00'e kadar

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 254673465

### aramice — Dil ve anlatım

Sami dillerinden, eski Orta Doğu'da geniş bir alanda kullanılan ve yeni dil çeşitleri günümüzde de yaşayan tarihsel dil.

**Öğrenme amacı:** “aramice”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Likçe, Aramice ve Grekçenin birlikte yer aldığı üç dilli yazıt, Likçenin çözülmesinde temel kaynaklardan biri olarak kabul ediliyor.

190 başlık · Derlem cümlesi 150340128

### aranjman — Dil ve anlatım

Bir müzik eserinin temel özelliklerini koruyarak çalgılama, eşlik veya seslendirme yapısını yeniden kurma; bu yolla hazırlanan düzenleme.

**Öğrenme amacı:** “aranjman” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Finale kalan eserlerin profesyonel düzenleme ve aranjman çalışmaları Bakanlık stüdyolarında tamamlanırken, marşların dijital platformlarda yayımlanması için de çalışmalar yürütülüyor.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 4928337

### aranjör — Dil ve anlatım

Bir müzik parçasının çalgı, ses ve eşlik düzenini hazırlayan müzik uzmanı.

**Öğrenme amacı:** Müzik üretimindeki farklı görevleri tanımak.

> Daha sonra iyi bir aranjör bulup, altyapıları tamamlattılar.

Kahraman Tazeoğlu — Bukre · Derlem cümlesi 123177165

### aranmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir nesneye, kişiye ya da niteliğe yönelik istek ve talep bulunmak.

**Öğrenme amacı:** “aranmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sina'nın kuzeydoğu kısımları pekâlâ o çok aranan soğanların kaynağı olabilir.

Zecharia Sitchin - Dünya Tarihçesi 2-Gökyüzüne Merdiven.temiz.txt · Derlem cümlesi 101773268

### arap — Toplum ve günlük yaşam

Arap dili çevresinde gelişen tarihsel ve kültürel ortaklığı paylaşan, başlıca Orta Doğu ve Kuzey Afrika'daki Arap halklarına mensup kimse.

**Öğrenme amacı:** “arap”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aynı şekilde bir Arap coğrafyacısı olan İbn el - Fakih de Nevbahar tapınağının ateşperest tapınağı olmadığını açıklamaktadır.

Komisyon — Türkler Cilt 05 Ortaçağ · Derlem cümlesi 113953577

### arapça — Dil ve anlatım

Sami dil grubunda yer alan; tarihsel yazı geleneği ve bölgelere göre farklılaşan konuşma çeşitleri bulunan dil.

**Öğrenme amacı:** “arapça”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yüklenmiş ses dosyaları arasında İngilizce, Çince, Almanca, Japonca, Fransızca, İspanyolca, Korece ve Arapça bulunuyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108590901

### arap alfabesi — Matematik ve dil

Arapçayı yazmak için kullanılan ve başka diller için de uyarlanmış olan, sağdan sola ilerleyen harf sistemi.

**Öğrenme amacı:** “arap alfabesi” sözünün bu anlamını örnekteki Arap alfabesinin kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> O Arap alfabesinin Türkçenin özelliklerine özgü olmadığını anlar ve Hatt-ı Baburi adlı alfabesini meydana getirir.

Bota Bokuleva, Rauşangül Avakova, Jenisbek Abeldayev — Türk Kültürünün Hindistan Uygarlığına Etkisi — 2012 · Derlem cümlesi 396735305

### arap rakamları — Ses bilgisi

Onluk sayı sisteminde kullanılan 0–9 arasındaki rakam işaretleri.

**Öğrenme amacı:** “arap rakamları” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> 3. Yıl ve ay adlarından önce gelen sayılar Arap rakamlarıyla yazıldığında,

5 yazar — 5 başlık — 2026 · Derlem cümlesi 263274271

### arap sabunu — Toplum ve günlük yaşam

Yağların potasyumlu alkaliyle sabunlaştırılması sonucu elde edilen, yumuşak veya macun kıvamlı temizlik sabunu.

**Öğrenme amacı:** “arap sabunu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atık yağlardan Arap sabunu yapıyoruz deterjan olarak, el sabunumuzu da kendimiz yapıyoruz.

Sürdürülebilirliğin kafe’leşmiş hali · Derlem cümlesi 384257999

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/surdurulebilir-yasam/surdurulebilirligin-kafelesmis-hali-174364)

### ararot — Doğa ve çevre

Başta Maranta arundinacea olmak üzere bazı tropik bitkilerin toprak altı gövdelerinden çıkarılan ve gıdalarda kıvam vermek için kullanılan nişasta.

**Öğrenme amacı:** “ararot”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ararot tozu filmlere mukavemet ve besin değeri katmıştır.

Nuray Erkan, Seda Oğur — Gıda Güvencesinde Akuatik Kaynaklar ve Sürdürülebilir Gıda Güvenliği · Derlem cümlesi 355579797

### arasat — Dil ve anlatım

İslam inancına göre kıyametin ardından diriltilen insanların hesap için bir araya geleceği meydan.

**Öğrenme amacı:** “arasat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Evin içi kıyamet günü arasat meydanı gibi dümdüzdü...

Mesnevi - 4.Cilt - Mevlana Celaleddin Rumi.temiz.txt · Derlem cümlesi 100736943

### arasız — Dil ve anlatım

Eylemin sürekliliğini kesen bir duraklama olmaksızın.

**Öğrenme amacı:** “arasız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Elinde tuttuğu kâğıdı arasız sallıyordu.

Füruzan Sevda Dolu Bir Yaz YKY · Derlem cümlesi 191580045

### araştırıcı — Araştırma ve düşünme

Karşılaştığı konuları sorgulayıp nedenlerini ve ayrıntılarını öğrenmeye yönelen, merakını incelemeyle sürdüren.

**Öğrenme amacı:** “araştırıcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gelişime açık olmalarını, sürekli olarak sorgulayıcı ve araştırıcı olmalarını, aceleci davranıp hızlı yükselme hırslarını bir kenara bırakıp, daha sağlam adımlarla deneyimleyerek ve tecrübe edinerek gelişmelerini tavsiye ederim her zaman.

84 başlık · Derlem cümlesi 150278779

### araştırılmak — Araştırma ve düşünme

Bir konu, ilişki veya olayın açıklığa kavuşturulmak üzere yöntemli incelemeye konu edilmesi.

**Öğrenme amacı:** “araştırılmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sistemin içindeki bir partinin parasal kaynakları genellikle araştırılmaz.

Mahir Kaynak — Komplo Yok · Derlem cümlesi 122783377

### araştırma — Araştırma ve düşünme

Bir konu veya probleme ilişkin bilgi ve kanıtların belirli yöntemlerle toplanıp değerlendirilmesi süreci.

**Öğrenme amacı:** “araştırma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anket araştırmalarında da en çok kullanılan ölçüm yöntemidir.

Richard Dawkins  - Tanr� Yan�lg�s�.temiz.txt · Derlem cümlesi 100592147

### araştırmak — Araştırma ve düşünme

Bir soru, olay veya olgunun açıklanması için bilgi ve kanıtları yöntemli biçimde arayıp değerlendirmek.

**Öğrenme amacı:** “araştırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama akbabaları gördükten sonra araştırmak isteyecekler.

Buyuk Av - Robert Jordan.temiz.txt · Derlem cümlesi 101438678

### araştırma görevlisi — Araştırma ve düşünme

Yükseköğretim kurumlarında araştırma, inceleme ve eğitim faaliyetlerine destek veren öğretim elemanı.

**Öğrenme amacı:** “araştırma görevlisi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Halen doktora tez çalışmasına devam ettiği İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Alman Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı'nda araştırma görevlisi olarak görev yapmaktadır.

W. G. Sebald - Satürn'ün Halkaları.temiz.txt · Derlem cümlesi 102393494

### arayıcı — Araştırma ve düşünme

Belirli bir nesneyi, kaynağı veya bilgiyi bulmayı amaçlayan kişi.

**Öğrenme amacı:** “arayıcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir maden arayıcısının kazması.

Wilbur Smith — Altın Madeni · Derlem cümlesi 120768948

### arayüz — Matematik ve dil

Kullanıcının bir yazılımla etkileşimini sağlayan; komut verme, veri girme ve sonuçları görme öğelerinin düzenlendiği katman.

**Öğrenme amacı:** “arayüz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sizce iPhone Kamera uygulamasındaki bu arayüz değişiklikleri günlük çekim alışkanlıklarınızı nasıl etkileyecek?

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108960357

### ara bulucu — Toplum ve günlük yaşam

Karşıt taraflar arasında iletişim kurup anlaşma olanağını geliştirmeye yönelen.

**Öğrenme amacı:** “ara bulucu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ara bulucu bir tutum, günlük işleri yoluna koyar.

Tom Riseman - I Ching.temiz.txt · Derlem cümlesi 103120513

### ara cümle — Ses bilgisi

Temel cümlenin yapısını bozmadan araya girip açıklama veren ve çoğu kez virgül ya da çizgilerle ayrılan cümle.

**Öğrenme amacı:** “ara cümle” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> ganimetlerle ödüllendirdi " ifadesini pekiştiren bir ara cümledir.

İZZEDDİN ATAY — Fetih Suresinin belâgat açısından incelenmesi — 2026 · Derlem cümlesi 357867017

### ara eleman — Toplum ve günlük yaşam

Üretim veya hizmetin uygulama aşamalarında görev alan, belirli bir mesleğin teknik bilgi ve becerilerini edinmiş çalışan.

**Öğrenme amacı:** “ara eleman”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu okul, hem bölgedeki iş yerlerinin ara eleman ihtiyacını karşılamak hem de gençleri geleceğin iş insanları olarak yetiştirmek amacıyla kurulmuştur.

Kaan Enuştekin — DİPLOMASİ VE TİCARET BAĞLAMINDA OSMANLI–ABD İLİŞKİLERİNİN GELİŞİMİ — 2026 · Derlem cümlesi 400206345

### ara kesit — Matematik ve dil

İki veya daha fazla geometrik nesneye aynı anda ait olan noktaların kümesi; kesişim.

**Öğrenme amacı:** “ara kesit”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tarentuinlu Arkhytas üç yüzeyin, bir koninin, bir silindirin, bir halkanın ara kesitlerini devreye soktu.

Denis Guedj — Papağan Teoremi · Derlem cümlesi 142953133

### ara konakçı — Doğa ve çevre

Bir parazitin larva gelişimini veya eşeysiz çoğalmasını geçirdiği; erişkinleşme ya da eşeyli üremenin gerçekleştiği son konakçıdan ayrılan konakçı.

**Öğrenme amacı:** “ara konakçı” sözünün bu anlamını örnekteki ara konakçı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Eğer yumurtalar suya ulaşırsa ilk ara konakçı olan su salyangozunu enfekte ederler.

Nuray Erkan, Seda Oğur — Gıda Güvencesinde Akuatik Kaynaklar ve Sürdürülebilir Gıda Güvenliği · Derlem cümlesi 355566358

### ara mal — Araştırma ve düşünme

Doğrudan son tüketim için değil, başka malların üretiminde girdi olarak kullanılan ürün.

**Öğrenme amacı:** “ara mal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İkinci ithal ikamesi, ara malları, yatırım malları ve dayanıklı tüketim mallarını ithal etmek yerine yurt içinde üretilmesine geçilmesi aşamasıdır.

Komisyon — Türkler Cilt 17 Cumhuriyet · Derlem cümlesi 114036150

### ara nağme — Dil ve anlatım

Sözlü bir müzik eserinin bölümleri arasında veya giriş ve bitişinde, ses yerine çalgılarla icra edilen ezgisel bölüm.

**Öğrenme amacı:** “ara nağme”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ancak şarkının sözleri verilmemiş, sadece ezgisi ve ara nağmesi verilmiştir.

Duygu Taşdelen — İSTANBUL ARKEOLOJİ MÜZELERİ KÜTÜPHANESİ’NDE BULUNAN HAMPARSUM MÜZİK YAZISI DEFTERİ ÜZERİNE DEĞERLENDİRME — 2018 · Derlem cümlesi 384008884

### ara seçim — Toplum ve günlük yaşam

Genel seçim dönemi içinde boşalan temsilcilikleri doldurmak amacıyla, ilgili seçim çevrelerinde yapılan seçim.

**Öğrenme amacı:** “ara seçim” sözünün bu anlamını örnekteki ara seçim kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Şu ara seçim var ve zaman hızla akıyor.

Demir Küçükaydın — Seçimlerde Sosyalist Politika (Seçim Dönemleri Yazıları - 1979 - 2015) · Derlem cümlesi 142982404

### ara sıcak — Toplum ve günlük yaşam

Yemek servisinde soğuk başlangıçlarla ana yemek arasına yerleştirilen, küçük porsiyonlu sıcak yiyecek.

**Öğrenme amacı:** “ara sıcak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Garson ara sıcak olarak Arnavut ciğer ve hamsi tava önerdi.

Memleketi kurtarmak için Şadırvan'ı kurtarmak gerek M · Derlem cümlesi 399711447

[Kaynak](https://www.diken.com.tr/memleketi-kurtarmak-icin-sadirvani-kurtarmak-gerek/)

### ara sınav — Araştırma ve düşünme

Bir öğretim döneminin içinde, öğrencinin o aşamaya kadarki öğrenmesini değerlendirmek için yapılan sınav.

**Öğrenme amacı:** “ara sınav”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Işıl Öğretmen ara sınavdan sonra öğrencilerine her hafta quiz uygulamıştır.

Başol_Araştırmacılar_İçin_İstatistik.temiz.txt · Derlem cümlesi 104692162

### ara sıra — Matematik ve dil

Düzenli bir sıklık veya süreklilik taşımaksızın, zaman zaman.

**Öğrenme amacı:** “ara sıra”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ara sıra mutfakta ağız dalaşları oluyor.

Aylak Adam - Yusuf Atilgan.temiz.txt · Derlem cümlesi 101602382

### ara söz — Dil ve anlatım

Anlatımın ana çizgisine ara verilerek eklenen, konuyla dolaylı ilişkili açıklama veya söz.

**Öğrenme amacı:** “ara söz” sözünün bu anlamını örnekteki arasöz kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Burada arasöz olarak şunu eklemekte fayda var.

Habib Türker — Şiire İlişkin Felsefi Bir Soruşturma: İmkanı ve Tanımı — 2019 · Derlem cümlesi 399923806

### arbede — Toplum ve günlük yaşam

Birden çok kişinin fiziksel itişme ve çekişmeyle içinde yer aldığı düzensiz çatışma.

**Öğrenme amacı:** “arbede”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Binanın önünde polislerle işçiler arasında büyük bir arbede yaşanıyordu.

Tol - Murat Uyurkulak.temiz.txt · Derlem cümlesi 100323433

### arboretum — Doğa ve çevre

Ağaç ve diğer odunsu bitkilerin bilimsel inceleme, koruma veya eğitim amacıyla yetiştirildiği koleksiyon alanı.

**Öğrenme amacı:** “arboretum”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Böyle arboretumların farklı adları vardır.

sayi — 0844 · Derlem cümlesi 173518733

### ardıç — Doğa ve çevre

Servigiller içinde yer alan, çoğu türünde etli görünümlü kozalaklar bulunan, her dem yeşil ağaç ve çalıların ortak adı.

**Öğrenme amacı:** “ardıç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çam ağaçları, akçakavaklar, hatmi ağaççıkları ve ardıçlar var çepeçevre.

Knut Hamsun — Rosa · Derlem cümlesi 112474516

### ardıç kuşu — Doğa ve çevre

Turdus pilaris türünden, gri başı ve sağrısı, kestane kahverengisi sırtı ve benekli göğsüyle tanınan karatavukgillerden kuş.

**Öğrenme amacı:** “ardıç kuşu” sözünün bu anlamını örnekteki ardıç kuşu kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Siz hiç ardıç kuşu gördünüz mü?

Jutta Dilfurth Ulrike Meinhof Agora Kitaplığı — 2010 · Derlem cümlesi 343789453

### ardıl — Dil ve anlatım

Zaman veya görev sırası bakımından öncekinin ardından gelen ve onun konumunu devralan kişi ya da öğe.

**Öğrenme amacı:** “ardıl”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ahmes'in ilk ardılları (halefleri) bu amaca ulaştılar.

V. Diakov, S. Kovalev - İlkçağ Tarihi 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 102646988

### ardınca — Dil ve anlatım

Bir kişi ya da nesneyi izleme ilişkisiyle, onun gerisinden.

**Öğrenme amacı:** “ardınca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Develer birbiri ardınca dizilmişlerdi.

Asım Köksal — İslam Tarihi · Derlem cümlesi 110739839

### ardışık sayılar — Matematik ve dil

Her terimi bir öncekinin bir fazlası olan, n, n+1, n+2 biçiminde sıralanan tam sayılar.

**Öğrenme amacı:** “ardışık sayılar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Basit düzeyde toplama çıkarma işlemleri yapabiliyor ve ardışık sayıları biliyor artık. "

Süheyla Acar, İshak Kozikoğlu — Ebeveynlerin Okul Öncesi Eğitimden Beklentilerinin Karşılanmasına İlişkin Görüşleri — 2026 · Derlem cümlesi 394214672

### ardı ardına — Matematik ve dil

Olayların aralarına belirgin bir kesinti girmeden birbirini izlemesiyle.

**Öğrenme amacı:** “ardı ardına”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ardı ardına iflas haberleri gelmeye başladı.

Şafak Altun — Popüler Ekonomi Masalları · Derlem cümlesi 109372576

### ardı sıra — Matematik ve dil

Bir kişi ya da nesneyi konum veya sıra bakımından izleyerek.

**Öğrenme amacı:** “ardı sıra”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dolarhyde dört sanat öğrencisinin ardı sıra girdi.

Thomas Harris - Hannibal Lecter #1 - Kızıl Ejder.temiz.txt · Derlem cümlesi 103281706

### arena — Dil ve anlatım

Spor, gösteri veya tarihsel bağlamda mücadelelerin gerçekleştiği, seyirci bölümleriyle çevrili merkez alan.

**Öğrenme amacı:** “arena”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arenadaki ışıkları yüzde altmışa indirebilir miyiz?

Steven Spielberg — Üçüncü Türle Yakın İlişkiler · Derlem cümlesi 109759399

### argaç — Toplum ve günlük yaşam

Dokumada çözgü ipliklerinin arasından enine geçirilerek kumaşın yapısını oluşturan atkı ipliği.

**Öğrenme amacı:** “argaç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> XI. yy. ' da tezgâha dik atılan iplere, günümüzdeki gibi eriş (arış), yan atılanlara da arkağ (argaç) deniyordu.

Komisyon — Türkler Cilt 04 Ortaçağ · Derlem cümlesi 114188310

### argo — Dil ve anlatım

Belirli toplulukların kullandığı, standart söyleyişten ayrılan özel söz ve anlamlar; her zaman küfür içermeyen dil kullanımı.

**Öğrenme amacı:** “argo”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Argoları pek bir kötüydü.

Jean Genet Gülün Mucizesi Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 220766160

### argolaşmak — Dil ve edebiyat

Karşılıklı konuşmayı argo sözler kullanarak sürdürmek.

**Öğrenme amacı:** “argolaşmak” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Hani bir saygısızlık bu sözlü olarak özellikle hani büyüyorlar ister istemez hani argolaşmak falan kesinlikle yok.

Burak Acar, Melike Semerci, Ömer Miraç Yaman — ÇOCUK EVLERİNDE ÇALIŞAN BAKIM ELEMANLARININ MESLEKİ YETERLİLİKLERİNİN ÇOCUK EĞİTİMİ VE BAKIMI AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ — 2021 · Derlem cümlesi 344397110

### argon — Doğa ve çevre

Simgesi Ar, atom numarası 18 olan; oda koşullarında renksiz, kokusuz gaz hâlinde bulunan ve tepkimeye girme eğilimi çok düşük element.

**Öğrenme amacı:** “argon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Argon'un keşfinden sonra Ramsay, Argon'un öteki kaynaklarını araştırmaya yöneldi.

132 başlık · Derlem cümlesi 149717028

### argüman — Araştırma ve düşünme

Bir iddiayı desteklemek veya ona karşı çıkmak için ileri sürülen gerekçe ve akıl yürütme.

**Öğrenme amacı:** İddia ile onu destekleyen gerekçeyi ayırmak.

> Her iki argüman da çok basite indirgendi.

Richard Dawkins - Gen Bencildir.temiz.txt · Derlem cümlesi 100581308

### arı — Doğa ve çevre

Zarkanatlılar içinde yer alan, çoğunlukla çiçek özü ve polenle beslenen; bazı türleri topluluk hâlinde yaşayan böceklerin ortak adı.

**Öğrenme amacı:** “arı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Patikada bir arı vızıldadı.

Clive_Staples_Lewis_-_Narnia_G_nl_kleri_-_2_-_Aslan_Cad_ve_Dolap.temiz.txt · Derlem cümlesi 101338098

### arı — Dil ve anlatım

Yabancı veya bozucu ögelerden arınmış, kendine özgü niteliğini koruyan; saf.

**Öğrenme amacı:** “arı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Temiz, arı ve duru bir dille yazmak ona yeter.

Alexandre Dumas Fills - Kamelyalı Kadın.temiz.txt · Derlem cümlesi 100409331

### arıkovanı — Doğa ve çevre

Yengeç takımyıldızı doğrultusunda yer alan, M44 veya Praesepe adlarıyla da bilinen açık yıldız kümesi.

**Öğrenme amacı:** “arıkovanı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> M44 Arıkovanı yıldız kümesi, gökyüzünün en belirgin kümelerinden biridir.

sayi — 0413 · Derlem cümlesi 168441694

### arılamak — Dil ve anlatım

Bir kimseye ya da şeye yüklenen ayıp veya kusurun bulunmadığını bildirerek onu temize çıkarmak.

**Öğrenme amacı:** “arılamak” sözünün bu anlamını örnekteki arılamak kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Efendi; insanları arılamak güçtü gerçekten.

Vedat Türkali Güven Cilt II Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 195946949

### arılar — Doğa ve çevre

Zar kanatlılar içinde yer alan, çoğu çiçek özü ve polenle beslenen; türüne göre yalnız veya topluluk hâlinde yaşayan böcek grubu.

**Öğrenme amacı:** “arılar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu arılar bir çocuk parmağı büyüklüğünde arılardı.

Yaşar Kemal — Yaşar Kemal Kendini Anlatıyor - Alain Bosquet ile Görüşmeler · Derlem cümlesi 120636789

### arılaşmak — Dil ve anlatım

Anlatımda gereksiz veya yabancılaştırıcı ögelerden sıyrılarak duru hâle gelmek.

**Öğrenme amacı:** “arılaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bundan ötürü de biçemim daraldı ve arılaştı.

Boris Pasternak O Günler Otobiyoğrafi YKY · Derlem cümlesi 239900003

### arılık — Dil ve anlatım

Anlatımın gereksiz ve yabancılaştırıcı ögelerden uzak, yalın ve duru oluşu.

**Öğrenme amacı:** “arılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kafka'nın özlü ve dillere destan arılıkta bir üslubu vardır.

Slavoj Zizek — Yamuk Bakmak · Derlem cümlesi 116920942

### arılık — Doğa ve çevre

Arı kolonilerinin kovanlar içinde tutulduğu, bakım ve üretim işlerinin yürütüldüğü arıcılık alanı.

**Öğrenme amacı:** “arılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ali Kutluer'in arılığındaki 60 kovanda 1 milyon 200 bin işçi arı çalışıyor.

Bursa'da babasının mide rahatsızlığının tedavisi için başladı: 51 yıldır mesleği oldu · Derlem cümlesi 352843451

[Kaynak](https://www.bursahakimiyet.com.tr/bursa/bursa-da-babasinin-mide-rahatsizliginin-tedavisi-icin-basladi-51-yildir-meslegi-oldu-1698125)

### arınmak — Dil ve anlatım

Sıkıntı veren duygu, düşünce veya ruhsal yüklerden kurtularak iç huzuruna kavuşmak.

**Öğrenme amacı:** “arınmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> minnettarım; yüklerimden arınıyor, hafifliyorum.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109310146

### arıtıcı — Doğa ve çevre

Bir akışkandan kirletici veya istenmeyen bileşenleri çeşitli fiziksel ya da kimyasal işlemlerle uzaklaştıran aygıt.

**Öğrenme amacı:** “arıtıcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Zaten suyu oraya gitsin diye yapıyordum, o yüzden bunu pek umursamıyorum ve su arıtıcı 50 litreye yakın su çıkarmadığında şaşırmadım.

Andy Weir - Marslı.temiz.txt · Derlem cümlesi 101659501

### arıtım — Doğa ve çevre

Bir malzemenin saflığını veya kullanım niteliğini artırmak için istenmeyen bileşenlerinden ayrılması işlemi.

**Öğrenme amacı:** “arıtım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yirmi yıl önce, " dedi Dr. Robert, " bir süre bakır arıtımında çalışmıştım.

Aldous Huxley - Ada.temiz.txt · Derlem cümlesi 5451360

### arıtımevi — Doğa ve çevre

Bir maddenin istenmeyen bileşenlerinden ayrılıp saflaştırıldığı tesis.

**Öğrenme amacı:** “arıtımevi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Eskiden birkaç fabrika vardı, ama şimdi günde üç beş saat çalıştırılan bir altın arıtımevi dışında bir şey kalmadı.

H.P. Lovecraft — Toplu Eserleri · Derlem cümlesi 114402171

### arıtmak — Doğa ve çevre

Bir malzemeyi içindeki yabancı veya istenmeyen bileşenlerden ayırarak daha saf duruma getirmek.

**Öğrenme amacı:** “arıtmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Demiri tekrar arıtmak gerekir.

Yalcin Kucuk-Sovyetler Birliginde Sosyalizmi.temiz.txt · Derlem cümlesi 102079616

### arıza — Toplum ve günlük yaşam

Bir parça veya işleyişte ortaya çıkarak sistemin beklenen görevini yerine getirmesini engelleyen aksaklık.

**Öğrenme amacı:** “arıza”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kapadokya civarında araç arıza yapar.

Ahmet Şerif İzgören - Süpermen Türk Olsaydı Pelerinini Annesi Bağlardı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3424896

### arızalanmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir aygıt ya da düzenek, oluşan bir bozukluk nedeniyle beklenen işlevini yerine getiremez olmak.

**Öğrenme amacı:** “arızalanmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ee, arada sırada arızalandığı da oluyor.

Julian Barnes — Seni Sevmiyorum · Derlem cümlesi 117056867

### arızalı — Toplum ve günlük yaşam

Beklenen işlevini yerine getirmesini engelleyen teknik bozukluk taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “arızalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arızalı uçağa dair haber kadını çökertmişti.

Guillermo Del Toro, Chuck Hogan — Ölümcül Tür Üçlemesi #1 - Ölümcül Tür · Derlem cümlesi 141375372

### arızasız — Toplum ve günlük yaşam

Sürecin işleyişini bozan bir sorunla karşılaşılmaksızın.

**Öğrenme amacı:** “arızasız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yolculuk Bulgaristan sınırlarına kadar arızasız geçti.

Ünlü ve Özcan — 20.Yüzyıl Türk Edebiyatı 1923-1940 · Derlem cümlesi 130298646

### arı beyi — Doğa ve çevre

Bal arısı kolonisindeki üreme görevini yerine getiren dişi bireyi, yani ana arıyı belirten geleneksel ad.

**Öğrenme amacı:** “arı beyi” sözünün bu anlamını örnekteki Arı beyi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Arı beyi, diğerlerine göre daha büyüktür.

Beydaba — Kelile ve Dimmne · Derlem cümlesi 116496552

### arı kovanı — Doğa ve çevre

Bal arısı kolonisini barındırmak ve peteklerin gelişimini sağlamak amacıyla hazırlanan, arıcılıkta kullanılan yuva düzeni.

**Öğrenme amacı:** “arı kovanı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Toplamda 168 adet arı kovanının dağıtıldığı etkinlikte, üretimin devamlılığına katkı sağlandı.

Alanya belediyesi 168 arı kovanını üreticiyle buluşturdu · Derlem cümlesi 373412214

[Kaynak](https://www.yenialanya.com/alanya-belediyesi-168-ari-kovanini-ureticiyle-bulusturdu)

### arı kuşu — Doğa ve çevre

Meropidae familyasından, uçuş sırasında böcek avlayan, boğazı sarı ve alt gövdesi mavimsi yeşil Merops apiaster türü kuş.

**Öğrenme amacı:** “arı kuşu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arı kuşları vakitlerinin büyük bir kısmını, arı ve başka bö çeklerin peşinde havada uçmakla geçirirler.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 217499580

### arı sütü — Doğa ve çevre

Genç işçi arıların baş bezlerinin salgılarından oluşan; larvaların beslenmesinde, ana arının gelişiminde ve yaşam boyu beslenmesinde rol alan besin.

**Öğrenme amacı:** “arı sütü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arılar, arı sütünü yavrularını ve kraliçe arıyı beslemek için üretiyorlar.

426 başlık · Derlem cümlesi 329688068

### arif — Dil ve anlatım

Sezgi ve deneyimiyle olayların inceliklerini kavrayabilen kişi için kullanılan.

**Öğrenme amacı:** “arif”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aşık olan arif ve olgun insandır.

Erzurumlu İbrahim Hakkı — Mârifetnâme · Derlem cümlesi 142276584

### arife — Toplum ve günlük yaşam

Dinî bayramın hemen öncesindeki gün; bağlama göre bir olaydan önceki zaman için de kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “arife”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> En sonunda, arife günü masa hazırlanırdı.

Farah Pehlevi Anılar Dünya Yayınları · Derlem cümlesi 283525662

### arife günü — Toplum ve günlük yaşam

Dinî bayramdan hemen önce gelen gün.

**Öğrenme amacı:** “arife günü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> En sonunda, arife günü masa hazırlanırdı.

Farah Pehlevi Anılar Dünya Yayınları · Derlem cümlesi 283525662

### aristokrasi — Toplum ve günlük yaşam

Soydan gelen ayrıcalıklarla toplumda üstün konum elde etmiş soylular topluluğu.

**Öğrenme amacı:** Toplumsal konumun soy bağına dayandığı yapıyı tanımak.

> Ancak Sarene tüm aristokrasinin önünde afişe olmuştu.

Brandon Sanderson — Elantis · Derlem cümlesi 112446243

### aristokrat — Toplum ve günlük yaşam

Soydan gelen ayrıcalıklı bir toplumsal tabakanın üyesi olan kişi.

**Öğrenme amacı:** Toplumsal tabaka ile kişinin konumunu ilişkilendirmek.

> Şımarık aristokrat Don Juan'ın hiçbir toplumsal değere saygısı yoktu.

Soner Yalçın — Bu Dinciler O Müslümanlara Benzemiyor · Derlem cümlesi 127103692

### aristotelesçi — Araştırma ve düşünme

Aristoteles'in düşünce sistemini izleyen veya düşüncelerini onun felsefi ilkelerine dayandıran kişi.

**Öğrenme amacı:** “aristotelesçi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Farklı düşünürken bile olabildiğince Aristotelesçi durmaktadır.

Kopernik Devrimi — Thomas S. Kuhn · Derlem cümlesi 137077763

### aristotelesçilik — Araştırma ve düşünme

Aristoteles'in mantık, varlık, doğa ve bilgi görüşlerini temel alan felsefi yaklaşım ve bu görüşleri yorumlayarak sürdüren düşünce geleneği.

**Öğrenme amacı:** “aristotelesçilik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aristotelesçi doğa felsefesine yönelik eleştiriler bölük pürçüktü ve ortada Aristotelesçiliğin bütünsel bir alternatifi yoktu.

Bilim Devrimi’nde Descartes ve Gassendi’nin mekanik doğa felsefeleri · Derlem cümlesi 373880123

[Kaynak](https://bilimvegelecek.com.tr/index.php/2019/07/02/bilim-devriminde-descartes-ve-gassendinin-mekanik-doga-felsefeleri)

### aritmetik — Matematik ve dil

Sayıların özelliklerini, aralarındaki ilişkileri ve sayılar üzerinde yapılan temel işlemleri ele alan matematik dalı.

**Öğrenme amacı:** “aritmetik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Aritmetik kuralları değişmez de ondan malum.

Alet Alatlı - Schrödinger'in Kedisi 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 5342913

### aritmetiksel — Matematik ve dil

Sayılar ve toplama, çıkarma, çarpma, bölme gibi işlemlerle ilgili.

**Öğrenme amacı:** “aritmetiksel”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aritmetiksel operatörler değişkenlerin arasına girerek işleme alınırlar.

Kurnaz — Veri Yapıları ve Algoritma Temelleri · Derlem cümlesi 129139827

### aritmetik dizi — Matematik ve dil

Ardışık terimleri arasındaki fark sabit olan ve genel terimi aₙ = a₁ + (n−1)d biçiminde yazılabilen dizi.

**Öğrenme amacı:** “aritmetik dizi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Malthus, gıda veya yiyecek maddelerin aritmetik dizi; nüfusun geometrik dizi şeklinde arttığını dile getirmiştir.

Arif Özaydın, İbrahim Arslan, İlyas Bayar — İbn Haldun’un İktisadi Kalkınma Anlayışını İnşa Eden İktisadi Faktörler — 2021 · Derlem cümlesi 397639472

### aritmetik işlem — Matematik ve dil

Sayılar üzerinde belirli kurallara göre yürütülen toplama, çıkarma, çarpma, bölme ve bunlara dayalı hesaplama işlemi.

**Öğrenme amacı:** “aritmetik işlem”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bunun yerine öğrencilerin sayma ve hesaplama stratejileri ile aritmetik işlemlerin ya da kesirlerin çeşitli anlamlarını içinde barındıran eylem ve problem durumları üzerinde durmaktadırlar.

Müfit Gömleksiz, Şefik Yaşar, Mustafa Sağlam, Ayhan Hakan, Ersan Sözer, Dilek Gözütok, Nevin Saylan, Nevzat Battal, Güzver Yildiran, Zeki Kaya, Ayten Ulusoy, Meral Aksu, Ali Yildirim — Yeni Öğretim Programlarını İnceleme ve Değerlendirme Raporu — 2006 · Derlem cümlesi 400233660

### aritmetik orta — Ses bilgisi

Bir veri dizisindeki değerlerin toplamının gözlem sayısına bölünmesiyle elde edilen merkez ölçüsü.

**Öğrenme amacı:** “aritmetik orta” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> üç performans parametresinin eşit ağırlıklı aritmetik ortalaması alınarak elde edilmiştir.

TUĞÇE İŞGÖREN — Tekstil atıklarının ileri dönüştürülerek ekonomiye kazandırılmasında bir model önerisi — 2026 · Derlem cümlesi 365314220

### aritmik — Dil ve anlatım

Hareket veya seslerin düzenli vuruşlar ve zaman aralıklarıyla tekrarlanmadığı, ritim bakımından düzensiz olan.

**Öğrenme amacı:** “aritmik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sheeana, secdeye varmış rahiplere belli etmek istemeden, yavaş yavaş, dansın ayak sürüyerek yapılan aritmik hareketlerini yapmaya başladı.

Frank Herbert — Dune #5 Dunenin Kafirleri · Derlem cümlesi 126067244

### ari dil — Ses bilgisi

Eski dil sınıflandırmalarında Hint-Avrupa ailesinin Hint-İran kolundaki diller için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “ari dil” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Farsça, Ari dilleri grubunu oluşturur ve

Şânî Lügati · Derlem cümlesi 364072861

### arjantinli — Toplum ve günlük yaşam

Arjantin'e vatandaşlık veya toplumsal köken bağıyla bağlı kişi.

**Öğrenme amacı:** “arjantinli”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arjantinli futbolcu Lionel Messi ile Portekizli oyuncu Cristiano Ronaldo, 6'ncı kez Dünya Kupası organizasyonunda görev almaya hazırlanıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109067580

### ark — Doğa ve çevre

Özellikle sulama amacıyla suyu yönlendirmek için açılan dar kanal.

**Öğrenme amacı:** “ark”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arktan öyle su akıyor ki, alimallah ırmak gibi.

Talip Apaydın - Yarbükü.temiz.txt · Derlem cümlesi 103635342

### arka — Matematik ve dil

Bir nesnenin yönü veya kullanımına göre ön yüzünün karşısında kalan bölüm.

**Öğrenme amacı:** “arka”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kâğıt paranın arkasını çevirdi.

Margaret Mitchell - Rüzgar Gibi Geçti.temiz.txt · Derlem cümlesi 100805086

### arkadaş — Toplum ve günlük yaşam

Ortak yaşantı, ilgi veya karşılıklı yakınlık temelinde sosyal bağ kurulan kişi.

**Öğrenme amacı:** Akrabalık dışındaki sosyal bağların oluşumunu değerlendirmek.

> Derya O zaman arkadaşlar gelince hep birlikte oynayalım.

B2 Dinleme Kitapçığı · Derlem cümlesi 151444566

### arkadaşça — Toplum ve günlük yaşam

Arkadaşlık ilişkisine özgü yakınlık, güven ve iyi niyet yansıtan.

**Öğrenme amacı:** “arkadaşça”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu pek de arkadaşça bir selamlama biçimi olmaz diye düşündü.

Dan Simmons — Terör #1 - Terör · Derlem cümlesi 111495075

### arkadaş canlısı — Toplum ve günlük yaşam

İnsanlarla dostça ilişki kurmaya yatkın, arkadaşlığa değer veren ve bunu davranışlarına yansıtan.

**Öğrenme amacı:** “arkadaş canlısı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Edward ona gülümsedi, gerçekten de arkadaş canlısı bir gülümsemeydi.

Stephenie Meyer — Alacakaranlık #3 - Tutulma · Derlem cümlesi 109879317

### arkaik — Matematik ve dil

Önceki dönemlere ait olup sonraki dönemlerde de izi veya kullanımı süren.

**Öğrenme amacı:** Dilde eski özelliğin korunmasını anlamak.

> Buna göre Türk dilleri içinde en arkaik özellikleri koruyan dil Çuvaşçadır.

Dil_Derneği_Uygulamalı_Dilbilim_Açısından_Türkçenin_Görünümü.temiz.txt · Derlem cümlesi 105226635

### arkalamak — Toplum ve günlük yaşam

Birini veya bir girişimi destekleyerek arkasında durmak.

**Öğrenme amacı:** Mecaz fiilin destek ilişkisini nasıl anlattığını çözümlemek.

> Hatta bazı madamlar ansiklopedistleri arkalar, Ansiklopediyi sübvanse eder.

Salı Toplantıları 2001-2002 — Dante'den McLuhan'a 24 Başyapıt Üzerine Konuşmalar · Derlem cümlesi 110834727

### arkalı — Toplum ve günlük yaşam

Yapısında arka yüzey ya da destek oluşturan bir bölüm taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “arkalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Seah purosunu sallayıp ona masasının karşısındaki yüksek arkalı koltuğu gösterdi.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #4 - Alev Kıyıları · Derlem cümlesi 111405691

### arkalık — Toplum ve günlük yaşam

Oturma veya yatma eşyalarının arka bölümünde yer alan, sırt ya da yastık desteği sağlayan parça.

**Öğrenme amacı:** “arkalık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yastıkları karyolanın arkalığına dikliğine dayadı.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Son Arzu · Derlem cümlesi 182598864

### arkasız — Toplum ve günlük yaşam

Güçlü bir kişiden veya çevreden destek görmeyen.

**Öğrenme amacı:** Başarı ile dış destek arasındaki ilişkiyi tartışmak.

> Ama arkasız yükselmek istiyorsanız çok daha başka yetenekler gerek.

Aleksandr Nikolayeviç Ostrovki - Bu Hesapta Yoktu.temiz.txt · Derlem cümlesi 5397709

### arkası sıra — Matematik ve dil

Ögelerin zaman veya konum bakımından birbirini izlemesiyle.

**Öğrenme amacı:** “arkası sıra”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çocuklar birbiri arkası sıra doğmuştu.

Suat Derviş Aksaray'dan bir Perihan İthaki Yayınları · Derlem cümlesi 221833218

### arka arkaya — Matematik ve dil

Ögelerin sıra veya zaman bakımından kesintisiz biçimde birbirini izlemesiyle.

**Öğrenme amacı:** “arka arkaya”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arka arkaya gelmekte olan uçakların gelişlerini gösteren levhaya bakıyordum.

Stephenie Meyer — Cilt 1 Alacakaranlık · Derlem cümlesi 109867266

### arka ayak — Doğa ve çevre

Hayvanın başına göre geride kalan gövde bölümüne bağlı, hareket ve destek sağlayan ayak.

**Öğrenme amacı:** “arka ayak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir şeyler kemirmek için duruyor, biraz ilerliyor, sonra arka ayaklarının üstünde dikilip etrafı kolaçan ediyorlardı.

Doris Lessing — Kedilere Dair · Derlem cümlesi 112196604

### arka plan — Dil ve anlatım

Öne çıkan olay veya algı ögesine eşlik eden, onu çevreleyen ikincil bağlam.

**Öğrenme amacı:** “arka plan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tulumbalar haykırıp inleyerek neşeli ezgilere, çeşmelerden yağan suyun sesine arka plan oluşturuyorlardı.

Vonda N. McIntyre - Ay ve Güneş.temiz.txt · Derlem cümlesi 102418494

### arka planda — Dil ve anlatım

Ana algı veya ilgi odağının dışında, onu çevreleyen bağlam içinde.

**Öğrenme amacı:** “arka planda”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arka planda shamisenlerin kalp atışı temposunda çaldıkları müzik şafağın solgun ışıklarına eşlik ediyordu.

Arthur Golden - Bir Geyşanın Anıları.temiz.txt · Derlem cümlesi 4555983

### arka üstü — Dil ve anlatım

Vücudun arka yüzü alttaki yüzeye dönük, ön yüzü yukarıda olacak biçimde; sırtüstü.

**Öğrenme amacı:** “arka üstü” sözünün bu anlamını örnekteki arka üstü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Mişa arka üstü uzandı, sustu.

Mihail Solohov — Ve Durgun Akardı Don II · Derlem cümlesi 122317088

### arka yüz — Toplum ve günlük yaşam

Bir nesnenin kullanım veya bakış yönüne göre ön yüzünün karşısında bulunan dış yüzeyi.

**Öğrenme amacı:** “arka yüz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yanyana uzanan iki caddedeki apartmanların arka yüzleriyle çevrelenmiş sessiz bir avlu.

Tomris Uyar - Bir Uyumsuzun Notlari 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 103047980

### arkeolog — Araştırma ve düşünme

Geçmiş toplumların maddi kalıntılarını kazı, belgeleme ve karşılaştırma yöntemleriyle araştıran bilim insanı.

**Öğrenme amacı:** “arkeolog”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arkeolog tozun çökmesini bekledi, sonra battaniyenin üstüne çömelip ipeği dikkatle açtı.

Clive Cussler — Cengiz Han'ın Hazinesi · Derlem cümlesi 126900975

### arkeoloji — Araştırma ve düşünme

Geçmiş insan topluluklarının kültürlerini maddi kalıntılardan hareketle; kazı, yüzey araştırması ve çeşitli çözümleme yöntemleriyle inceleyen bilim dalı.

**Öğrenme amacı:** “arkeoloji”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Antik limanlar, batık antik kentler de Anadolu'nun sualtı arkeolojisinin bir ayağı.

sayi — 0782 · Derlem cümlesi 177200356

### arketip — Dil ve anlatım

Birçok örnekte tekrarlanan temel karakter, imge veya davranış kalıbına kaynaklık eden ilk model.

**Öğrenme amacı:** “arketip”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> O kız ikisi için bir arketipe dönüşmüştü.

Elena Medel Mucizeler İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 293024638

### arktik — Doğa ve çevre

Kuzey Kutbu ve çevresindeki bölgeyle ilgili.

**Öğrenme amacı:** “arktik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gıdayı kurutma, tütsüleme ve (arktik bölgelerde) dondurma teknikleri de belli bir bölgede daha uzun süre kalabilmeyi mümkün kılıyordu.

Yuval Noah Harari - Sapiens.temiz.txt · Derlem cümlesi 100218161

### arlanmak — Toplum ve günlük yaşam

Uygunsuz bir davranıştan utanmak ve bu nedenle çekinmek.

**Öğrenme amacı:** “arlanmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ne arlanmak var, ne saygı!

Cemile-SultanMurat - Cengiz Aytmatov.temiz.txt · Derlem cümlesi 101376683

### arlanmaz — Dil ve anlatım

Yaptığı uygunsuz davranıştan utanmadığı düşünülen kişi için kullanılan kınayıcı söz.

**Öğrenme amacı:** “arlanmaz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Daha az arlanmaz değildir ama, daha namusludur.

Victor Hugo — Sefiller(Oda Yayınları) · Derlem cümlesi 114260770

### armağan — Toplum ve günlük yaşam

Bir bağ veya duyguyu ifade etmek üzere, doğrudan bir bedel karşılığı olmaksızın sunulan nesne ya da katkı.

**Öğrenme amacı:** Maddi değeri aşan simgesel değeri yorumlamak.

> Bu benim için çok büyük, çok değerli armağan.

Aleksey Tolstoy - Azap Yolları #1 - İki Kız Kardeş.temiz.txt · Derlem cümlesi 5375564

### armatör — Toplum ve günlük yaşam

Ticaret gemilerine sahip olan ve bunları taşımacılıkta işleten kişi veya kuruluş.

**Öğrenme amacı:** “armatör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Britanya armatörleri ve tersaneleri uzun bir süreden bu yana desteğe ihtiyaç duymuyorlardı.

Georg Fülbert — Kapitalizmin Kısa Tarihi · Derlem cümlesi 141535159

### armatür — Toplum ve günlük yaşam

Banyo veya mutfakta suyun akışını düzenleyen musluk ve bağlantı düzeneği.

**Öğrenme amacı:** “armatür”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ceviz boyasının sırrını öğrendik; ama banyo armatürü konusunda onun kadar ileri gitmeye cesaret edemedik.

Sevan Nişanyan — Aslanlı Yol · Derlem cümlesi 121204045

### armoni — Dil ve anlatım

Müzikte birlikte duyulan seslerin birbirleriyle kurduğu uyumlu düzen.

**Öğrenme amacı:** Tek ses ile sesler arası düzeni ayırmak.

> Sazın telleri de yalnızdır ve armoni içinde aynı melodiyi seslendirir.

Belgin Altop — Yardım Et Çözeyim Düğümlerimi · Derlem cümlesi 123656856

### armonik — Dil ve anlatım

Müzikte aynı anda duyulan seslerin birbiriyle ilişkisine ve bunların oluşturduğu yapılara ilişkin.

**Öğrenme amacı:** “armonik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Müzik sözel vurguyu bırakıp sadece armonik yapılara bağlanarak kulağa daha gürültülü ve kalbe daha az yumuşak gelir hale bürünüyor.

Jean-Jacques Rousseau — Melodi ve Müziksel Taklit ile İlişki İçinde Dillerin Kökeni Üstüne Deneme · Derlem cümlesi 112122934

### armonika — Dil ve anlatım

Havanın içindeki metal dilcikleri titreştirmesiyle ses veren, ağızla çalınan küçük çalgı.

**Öğrenme amacı:** “armonika”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Armonikasını çıkarıp çalmaya başladı.

Victor Hugo — Sefiller · Derlem cümlesi 120787866

### armut — Doğa ve çevre

Armut ağacının, ortasında çekirdek yuvası bulunan ve çoğu çeşidi olgunlaştığında sulu, tatlı et geliştiren meyvesi.

**Öğrenme amacı:** Ağaç adıyla meyve adının kullanımını ayırmak.

> Çota fıstıkları kaptıysa da armutları yiyemedi.

Elif Şafak — Ustam ve Ben · Derlem cümlesi 131231902

### arnavut — Toplum ve günlük yaşam

Başlıca Arnavutluk, Kosova ve çevre bölgelerde yaşayan, ortak dil ve kültür bağlarıyla tanımlanan halkın üyesi.

**Öğrenme amacı:** “arnavut”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Carolina Moreno'nun Arnavutça söylediği Arnavut şair Lasgush Poradeci'nin şiirinden bestelenen ve köydeki çeşmeyi anlatan " Kroi i fshatit tone " ağır ve hüzünlü bir Balkan havasını insana hissettirdi.

122 başlık · Derlem cümlesi 154154688

### arnavutciğeri — Toplum ve günlük yaşam

Kuşbaşı doğranan ciğerin unlanarak kızartıldığı, çoğunlukla soğanla sunulan yemek.

**Öğrenme amacı:** “arnavutciğeri”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ben de bir arnavutciğeri yaptım.

Ayfer Tunç - Mağara Arkadaşları.temiz.txt · Derlem cümlesi 3775617

### arnavutça — Dil ve anlatım

Hint-Avrupa dil ailesinde ayrı bir kol oluşturan, Arnavut halkının tarihsel ve güncel iletişim dili.

**Öğrenme amacı:** “arnavutça”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İyi derecede İngilizce, orta derecede Almanca, az derecede Arnavutça ve Çince biliyorum.

127 başlık · Derlem cümlesi 175345797

### arnavutlaşmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin veya topluluğun dil ve kültür bakımından Arnavut kimliğine yaklaşması ya da bu kimliği benimsemesi.

**Öğrenme amacı:** “arnavutlaşmak” sözünün bu anlamını örnekteki Arnavutlaşmak kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Makedonya Türklerinin diğer problemleri Makedonlaşmak veya Arnavutlaşmak tehlikesidir.

Komisyon — Türkler Cilt 20 Türk Dünyası · Derlem cümlesi 113986541

### arnavut biberi — Toplum ve günlük yaşam

Taze, kurutulmuş veya öğütülmüş olarak yemeklerde kullanılan, ince uzun ve acı meyveli kırmızıbiber çeşidi.

**Öğrenme amacı:** “arnavut biberi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arnavut biberi olarak kırmızı biber 19. yüzyıla ait Osmanlı tariflerinde az da olsa yer alır.

Tarih içinde değişen damak tadı – K24 · Derlem cümlesi 367477817

[Kaynak](https://www.k24kitap.org/tarih-icinde-degisen-damak-tadi-1493)

### arnavut kaldırımı — Toplum ve günlük yaşam

Sokak ve avlu gibi yüzeylerde doğal taşların birbirine yakın döşenmesiyle oluşturulan, taşların biçimine bağlı düzensiz dokulu kaplama.

**Öğrenme amacı:** “arnavut kaldırımı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bazı avlular, Arnavut kaldırımındaki dere taşlarıyla kaplıdır.

Yıldız Aksoy, Ayşen Akpınar — MUĞLA EVLERİ — 2011 · Derlem cümlesi 400286420

### aroma — Doğa ve çevre

Özellikle yiyecek ve içeceklerde koku ile tat duyularının birlikte oluşturduğu ayırt edici duyusal özellik.

**Öğrenme amacı:** “aroma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Klasik lokuma göre daha ucuzdu, üstelik şeffaf ve parlak renkleriyle, meyve aromalarıyla çocukların daha çok ilgisini çekiyordu.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3792424

### aromatik — Doğa ve çevre

Duyularla ayırt edilebilen belirgin ve hoş bir koku taşıyan madde, bitki veya yiyeceği niteleyen sözcük.

**Öğrenme amacı:** “aromatik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kakule ve defne yaprağı gibi aromatik dokunuşlarla hazırlanan fasulye, klasik bir esnaf lokantası tabağından çok daha karakterli bir hâle geliyor.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5460602

### arp — Dil ve anlatım

Farklı uzunluktaki tellerin bir çerçeveye gerildiği, parmaklarla çekilerek seslendirilen telli çalgı.

**Öğrenme amacı:** “arp”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sis, uyumsuz ve düzensiz sesler çıkaran arplar gibi tıslıyor ve şarkı söylüyordu.

Mark Helprin — Kış Masalı · Derlem cümlesi 111524200

### arpa — Doğa ve çevre

Buğdaygillerden, başaklarında gelişen taneleri yem ve gıda üretiminde değerlendirilen kültür bitkisi.

**Öğrenme amacı:** “arpa”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arpa, bezelye, bakla geniş ölçüde üretilmekteydi.

Elvin Azar Süzer — Ana Tanrıça Şeytan · Derlem cümlesi 121314733

### arpacık — Doğa ve çevre

Kirpik kökü veya göz kapağındaki bir bezin genellikle bakteriyel enfeksiyonuyla oluşan, yerel ve ağrılı iltihaplanma.

**Öğrenme amacı:** “arpacık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çocukken gözümde sık sık arpacık çıkardı.

Carmen Thomas — Çişteki Mucize · Derlem cümlesi 129468201

### arpacık soğanı — Doğa ve çevre

Soğan üretiminde tohumdan yetiştirilip sonraki yetiştirme döneminde dikim materyali olarak kullanılan küçük baş; kıska.

**Öğrenme amacı:** “arpacık soğanı” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Taze soğan yetiştiriciliği için Karacabey soğan çeşidine ait arpacıklar saksılara dikilmiştir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 312500759

### arpalık — Dil ve anlatım

Osmanlı yönetiminde bazı görevlilere geçimleri veya hizmetleri karşılığında ayrılan gelir kaynağı.

**Öğrenme amacı:** “arpalık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ardından Keşan kazası arpalık olarak verildi.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 36 (Sakal) · Derlem cümlesi 143310040

### arpalık — Toplum ve günlük yaşam

Kamu yararı veya işin gerekleri yerine kişisel ya da grup çıkarlarına hizmet eden gelir ve ayrıcalık kaynağı; eleştirel bir niteleme.

**Öğrenme amacı:** “arpalık” sözünün bu anlamını örnekteki arpalıklar kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Eğitim yöneticiliği makamları, her gelen iktidarın ve ona yakın sendikaların örgütlendiği arpalıklar olarak algılanmamalıdır.

Eğitim yönetimi bilmeden eğitimi yönetmek, gözü kapalı araba kullanmak gibidir · Derlem cümlesi 393836979

[Kaynak](https://halktv.com.tr/gundem/egitim-yonetimi-bilmeden-egitimi-yonetmek-gozu-kapali-araba-kullanmak-gibidir-385294h)

### arpej — Dil ve anlatım

Bir akorun seslerinin art arda seslendirilmesine dayanan müzik uygulaması.

**Öğrenme amacı:** “arpej”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Evet, önce gam ve arpejler.

Viktor Paskov - Georg Henih'e Balad.temiz.txt · Derlem cümlesi 102453875

### arsa — Toplum ve günlük yaşam

Yerleşim ve yapılaşma bakımından değerlendirilen toprak parçası.

**Öğrenme amacı:** Toprağın kullanım amacına göre adlandırılmasını yorumlamak.

> Üç dört ev ötedeki boş arsada çocuklarının oyunlarına katıldım.

Kaplan — Hikaye Tahlilleri · Derlem cümlesi 130122608

### arsa payı — Toplum ve günlük yaşam

Kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulan taşınmazda, bağımsız bölümlerden her biri için ortak arsa üzerinde belirlenen mülkiyet oranı.

**Öğrenme amacı:** “arsa payı” sözünün bu anlamını örnekteki arsa payı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bunun cevabı ise arsa payı ve evinizin konumu olarak özetlenebilir.

”DASK'a maska ayıracak param yok” demeyin ! · Derlem cümlesi 399794740

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/dask039a-maska-ayiracak-param-yok-demeyin/2550)

### arsenik — Doğa ve çevre

Simgesi As ve atom numarası 33 olan yarı metal element; bazı biçimleri ve bileşikleri güçlü zehir etkisi gösterir.

**Öğrenme amacı:** “arsenik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bor, fosfor veya arsenik gibi elementlerin atomları, wafer üzerindeki belirli bölgelere kontrollü miktarlarda ekleniyor.

5 başlık · Derlem cümlesi 147070845

### arsız — Toplum ve günlük yaşam

Toplumca ayıplanan tutumlarından çekinmeyen veya bunları sürdürmekten utanmayan kimseyi eleştirmek için kullanılan niteleme.

**Öğrenme amacı:** “arsız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çocuk, son âna kadar kıpırdamadı, eli ağzında, arsız arsız güldü.

Alev Alatlı - Or'da Kimse Var mı #1 Viva La Muerte.temiz.txt · Derlem cümlesi 5302164

### arsızlanmak — Dil ve anlatım

Uyarı ve sınırlara rağmen istemeyi veya uygunsuz davranmayı sürdürmek.

**Öğrenme amacı:** “arsızlanmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yolu budur sanıp arsızlanır.

Kemal Tahir-Buyuk mal · Derlem cümlesi 145965721

### arsız arsız — Dil ve anlatım

Utanıp çekinmeden, sınır tanımadığı izlenimi verecek biçimde.

**Öğrenme amacı:** “arsız arsız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çocuk, son âna kadar kıpırdamadı, eli ağzında, arsız arsız güldü.

Alev Alatlı - Or'da Kimse Var mı #1 Viva La Muerte.temiz.txt · Derlem cümlesi 5302164

### arslan — Doğa ve çevre

Asya ve Afrika'da yaşayan büyük kedigillerden aslanın alternatif adı.

**Öğrenme amacı:** “arslan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Arslanın pençesi belli ediyor kendini.

Cemil Meriç — Jurnal Cilt 1 · Derlem cümlesi 116331782

### arş — Toplum ve günlük yaşam

Askerî yürüyüşte hareketin başlamasını bildirmek için verilen komut.

**Öğrenme amacı:** “arş” sözünün bu anlamını örnekteki arş kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bir kumandanın, bir orduya verdiği arş emriyle; bir neferin, arş sözü arasında ne kadar fark vardır?

Vehbi KARA · Derlem cümlesi 379191429

[Kaynak](https://www.istiklal.com.tr/yazarlar/yeni-seyler-soylemek-lazim-954851h)

### arş — Dil ve edebiyat

İslam geleneğinde göklerin ötesindeki en yüce makam olarak tasavvur edilen, ilahî hükümranlıkla ilişkilendirilen taht.

**Öğrenme amacı:** “arş” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> İslam düşüncesinde mekan kavramı, " Allah'ın arşa istiva ettiği"ni bildiren ayetlerin anlaşılması çerçevesinde Allah ile mekan arasında nasıl bir ilişki olduğu sorusuna cevap bulma şeklinde gündeme gelmiştir.

Kadir Recep Muhammed, Cağfer Karadaş — Ebü’l-Muîn en-Nesefî’ye Göre Allah ve Mekan — 2008 · Derlem cümlesi 402219273

### arşiv — Araştırma ve düşünme

Belgelerin ileride başvurulmak üzere düzenli saklandığı yer veya bu belgelerin oluşturduğu bütün.

**Öğrenme amacı:** Bilgiye yeniden erişmek için saklama düzenini kavramak.

> Arşiv binası, Henri-Ey'in altı blok ötesindeydi.

Jean-Christophe Grangé — Sisle Gelen Yolcu · Derlem cümlesi 131002209

### art — Matematik ve dil

Ön tarafın karşısında kalan bölüm veya bu bölüme göre gerideki konum.

**Öğrenme amacı:** “art”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Reaktör onun ardında saklıymış.

Vera Tulyakova Hikmet - Bahtiyar Ol Nazım.temiz.txt · Derlem cümlesi 102517356

### artçı — Dil ve anlatım

İlerleyen askerî birliğin gerisini korumak için arkada yer alan.

**Öğrenme amacı:** “artçı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ertesi gün, Tatar ordusunun artçı birlikleriyle birlikte bu noktadan hareket edecekti.

Jules Verne — Mişel Strogof · Derlem cümlesi 117062962

### artçı deprem — Doğa ve çevre

Ana depremden sonra, etkilenen yer kabuğu bölgesinde meydana gelen ve ana şoktan daha küçük olan deprem.

**Öğrenme amacı:** “artçı deprem”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu depremler sonrasında da birçok artçı deprem de yaşanmıştır.

Özgür — Sosyal Bilimlerde Akademik Araştırma ve Değerlendirmeler - III · Derlem cümlesi 157855059

### artçı sarsıntı — Doğa ve çevre

Ana depremden sonra aynı genel bölgede, yer kabuğundaki gerilimin yeniden dağılmasıyla ilişkili olarak meydana gelen daha küçük deprem.

**Öğrenme amacı:** “artçı sarsıntı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Deprem sonrasında artçı sarsıntılar oldukça sık aralıklarla devam etmiştir.

Samed Kurban, Hatice Akman — Bir Sivil Direniş Hareketi Olarak Kuşulu Vatandaşların Hak Arama Mücadelesinin 6360 Sayılı Yasa Kapsamında Değerlendirilmesi — 2018 · Derlem cümlesi 393156336

### artçı şok — Doğa ve çevre

Ana depremden sonra etkilenen bölgede meydana gelen, ana şoktan daha düşük büyüklükteki sismik olay.

**Öğrenme amacı:** “artçı şok”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Artçı şokları halen devam etmekte peş peşe.

Elif Şafak — Şemspare · Derlem cümlesi 131220631

### arter — Doğa ve çevre

Kanı kalpten uzaklaştıran damarlar için kullanılan tıp terimi; atardamar.

**Öğrenme amacı:** “arter”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> O tarafta arter basıncı düşük, nabız küçüktür.

Abaoğlu_ve_Aliksanyan_Semptomdan_Teşhise_1_.temiz.txt · Derlem cümlesi 107701628

### artezyen — Doğa ve çevre

Geçirimsiz tabakalar arasında basınç altında bulunan yer altı suyuna ulaşan ve suyun kuyu içinde kendiliğinden yükseldiği sondaj kuyusu.

**Öğrenme amacı:** “artezyen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu kocaman bahçede iki de artezyen kuyusu yaptırılmıştı.

Ahmet Semih Mümtaz - Eski İstanbul Konakları.temiz.txt · Derlem cümlesi 5821306

### artı — Matematik ve dil

Sayı doğrusunda sıfırın sağında yer alan, pozitif değer taşıyan sayı niteliğinde olan.

**Öğrenme amacı:** “artı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> işaretli tamsayı hem pozitif (artı) hem de negatif (eksi) sayıların olabileceği anlamına gelir.

Çölkesen — Veri Yapıları ve Algoritmalar · Derlem cümlesi 111676242

### artık — Matematik ve dil

Önceki bir dönemin sona erdiğini veya yeni bir durumun geçerli olduğunu bildiren zaman sözü.

**Öğrenme amacı:** “artık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Artık hava koşulları onu etkilemiyor.

Goriot Baba - Honore de Balzac.temiz.txt · Derlem cümlesi 101129149

### artık gün — Matematik ve dil

Gregoryen takviminde takvim yılı ile güneş yılı arasındaki farkı dengelemek üzere belirli yıllara eklenen 29 Şubat günü.

**Öğrenme amacı:** Takvim yılı ile güneş yılı arasındaki farkın artık günle nasıl azaltıldığını açıklamak.

> Modern takvimde artık günün ayın sonuna eklenmesi (29 Şubat) bu mirasla uyumludur.

Şubat neden 28 gün sürer? · Derlem cümlesi 392796571

[Kaynak](https://www.birgun.net/haber/subat-neden-28-gun-surer-695943)

### artık yıl — Matematik ve dil

Gregoryen takviminde 366 gün süren yıl; yıl sayısı 4'e bölünür, ancak 100'e bölünenlerin artık yıl olması için 400'e de bölünmesi gerekir.

**Öğrenme amacı:** 1900, 2000 ve 2024 örneklerinde Gregoryen artık yıl kuralını uygulamak.

> Artık yıl nedeniyle belirli yıllarda Şubat ayı 28 gün değil 29 gün çeker.

308 başlık · Derlem cümlesi 333077016

### artım — Matematik ve dil

Bir niceliğin önceki değerine göre büyümesi veya bu büyümeyle oluşan miktar farkı.

**Öğrenme amacı:** “artım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca sadece işsiz kesim değil, çalışan kesim için düşünüldüğünde, sermaye artımı emeğin marjinal verimini de arttıracaktır.

Prof. Dr. Haydar BAŞ — Mili Ekonomi Modeli · Derlem cümlesi 121619560

### artımlı — Araştırma ve düşünme

Her adımda önceki duruma bir ekleme yapılarak ilerleyen.

**Öğrenme amacı:** “artımlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sınıfların tespit edilmesi, artımlı bir süreçtir.

Kalıpsız vd. — Sistem Analizi ve Tasarımı · Derlem cümlesi 130697013

### artırım — Toplum ve günlük yaşam

Tüketimi ya da gideri azaltarak bir kaynağın bir bölümünü elde tutma; tasarruf.

**Öğrenme amacı:** “artırım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Üstelik, yılda otuzaltı dolarlık artırım sağlar.

Jack London Ay Vadisi Oda Yayınları · Derlem cümlesi 194597957

### artırmak — Matematik ve dil

Bir niceliği ya da yoğunluğu önceki değerinin üzerine çıkarmak.

**Öğrenme amacı:** “artırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tavşan sırtını eğdi, hızını iyice artırdı.

Savas ve Baris - Lev Nikolayevic Tolstoy.temiz.txt · Derlem cümlesi 100492536

### artist — Dil ve anlatım

Oyunculuk ve gösteri gibi sanat alanlarında bir yapıtı icra eden kişi.

**Öğrenme amacı:** “artist”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir artist reveransıyla, " İyi eğlenceler dilerim, beyim!

Thomas Mann - Venedik'te Ölüm.temiz.txt · Derlem cümlesi 103208762

### artistik — Dil ve anlatım

Sanatsal biçim, etki veya ifade özellikleri taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “artistik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Katherine Mansfield'de gerçekten çok artistik bir yazarla karşılaşırız.

Salih Bolat Öykü Yazma Teknikleri Varlık Yayınları · Derlem cümlesi 260527341

### artmak — Matematik ve dil

Bir nicelik ya da etkinin karşılaştırma alınan önceki düzeyin üzerine çıkması.

**Öğrenme amacı:** Nitel gözlemden değişim yönü çıkarmak.

> Sıcak artıyordu, salonda bulunanların gazetelerle yelpazelendiklerini görmekteydim.

Albert Camus - Yabancı (Varlık Yayınları).temiz.txt · Derlem cümlesi 100355653

### art arda — Dil ve anlatım

Olayların, işlemlerin veya ögelerin birbirini takip ettiği ardışık düzeni belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “art arda”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> 5) Bir takımda art arda birkaç sıfat gelebilir.

Gencan_Dilbilgisi.temiz.txt · Derlem cümlesi 106567891

### art bölge — Araştırma ve düşünme

Bir limanın ya da yerleşmenin gerisinde uzanan ve onunla ulaşım, ticaret veya yerleşme bakımından ilişki kuran iç bölge.

**Öğrenme amacı:** “art bölge” sözünün bu anlamını örnekteki art bölgesi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Tahrir kayıtlarından anlaşıldığına göre Osmanlılar'dan önce şehrin art bölgesi ve etrafı Çepniler, Halaçlı, Alayuntlu, Eymür, Üregür gibi Türkmen boylarıyla iskân edilmişti.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 41 (Tevekkül) · Derlem cümlesi 143213975

### art damak ünsüzü — Ses bilgisi

Dilin arka bölümünün yumuşak damağa yaklaşması veya değmesiyle hava akımı daraltılarak ya da kapatılarak çıkarılan ünsüz.

**Öğrenme amacı:** “art damak ünsüzü” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Karaçay-Bashan-Çegem ağzında ön ünlülerden önce daima ön damak ünsüzü olan / k / sesi geldiği hâlde, Çerek ağzında ön ünlülerden önce art damak ünsüzü / g / sesine yakın bir söyleyiş bulunur:

Akartürk Salman — “Karaçay-Malkar Türkçesi Sözlüğü” — 2002 · Derlem cümlesi 401226444

### art düşünce — Araştırma ve düşünme

Açıkça belirtilen gerekçenin gerisinde bulunan, karşıdakinden gizlenen amaç veya niyet.

**Öğrenme amacı:** “art düşünce”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ve hiç kuşkusuz, benim gidip kendimi bu " köklü " aile tarafından ağırlatmamda - belki beni asıl üzen de buydu - hiçbir kötü niyet, art düşünce sezmiyorlardı.

Stefan Zweig — Sabırsız Yürek · Derlem cümlesi 116191816

### art niyet — Dil ve anlatım

Söylenen veya yapılanın görünürdeki gerekçesinden farklı olarak gizlendiği ve olumsuz sonuç hedeflediği düşünülen amaç.

**Öğrenme amacı:** “art niyet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir kısım sütun yazarları araştırmayı metodolog edasıyla eleştirirken, diğerleri finasmanı yapan kuruluşu sorgulayarak, art niyetin varlığını kanıtlamaya çalıştılar.

Vicdan muhasebesi yapmaktan aciz bir toplum! · Derlem cümlesi 399487877

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/vicdan-muhasebesi-yapmaktan-aciz-bir-toplum/3309)

### art zamanlı — Matematik ve dil

Bir olgunun farklı dönemlerdeki biçimlerini karşılaştırarak tarih içindeki değişimini esas alan.

**Öğrenme amacı:** “art zamanlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu türden bir sorunun cevabı, bu alanda diller arası karşılaştırmalı ve art zamanlı olarak yapılan çalışmaların neticesinde aranmalıdır.

Gülser Ersoy — Eski Uygur Türkçesinde Leksik Bir Zaman İşaretleyicisi: Tėmin — 2025 · Derlem cümlesi 398800670

### aruz — Dil ve anlatım

Şiirde hecelerin uzunluk ve kısalık özelliklerine göre kurulan kalıplara dayalı ölçü sistemi.

**Öğrenme amacı:** Şiirin ritmini oluşturan ölçüyü tanımak.

> Bu şiirde aruz, başlıca ritm aracı olmaktadır.

Aksan_Şiir_Dili_ve_Türk_Şiir_Dili.temiz.txt · Derlem cümlesi 3958936

### arya — Dil ve anlatım

Opera ve benzeri vokal eserlerde çoğunlukla tek bir ses için yazılan, bağımsız müzikal yapısı olan bölüm.

**Öğrenme amacı:** “arya”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Komiklik derecesinde duygusal ve süslü buldukları romanslar, moda olan operalardan aryalar, halk türküleri ve esprili şarkılar söylüyorlardı.

Galina Serebryakova — Ateşi Çalmak 3 · Derlem cümlesi 113387190

### arz — Dil ve anlatım

Bir durumu, isteği veya açıklamayı üst makama ya da saygı gösterilen kişiye sunup bildirme.

**Öğrenme amacı:** “arz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir kez daha bir arzuhâl ile maruzatını arz ederek işin içinde bir bit yeniği olduğunu anladı.

Nizamülmülk — Siyasetname · Derlem cümlesi 113427199

### arzuhâl — Dil ve anlatım

Bir isteği veya şikâyeti yetkili makama iletmek amacıyla yazılan dilekçe.

**Öğrenme amacı:** “arzuhâl”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu arzuhâller ölüme mi yoksa hayata karşı mıydı?

Hüseyin Rahmi Gürpınar Acı Gülüş Kapra Yayınları · Derlem cümlesi 190822780

### arzulamak — Dil ve anlatım

Bir nesneye, duruma veya sonuca yönelen güçlü bir istek duymak.

**Öğrenme amacı:** “arzulamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Watt odaya girdi ve bilmeyi arzuladığı şeyi öğrendi.

Samuel Beckett Watt Ayrıntı Yayınları 93 baskısı · Derlem cümlesi 222510178

### arz dairesi — Bilimsel düşünme

Eski kullanımda, Dünya üzerindeki aynı enlem derecesindeki noktaları birleştirdiği düşünülen çember; enlem dairesi.

**Öğrenme amacı:** “arz dairesi” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> 25 Haziran 1950 tarihinde bir pazar günü Kuzey Kore'nin " kızıl kuvvetleri " 38. arz dairesini geçerek

3 yazar — 3 başlık — 2026 · Derlem cümlesi 283365856

### arz derecesi — Doğa ve çevre

Eski coğrafya metinlerinde enlem için kullanılan terim; bir yerin Ekvator’un kuzeyinde veya güneyindeki konumunu dereceyle belirtir.

**Öğrenme amacı:** “arz derecesi” sözünün bu anlamını örnekteki Arz derecesi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Arz derecesi 40 ile 42 arasında olan mahallerde, ocak ayından başlıyarak, her ay için 6 dakîka, 36 ya ilâve, temmuzdan sonra 72 den tarh edince, bu aydaki, iki asr vakti arasındaki zemân farkı olur.

Hüseyin Hilmi Işık — Tam İlmihâl · Derlem cümlesi 140866418

### arz odası — Toplum ve günlük yaşam

Osmanlı saray düzeninde elçi kabullerinin ve devlet işlerinin padişaha sunulmasının gerçekleştiği kabul mekânı.

**Öğrenme amacı:** “arz odası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Elçi, çavuşlar katibi vasıtasıyla getirilir, misafir odasında bir süre sohbet ettikten sonra Arz Odası'na girer, bir iskemleye oturtulur.

Komisyon — Türkler Cilt 09 Osmanlı · Derlem cümlesi 113355999

### arz talep — Toplum ve günlük yaşam

Bir piyasada farklı fiyat düzeylerinde satışa sunulmak istenen miktarlarla satın alınmak istenen miktarların karşılıklı ilişkisini anlatan ekonomik kavram.

**Öğrenme amacı:** “arz talep” sözünün bu anlamını örnekteki Arz talepten kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Arz talepten dolayı, rekabetten dolayı fiyatlar da düşünce güneş enerjisi akıllı bir yatırım haline geldi.

Antalya, karbon emisyonunu yüzde 20 azaltacak - Sabiha KÖTEK · Derlem cümlesi 400791414

[Kaynak](https://www.enerjigunlugu.net/antalya-karbon-emisyonunu-yuzde-20-azaltacak-4680yy.htm)

### as — Toplum ve günlük yaşam

Bir topluluk ya da kadro içinde temel görevi üstlenen, öncelikli ve başlıca konumda bulunan.

**Öğrenme amacı:** “as”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yedek ağırlıklı gittiği Brezilya etabının ardından başkentte as isimleriyle sahne alan ekibimiz, Fransa önünde Melissa Vargas'ın 22 sayısıyla coştu.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 111879659

### as — Doğa bilimleri

Atom numarası 33 olan arsenik elementini belirten kimyasal simge; A büyük, s küçük yazılır.

**Öğrenme amacı:** Kimyasal simgeyi element adıyla eşleştirmek ve büyük-küçük harflerin önemini açıklamak.

> Uygulanabileceği kirleticilerin arasında organik klorlu çözücüler ile selenyum (Se), cıva (Hg), arsenik (As) benzeri inorganik kirleticiler bulunur (E. P.A., 2000).

Ahmet Ayteğin, Mehmet Özcan — Akarsu Kirliliğinin Azaltılmasında Fitoremediasyon Yaklaşımının Kullanımı — 2025 · Derlem cümlesi 402160909

### asa — Dil ve anlatım

Destek, tören veya yetki belirtme amacıyla taşınan uzun değnek.

**Öğrenme amacı:** “asa”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu asayı bana ne için verdin?

M. Asım Köksal — Hazreti Muhammed (S.A.V) ve İslamiyet - İslam Tarihi 3-4 · Derlem cümlesi 136611314

### asabiye — Doğa ve çevre

Sinir sistemi hastalıklarıyla ilgilenen tıp dalı ve bu alandaki hastane bölümü için kullanılan eski ad.

**Öğrenme amacı:** “asabiye”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sonra Haydarpaşa Asker Hastanesi akliye ve asabiye uzmanı olarak çalıştı.

Rasim Bakırcıoğlu — Ansiklopedik Eğitim ve Psikoloji Sözlüğü · Derlem cümlesi 121499382

### asabiyeci — Dil ve anlatım

Sinir sistemi hastalıklarıyla ilgilenen hekim için kullanılan eski ad.

**Öğrenme amacı:** “asabiyeci”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Asabiyeci Berber'i hemen içeri kabul etti.

Machado de Assis Asabiyeci Encore Yayınları · Derlem cümlesi 238145748

### asal — Dil ve anlatım

Bir şeyin temelini oluşturan, başlıca veya asıl olan.

**Öğrenme amacı:** “asal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yazı zaten her üyenin asal işiydi.

Erol Toy Yazko'nun Öyküsü Yaz Yayınları · Derlem cümlesi 227633452

### asalak — Doğa ve çevre

Konak adı verilen başka bir organizmanın kaynaklarından yararlanarak onun üzerinde veya içinde yaşayan, bu ilişkiyle konağa zarar veren organizma.

**Öğrenme amacı:** “asalak” sözünün bu anlamını örnekteki asalak kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Buna göre, incelenen yuvaların toplamında sadece dört tane dış asalak tespit edildi.

Şempanze yuvaları yataklarımızdan daha temiz çıktı · Derlem cümlesi 400612167

[Kaynak](https://artigercek.com/yasam/sempanze-yuvalari-yataklarimizdan-daha-temiz-cikti-56925h)

### asalak — Toplum ve günlük yaşam

Başkalarının emeğinden yararlanıp kendisi çaba göstermeyen kişi için kullanılan küçümseyici söz.

**Öğrenme amacı:** “asalak” sözünün bu anlamını örnekteki asalak kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Bu arsız ve asalak damat adaylarının sonu hiç de iyi olmayacak!

Yaşar Atan - Akdeniz Mitologyasından Efsaneler.temiz.txt · Derlem cümlesi 102027290

### asalaklaşmak — Dil ve anlatım

Mecaz olarak, başkalarının emeğinden veya kaynaklarından karşılık üretmeden yararlanır duruma gelmek; eleştirel ve küçümseyici bir anlatım taşır.

**Öğrenme amacı:** “asalaklaşmak” sözünün bu anlamını örnekteki asalaklaşır kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> egemen sınıfın varlığı giderek asalaklaşır.

Bernhard Brosius Tarihin Yapıları Tarihsel Materyalizme Giriş Yordam Kitap · Derlem cümlesi 258663903

### asalet — Dil ve anlatım

Soydan geldiği kabul edilen ayrıcalıklı toplumsal konum; soyluluk.

**Öğrenme amacı:** “asalet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Asalet unvanı dağıtılacak mı?

Brandon Sanderson Savaşkıran Akılçelen Yayınları · Derlem cümlesi 284773580

### asaleten — Toplum ve günlük yaşam

Bir görevi geçici vekil sıfatıyla değil, o görevin asıl sahibi olarak üstlenerek.

**Öğrenme amacı:** Görevde geçici temsil ile asıl görevlendirmeyi ayırmak.

> Celal Bayar asaleten başbakanlığa atandı.

Komisyon — Türkler Cilt 17 Cumhuriyet · Derlem cümlesi 114033621

### asal gazlar — Doğa ve çevre

Periyodik sistemin 18. grubunda bulunan, olağan koşullarda kimyasal tepkimeye girme eğilimleri düşük elementler.

**Öğrenme amacı:** “asal gazlar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kimyacılar yıllar boyunca asal gazların gerçekten ümitsizce asal olup olmadığına veya bir yolunu bulup kimyasal tepkimelere sokulup sokulamayacağı sorusuna yanıt aradılar.

L.Vlasov, D.Trifonov — 107 Kimya Öyküsü · Derlem cümlesi 136995883

### asal sayı — Matematik ve dil

Pozitif bölenleri yalnızca 1 ve kendisi olan, 1'den büyük doğal sayı.

**Öğrenme amacı:** “asal sayı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Asal sayılar kümesi sonsuz elemanlıdır.

Arslan_Temel_ve_Genel_Matematik.temiz.txt · Derlem cümlesi 104659079

### asamble — Toplum ve günlük yaşam

Bir konu üzerinde görüşmek veya karar almak için bir araya gelen temsilciler kurulu.

**Öğrenme amacı:** “asamble”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Parlamenter asambleler, uluslararası alanda kendilerine özgü kuruluşlardır.

TBMM — Milletvekili sekreterinin el kitabı [b229294f] · Derlem cümlesi 182941362

### asansör — Toplum ve günlük yaşam

Kılavuzlar boyunca hareket eden taşıyıcı bir kabin veya platformla düşey ulaşım sağlayan sistem.

**Öğrenme amacı:** “asansör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dış asansör kontrol paneline ulaştı.

Frank Schatzing — Sürü · Derlem cümlesi 141930140

### asap — Dil ve anlatım

Bir kişinin ruhsal gerginliği veya sinirsel durumunu anlatmakta kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “asap”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hemen ağlıyorum, asabım bozuk.

Ayşe Kulin - Tek ve Tek Başına Türkan.temiz.txt · Derlem cümlesi 3534318

### asayiş — Toplum ve günlük yaşam

Toplum yaşamının güven içinde sürmesini sağlayan kamu düzeni.

**Öğrenme amacı:** Güvenlik ile günlük faaliyetlerin yürütülmesini ilişkilendirmek.

> Asayişin sağlanması üzerine bu yıl Rumeli'den ve Anadolu'dan birçok hacı Mısır'da toplanmışlardı.

Ahmet Cevdet Paşa - Osmanlı İmparatorluğu Tarihi (2 Cilt).temiz.txt · Derlem cümlesi 5899184

### asbaşkan — Toplum ve günlük yaşam

Başkanın görevlerini paylaşan veya onun bulunmadığı zaman yerine görev yapan yönetici.

**Öğrenme amacı:** “asbaşkan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Başkanlık makamını asbaşkan Profesör Afet işgal etti.

Korkmaz — Atatürk ve Türk Dili Belgeler · Derlem cümlesi 128659341

### asbest — Doğa ve çevre

Isıya dayanıklı lifli minerallerin genel adı; solunabilen lifleri ciddi hastalıklara ve kansere yol açabilir.

**Öğrenme amacı:** “asbest”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir üçüncüsü, asbest tulumu giymiş olanı, elinde vinç teliyle tetikte bekliyordu.

Thomas Harris - Hannibal Lecter #1 - Kızıl Ejder.temiz.txt · Derlem cümlesi 103283028

### aselbent — Doğa ve çevre

Bazı Styrax türlerinin gövdelerinden elde edilen, hoş kokusu nedeniyle özellikle parfüm ve tütsü yapımında kullanılan reçine.

**Öğrenme amacı:** “aselbent”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yan sakallı beyefendi evin erkek uşağıydı; aselbent sakızı kokuyordu.

Julio Cortazar — Cinayeti Gördüm · Derlem cümlesi 118962150

### asenkron — Araştırma ve düşünme

Aynı zamanda veya aynı hızla gerçekleşmeyen; motor bağlamında rotor hızı döner manyetik alanın hızına eşit olmayan.

**Öğrenme amacı:** “asenkron”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Rotor, asenkron motorun dönen kısmıdır.

Özgür — Asenkron Motor Test Düzeneği · Derlem cümlesi 183211290

### asesbaşı — Dil ve anlatım

Osmanlı şehirlerinde güvenlik ve gece denetimi görevleri yapan aseslerin başındaki görevli.

**Öğrenme amacı:** “asesbaşı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Zindanlar ve tomruklar " Asesbaşı"nın idaresine verilmiştir.

Erol Özbilgen — Bütün Yönleriyle Osmanlı · Derlem cümlesi 126415782

### asetat — Kimya

Asetik asitten türeyen tuz veya esterlerin ortak adı; sodyum asetat tuzlara, etil asetat esterlere örnektir.

**Öğrenme amacı:** “asetat” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Sodyum asetat ve asetik asit kullanarak her bir çözeltinin pH'sı 5, 6 da sabit tutulmuştur.

Esin Canel, Sevcan Erden — N,N′-Bis(Salisiliden)-2,2′-Dimetil-1,3-Diamino Propan Esaslı Bakir(II)-İyon Seçici Elektrot — 2002 · Derlem cümlesi 400288923

### asetik — Doğa ve çevre

Sirke asidi (CH₃COOH) ile ilişkili kimyasal maddeleri veya özellikleri niteleyen söz.

**Öğrenme amacı:** “asetik” sözünün bu anlamını örnekteki asetik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Araştırıcılar, aynı zamanda fenolik bileşiklerin, şeker tüketim oranını azalttığını, sitrik asit tüketimini ve asetik asit verimini ise arttırdığını belirlemişlerdir.

Gözde Okcu, Evrim GÜNEŞ Altuntaş, Kamuran Ayhan — Laktik Asit Fermentasyonunda Fenolik Bileşikler ve Önemi — 2011 · Derlem cümlesi 400804475

### asetik asit — Doğa ve çevre

Sirkenin ekşi tadında temel rol oynayan, CH₃COOH formüllü, etanoik asit olarak da adlandırılan karboksilik asit.

**Öğrenme amacı:** “asetik asit”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ağartmalarda hidrojen peroksit ve ozon yanında asetik asit (Tekkim), sodyum hidroksit NaOH, iyon tutucu (Rudolf Duraner) ve Lava Jeans Pro (Dystar) yardımcı maddeleri kullanılmıştır.

Semiha Eren, Erhan Çeven — PAMUK İPLİKLERİN BOBİN FORMUNDA AĞARTILMASINDA ÇEVRE DOSTU YÖNTEM OLARAK OZON KULLANIM OLANAĞININ ARAŞTIRILMASI — 2018 · Derlem cümlesi 368549159

### asetilen — Doğa ve çevre

Formülü C₂H₂ olan, iki karbon atomu arasında üçlü bağ bulunan ve oksijenle yakıldığında kaynakta kullanılan yüksek sıcaklıklı alevi veren gaz.

**Öğrenme amacı:** “asetilen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Roark adamın eldivenleriyle gözlüğünü aldı, asetilen meşalesini de kaptı, çömeldi, incecik, mavi bir alevi kirişin orta yerine doğru püskürttü.

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3658853

### aseton — Doğa ve çevre

Kolay buharlaşan, çeşitli maddeleri çözebilen, oje çıkarıcı ürünlerde de kullanılabilen bir organik sıvı.

**Öğrenme amacı:** “aseton”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aseton şişesini alıp dışarı çıktım.

Agatha Christie Mezopotamya'da Cinayet Gece Gelen Ölüm Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 207614270

### asfalt — Toplum ve günlük yaşam

Agreganın bitüm esaslı bağlayıcıyla karıştırılmasıyla oluşturulan ve özellikle yol üstyapısında kullanılan kaplama malzemesi.

**Öğrenme amacı:** “asfalt”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Düzgün, asfalt bir yoldan geçtik.

Adnan Özyalçıner Garip Nasıl Okuyacak Köyün Çocuğu Yayınları · Derlem cümlesi 183791572

### asfaltlamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir yol veya alanın üstüne asfalt karışımı sererek kullanıma uygun bir kaplama oluşturmak.

**Öğrenme amacı:** “asfaltlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " On beş kilometrelik yolu vıcık vıcık asfaltlamışlar, bir karış kuru yer bırakmamışlardı yol kıyılarında.

Rıfat Ilgaz — Sarı Yazma · Derlem cümlesi 110212495

### asgari — Toplum ve günlük yaşam

Bir ölçü, koşul veya gereksinim için belirlenen alt sınırı ifade eden.

**Öğrenme amacı:** “asgari”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Asgari ücret artık genel ücret haline geldi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108942508

### asgari müşterek — Toplum ve günlük yaşam

Görüş ayrılıklarına rağmen tarafların birlikte hareket etmesini sağlayan en dar ortak kabul alanı.

**Öğrenme amacı:** “asgari müşterek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ortak akıl ve asgari müşterekleri önceleyen bir yaklaşım benimseyerek uzlaşı zemininden uzaklaşmadan meseleler derinlikli biçimde tartışılabilmiş, ele alınabilmiştir.

Son Dakika... Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu toplandı: 7 bölümlük raporda neler yer alıyor? · Derlem cümlesi 390954391

[Kaynak](https://www.cumhuriyet.com.tr/turkiye/son-dakika-milli-dayanisma-kardeslik-ve-demokrasi-komisyonu-toplandi-7-bolumden-olusan-rapor-oylanacak-2479905)

### asgari ücret — Toplum ve günlük yaşam

İşverenin, belirli bir çalışma süresi karşılığında çalışana ödeyeceği tutar için mevzuatla belirlenen ve altına inilemeyen ücret sınırı.

**Öğrenme amacı:** “asgari ücret”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Asgari ücret artık genel ücret haline geldi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108942508

### ashap — Dil ve anlatım

İslam tarihinde Hz. Muhammed'le karşılaşıp ona inanmış ve Müslüman olarak yaşamış kimseleri topluca belirten ad.

**Öğrenme amacı:** “ashap”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Medine'ye geldiği zaman hem kendisi tutmuş hem de ashabına tutmalarını emretmişti.

Şâtibî - El-Muvâfakât.temiz.txt · Derlem cümlesi 103854581

### asık — Dil ve anlatım

Yüz çizgileriyle neşesizlik, gerginlik veya hoşnutsuzluk yansıtan.

**Öğrenme amacı:** “asık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Suratı asıktı fena halde.

Nazım Hikmet 18 Hikayeler Adam Yayınları · Derlem cümlesi 187067501

### asık suratlı — Toplum ve günlük yaşam

Yüz ifadesiyle neşesiz veya hoşnutsuz bir tutum yansıtan.

**Öğrenme amacı:** “asık suratlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Asık suratlı insanlardan hoşlanır mısınız desem tabii bana gülersiniz.

MEB — Türkçe 7 Ders Kitabı PDF — 2023 · Derlem cümlesi 350872068

### asıl — Araştırma ve düşünme

Bir durumun merkezini oluşturan, diğer ögelere göre belirleyici nitelik taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “asıl”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Asıl zorluk kramplar ve kas spazmlarıyla başlıyordu.

Stephen King Oyun Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 282292533

### asılmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir destek noktasına tutunup beden ağırlığını bu noktadan taşıtmak.

**Öğrenme amacı:** “asılmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Askılığın demir çubuğunu tutup asıldı.

Steven James — Bowers Dosyaları #2 - Kale · Derlem cümlesi 109785340

### asıl sayılar — Matematik ve dil

Dil bilgisinde miktarı yalın biçimde bildiren, sıra ya da üleştirme eki taşımayan sayı adları.

**Öğrenme amacı:** “asıl sayılar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Asıl sayılardan üleştirme önadları türetir.

Adalı — Türkçe Doğal Dil İşleme · Derlem cümlesi 124833035

### asi — Toplum ve günlük yaşam

Yerleşik otorite ve kurallara karşı çıkan, bunlara bağlılığı reddeden.

**Öğrenme amacı:** “asi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sende asi bir ruh var, asiler de rahip olmazlar.

Pascal Mercier — Lizbon'a Gece Treni · Derlem cümlesi 121717930

### asil — Dil ve anlatım

Doğuştan gelen toplumsal konumun önemsendiği düzenlerde soylu kabul edilen bir aile veya zümreye mensup olan.

**Öğrenme amacı:** “asil”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Onun gibi asil soydan gelenlerin taktığı gibi boynuna bir altın zincir takalım, altın mahmuzlar da verelim, " dedi Kızıl Will.

Howard Pyle — Robin Hood · Derlem cümlesi 111009058

### asil — Dil ve anlatım

Çıkar kaygısını aşan, erdemli ve yüce gönüllü bir tutumu yansıtan.

**Öğrenme amacı:** “asil”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Mitridanes, " Eğer, dedi, sizin yaptığınız gibi asil hareketler yapmaya muktedir olsam, teklifinizi derhal kabul ederdim.

Boccacio — Dekameron · Derlem cümlesi 129499045

### asileşmek — Toplum ve günlük yaşam

Daha önce bağlı olduğu düzene veya yönetime başkaldırır duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “asileşmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fakat, neden aniden asileşti anlamıyorum?

Vikram Seth Maggiore Dörtlüsü Doğan Kitap · Derlem cümlesi 325670276

### asilzade — Dil ve anlatım

Soylu kabul edilen bir aileden gelen kişi.

**Öğrenme amacı:** “asilzade”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Değerli asilzadeler, size de mutlu günler!

William Shakespeare III. Richard Remzi Kitabevi 199-200. sy. eksik · Derlem cümlesi 243609299

### asimetri — Matematik ve dil

Bir şeklin veya yapının ilgili bölümleri arasında beklenen simetri ilişkisinin bulunmaması; biçimsel bakışımsızlık.

**Öğrenme amacı:** “asimetri”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Omuz seviyelerinde eşitsizlik, kürek kemiklerinden birinin daha belirgin görünmesi, bel girintilerinde asimetri ve öne eğilme sırasında sırtta tek taraflı kabarıklık oluşması önemli uyarı işaretleri arasında yer alır.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109099047

### asimetrik — Matematik ve dil

İlgili yansıma veya dönüşüm altında kendisiyle çakışmayan, simetri göstermeyen.

**Öğrenme amacı:** “asimetrik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kütüphane binası da asimetrik bir çokgendir.

Murat Belge-Istanbul gezi rehberi · Derlem cümlesi 135784261

### asimilasyon — Toplum ve günlük yaşam

Bir topluluğun dil ve kültür özelliklerini yitirerek başka bir topluluğun özelliklerini benimsemesi veya buna zorlanması süreci.

**Öğrenme amacı:** “asimilasyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sarayın bu duruma tepkisi zorla asimilasyon oldu.

Michael Mann — Demokrasinin Karanlık Yüzü - Etnik Temizliği Açıklamak · Derlem cümlesi 135970182

### asist — Dil ve anlatım

Bir oyuncunun gol veya sayı üretmesine doğrudan katkı sağlayan ve spor dalının kurallarına göre kaydedilen pas.

**Öğrenme amacı:** “asist”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Icardi, geçen sezon 47 resmi maçta 16 gol attı ve 3 asist yaptı.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5125689

### asistan — Toplum ve günlük yaşam

Belirli bir iş alanında sorumlu kişinin çalışmalarını destekleyen yardımcı görevli.

**Öğrenme amacı:** “asistan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Asistanım, sekreterim, hatta odam bile yok!

Gülse Birsel — Gayet Ciddiyim · Derlem cümlesi 141337920

### asit — Doğa ve çevre

Brønsted–Lowry yaklaşımında bir tepkimede karşısındaki maddeye proton verebilen kimyasal tür.

**Öğrenme amacı:** “asit”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yeni sistem, hem yakıt hem de enerji depolama aracı olarak kullanılabilen formik asit üretiyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109567168

### asit borik — Doğa ve çevre

Borik asit için kullanılan ad; H3BO3 formüllü, bor, hidrojen ve oksijen içeren zayıf asit.

**Öğrenme amacı:** “asit borik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bandırma'daki asit borik fabrikası genişletilmektedir.

Besim Darkot — Türkiye İktisadî Coğrafyası — 1972 · Derlem cümlesi 353350115

### asit fenik — Doğa ve çevre

Fenolün eski adı; benzen halkasına bir hidroksil grubunun bağlandığı, C6H5OH formüllü ve zehirli organik bileşik.

**Öğrenme amacı:** “asit fenik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Nereye gitsem karşıma çıkıyordu; uzaktan asit fenik kokusu saçan koğuşlarından birine toslamadan kentte on adım atmam mümkün değildi.

Gecenin Sonuna Yolculuk - Louis-Ferdinand Celine.temiz.txt · Derlem cümlesi 101195904

### askat — Matematik ve dil

Bir ölçü biriminin bir tam sayıya bölünmesiyle elde edilen alt birim; örneğin santimetre, metrenin yüzde biri olan askatıdır.

**Öğrenme amacı:** “askat” sözünün bu anlamını örnekteki Askatları kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Askatları kadem, parmak, hat ve nokta olan mimar arşını, bir arşının iki kadem, bir kademin on iki parmak, bir parmağın on iki hat, bir hatın on iki nokta esasına göre tanımlandığı bir ölçü sistemine dayanmaktadır.

Özge Öztürk — Günümüze Ulaşmayan Bir Sadrazam Konağı: Nişantaşı Kıbrıslı Mehmed Kâmil Paşa Konağı — 2026 · Derlem cümlesi 357059299

### asker — Toplum ve günlük yaşam

Askerî bir teşkilatın görev ve disiplin düzeni içinde hizmet veren kişi.

**Öğrenme amacı:** “asker”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir asker kupayla soğuk su sundu.

Denis Guedj — Berenis'in Saçları · Derlem cümlesi 142969936

### askeriye — Toplum ve günlük yaşam

Bir ülkenin askerlikle ilgili kurum, örgüt ve faaliyetlerinin bütünü.

**Öğrenme amacı:** Toplumsal değişimin farklı kurumlara etkisini incelemek.

> Batılılaşma askeriyeden günlük yaşama kadar etkisini göstermiştir.

Uğur Matiç — Demokrat Parti Donemi Ortadogu Politikalari · Derlem cümlesi 370601260

### askerlik — Toplum ve günlük yaşam

Silahlı kuvvetlerde görev yapma durumu veya bu görevlerin oluşturduğu meslek ve hizmet alanı.

**Öğrenme amacı:** “askerlik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sonra o askerlikten ayrılıp politika hayatını seçti.

İsmet İnönü — Cumhuriyetin İlk Yılları · Derlem cümlesi 138930142

### askerlik dairesi — Toplum ve günlük yaşam

Askere alma işlemlerini bölge düzeyinde düzenleyen ve kendisine bağlı askerlik şubelerini yöneten teşkilat birimi.

**Öğrenme amacı:** “askerlik dairesi” sözünün bu anlamını örnekteki askerlik dairesine kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Albay Bekir Sami Akhisar'a geldiği vakit hemen askerlik dairesine gider.

Falih Rıfkı Atay — Çankaya · Derlem cümlesi 115863836

### askerlik hizmeti — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin silahlı kuvvetlerde yerine getirdiği görev dönemi ve görevler bütünü.

**Öğrenme amacı:** “askerlik hizmeti”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca, askerlik hizmeti yapmak istemeyen herkesten vergi alınıyordu.

V. Diakov, S. Kovalev - İlkçağ Tarihi 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 102649082

### askerlik şubesi — Toplum ve günlük yaşam

Askerlik yükümlülüğüyle ilgili kayıt ve başvuru işlemlerini yürüten resmî birim.

**Öğrenme amacı:** “askerlik şubesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akçadağ Askerlik Şubesi'ni aradı.

Tekin Ertug - Fotograf Ustaları 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 103489114

### askerlik yoklaması — Toplum ve günlük yaşam

Askerlik yükümlüsünün kimlik, adres, öğrenim, meslek ve sağlık durumunun saptanıp askere alma kayıtlarına geçirilmesi süreci.

**Öğrenme amacı:** “askerlik yoklaması” sözünün bu anlamını örnekteki askerlik yoklamasına kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Baban da zati dediydi, " yakında askerlik yoklamasına çağırırlar " diye.

Talip Apaydın Sarı Traktör Cem Yayınevi · Derlem cümlesi 191871734

### asker kaçağı — Toplum ve günlük yaşam

Askerlik yükümlülüğünden kaçınmak amacıyla birliğe katılmayan ya da birliğini izinsiz terk eden kimse için kullanılan genel ad.

**Öğrenme amacı:** “asker kaçağı” sözünün bu anlamını örnekteki asker kaçağını kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ne deyip de asker kaçağını saklayalım.

Memduh Şevket Esendal Ev Ona Yakıştı Hikayeler Cilt II Dost Yayınları · Derlem cümlesi 199875159

### asker ocağı — Toplum ve günlük yaşam

Kışla, ordugâh ve askerî gemi gibi askerlik hizmetinin yürütüldüğü yerleri topluca anlatan söz.

**Öğrenme amacı:** “asker ocağı” sözünün bu anlamını örnekteki asker ocağı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Belki asker ocağı seni yola getirir!

Grigory Petrov — Beyaz Zambaklar Ülkesinde · Derlem cümlesi 115968190

### asker tayını — Dil ve anlatım

Askerî hizmet sırasında erlerin beslenmesi için kişi başına ayrılan yiyecek miktarı.

**Öğrenme amacı:** “asker tayını”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gün gün gelişmeleri izlemiş, asker tayınlarının artırılması gibi talimatlar vermişti.

358 başlık · Derlem cümlesi 178115432

### askerî — Toplum ve günlük yaşam

Silahlı kuvvetlerin örgütlenmesi, personeli, araçları ya da faaliyetleriyle ilgili olan.

**Öğrenme amacı:** “askerî”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir askerî inzibat arabasının kaportasının üzerine, binanın ayrıntılı planını yaymışlardı.

Steven James — Bowers Dosyaları #2 - Kale · Derlem cümlesi 109779383

### askerî ambargo — Eğitim ve toplum

Bir ülkeye silah, araç veya başka askerî malzeme sağlanmasını kısıtlayan yaptırım.

**Öğrenme amacı:** “askerî ambargo” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> zayıflatmak amacıyla devletin uyguladığı bilinçli bir " ekonomik ve askerî ambargo "

5 yazar — 5 başlık — 2026 · Derlem cümlesi 278064994

### askerî ataşe — Toplum ve günlük yaşam

Bir ülkenin dış temsilciliğinde askerî konularla ilgilenmek üzere görevlendirilen subay.

**Öğrenme amacı:** “askerî ataşe”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Alman askerî ataşesi Yüzbaşı Franz von Papen, New York'a gelerek Roger'la iki kez görüşmüştü.

Mario Vargas Llosa — Kelt Rüyası · Derlem cümlesi 136251049

### askerî inzibat — Toplum ve günlük yaşam

Silahlı kuvvetler içinde disiplin ve düzenin korunmasıyla görevli birim veya görevli.

**Öğrenme amacı:** “askerî inzibat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir askerî inzibat arabasının kaportasının üzerine, binanın ayrıntılı planını yaymışlardı.

Steven James — Bowers Dosyaları #2 - Kale · Derlem cümlesi 109779383

### askı — Toplum ve günlük yaşam

Nesnelerin bir noktadan asılı biçimde taşınması ya da saklanması için kullanılan düzenek.

**Öğrenme amacı:** “askı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Oda kapımızın arkasındaki askı, her zaman üst üste asılmış giysilerle dolu.

Tezer Özlü - Çocukluğun Soğuk Geceleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 103369474

### askılık — Toplum ve günlük yaşam

Eşyaların kanca, çubuk veya benzeri desteklere asılarak tutulmasını sağlayan donanım.

**Öğrenme amacı:** “askılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Holün köşesinde bir askılık var.

Bernard Shaw — Dört Oyun · Derlem cümlesi 129506917

### askıntı — Dil ve anlatım

Birine istemediği hâlde ısrarla yaklaşan ve onu rahatsız eden kişi veya bu davranış.

**Öğrenme amacı:** “askıntı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ona askıntı olacak, yalvaracak değildi.

George Orwell — Aspidistra · Derlem cümlesi 114806147

### asklı — Doğa bilimleri

Sporlarını ask adı verilen keseciklerde oluşturan mantarları niteleyen.

**Öğrenme amacı:** “asklı” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Zira adlandırılan bir mantarın (çoğunlukla Ascomycetes, herhangi bir drogun elyazması eserlerde kullanımını asklı mantarlar) ve " fotobiyont " olarak adlandırılan en araştırmaya başlayan bir bilim insanının ilk karşılaşacağı az bir algın (Chlorophyta, yeşil algler ve / veya sorun, doğru teşhiste anahtar rol oynayan terim Cyanobacteria, mavi-yeşil algler) ortaklığıyla oluşmuş sorunudur.

Mustafa Yavuz, Gülşah Özyiğitoğlu — Tıp Tarihinde Likenlerle İlgili Terimler — 2015 · Derlem cümlesi 362739372

### asla — Dil ve anlatım

Olumsuz bir yargının hiçbir koşulda değişmeyeceğini vurgulayan söz.

**Öğrenme amacı:** “asla”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Amadeu bu hareketini asla bağışlamazdı.

Pascal Mercier — Lizbon'a Gece Treni · Derlem cümlesi 121715501

### aslan — Doğa ve çevre

Kedigillerden, çoğunlukla gruplar hâlinde yaşayan ve erkekleri belirgin yele taşıyabilen büyük yırtıcı memeli.

**Öğrenme amacı:** “aslan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sarıya boyanmış ön kapının aslan pençesi şeklinde, pirinç bir tokmağı vardı.

Truman Capote-Bukalemunlar Icin Muzik.temiz.txt · Derlem cümlesi 102974789

### aslan — Doğa ve çevre

Güneş'in gökyüzündeki görünür yolu üzerinde, Yengeç ile Başak arasında bulunan ve Regulus yıldızını içeren Leo takımyıldızı.

**Öğrenme amacı:** Aslan takımyıldızının ekliptiğe ve komşu takımyıldızlara göre yerini açıklamak.

> 9 Eylül sabahı Merkür'ü ve Aslan Takımyıldızı'nın en parlak yıldızı Regulus'u birbirine çok yakın görebilirsiniz.

Eylül 2024’ün Önemli Gök Olayları · Derlem cümlesi 366345727

[Kaynak](https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/eylul-2024un-onemli-gok-olaylari/)

### aslanağzı — Doğa ve çevre

Antirrhinum cinsindeki, iki dudaklı çiçekleri açılıp kapanan bir ağzı andıran süs bitkilerine verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “aslanağzı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yaz boyunca aslanağızları açtı.

Yaşar Kemal Sarı Sıcak YKY · Derlem cümlesi 184305749

### aslangiller — Doğa ve çevre

Kedigiller adıyla da bilinen; ev kedisini ve aslan, kaplan, leopar gibi yırtıcıları kapsayan etçil memeliler familyası (Felidae).

**Öğrenme amacı:** “aslangiller” sözünün bu anlamını örnekteki aslangillerden kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Sonra aslangillerden bir hayvanın esnekliğiyle çabucak gözden kayboldu.

Bernard Werber — Karıncaların Günü · Derlem cümlesi 144899005

### aslan ağzı — Toplum ve günlük yaşam

Çeşme ve havuzlarda su çıkışını oluşturacak biçimde düzenlenen, ağzından su akan aslan biçimli mimari süs.

**Öğrenme amacı:** Mimari bir parçanın hem süsleme hem su iletimi işlevini açıklamak.

> Bu oluk, içinden çıkan suları ayaklarına sıçratan bir aslan ağzıyla son buluyordu.

Magda Szabo Iza'nın Şarkısı Kanat Yayınları · Derlem cümlesi 294193221

### aslan payı — Toplum ve günlük yaşam

Bir kaynak veya kazancın bölüşülmesinde bir kişiye ya da tarafa düşen en büyük pay.

**Öğrenme amacı:** “aslan payı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu taksimde ise Almanlar aslan payını almışlardır.

Sadiye_Osmanog%CC%86lu_-_Bab.temiz.txt · Derlem cümlesi 100526434

### aslan yürekli — Dil ve anlatım

Güçlük veya tehlike karşısında güçlü bir cesaret gösteren.

**Öğrenme amacı:** “aslan yürekli”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gız öyle aslan yürekli ki...

Vurun Kahpeye - Halide Edib Adivar.temiz.txt · Derlem cümlesi 100249704

### aslen — Dil ve anlatım

Bir kişinin ya da şeyin kökeni veya ilk niteliği esas alındığında.

**Öğrenme amacı:** “aslen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> De Bonald aslen hukukçudur.

Özdem — Dil Bilimi Yazıları · Derlem cümlesi 127919203

### aslı astarı — Araştırma ve düşünme

Bir iddia veya anlatının gerçeğe dayanan temeli.

**Öğrenme amacı:** “aslı astarı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Önce; bana anlatılan bu sorunun aslı astarı var mıydı?

Fyodor Mihailoviç Dostoyevski — Ezilenler(Bordo-Siyah) · Derlem cümlesi 114322632

### asli — Dil ve anlatım

Bir varlığın veya görevin özünü oluşturan, ikincil olmayan.

**Öğrenme amacı:** “asli”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dolayısıyla, göz asli görevini yaparken zarar görmez.

Yaşar Ateşoğlu - Doğru Bildiğimiz Yanlışlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 102022241

### asli düşünce — Araştırma ve düşünme

Bir metnin ya da düşünce bütününün diğer yargılarını çevresinde topladığı temel fikir.

**Öğrenme amacı:** “asli düşünce”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu konu aslında bizim diğer kitaplarımızda, makalelerimizde dile getirdiğimiz asli düşünceyi bütün olarak özetleyecek bir soruya dayanmaktadır.

Mahmud Erol Kılıç — Tasavvufa Giriş · Derlem cümlesi 136473836

### asma — Doğa ve çevre

Üzümleri için yetiştirilen, sülükleriyle desteğe tutunarak tırmanan odunsu bitki.

**Öğrenme amacı:** “asma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çok geçmeden asmaların dalları ortaya çıktı ve her yere tırmanmaya başladı.

Clive Staples Lewis - Narnia Günlükleri3.temiz.txt · Derlem cümlesi 101341832

### asma — Dil ve anlatım

Kendi tabanı üzerinde durmak yerine bir üst desteğe bağlanarak taşınan; lamba, köprü veya salıncak gibi nesneleri niteleyen.

**Öğrenme amacı:** “asma” sözünün bu anlamını örnekteki asma kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> asma lamba yine yanmıyor.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Mürebbiye · Derlem cümlesi 182164364

### asmagiller — Doğa ve çevre

Çiçekli bitkiler içinde Vitaceae adıyla sınıflandırılan; çoğu, yapraklarının karşısındaki sülüklerle tırmanan bitkilerden oluşan familya.

**Öğrenme amacı:** “asmagiller” sözünün bu anlamını örnekteki Asmagiller kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Asmagiller familyasından tırmanıcı, uzun ömürlü, ağaçsı bir bitkidir.

Nil Peri Gökçe — Doğanın Mucizesi Şifalı Bitkiler · Derlem cümlesi 121988639

### asmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir nesneyi, ağırlığını taşıyacak bir noktaya bağlayıp alt bölümleri serbest kalacak biçimde yerleştirmek.

**Öğrenme amacı:** Fiziksel anlamı bağlamdaki başka kullanımlardan ayırmak.

> Palto ve ceketini kapının arkasındaki askıya astı.

Stieg Larsson — Millennium #3 - Arı Kovanına Çomak Sokan Kız · Derlem cümlesi 109723307

### asma bahçe — Dil ve anlatım

Taşıyıcı ayak ve kemerlerin desteklediği, farklı yüksekliklerde düzenlenebilen teraslar üzerine kurulan bahçe türü.

**Öğrenme amacı:** “asma bahçe”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Klasik yazarların, II. Nebukadnezzar'ın dağlık Medya'dan gelen eşi için vatan hasretini dindirmesi amacıyla yaptırdığını yazdıkları asma bahçelerin kalıntıları kesin olarak tesbit edilememiştir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 04 (Âşık Ömer) · Derlem cümlesi 144107798

### asma kat — Toplum ve günlük yaşam

Bir katın yüksekliği içinde oluşturulan, çoğunlukla alt alanın yalnız bir bölümünü örten ek döşeme düzeyi.

**Öğrenme amacı:** “asma kat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gazetecinin dairesi asma kattaydı.

Emile Zola — Nana · Derlem cümlesi 142505906

### asma kilit — Toplum ve günlük yaşam

Gövdesine bağlı açılır metal halkası, kapı veya eşya üzerindeki halkalardan geçirilip kapatılan, yerine sabitlenmemiş kilit.

**Öğrenme amacı:** “asma kilit”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sandığın üzerinde pirinç bir asma kilit vardı.

Adrian D'Hagé - Omega Parşömeni.temiz.txt · Derlem cümlesi 100055616

### asma köprü — Doğa ve çevre

Tabliyesinin yükünü askılar aracılığıyla ana taşıyıcı kablolara, oradan kulelere ve bağlantı noktalarına aktaran köprü türü.

**Öğrenme amacı:** “asma köprü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Chuwangsan Nehri'nin üstündeki eski asma köprüyü geçerken bacaklarımızı esnetmek için ford'dan çıktık.

David Mitchell — Bulut Atlası · Derlem cümlesi 129455016

### asma merdiven — Toplum ve günlük yaşam

Basamakları iki yandaki ip ya da halatlara bağlanan ve üst uçlarından bir yere tutturularak sarkıtılan merdiven.

**Öğrenme amacı:** Esnek yan elemanlarla üstten asılmanın merdivenin yapısını nasıl belirlediğini açıklamak.

> Asma merdivenlerin çoğu gibi, bunun da yanları bez kaplı halattan yapılmıştı.

Herman Melville — Moby Dick(Cem) · Derlem cümlesi 114579349

### asma yaprağı — Doğa ve çevre

Asma bitkisinin yaprağı; mutfakta özellikle sarma hazırlamak için de değerlendirilir.

**Öğrenme amacı:** “asma yaprağı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> On iki asma yaprağı ve yaklaşık bir o kadar da çilek vardı.

Alexandre Dumas Monte Cristo Kontu Cilt II İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 208529634

### asmolen — Araştırma ve düşünme

Döşemelerde kirişler arasındaki boşlukları doldurmak için kullanılan hafif dolgu birimi.

**Öğrenme amacı:** “asmolen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Asmolen ile hem bu boşluklar doldurulur hem de asmolen bu ince kirişlere kalıp görevi görür.

Sevan Nişanyan — Kelimebaz · Derlem cümlesi 121195162

### asonans — Dil ve anlatım

Şiir veya düzyazıda aynı ya da benzer ünlü seslerin tekrarlanmasıyla oluşan ses uyumu.

**Öğrenme amacı:** Ünlü tekrarını ünsüz tekrarından ayırmak.

> Ses tekrarlan, asonans ve aliterasyonlar da azdır.

Ercilasun_Türk_Dili_Temel_Kitabı.temiz.txt · Derlem cümlesi 105337193

### asorti — Dil ve anlatım

Giyim ve eşya ögeleri arasında renk, biçim veya üslup uyumu taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “asorti”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çizmeleriniz ve zırhlarınız da miğferle asorti.

Rıfat Ilgaz Palavra Sınıf Yayınları · Derlem cümlesi 192009848

### asortik — Dil ve anlatım

Giyiminde uyuma ve gösterişli bir şıklığa önem veren kişiyi niteleyen söz.

**Öğrenme amacı:** “asortik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hep asortik Avrupalılar gibi giyinen şık arkadaşımız. "

Natsume Soseki Ben Bir Kediyim Ötüken Yayınları · Derlem cümlesi 194197967

### asosyal — Toplum ve günlük yaşam

Başkalarıyla ilişki kurmaya ve ortak etkinliklere katılmaya az istek gösteren.

**Öğrenme amacı:** Davranış nitelemesini tıbbi tanıdan ayırmak.

> Sanatçı dostum en asosyal hallerinden birindeydi.

Edgar Allan Poe — Tüm Hikayeler · Derlem cümlesi 126550305

### asparagas — Araştırma ve düşünme

Gerçek bir olaya dayanmadan üretilip doğruymuş gibi sunulan haber veya bilgi niteliğinde.

**Öğrenme amacı:** Haberin kanıtını sorgulamak.

> Fakat bunun asparagas haber olduğu her hâlinden belli.

Abbas Maroufi - Ölü Ruhlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 3381486

### aspiratör — Toplum ve günlük yaşam

Bulunduğu ortamdaki havayı emip bir çıkışa yönelterek duman, buhar veya kokunun uzaklaştırılmasını sağlayan aygıt.

**Öğrenme amacı:** “aspiratör”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İçinde sadece bir baca deliği bulunan davlumbazların yerini, önce pencerelere takılan basit aspiratörler, derken gelişkin modeller aldı.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3793643

### aspirin — Doğa ve çevre

Etken maddesi asetilsalisilik asit olan; ağrı kesici, ateş düşürücü ve iltihap azaltıcı etkileri bulunan ilaç.

**Öğrenme amacı:** “aspirin”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Miss Ohlsson, Bayan Hubbard'dan aspirin istemeye ne zaman gitti?

Agatha Christie — Hercule Poirot #10 - Doğu Ekspresinde Cinayet · Derlem cümlesi 118671889

### asrısaadet — Dil ve anlatım

İslam tarihinde Hz. Muhammed'in yaşadığı dönemi saygıyla anmak için kullanılan ad.

**Öğrenme amacı:** “asrısaadet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çok evlilik, asrısaadet döneminin şartları gereği oluşan örfe dayanmaktaydı.

Diyanet — ULUSLARARASI MEVLİD-İ NEBİ SEMPOZYUMU PEYGAMBERİMİZ VE AİLE · Derlem cümlesi 147663642

### assolist — Dil ve anlatım

Bir müzikli eğlence programında baş sanatçı olarak, çoğunlukla en son sahneye çıkan şarkıcı.

**Öğrenme amacı:** “assolist”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ben kiim, assolist taklidi yapmak kim.

Gülse Birsel — Hala Ciddiyim · Derlem cümlesi 141334093

### ast — Toplum ve günlük yaşam

Bir görev veya yetki sıralamasında başka bir kişinin altında bulunan kimse.

**Öğrenme amacı:** “ast”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Saltanat hükümetinde ise egemenlik, üsten asta, bu derece büyük bir yetkiyle geçmez.

Montesquieu — Kanunların Ruhu Üzerine · Derlem cümlesi 115933225

### astar — Toplum ve günlük yaşam

Giysinin iç bölümünü kaplayarak kullanımı, dayanıklılığı veya görünümü tamamlayan kumaş tabaka.

**Öğrenme amacı:** “astar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Açık zümrüt rengi ipekli astarı olan koyu yeşil taftadandı.

Margaret Mitchell - Rüzgar Gibi Geçti.temiz.txt · Derlem cümlesi 100799372

### astarlamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir yüzeye destek, koruma veya kullanım özelliği kazandırmak için iç kaplama tabakası eklemek.

**Öğrenme amacı:** “astarlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tulumun içini sıkı örülmüş alüminyum telle astarladık.

Isaac Asimov — Üç Robot Yasası · Derlem cümlesi 123522327

### astar boyası — Toplum ve günlük yaşam

Boyanacak yüzeyi örtücülük, tutunma ve düzgünlük bakımından son kat uygulamasına hazırlayan ön kaplama boyası.

**Öğrenme amacı:** “astar boyası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Belirli bir süre bekletilip kuruduktan sonra, zımparalanır ve üzerine astar boyası sürülür.

Murat Ertürk — Bursa’nın Araba Ressamı: Enver Ertaban — 2020 · Derlem cümlesi 335836496

### astat — Doğa ve çevre

Atom numarası 85, simgesi At olan radyoaktif halojen element; doğada çok az bulunur, yapay olarak da elde edilir.

**Öğrenme amacı:** “astat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Böylelikle prometyum ve astat dahil 20'ye yakın yapay radyoaktif element sentezlenebildi.

Etienne Klein Maddenin Gizemleri BGST Yayınları — 2017 · Derlem cümlesi 344452230

### astatin — Doğa ve çevre

Simgesi At olan, halojen grubunda yer alan radyoaktif kimyasal element.

**Öğrenme amacı:** “astatin”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İyodun tiroid bezinde biriktiği bilinir ve astatin iyodun kimyasal benzeridir.

L.Vlasov, D.Trifonov — 107 Kimya Öyküsü · Derlem cümlesi 136997531

### asteğmen — Toplum ve günlük yaşam

Subay rütbe sıralamasının ilk basamağında, teğmenin altında yer alan rütbe; bu rütbedeki kişi.

**Öğrenme amacı:** “asteğmen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Müdürle asteğmen hayret ediyorlar.

Ayfer Tunç Memleket Hikayeleri İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 209158460

### astım — Doğa ve çevre

Solunum yollarının iltihaplanma ve daralma eğilimiyle ilişkili, belirtileri dönem dönem artabilen kronik hastalık.

**Öğrenme amacı:** “astım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Astımı olmasa buyursun, gitsin!

Ayşe Kulin Kanadı Kırık Kuşlar Everest Yayınları · Derlem cümlesi 220420021

### astigmat — Doğa ve çevre

Kornea ya da göz merceğinin eğriliğindeki farklılık nedeniyle ışığı tek odakta birleştiremeyen, astigmatizması bulunan göz.

**Öğrenme amacı:** “astigmat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gözlüğü çıkarınca da görebilmek çabasıyla miyop ve astigmat gözlerimi ne hale soktuğumu bilemiyordum.

Oğuz Aral — Huysuz İhtiyar #2 - Bana bir Tarzanlıǧı bile çok gördüler · Derlem cümlesi 134826740

### astigmatizm — Doğa ve çevre

Gözün optik yüzeylerinin ışığı farklı doğrultularda aynı biçimde odaklayamaması nedeniyle görüntünün bulanık veya biçimi bozuk algılanmasına yol açan kırma kusuru.

**Öğrenme amacı:** “astigmatizm”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sonuçta ciddi bir astigmatizm ortaya çıkıyor.

Charles Bukowski Güneş İşte Burdayım Parentez Yayınları · Derlem cümlesi 266439686

### astragan — Dil ve anlatım

Kısa ve kıvrımlı tüyleriyle tanınan, belirli bir koyun türünün kuzularından elde edilen kürk.

**Öğrenme amacı:** “astragan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sırtında yarım astragan bir kürk vardı.

Osman Aysu — Gölgede Kalan Sırlar · Derlem cümlesi 121767659

### astrofizik — Doğa ve çevre

Gök cisimlerinin ve evrendeki olayların fiziksel özelliklerini, oluşumunu ve değişimini inceleyen bilim alanı.

**Öğrenme amacı:** “astrofizik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir matematik ve bir astrofizik diploması ile başka ne yapılabilir ki?

Douglas Adams - Otostop�unun Galaksi Rehberi.temiz.txt · Derlem cümlesi 101279290

### astrolog — Dil ve anlatım

Gök cisimlerinin konumlarını insan yaşamıyla ilişkilendirerek yorum yapan kişi; bu yorumlama bilimsel astronomiden farklıdır.

**Öğrenme amacı:** “astrolog”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aynı zamanda astrolog olan bir kral varmış.

Osho — Boş Kayık - Hiçlikle karşılaşmalar çarpışmalar · Derlem cümlesi 121941440

### astroloji — Araştırma ve düşünme

Gök cisimlerinin konumlarından insan karakteri ve olaylar hakkında yorum üretme geleneği; bilimsel bir araştırma yöntemi değildir.

**Öğrenme amacı:** “astroloji”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fakat, acaba astroloji gerçekten de mantıkdışı mı?

Raymond M. Smullyan — Tao Sessizdir · Derlem cümlesi 121392083

### astronom — Doğa ve çevre

Gök cisimlerinin ve evrenin yapısını, hareketini ve gelişimini araştıran bilim insanı.

**Öğrenme amacı:** “astronom”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Astronom, " Ben hazırım, " dedi.

Isaac Asimov — Uzayın Bekçileri · Derlem cümlesi 123527762

### astronomi — Doğa ve çevre

Gök cisimlerinin yapısını, hareketlerini, oluşumunu ve evrimini gözlem ve fiziksel yöntemlerle inceleyen bilim.

**Öğrenme amacı:** “astronomi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Huygens bilimsel çalışmalarına astronomide başlar.

sayi — 0316 · Derlem cümlesi 176745669

### astronomik — Doğa ve çevre

Gök cisimlerini ve evreni inceleyen astronomi alanıyla ilgili.

**Öğrenme amacı:** “astronomik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hâlâ kullanılan astronomik terimlerin birçoğu islâm kaynaklıdır.

sayi — 0306 · Derlem cümlesi 173133737

### astronomik fiyat — Toplum ve günlük yaşam

Beklenen veya makul görülen düzeyi büyük ölçüde aşan satış bedelini abartılı biçimde anlatan söz.

**Öğrenme amacı:** “astronomik fiyat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Cihaz tasarımı ve donanımıyla göz doldursa da astronomik fiyat etiketini görmezden gelmek oldukça zor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109017352

### astronomik rakam — Dil ve anlatım

Olağan ölçüleri çok aştığı vurgulanan sayı veya para miktarı.

**Öğrenme amacı:** “astronomik rakam”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca kayıtlar bu uğraşılar sırasında astronomik rakamlar harcadığımızı da gösteriyor.

Robert Ludlum — Hades Dehşeti · Derlem cümlesi 132930069

### astronot — Doğa ve çevre

İnsanlı uzay görevlerinde operasyon, araştırma ve bakım gibi işleri yürütmek için özel eğitim almış görevli.

**Öğrenme amacı:** “astronot”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Astronotlar Ay'da iki aygıt bıraktılar.

sayi — 0380 · Derlem cümlesi 177429655

### astropikal — Doğa ve çevre

Dönencelerin hemen dışında kalan, tropikal kuşak ile ılıman kuşak arasında geçiş özelliği gösteren bölgeyle ilgili.

**Öğrenme amacı:** “astropikal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sanki astropikal bir bölgede öğleden sonrasıydı.

Isaac Asimov — Jüpiteri Satıyorum · Derlem cümlesi 118798351

### astsubay — Toplum ve günlük yaşam

Silahlı kuvvetlerde belirli eğitim ve rütbelere sahip, subay sınıfının altında görev yapan meslek mensubu.

**Öğrenme amacı:** “astsubay”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir astsubayın sesi duyuldu.

Tolstoy Diriliş Antik Yayınları · Derlem cümlesi 192450813

### astsubay başçavuş — Toplum ve günlük yaşam

Astsubay rütbe sıralamasında kıdemli üstçavuşun üstünde, kıdemli başçavuşun altında bulunan rütbe veya bu rütbeyi taşıyan asker.

**Öğrenme amacı:** “astsubay başçavuş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> JAK Tim Komutanı Jandarma Astsubay Başçavuş Mahir Akdemir, " Bizi görünce kendilerini güvende hissettiklerini söylediler " dedi.

JAK timleri teleferik kazasında mahsur kalanları 2 dakikada tahliye edilebilir hale getirmiş · Derlem cümlesi 392530344

[Kaynak](https://www.yenialanya.com/jak-timleri-teleferik-kazasinda-mahsur-kalanlari-2-dakikada-tahliye-edilebilir-hale-getirmis)

### astsubay çavuş — Toplum ve günlük yaşam

Astsubaylık rütbe dizisinin başlangıcında yer alan çavuş rütbesini taşıyan asker.

**Öğrenme amacı:** “astsubay çavuş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama bana en acı gelen düşünceyi genç bir astsubay çavuş dile getirmişti.

Ümit Zileli - Vur Emri.temiz.txt · Derlem cümlesi 102663714

### astsubay kıdemli başçavuş — Toplum ve günlük yaşam

Astsubay başçavuşun üstünde yer alan, astsubay rütbe sıralamasının en üst basamağındaki asker.

**Öğrenme amacı:** “astsubay kıdemli başçavuş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Cumhuriyet Savcısı Cansın gerçekleştirdiği ziyarette İlçe Jandarma Komutan Vekili Jandarma Astsubay Kıdemli Başçavuş Eyüp Dönmez ile görüştü.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 111201150

### astsubay kıdemli çavuş — Toplum ve günlük yaşam

Astsubay çavuşun üstünde, astsubay üstçavuşun altında yer alan rütbeyi taşıyan asker.

**Öğrenme amacı:** “astsubay kıdemli çavuş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Programa Garnizon Komutan Vekili Personel Astsubay Kıdemli Çavuş Emre Sazlıdere, İlçe Emniyet Müdürü Kenan Bıyık, İlçe Jandarma Komutanı Astsubay Kıdemli Başçavuş Özkan Parlak katıldı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109564771

### astsubay kıdemli üstçavuş — Toplum ve günlük yaşam

Astsubay rütbe sıralamasında üstçavuşun üstünde, başçavuşun altında yer alan rütbe veya bu rütbeyi taşıyan asker.

**Öğrenme amacı:** “astsubay kıdemli üstçavuş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anneyi jandarma ekipleriyle birlikte ziyarete gelen Jandarma Astsubay Kıdemli Üstçavuş Ahmet Akpürüm ise anneye hal hatır sorarak sohbet etti.

Karşısında jandarmayı gören asker annesi: “Oğlum gelmiş gibi oldum” · Derlem cümlesi 391001162

[Kaynak](https://www.kamubulteni.com/haberde-insan/karsisinda-jandarmayi-goren-asker-annesi-oglum-gelmis-gibi-oldum-h43728.html)

### astsubay üstçavuş — Toplum ve günlük yaşam

Astsubay kıdemli çavuşun üstünde, astsubay kıdemli üstçavuşun altında yer alan rütbeyi taşıyan asker.

**Öğrenme amacı:** “astsubay üstçavuş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ziyarette, Jandarma Astsubay Üstçavuş Merve Varol, Jandarma Astsubay Üstçavuş Mustafa Kemal Zühal, Jandarma Astsubay Hilal Sarıaydın ve Jandarma Uzman Çavuş Ozan Semih Türkeli de yer aldı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108591396

### asurca — Dil ve anlatım

Sami dillerinden Akadcanın eski Asur bölgesinde kullanılan ve çivi yazılı belgelerle tanınan tarihsel kolu.

**Öğrenme amacı:** “asurca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Topzava stelleri gibi, Asurca ve Urartuca yazılmış çiftdilli yazıtlar da mevcuttur.

Friedrich_Kayıp_Yazılar_ve_Diller.temiz.txt · Derlem cümlesi 106631760

### asyalı — Toplum ve günlük yaşam

Asya'nın herhangi bir bölgesine doğum, köken veya yerleşim bağıyla bağlı kişi.

**Öğrenme amacı:** “asyalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Uluslararası medya kuruluşları, stadyumlar ve altyapı projelerinde çalışan Güney Asyalı göçmen işçilerin çalışma koşullarını gündeme taşıdı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 114652693

### aş — Toplum ve günlük yaşam

Beslenmek için hazırlanan yemeği, kimi kullanımlarda da kişinin geçimini sağlayan yiyeceği anlatan geleneksel ad.

**Öğrenme amacı:** “aş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bizim siyaset dilimizdeki tanımıyla, " herkesin aşı olacak, işi olacak " dendi.

İsmail Cem — Soldaki Arayış · Derlem cümlesi 138979463

### aşağı — Toplum ve günlük yaşam

Bir başvuru noktasına göre düşeyde daha düşük bir düzeye yönelmeyi belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “aşağı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Her gün bir yoldan aşağı iniyorlar.

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Namuslu Kokotlar · Derlem cümlesi 182272705

### aşağılamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin değerini küçültmeyi amaçlayan söz veya davranışta bulunmak.

**Öğrenme amacı:** “aşağılamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Derviş onu çok aşağıladı.

Yaşar Kemal Akçasazın Ağaları 2 Yusufçuk Yusuf YKY · Derlem cümlesi 188873366

### aşağılık — Dil ve anlatım

Birini ahlaken değersiz bulduğunu belirterek ağır biçimde küçümseyen söz.

**Öğrenme amacı:** “aşağılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hidâyet de hakaretli bir alayla kadılara, müftülere, zabıtaya, filozoflara yöneliyor, " aşağılık kimseler " deyimi kullanıyor onlar için.

Kor Baykus - Sadik Hidayet.temiz.txt · Derlem cümlesi 100860519

### aşağılık duygusu — Toplum ve günlük yaşam

Kişinin kendisini başkalarına göre daha yetersiz veya değersiz görmesinden doğan duygu.

**Öğrenme amacı:** “aşağılık duygusu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu yüzden aşağılık duygusuna kapılmaya başladım.

Agatha Christie — Hercule Poirot #15 - Briç Masasında Cinayet · Derlem cümlesi 118664870

### aşağılık kompleksi — Toplum ve günlük yaşam

Kişinin kendisini başkalarından daha değersiz veya yetersiz görmesinin düşünce ve davranışlarında sürekli ağırlık kazanması.

**Öğrenme amacı:** “aşağılık kompleksi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çok derin aşağılık kompleksim de yoktur benim.

Truman Capote - Tiffany'de Kahvaltı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102981512

### aşağı mahalle — Toplum ve günlük yaşam

Yerleşmenin yükselti bakımından alt kesiminde kalan ve bu konumuna göre adlandırılan mahalle.

**Öğrenme amacı:** “aşağı mahalle”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> O da aşağı mahallenin sevilen abisi.

Ahmet Şerif İzgören - 40'ının da Kulpu Kırık 40 Türk.temiz.txt · Derlem cümlesi 3434018

### aşağı yukarı — Matematik ve dil

Bir niceliği küçük bir sapma olasılığıyla, yaklaşık olarak belirten ikileme.

**Öğrenme amacı:** “aşağı yukarı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Rothen içeri girdiğinde, Gece Odası'nda aşağı yukarı yirmi büyücü toplanmıştı.

Trudi Canavan - Büyücüler Loncası 1 Arınma.temiz.txt · Derlem cümlesi 102993962

### aşama — Araştırma ve düşünme

Bir sürecin kendine özgü koşul ve özelliklerle ayrılan evresi.

**Öğrenme amacı:** “aşama”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir aşamada konu meslek etiğine geldi.

Wilbur Smith — Mısır Serisi #4 - 11. Yazıt · Derlem cümlesi 115304164

### aşar — Toplum ve günlük yaşam

Tarımsal ürün üzerinden esas olarak onda bir oranına dayanan, Osmanlı'dan Cumhuriyet'e devreden ve 1925'te kaldırılan vergi; uygulanan oran ve tahsil biçimi dönemlere göre değişebilmiştir.

**Öğrenme amacı:** “aşar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Aşar'ın kaldırılması Türk maliyecilerini yeni vergi mevzuları bulmağa zorladı.

Levent Aksu — Imparatorluktan Cumhuriyete Makro Ekonomi Politikalari I · Derlem cümlesi 360037829

### aşermek — Toplum ve günlük yaşam

Gebelik sırasında belirli bir yiyeceği güçlü biçimde istemek.

**Öğrenme amacı:** “aşermek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anlaşılan hamile, aşeriyor.

Leyla Erbil Tuhaf Bir Kadın İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 213712526

### aşı — Doğa ve çevre

Bağışıklık sistemine belirli bir hastalık etkenini tanıtıp ona karşı koruyucu yanıt geliştirmeyi amaçlayan biyolojik preparat.

**Öğrenme amacı:** “aşı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Eski aşı canlı virüs içerirken, günümüzde kullanılan rekombinant aşı canlı virüs taşımıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109059245

### aşık — Araştırma ve düşünme

Çatı boyunca uzanarak merteklerden veya doğrudan kaplamadan gelen yükü dikme ya da makas gibi taşıyıcılara aktaran kiriş.

**Öğrenme amacı:** Çatı kesitinde kaplamadan taşıyıcı sisteme yük aktarımını aşık üzerinden açıklamak.

> Oturtma çatılar, merteklerden aşıkların üzerine gelen yüklerin dikmeler aracılığıyla, bu dikmelerin altındaki kirişlere veya döşemelere aktarıldığı bir yapım sistemidir.

Esra Karahan — Türkiye’deki Geleneksel Ahşap Çatı Makaslarının Terimleri ve Sınıflandırılması Üzerine Değerlendirmeler — 2025 · Derlem cümlesi 342814891

### aşık kemiği — Doğa ve çevre

Ayak bileği eklemine katılan, kaval ve baldır kemiklerinden gelen yükü ayağa aktaran, topuk kemiğinin üstündeki talus kemiği.

**Öğrenme amacı:** Talusun bacak ile ayak arasındaki eklem ve yük aktarımı işlevini açıklamak.

> Çoraplarımın ikisi de aşık kemiğime kadar ıslanmıştı; hızla kurtuldum onlardan da.

Ahmet Ümit - Sultanı Öldürmek.temiz.txt · Derlem cümlesi 3474680

### aşılama — Doğa ve çevre

Belirli hastalık etkenlerine karşı bağışıklık yanıtı oluşturmak veya güçlendirmek için aşı uygulanması.

**Öğrenme amacı:** “aşılama”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gaziantep'in İslahiye ilçesinde, mevsimlik tarım işçilerine yönelik sağlık taraması, aşılama ve bilgilendirme çalışmaları yapılıyor.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115664912

### aşılama — Doğa ve çevre

İstenen özellikleri taşıyan bitkiden alınan kalem ya da gözün uygun bir anaç üzerinde kaynaştırılmasıyla yapılan vejetatif çoğaltma yöntemi.

**Öğrenme amacı:** “aşılama”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kaman'da ceviz fidanı aşılama ve çoğaltma çalışmalarının sürdüğünü belirten Gökalp, ilçe genelinde binlerce fidanın üretildiğini dile getirdi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 113128238

### aşılamak — Dil ve anlatım

Bir duygu, düşünce veya tutumun başkasında yerleşmesini sağlamak.

**Öğrenme amacı:** “aşılamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Korku aşılayan şeyi neden sakladılar?

Melekler ve Seytanlar - Dan Brown.temiz.txt · Derlem cümlesi 100776381

### aşılı — Doğa ve çevre

İstenen bitki özelliğini taşımak için aşı kalemi ya da gözünün bir anaç üzerinde geliştirilmesiyle elde edilmiş.

**Öğrenme amacı:** “aşılı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dalbastı da bir tür iri, aşılı kirazdır.

Salah Birsel Günlükler 4 Bay Sessizlik Ada Yayınları · Derlem cümlesi 187816147

### aşındırmak — Doğa ve çevre

Temas ve hareket gibi etkilerle bir malzemenin yüzeyinde kayıp veya şekil değişimi oluşturmak.

**Öğrenme amacı:** “aşındırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Burası makinenin ilerlemesiyle kayalara sürten ve kayaları aşındıran kısım.

sayi — 0547 · Derlem cümlesi 172171458

### aşınım — Doğa ve çevre

Kayaç ve toprak yüzeylerinin doğal dış kuvvetlerle aşındırılıp malzeme kaybetmesi süreci.

**Öğrenme amacı:** “aşınım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kıyıların şekillenmesinde birikim ve aşınım olayları da etkilidir.

sayi — 0749 · Derlem cümlesi 172571523

### aşınma — Doğa ve çevre

Yeryüzündeki toprak ve kaya malzemesinin su, rüzgâr, buz gibi dış süreçlerle bulunduğu yerden uzaklaştırılması; erozyon.

**Öğrenme amacı:** “aşınma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çocukların bayıldığı bir diğer kıyaslamalı öykü de toprak aşınması öyküsüdür.

Aldous Huxley - Ada.temiz.txt · Derlem cümlesi 5453102

### aşınmak — Doğa ve çevre

Mekanik etkileşimler sonucunda yüzey malzemesi zamanla eksilmek veya biçim değiştirmek.

**Öğrenme amacı:** “aşınmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayağını bastığı yerler biraz aşınmış gibiydi.

Çetin Altan — Viski · Derlem cümlesi 144154633

### aşınma payı — Bilimsel düşünme

Bir malın kullanıldıkça yıpranması nedeniyle değerinde oluşan azalmayı hesaba katmak için maliyetten düşülen tutar.

**Öğrenme amacı:** “aşınma payı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> türüne bağlı olarak ortaya çıkan aşınma payı, maliyet bedelinden indirilir 32.

8 yazar — 10 başlık · Derlem cümlesi 165714976

### aşırı duyarlık — Doğa bilimleri

Bağışıklık sisteminin yabancı bir maddeye karşı olağandan güçlü, bazen tehlikeli tepki vermesi.

**Öğrenme amacı:** Vücudun bir maddeye olağandan güçlü tepki vermesini örnek üzerinden açıklamak.

> maddeye karşı aşırı duyarlık oluşturur.

Cemal BUDAĞ — Evcil Kedilere Dair Irklar Beslenme Beslenme Hastaliklari Ve Iletisim · Derlem cümlesi 359735088

### aşırı taşırı — Dil ve anlatım

Alışılmış veya uygun görülen ölçüyü belirgin biçimde aşarak, pek fazla.

**Öğrenme amacı:** “aşırı taşırı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Will'in aşırı taşırı yer aldığı sonelerinde açıklar o kendisini.

James Joyce - Ulysses.temiz.txt · Derlem cümlesi 101031920

### aşırı uç — Toplum ve günlük yaşam

Bir siyasal akımın görüşlerini en katı ve ödünsüz biçimde savunan, ılımlı yaklaşımlardan uzak kesimi.

**Öğrenme amacı:** “aşırı uç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu durum halkın aşırı uçlara yönelmesine sebep olurken sosyalistlerin kararsız tutumları neticesinde faşistler güçlendiler.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 23 (İslâm) · Derlem cümlesi 143585497

### aşırma — Dil ve anlatım

Başkasına ait söz, düşünce veya üründen izinsizce alınarak oluşturulmuş olan.

**Öğrenme amacı:** “aşırma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çünkü gençlerin bu mahrem açılmaları veya en azından bunları anlatmakta kullandıkları ifadeler genellikle ya sağdan soldan aşırma ya da bastırılmış duygularından ibarettir.

Muhtesem Gatsby - F. Scott Fitzgerald.temiz.txt · Derlem cümlesi 100707807

### aşırmacı — Dil ve anlatım

Başkasının düşünce veya eserini kaynağını göstermeden kendisininmiş gibi kullanan kişi.

**Öğrenme amacı:** “aşırmacı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama bunlara bakıp da Rousseau'yu bir aşırmacı gibi görmek ağır bir yanlışlık olur.

Jean-Jacques Rousseau — İnsanlar Arasındaki Eşitsizliğin Kaynağı · Derlem cümlesi 138698974

### aşırmak — Dil ve anlatım

Bir nesneyi yükselterek ya da taşıyarak aradaki engelin ötesine ulaştırmak.

**Öğrenme amacı:** “aşırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Eddie'yle Roland zaman zaman topraktan eski dişler gibi çıkan iri taşların üzerinden aşırmak için arabayı kaldırmak zorunda kalıyorlardı.

Stephen King — Kara Kule #3 Çorak Topraklar · Derlem cümlesi 120988434

### aşırmak — Toplum ve günlük yaşam

Başkasının malını izinsiz ve gizlice ele geçirmeyi anlatan argo fiil.

**Öğrenme amacı:** “aşırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir otelin mutfağından gümüş çatal bıçak takımı, su bardakları ve bir tabak takımı aşırır.

Paul Auster — Yanılsamalar Kitabı · Derlem cümlesi 112050602

### aşikâr — Araştırma ve düşünme

Gizli veya belirsiz kalmayan, kolayca fark edilen.

**Öğrenme amacı:** Bir iddianın açıklık derecesine ilişkin yargıyı tanımak.

> McMullin'in hipotezinin yanlışlığı aşikâr bir şeydi.

Feyerabend_Yönteme_Karşı.temiz.txt · Derlem cümlesi 105392404

### aşikâre — Dil ve anlatım

Bir davranışı veya durumu saklama gereği duymadan açıkça belli ederek.

**Öğrenme amacı:** “aşikâre”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu niyetini de gizlemeden, aşikâre yapıyor.

204 başlık · Derlem cümlesi 175299293

### aşina — Dil ve anlatım

Daha önceki karşılaşma ya da deneyim nedeniyle tanıdık bulunan.

**Öğrenme amacı:** “aşina”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Adam onlara tuhaf bir biçimde aşinaydı.

Zaman_Carki_Seri_i_12_-_Firtina_Toplaniyor_-_Robert_Jordan.temiz.txt · Derlem cümlesi 100197497

### aşinalık — Dil ve anlatım

Bir kişi veya durumla önceki karşılaşmalardan kaynaklanan tanıdıklık.

**Öğrenme amacı:** “aşinalık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tanıdık bir şeyler vardı sanki bu yüzde, bir aşinalık.

Menekşe Toprak — Temmuz Çocukları · Derlem cümlesi 136092594

### aşiret — Toplum ve günlük yaşam

Üyelerini akrabalık veya ortak köken inancı gibi bağların birleştirdiği, kendine özgü toplumsal örgütlenmesi olan topluluk.

**Öğrenme amacı:** “aşiret”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aşiretler, Anadolu'nun dışında hangi bölgelerde yaşıyorlardı?

Erhan Afyoncu — Sorularla Osmanlı İmparatorluğu · Derlem cümlesi 110169824

### aşk — Dil ve anlatım

Bir kişiye yönelik yoğun duygusal çekim, sevgi ve yakınlık isteği.

**Öğrenme amacı:** “aşk”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu bir aşk romanı.

Orhan Pamuk Manzaradan Parçalar YKY · Derlem cümlesi 265858486

### aşkın — Dil ve anlatım

Belirli bir sınırı, miktarı veya kişinin başa çıkma gücünü aşan.

**Öğrenme amacı:** “aşkın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İşi başından aşkındır ve sabrı yoktur.

Jiddu Krishnamurti - Yeni Bir Yaşam.temiz.txt · Derlem cümlesi 100995364

### aşkıncılık — Araştırma ve düşünme

On dokuzuncu yüzyıl Amerika'sında gelişen; bireyin sezgisine, manevi bağımsızlığına ve doğayla kurduğu bağa önem veren düşünce akımı.

**Öğrenme amacı:** “aşkıncılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> New England'tan filizlenen aşkıncılık, günlük dünyanın endişelerini aşan ruhanî bir saflığın takibini, bireyciliği ve özgüveni vurgulayan iyimser bir entelektüel felsefeydi.

David S. Kidder & Noah D. Oppenheim — Entelektüelin Kutsal Kitabı · Derlem cümlesi 126640826

### aşkmerdiveni — Doğa ve çevre

Sarkıcı, teleksi yaprakları nedeniyle süs bitkisi olarak yetiştirilen Nephrolepis cinsi eğreltilere verilen ad.

**Öğrenme amacı:** “aşkmerdiveni”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Uzmanlar banyonuz genişse devetabanı, benjamin, yuka ve aşkmerdiveni; değilse japon şemsiyesi, dua çiçeği, şans bambusu öneriyor.

224 başlık · Derlem cümlesi 191094240

### aşlık — Toplum ve günlük yaşam

Özellikle tahıl gibi uzun süre saklanabilen, beslenme ve yemek hazırlama amacıyla elde tutulan erzak.

**Öğrenme amacı:** “aşlık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aşlık (zahire) maddelerinin fiyatları nasıl belirlenir?

Friedrich Engels — Anti-Dühring · Derlem cümlesi 117141168

### aşmak — Dil ve anlatım

Bir bölgeyi veya sınırı geçerek ötesine uzanmak.

**Öğrenme amacı:** “aşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Cadde hemen hemen bütün kenti aşar.

Stephen King — Çılgınlığın Ötesi · Derlem cümlesi 109912594

### aşure — Toplum ve günlük yaşam

Tahıl, bakliyat ve kuru meyvelerin birlikte kaynatılmasıyla hazırlanan, paylaşma geleneklerinde de yer alan tatlı.

**Öğrenme amacı:** “aşure”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pişen aşureyi çanaklara dağıtıyorsun.

Esra Pekin Babaannemin Usturası Sel Yayınları · Derlem cümlesi 184922462

### aşure ayı — Toplum ve günlük yaşam

Hicri takvimdeki muharrem ayının, aşure geleneğine bağlı olarak kullanılan adı.

**Öğrenme amacı:** “aşure ayı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aşure ayında komşular birbirlerine aşure götürür.

Tevfik Taş - Deprem 7.2 Irkçılık 77.2.temiz.txt · Derlem cümlesi 103391266

### aşure günü — Toplum ve günlük yaşam

Muharrem ayının onuncu günü olan, çeşitli dinî ve kültürel geleneklerle anılan gün.

**Öğrenme amacı:** “aşure günü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bilindiği gibi aşure günü muharremin 10. günüdür.

Diyanet Vakfı Yayınları — İlmihal · Derlem cümlesi 110622755

### aşüfte — Dil ve anlatım

Kadının davranışını veya cinsel yaşamını küçümsemek amacıyla kullanılan, eski metinlerde rastlanan incitici söz.

**Öğrenme amacı:** “aşüfte” sözünün bu anlamını örnekteki aşüfte kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Gene o sinsi aşüfte mi gelen?

Refik Halid Karay Ekmek Elden Su Gölden İnkılap Yayınları · Derlem cümlesi 275092429

### at — Doğa ve çevre

İnsan tarafından evcilleştirilmiş, binicilik ve taşımacılıkta kullanılan, tek toynaklı otçul memeli türü.

**Öğrenme amacı:** “at”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atların güzelliği rahibi şaşkına çevirmiş.

Nazım Tektaş — Tanrının Askerleri 2 · Derlem cümlesi 122155709

### ata — Toplum ve günlük yaşam

Bir soyun geçmiş kuşaklarına mensup olan, sonraki kuşakların kökenini oluşturan kişi.

**Öğrenme amacı:** “ata”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atalarımız bunlardan hiç söz etmemişlerdi.

Grafton_Yeni_Dünyalar_Eski_Metinler.temiz.txt · Derlem cümlesi 107540885

### atabey — Dil ve anlatım

Bazı eski Türk devletlerinde hükümdar çocuklarının yetiştirilmesiyle görevlendirilen ve yönetimde yetki sahibi olabilen devlet adamı.

**Öğrenme amacı:** “atabey”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ona ev sahipliği yapan atabey Tuğtekin, sultanın temsilcisinin ona gösterdiği saygıdan çok mutluymuş gibi yapmaktadır, ama Rıdvan kadar dehşete kapılmış durumdadır.

Amin Maalouf - Arapların Gözüyle Haçlı Seferleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 4992293

### ataerkil — Toplum ve günlük yaşam

Toplumsal veya ailevi yetki ve üstünlüğü erkekler lehine düzenleyen.

**Öğrenme amacı:** “ataerkil”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Woman filminin feminist ve ataerkil kodları deşifre edilecektir.

Hasan ÇİFTÇİ, Kemal AVCI — Yeni̇ Medya Halkla İli̇şki̇ler Ve İleti̇şi̇m · Derlem cümlesi 137555329

### atak — Dil ve anlatım

Rakibe üstünlük sağlamak amacıyla başlatılan ani ve kararlı hareket.

**Öğrenme amacı:** “atak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Lider grup çizgiyi geçerken seslendi ama atağa kalkan ikinci sıradaki çocuk değil, dördüncü sıradaki çocuktu.

Kitap Hirsizi - Markus Zusak.temiz.txt · Derlem cümlesi 100904384

### atak — Dil ve anlatım

Girişimde bulunmaktan çekinmeyen, davranışlarında cesaret ve atılganlık gösteren.

**Öğrenme amacı:** “atak” sözünün bu anlamını örnekteki atak kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> O'Rourke çılgının teki, fazlasıyla atak ve gözü kara.

Agatha Christie Yedilerin Gizemi Dört Neşeli Arkadaş Kasadaki Dosya Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 203074279

### atama — Toplum ve günlük yaşam

Yetkili bir karar yoluyla bir kişinin bir görev veya makama yerleştirilmesi.

**Öğrenme amacı:** “atama”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu atama çoğu zaman tamamen formalitedir.

Milton Friedman — Özgürlük ve Kapitalizm · Derlem cümlesi 112431634

### atamak — Toplum ve günlük yaşam

Yetkili bir makamın bir kişiyi belirli bir göreve getirmesi.

**Öğrenme amacı:** Görev ile görevlendiren yetki arasındaki ilişkiyi anlamak.

> Devlet Karayazıcı'ya bir ferman göndererek kendisini Amasya sancakbeyliğine atadı.

Komisyon — Türkler Cilt 09 Osmanlı · Derlem cümlesi 113347835

### atanma — Toplum ve günlük yaşam

Bir görevin yürütülmesi için yetkili bir karar yoluyla görevlendirilme.

**Öğrenme amacı:** “atanma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Belediye Çavuşluğu görevine atanmayı beklerken eğlenmek için yaptığı bir işti bu.

Zola Meyhane İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 284428574

### atanmak — Toplum ve günlük yaşam

Yetkili bir kişi veya kurulun kararıyla belirli bir görevi yürütmek üzere seçilip görevlendirilmek.

**Öğrenme amacı:** “atanmak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Komisyona komitem tarafından atandım.

Andrey Platonov - Çevengur.temiz.txt · Derlem cümlesi 100433461

### atardamar — Doğa ve çevre

Kanı kalpten uzaklaştırarak akciğerlere veya vücut dokularına taşıyan damar türü.

**Öğrenme amacı:** “atardamar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Toplardamar ve atardamar arasındaki farkları saptadı.

sayi — 0311 · Derlem cümlesi 171816170

### atari — Toplum ve günlük yaşam

Ekran üzerinde oyuncunun komutlarıyla ilerleyen, çoğunlukla basit kurallar ve hızlı el-göz eşgüdümü gerektiren elektronik oyun.

**Öğrenme amacı:** “atari”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> ' Hayır, önemli bir şey yok, geç karşıma atariyi beraber oynayacağız, seni bunun için çağırdım ' diyordu.

58 başlık · Derlem cümlesi 163191584

### ataş — Toplum ve günlük yaşam

İnce telin veya benzeri bir malzemenin kıvrılmasıyla oluşturulan, kâğıtları sıkıştırarak geçici biçimde bir arada tutan büro gereci.

**Öğrenme amacı:** “ataş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Büro çalışanlarının ataş ve lastikleri hiç eksik olmaz.

Kolektif — Babamın Tanrı Olduğunu Sandım · Derlem cümlesi 137951478

### ataşe — Toplum ve günlük yaşam

Bir ülkenin dış temsilciliğinde kültür, ticaret veya askerlik gibi belirli bir alanın işlerini yürüten görevli.

**Öğrenme amacı:** “ataşe”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kültür ataşesini görmeye gittim.

Philip Roth Aldatma Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 224473166

### atatürkçü — Toplum ve günlük yaşam

Atatürk'ün ilke ve devrimlerini düşünce ve toplumsal yaşam için temel alan, Atatürkçülük anlayışını benimseyen kişi.

**Öğrenme amacı:** “atatürkçü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Müdürden çok, yaşamının büyük bölümünü Anadolu'da yol yapımı gibi işlerde geçirmiş bir mühendise, Atatürkçü bir aydına benziyor.

Tomris Uyar - Bir Uyumsuzun Notlari 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 103059086

### atatürkçülük — Toplum ve günlük yaşam

Atatürk'ün düşünce ve uygulamalarını temel alarak ulusal bağımsızlık, halk egemenliği ve çağdaşlaşmayı savunan ilke ve yaklaşımlar bütünü.

**Öğrenme amacı:** “atatürkçülük”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> T. C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük sorularının, öğrencilerin tarihsel bilgiyi doğrudan hatırlamasının yanında bilgiyi anlamlandırma, analiz etme ve yorumlama becerilerini ölçmeye yönelik hazırlandığı görüldü.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 113575727

### atbaşı — Dil ve anlatım

Biri diğerini geçmeden, yan yana ve aynı hızda.

**Öğrenme amacı:** “atbaşı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şimdi benimle atbaşı birlikte yürüyordu.

Albert Camus - Yabancı.temiz.txt · Derlem cümlesi 5544563

### atçı — Toplum ve günlük yaşam

Atların üretimi ve yetiştirilmesiyle uğraşan kimse; bu etkinliğin önemli yer tuttuğu toplulukları nitelemek için de kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “atçı” sözünün bu anlamını örnekteki atçı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Hunlar atçı bir topluluktu.

Komisyon — Türkler Cilt 03 İlkçağ · Derlem cümlesi 137162715

### ateist — Toplum ve günlük yaşam

Tanrı veya tanrıların varlığına inanmayan kişi.

**Öğrenme amacı:** “ateist”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şimdi ateist mi oldunuz?

Klaus Städtke — Şipşak Dostoyevski · Derlem cümlesi 137967903

### ateizm — Toplum ve günlük yaşam

Tanrı veya tanrıların varlığına inanmama yaklaşımı.

**Öğrenme amacı:** “ateizm”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Voltaire niçin ateizmi dini inanca tercih etti?

Dr. P. Pikkert — Hristiyan Batı_ Efsanesi · Derlem cümlesi 142770462

### ateş — Doğa ve çevre

Yanıcı maddenin hızlı tepkimesi sırasında ısı ve çoğunlukla ışık yayılmasıyla gözlenen yanma olayı.

**Öğrenme amacı:** “ateş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Evet, şömineyi yakmışlardı, ateş de pek hoş yanıyordu.

Jane Eyre - Charlotte Bronte.temiz.txt · Derlem cümlesi 101017474

### ateşbaz — Dil ve anlatım

Ateş veya yanıcı gösteri araçları kullanarak seyirlik gösteriler yapan kişi.

**Öğrenme amacı:** “ateşbaz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Christina ve ben ateşbazları seyrediyoruz!

Ellen Alpsten — Çariçe Katerina · Derlem cümlesi 142531506

### ateşçi — Toplum ve günlük yaşam

Buhar kazanı gibi ateşle çalışan düzeneklerde yakıtı ocağa vererek gerekli yanmayı sürdüren görevli.

**Öğrenme amacı:** “ateşçi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kaptandan sonra sevincini ilk dile getiren, gariptir ki, ateşçi oldu.

Ceza Kolonisinde - Franz Kafka.temiz.txt · Derlem cümlesi 101374404

### ateşkes — Toplum ve günlük yaşam

Savaşan veya çatışan tarafların silahlı eylemlerini geçici ya da süresiz olarak durdurma düzenlemesi.

**Öğrenme amacı:** “ateşkes”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hiç olmazsa altı aylık bir ateşkes yap ' dedim.

Hasan Cemal — Kürtler · Derlem cümlesi 141147240

### ateşlemek — Dil ve anlatım

Bir ateşli silahın atış yapmasını sağlamak.

**Öğrenme amacı:** “ateşlemek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tabancasını bir kez daha ateşledi.

Jeffery Deaver — Taş Maymun · Derlem cümlesi 112664821

### ateşlendirmek — Dil ve anlatım

Bir kişide güçlü bir heyecan, istek veya harekete geçme dürtüsü uyandırmak.

**Öğrenme amacı:** “ateşlendirmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Düşüncesi bile beni ateşlendiriyor!

Carlos Fuentes — Doğmamış Kristof · Derlem cümlesi 129309260

### ateşlenmek — Doğa ve bilim

Vücut sıcaklığı olağan düzeyinin üzerine çıkarak ateşli hâle gelmek.

**Öğrenme amacı:** “ateşlenmek” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Karım da ateşlendi. "

Marissa Meyer — Ay Günlükleri #3 - Cress · Derlem cümlesi 136218884

### ateşleyici — Doğa ve çevre

Yanma veya ateş alma sürecini başlatmaya yarayan düzenek.

**Öğrenme amacı:** “ateşleyici”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Beatty içinde ateşleyici gizli olan elini kaldırdı.

Ray Bradbury Fahrenheit 451 İthaki Yayınları · Derlem cümlesi 193385071

### ateşli — Dil ve anlatım

Bir düşünceye, kişiye veya topluluğa bağlılığını yoğun heyecanla ve güçlü tepkilerle ortaya koyan.

**Öğrenme amacı:** “ateşli”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Maçlarını 24.500 kapasiteli Ernest Pohl Stadyumu'nda oynayan ekip, ateşli taraftar grubuyla bilinmektedir.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109549999

### ateşli silah — Toplum ve günlük yaşam

İtici maddenin yanmasıyla oluşan gaz basıncını kullanarak namludan mermi fırlatan silah türü.

**Öğrenme amacı:** “ateşli silah” sözünün bu anlamını örnekteki ateşli silahlara kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Aslında hedefi tutturamamak, karavana atmak sadece ateşli silahlara mahsus bir şey değildir.

Sözü söyleten özse, eylem de söze uyar · Derlem cümlesi 397918574

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/sozu-soyleten-ozse-eylem-de-soze-uyar/6628)

### ateşperest — Dil ve anlatım

Ateşe tapan anlamında kullanılan eski bir niteleme; tarihî metinlerde, ateşi kutsal bir simge sayan Zerdüştler için de kullanılmıştır.

**Öğrenme amacı:** “ateşperest” sözünün bu anlamını örnekteki ateşperest kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Müslümanlar, her ne şekilde olursa olsun ateş kültüne bağlı İranlılar'ı " ateşperest " olarak nitelendirmişlerdir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 04 (Âşık Ömer) · Derlem cümlesi 144092306

### ateşten gömlek — Dil ve anlatım

Kişinin üstlendiğinde ağır sıkıntı, baskı veya acıyla karşılaşmasına yol açan durum ya da sorumluluk.

**Öğrenme amacı:** “ateşten gömlek” sözünün bu anlamını örnekteki Ateşten gömlek kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ateşten gömlek giydi.

Geç alınmış bir karar · Derlem cümlesi 399318993

[Kaynak](https://www.fanatik.com.tr/yazarlar/gokhan-german/gec-alinmis-bir-karar-298643)

### ateş böceği — Doğa ve çevre

Işık organlarında gerçekleşen kimyasal süreçlerle biyolojik ışık üreten böceklere verilen ortak ad.

**Öğrenme amacı:** “ateş böceği”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ateş böceği nasıl ışık saçıyor?

Tamer Korugan - Lüzumsuz Bilgiler Ansiklopedisi 2.temiz.txt · Derlem cümlesi 103628584

### ateş gemisi — Toplum ve günlük yaşam

Tarihî deniz savaşlarında karşı tarafın gemilerinde yangın çıkarmak amacıyla hazırlanan, yanıcı madde taşıyan saldırı gemisi.

**Öğrenme amacı:** “ateş gemisi” sözünün bu anlamını örnekteki ateş gemisinin kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bu arada Osmanlı donanması son bir çırpınışla çarpışmayı şiddetlendirecek ve ateş gemisinin geç fark edilmesini sağlayacaktı.

Hakan Akdoğan — Nü Peride · Derlem cümlesi 141276317

### ateş hattı — Eğitim ve toplum

Savaşta ön saftaki birliklerin düşmana ateş açtığı ve doğrudan saldırı tehlikesi altında bulunduğu bölge.

**Öğrenme amacı:** “ateş hattı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> da ateş hattında bulunan askerlerin zırhlarının delinmesi veya yaralanmaları

6 Şubat 2023 depremlerini yaşamış yetişkinlerdetravma ile travma sonrası büyüme arasındaki ilişkide, bilişsel esnekliğin ve olumlu ruminasyonun aracı rolü: Travma sonrası büyümenin bazı değişkenler açısından incelenmesi · Derlem cümlesi 336796137

### ateş kırmızısı — Dil ve anlatım

Ateşin kızıllığını çağrıştıran parlak ve sıcak kırmızı renkte olan.

**Öğrenme amacı:** “ateş kırmızısı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu avuçlardan ateş kırmızısı, güçsüz bir ışık yayılıyordu.

Ayşehan Demirtaş - Bir.temiz.txt · Derlem cümlesi 3529791

### ateş pahası — Toplum ve günlük yaşam

Fiyatı veya bedeli olağan ölçülerin çok üzerinde bulunan.

**Öğrenme amacı:** “ateş pahası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Böyle evi nerden bulurum; kiralar ateş pahası!..

Vedat Türkali - Tek Kişilik Ölüm.temiz.txt · Derlem cümlesi 102530519

### ateş tuğlası — Doğa ve çevre

Yüksek sıcaklık altında yapısını ve işlevini koruyacak malzemelerden üretilen, özellikle fırın ve ocakların iç yüzeylerinde kullanılan refrakter tuğla.

**Öğrenme amacı:** Refrakter malzeme seçimini yüksek sıcaklıkta işlevini koruma gereğiyle açıklamak.

> Yanma odası paslanmaz çelik, ateş tuğlası ve silikon karbür gibi malzemelerden yapılabilir.

Bilal Sungur, Bahattin Topaloğlu, Mustafa Özbey — Pelet Yakıtlı Yakma Sistemlerinin Isıl Performans ve Emisyon Açısından İncelenmesi — 2018 · Derlem cümlesi 336030187

### atfetmek — Araştırma ve düşünme

Bir özellik, değer veya etkiyi belirli bir kişi ya da şeye ait saymak.

**Öğrenme amacı:** “atfetmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dolayısıyla, duygusal alan ne kadar önemli olsa da, aşka mucizevi bir etki atfetmemek gerekir.

Pascale Chapaux — İkili İlişkilerde Duygusal Manipülasyon · Derlem cümlesi 134749754

### atgiller — Doğa ve çevre

Yaşayan üyeleri at, eşek ve zebra türleri olan; her ayağında gelişmiş tek bir parmağa basan otçul memeliler familyası.

**Öğrenme amacı:** “atgiller”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atgiller ailesi, gergedangiller ailesinden de fosiller bulduk. "

1326 başlık · Derlem cümlesi 219193939

### atgözlüğü — Dil ve anlatım

Olayları dar ve değişmeyen bir bakış açısından değerlendirme; farklı bilgi ve yorumlara kendini kapatma.

**Öğrenme amacı:** “atgözlüğü” sözünün bu anlamını örnekteki atgözlüğü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Yaşam, atgözlüğü takmamızı, sağa, sola ya da geriye değil önümüze, yürüdüğümüz istikamete bakmamızı gerektirir. " "

Pierre Hadot — Ruhani Araştırmalar ve Antik Felsefe · Derlem cümlesi 134374073

### atıcı — Toplum ve günlük yaşam

Nişan alarak yaptığı atışlarda hedefi vurma becerisi bulunan kimse.

**Öğrenme amacı:** “atıcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Hepimiz senin zeki ve cesur bir kız ve çok iyi bir atıcı olduğunu biliyoruz.

Suzanne Collins — Açlık Oyunları #3 Alaycı Kuş · Derlem cümlesi 109521606

### atıcılık — Dil ve anlatım

Ok veya ateşli spor silahlarıyla belirlenen hedefe isabet sağlamaya dayanan spor ve uygulama alanı.

**Öğrenme amacı:** “atıcılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu yazıda onun ok atıcılığını anlatmaya çalışacağız.

Komisyon — Türkler Cilt 14 Osmanlı · Derlem cümlesi 113457046

### atıf — Dil ve anlatım

Bir açıklamayı, düşünceyi ya da bilgiyi başka bir metin veya kaynakla ilişkilendirerek o kaynağa gönderme yapma.

**Öğrenme amacı:** “atıf”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu yüzden çok fazla dipnot tekrarı yapmamak için bu kitaba, metin içinde, parantez içinde verilen sayfa numaraları ile atıf yapılacaktır.

Bedri Gencer — İslam'da Modernleşme 1839-1939 · Derlem cümlesi 145003375

### atık — Doğa ve çevre

Üretim, kullanım veya tüketim süreçlerinde oluşup elden çıkarılan ya da çıkarılması amaçlanan madde veya malzeme.

**Öğrenme amacı:** “atık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu durum ambalaj atıklarının çevreye etkisini göstermektedir.

Ahmet KARDAŞLAR, Hakkı ÇİFTÇİ — DİSİPLİNLERARASI SOSYAL BİLİM ÇALIŞMALARI KAVRAMLAR, MODELLER VE UYGULAMALAR · Derlem cümlesi 153678714

### atık — Toplum ve günlük yaşam

Kullanımı sonlandırılarak elden çıkarılmış veya bırakılmış olan; atık kâğıt gibi.

**Öğrenme amacı:** “atık” sözünün bu anlamını örnekteki atık kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> 18 Mart 2020'den itibaren, yanı bir yıldır derin yoksulluk olan mahallelerde yaşayan çiçekçi, seyyar satıcı, terzi, tekstil işçisi, inşaat işçisi, kaynakçı, ev emekçisi, atık kağıt işçisi, elektrikçi, berber gibi günlük kazanç getiren işlerde çalışan 3 binin üzerinde aileye destekçiler aracılığı ile taze ve temel gıda, bebek ve hasta bezi, mama ve temizlik ürünleri, tablet, soba desteği sağladık.

“Artık hayatımızda yeni yoksullar var” · Derlem cümlesi 401175149

[Kaynak](https://gazeteoksijen.com/yazarlar/elif-ergu-demiral/artik-hayatimizda-yeni-yoksullar-var-25544)

### atık kâğıt — Toplum ve günlük yaşam

İlk kullanım işlevini tamamlamış, geri dönüşümle kâğıt hamuruna ve yeni kâğıt ya da karton ürünlerine dönüştürülebilen kâğıt esaslı atık.

**Öğrenme amacı:** “atık kâğıt”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bilgi notu, genelgenin bu alanda bir düzenleme getirmekle birlikte atık kâğıt toplayıcılığı ile geçimini sağlayan kişilerin haklarını korumakta yeterli olmadığını ve yeni hak ihlallerine sebep olabileceğini gösteriyor.

"Atık toplayıcılarının hakları tehlike altında" · Derlem cümlesi 395341211

[Kaynak](https://bianet.org/haber/atik-toplayicilarinin-haklari-tehlike-altinda-267674)

### atık su — Doğa ve çevre

Evsel, endüstriyel veya diğer kullanımlar sonucunda fiziksel, kimyasal ya da biyolojik özellikleri değişen kirlenmiş su.

**Öğrenme amacı:** “atık su”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tesiste üretimin tamamı yeşil enerjiyle yapılırken, atık suyun yüzde 75'i ve malzemelerin yüzde 35'i yeniden değerlendiriliyor.

Siemens Türkiye'den 100.000’inci orta gerilim panosu · Derlem cümlesi 399008185

[Kaynak](https://www.enerjigunlugu.net/siemens-gebze-100-bininci-orta-gerilim-panosunu-tamamladi-65263h.htm)

### atıl — Toplum ve günlük yaşam

İşlevini yerine getirebilecek durumda olsa da kullanılmadığı için yarar sağlamayan, etkinliğe katılmayan.

**Öğrenme amacı:** “atıl”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Özelleştirme işlemi vasıtasıyla özelleştirme gelirine ilaveten atıl durumda bulunan alanın ekonomiye kazandırılması, bölgenin ticaret ve lojistik kapasitesinin artırılması, istihdam ve yatırım imkanlarının güçlendirilmesi amaçlanmaktadır. "

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109127921

### atılgan — Toplum ve günlük yaşam

Belirsizlik veya güçlük karşısında girişimde bulunmaya yatkın, cesur davranan.

**Öğrenme amacı:** “atılgan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Küçücük ama atılgan haliyle salonun ortasında duruyordu.

George R. R. Martin — Buz ve Ateşin Şarkısı #1 - Taht Oyunları · Derlem cümlesi 114414775

### atılı — Dil ve anlatım

Bulunduğu yere atılmış veya bırakılmış durumda olan.

**Öğrenme amacı:** “atılı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yere atılı bir kağıt parçası görmüş eğilip almıştım.

Selim İleri Cumartesi Yalnızlığı Doğan Kitap · Derlem cümlesi 218984988

### atılım — Araştırma ve düşünme

Bir alanda gelişmeyi hızlandıran veya yeni bir yön başlatan önemli girişim.

**Öğrenme amacı:** Bir girişimin değişim üzerindeki etkisini değerlendirmek.

> Dilde Türkçe'ye yönelmesi bakımından önemli atılımlar yapmıştır.

Korkmaz — Yeni Türk Edebiyatı El Kitabı 1839-2000 · Derlem cümlesi 129844339

### atılımcı — Toplum ve günlük yaşam

Bir alanda ilerleme sağlamak amacıyla etkin ve cesur girişimler geliştiren.

**Öğrenme amacı:** “atılımcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atılımcı değildirler, savunucudurlar.

Bülent Ecevit - Umut Yılı 1977.temiz.txt · Derlem cümlesi 3797164

### atılmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir hedefe yönelerek duraksamadan ve güçlü bir hareketle öne ya da ileriye doğru ilerlemek.

**Öğrenme amacı:** “atılmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Craig atıldı, onu ayak bileğinden yakalamayı ancak başardı.

Wilbur Smith — Ballantyne Serisi #4 - Leopar Karanlıkta Avlanır · Derlem cümlesi 111421574

### atım — Dil ve anlatım

Bir nesnenin fırlatılarak ulaşabildiği mesafeyi esas alan yaklaşık uzaklık ölçüsü; ok atımı gibi.

**Öğrenme amacı:** “atım” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Bu durum, Clavijo'nun kaleler arasındaki mesafeyi önemsiz görmesiyle veya her iki kale arasındaki mesafenin bir taş veya ok atımı olmadığıyla açıklanabilir.

Savaş Eğilmez, Ahmet Safa Yıldırım, Yunus Emre Aydın — Ceneviz Ticaret Kolonisi Simisso (1280-1420) — 2021 · Derlem cümlesi 400204559

### atımcı — Eğitim ve toplum

Yün veya pamuğu yay ve tokmak gibi araçlarla kabartıp liflerini açan meslek çalışanı.

**Öğrenme amacı:** “atımcı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> kabartanlara " hallaç " (atımcı) denmiştir (Aytaç, 2019: 317-328).

DURSUN KIRMIT — Evliya Çelebi Seyahatnamesi'nde meslek adları — 2025 · Derlem cümlesi 357878895

### atımlık — Toplum ve günlük yaşam

Barut ya da mühimmatın, bir silahın bir kez ateşlenmesine yetecek miktarını belirten ölçü.

**Öğrenme amacı:** “atımlık” sözünün bu anlamını örnekteki atımlık kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Sonunda bir atımlık barutu kaldı.

Halikarnas Balıkçısı — Turgut Reis · Derlem cümlesi 117503312

### atış — Dil ve anlatım

Bir atma veya ateşleme aracıyla hedefe yönelik yapılan tek gönderme ya da bu eylem.

**Öğrenme amacı:** “atış”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir gün atış talimi yapıyorduk.

Bildigin Gibi Degil (90'larda G — Rojin Canan Akin, Funda Danisma · Derlem cümlesi 144835156

### atışma — Dil ve anlatım

Âşıkların belirli uyak ve ölçü düzenleri içinde, çoğunlukla doğaçlama şiirlerle birbirini sınadığı veya karşılıklı söz söylediği geleneksel yarışma.

**Öğrenme amacı:** “atışma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atışmalarda iki veya daha fazla âşık birbirlerini dinî, tasavvufi konularda imtihan eder.

Mehmet Emin Bars — ÂŞIK VEYSEL’İN ÂŞIK TARZI ŞİİR GELENEĞİNİ TEMSİL GÜCÜ — 2023 · Derlem cümlesi 360418418

### atıştırmak — Toplum ve günlük yaşam

Çoğunlukla başka bir etkinlik sürerken veya öğün dışında, az miktarda yiyecek tüketmek.

**Öğrenme amacı:** Fiilin yeme eylemine kattığı biçim bilgisini çözümlemek.

> Beklerken, baharatlı sarı leblebilerden atıştırıyorum.

Elif Şafak — Mahrem · Derlem cümlesi 131252824

### atıştırmalık — Toplum ve günlük yaşam

Öğünler arasında veya kısa süreli tüketim için küçük miktarlarda sunulan yiyecek.

**Öğrenme amacı:** “atıştırmalık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir grup tadımı düzenleyin, örneğin bir atıştırmalık hazırlayıp tatmak veya bir piknik düzenlemek gibi.

Kapadokya — Slow Food Eğitimi El Kitabi · Derlem cümlesi 347907797

### atış yeri — Toplum ve günlük yaşam

Silahla hedefe atış denemelerinin veya atış eğitiminin yapıldığı özel alan; poligon.

**Öğrenme amacı:** “atış yeri” sözünün bu anlamını örnekteki atış yerinin kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Varenuha kapalı atış yerinin önünden geçti, ortasında küçük mavi tuvaletin yükseldiği sık leylak çitinin içine daldı.

Usta ile Margarita - Mihail Bulgakov.temiz.txt · Derlem cümlesi 100275669

### atkı — Toplum ve günlük yaşam

Boyun, baş veya omuz çevresinde örtünme ve korunma amacıyla kullanılan dar ya da geniş dokuma veya örgü parçası.

**Öğrenme amacı:** “atkı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Nataşa atkılara sarınmış olarak dörtnala yaklaştı.

Lev Nikolayeviç Tolstoy — Savaş ve Barış Cilt 1 · Derlem cümlesi 114987488

### atkı iplik — Doğa ve çevre

Dokumada çözgü ipliklerine çapraz yönde geçirilerek kumaşın en doğrultusundaki yapısını oluşturan iplik.

**Öğrenme amacı:** “atkı iplik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Peşkirin iki ucunda atkı ipliklerinin çekilmesi ve ardından bükülmesiyle elde edilmiş saçaklar bulunur.

Aylin Özcan — ÇANAKKALE AYVACIK PEŞKİRLERİ — 2020 · Derlem cümlesi 397528249

### atlama — Doğa ve çevre

Atletizmde yatay uzaklığı ya da dikey yüksekliği aşmaya yönelik sıçrama esaslı yarışların genel adı.

**Öğrenme amacı:** “atlama”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Uzun atlamada aynı kategoride yarışan Abdullah İnan ise 3.54 metrelik derecesiyle bronz madalya elde etti.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109302575

### atlamak — Doğa ve çevre

Bedeni bir destek yüzeyinden hızla ayırarak bir mesafeyi veya engeli havadan geçmek.

**Öğrenme amacı:** “atlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atlamak için çok yüksekti.

William Nicholson - Ateş Rüzgarı #1 - Rüzgar Çalgısı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102223541

### atlama beygiri — Toplum ve günlük yaşam

Yüksekliği ayarlanabilen, ellerle destek alınarak üzerinden atlama çalışmalarında kullanılan jimnastik aracı.

**Öğrenme amacı:** “atlama beygiri”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Atlama beygirindeki sıram bu öğleden sonra, " dedim.

Steve Martini — Yargıç · Derlem cümlesi 109810660

### atlama tahtası — Dil ve anlatım

Daha ileri bir konuma ulaşmak için başlangıç olanağı veya aracı olarak kullanılan şey.

**Öğrenme amacı:** “atlama tahtası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu nedenle Türkiye'yi bir atlama tahtası olarak düşündüğünü tahmin etmek zor olmuyor.

Yalcin Kucuk-Sovyetler Birliginde Sosyalizmi.temiz.txt · Derlem cümlesi 102076126

### atlama taşı — Dil ve anlatım

Daha ileri bir konuma geçmek veya bir güçlüğü aşmak amacıyla ara basamak olarak kullanılan kişi, durum ya da araç.

**Öğrenme amacı:** “atlama taşı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Proje daha düzenli ve planlı büyümek isteyen işletmeler için önemli bir atlama taşı olabilir.

Dostlarımız Desteğimiz’den umut veren proje · Derlem cümlesi 388736356

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/dostlarimiz-destegimizden-umut-veren-proje/22467)

### atlanmak — Dil ve anlatım

Yolculuk etmek veya bir yere gitmek üzere ata binmek; tarihî ve edebî metinlerde rastlanan kullanım.

**Öğrenme amacı:** “atlanmak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Sadrazam paşa hemen atlanıp Sarayı Hümayun'a gitti.

Reşad Ekrem Koçu — Yeniçeriler · Derlem cümlesi 129390860

### atlas — Araştırma ve düşünme

Fiziki, siyasi veya belirli bir konuya ilişkin coğrafi haritaları düzenli bir bütün hâlinde sunan harita derlemesi.

**Öğrenme amacı:** “atlas”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fonso'nun olmadığı bir akşam, savaşı, gazete haritaları ve Dino'ya göstermek için getirdiğim atlas üzerinde tartıştık.

Cesare Pavese — Tepedeki Ev · Derlem cümlesi 112452755

### atlas — Toplum ve günlük yaşam

Yüzeyinde ipliklerin uzun atlamaları sayesinde düzgün ve parlak bir görünüş oluşan, sık dokumalı ipekli kumaş.

**Öğrenme amacı:** “atlas”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Böyle söyleyerek bir atlas bohça açtı, ipekli gecelik entarisi çıkardı.

N. Ahmet Özalp — Binbir Gece Masalları · Derlem cümlesi 112942660

### atlatmak — Toplum ve günlük yaşam

Güçlük, korku ya da sarsıntının etkilerini geride bırakarak toparlanmak.

**Öğrenme amacı:** “atlatmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bebek geçici korkusunu atlatmış, tekrar meme emmeye başlamıştı.

Christie Golden — Warcraft II Büyük Şef · Derlem cümlesi 144283253

### atlaya zıplaya — Dil ve anlatım

İlerleme hareketini birbirini izleyen atlayış ve sıçrayışlarla sürdürerek.

**Öğrenme amacı:** “atlaya zıplaya” sözünün bu anlamını örnekteki atlaya zıplaya kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Mehmet sevinç içinde atlaya zıplaya koştu

Mehman Musaoğlu — V. G. GUZEV’İN “TÜRKİYE TÜRKÇESİNİN TEORİK GRAMERİ” ADLI KİTABI ve TÜRKÇENİN SONDAN EKLEMELİ YAPISI ÜZERİNE DÜŞÜNCELER — 2017 · Derlem cümlesi 393026751

### atletizm — Toplum ve günlük yaşam

Koşu, sportif yürüyüş, atlama ve atma disiplinleri ile bunların birleşik yarışlarından oluşan spor alanı.

**Öğrenme amacı:** “atletizm”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atletizmi de bunun için seviyordu ama bu daha da iyiydi.

Philip Roth İnsan Lekesi Ayrıntı Yayınları · Derlem cümlesi 267827500

### atlet fanilası — Toplum ve günlük yaşam

Omuzlardan askılarla tutunan, kol bölümü bulunmayan ve genellikle gömlek altında kullanılan fanila türü.

**Öğrenme amacı:** “atlet fanilası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Üstelik bütün bunlar, pijama altı ve atlet fanilasıyla evin içinde dolaşırcasına bir teklifsizlik halinde dünya alemin önünde nasıl yapılır?

Hacıyatmaz diyalektiği · Derlem cümlesi 387092323

[Kaynak](https://bianet.org/yazi/haciyatmaz-diyalektigi-230802)

### atlı — Toplum ve günlük yaşam

Ulaşımını ya da görevini at üzerinde sürdüren kişi için kullanılan.

**Öğrenme amacı:** “atlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ve sonunda balon atlı grubunu geçti.

Jules Verne Balonla Beş Hafta İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 215566765

### atlıkarınca — Toplum ve günlük yaşam

Bir eksen çevresinde dönen platform üzerindeki oturak veya hayvan figürleriyle yolcu taşıyan eğlence düzeneği.

**Öğrenme amacı:** “atlıkarınca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sonra hemen atlıkarıncanın önüne gittik.

Cavdar Tarlasinda Cocuklar - Jerome David Salinger.temiz.txt · Derlem cümlesi 101400062

### atlı spor — Toplum ve günlük yaşam

Binici ile atın birlikte performans sergilediği, yarışma veya gösteri kurallarına göre yürütülen spor dallarının genel adı.

**Öğrenme amacı:** “atlı spor”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> 12 Ekim Cumartesi günü saat 11.00'de Konak Mahallesi'nde gerçekleşecek olan yarışlar, atlı spor tutkunlarını ve Rahvan atçılarını bir araya getirecek.

Denizli'de İlk Defa Rahvan Atların Heyecan Dolu Yarışı! · Derlem cümlesi 391441232

[Kaynak](https://futbolsayfasi.net/turkiye/denizli-buyuksehir-ilk-kez-rahvan-at-yarislari-heyecanini-yasatacak.html)

### atmaca — Doğa ve çevre

Bilimsel adı Accipiter nisus olan; kısa ve geniş kanatları, uzun kuyruğu sayesinde ağaçlar arasında çevik avlanabilen küçük yırtıcı kuş.

**Öğrenme amacı:** “atmaca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Birkaç renkli tüy düştü döne döne ' yere, pençesi doluydu atmacanın çünkü.

Osman Şahin Başaklar Gece Doğar Cem Yayınevi · Derlem cümlesi 225721820

### atmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir nesneye ilk hareketi vererek onu elden veya bulunduğu destekten ayırıp belirli bir yöne fırlatmak.

**Öğrenme amacı:** “atmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Testiyi taş döşemeye attı ve testi parçalara ayrıldı.

Alexandre Dumas - Monte Kristo Kontu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100384227

### atmasyon — Dil ve anlatım

Doğrulanmış bilgiye veya yaşanmış olaya dayanmadan gelişigüzel üretilmiş.

**Öğrenme amacı:** “atmasyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ona atmasyon kriket sonuçları veriyordum.

Julian Barnes — 10 Buçuk Bölümde Dünya Tarihi · Derlem cümlesi 138267916

### atmosfer — Dil ve anlatım

Bir çevredeki duygu, düşünce ve ilişkilerin oluşturduğu genel ruhsal ortam.

**Öğrenme amacı:** “atmosfer”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Mit ve büyü atmosferi beni korkuturken kuşku duyulmaz bir gerçeklik gibi işlev görür.

Frantz Fanon — Yeryüzünün Lanetlileri · Derlem cümlesi 141898859

### atmosfer basıncı — Doğa ve çevre

Atmosferdeki hava sütununun ve gaz moleküllerinin etkisiyle birim yüzey üzerinde oluşan basınç.

**Öğrenme amacı:** “atmosfer basıncı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atmosfer basıncı bir sorun olmayacaktı.

Andy Weir - Marslı.temiz.txt · Derlem cümlesi 101659669

### atol — Doğa ve çevre

Ortada sığ bir deniz alanı bırakarak halka biçiminde gelişen mercan adası veya resifi.

**Öğrenme amacı:** “atol”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu oluşumlara atol veya mercan ada adı verilir.

Komisyon — Türkler Cilt 05 Ortaçağ · Derlem cümlesi 113957761

### atom — Doğa ve çevre

Bir elementin kimyasal özelliklerini koruyan; proton ve çoğu durumda nötron içeren çekirdek ile elektronlardan oluşan temel birim.

**Öğrenme amacı:** “atom”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kısa bir süre sonra, bu elektronların, atomların kendi içlerinden çıktığı anlaşıldı.

Zamanin Kisa Tarihi - Stephen William Hawking.temiz.txt · Derlem cümlesi 100187914

### atomal — Fizik ve kimya

Atomlarla ilgili olan veya atom ölçeğindeki olayları anlatan.

**Öğrenme amacı:** Atomal sıfatını bir maddenin atom düzeyindeki özelliğiyle ilişkilendirmek.

> BaCO; ve diğer aktivatörler, atomal karbonun sağlayıcısı CO meydana getirerek çok yoğun ortamdan az yoğun ortama (çeliğe) karbon akışı sağlamaktadırlar.

Cemil Çoban, Şükrü Taktak, M. Serhat Başpınar, Galip Said — Kutu Sementasyonla Çelikleri Karbürleme İşleminde BaCO3 Aktivatörün Sertleşme Derinliğine Etkisi — 2004 · Derlem cümlesi 344721732

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/akufemubid/article/19838)

### atomculuk — Araştırma ve düşünme

Maddenin veya varlığın temelinde daha küçük parçalara ayrılamayan birimler bulunduğunu savunan felsefi yaklaşım.

**Öğrenme amacı:** “atomculuk”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Klasik kelamın atomculuk eksenli kozmolojisi de bu bağlamda anlaşılmalıdır.

Alper Veli Çam, Neslihan Şahin — 5. INTERNATIONAL SCIENTIFIC RESEARCH AND INNOVATION CONGRESS · Derlem cümlesi 133352687

### atomik — Doğa ve çevre

Atomların yapısına, özelliklerine, düzenlenişine ya da atom ölçeğinde gerçekleşen süreçlere ilişkin.

**Öğrenme amacı:** “atomik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Simülasyonlarla tahmin edilen atomik ölçekli süreçlerin deneysel olarak doğrulanması da oldukça önemli bir sonraki adım olacak.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 115502729

### atom ağırlığı — Doğa ve çevre

Bir elementin atomlarının izotop bollukları hesaba katılarak bulunan ortalama kütlesinin, karbon-12 atomunun kütlesinin on ikide birine oranı; bağıl atom kütlesi.

**Öğrenme amacı:** “atom ağırlığı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Mesela hidrojenin en hafif element olduğunu biliyordu, bu yüzden ona bir değerinde bir atom ağırlığı vermişti.

Hemen Herseyin Cok Kisa Tarihi - Bill Bryson.temiz.txt · Derlem cümlesi 101096224

### atom bombası — Doğa ve çevre

Ağır atom çekirdeklerinde zincirleme fisyon sonucunda açığa çıkan enerjiyi patlayıcı etki için kullanan nükleer silah.

**Öğrenme amacı:** “atom bombası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Metinde Hiroşima ile Nagazaki'den söz ediliyor - atom bombası atılan iki şehir.

Dijital Kale - Dan Brown.temiz.txt · Derlem cümlesi 101316024

### atom çağı — Dil ve anlatım

Yirminci yüzyıl ortalarında nükleer enerjinin ve silahların geliştirilmesiyle başlayan, bu teknolojilerin bilim ve dünya siyaseti üzerinde belirleyici olduğu dönem.

**Öğrenme amacı:** “atom çağı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Soğuk Savaş'ın sona ermesi, İkinci Dünya Savaşı'nın bitmesinden ve atom çağının başlangıcından bu yana, uluslararası politikadaki en önemli olaylardan biridir.

Emre Gündoğdu, Burçin Çakır Gündoğdu — AVRUPA BİRLİĞİ ENERJİ GÜVENLİĞİNİN 2022 UKRAYNA KRİZİ BAĞLAMINDA ANALİZİ — 2023 · Derlem cümlesi 396192207

### atom çekirdeği — Doğa ve çevre

Atomun kütlesinin büyük bölümünü taşıyan, protonlardan ve hidrojenin en yaygın izotopu dışında nötronlardan oluşan merkez yapı.

**Öğrenme amacı:** “atom çekirdeği”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atom çekirdeğine bir nötron fırlatılması durumunda ne olacağı sorusuna cevap arıyordu.

Carl Sagan - Milyarlarca ve Milyarlarca.temiz.txt · Derlem cümlesi 101400493

### atom enerjisi — Doğa ve çevre

Ağır atom çekirdeklerinin bölünmesi veya hafif çekirdeklerin birleşmesi sırasında açığa çıkan enerji; nükleer enerji.

**Öğrenme amacı:** “atom enerjisi” sözünün bu anlamını örnekteki atom enerjisi kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bilimler tarafından açığa ve ortaya çıkarılan atom enerjisi, tarihin gidişini belirlemesi gereken güç olarak tasarlanmaktadır.

Heidegger — Nedir Bu Felsefe · Derlem cümlesi 117499156

### atom numarası — Doğa ve çevre

Bir elementin atom çekirdeğindeki proton sayısı; Z ile gösterilir ve elementin kimliğini belirler.

**Öğrenme amacı:** Atom numarasını kütle numarası ve iyonun elektron sayısından ayırt etmek.

> Uranyum, periyodik tabloda atom numarası 92 olan gümüş beyaz renkte ağır bir metaldir.

4 yazar — 4 başlık · Derlem cümlesi 295835029

### atom reaktörü — Doğa ve çevre

Çekirdek bölünmesine dayanan zincirleme tepkimenin denetim altında yürütüldüğü, ısı veya nötron üretiminde kullanılan nükleer düzenek.

**Öğrenme amacı:** “atom reaktörü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Burada çok önemli bir tarih var, 2 Aralık 1942; Enrico Fermi'nin Chicago Üniversitesinde, benim üniversitemde ilk insan yapımı atom reaktörünü oluşturduğu tarih.

Boğaziçi Üniversitesi'nde Prof. Dr. Güzver Yıldıran'dan açık ders · Derlem cümlesi 396844531

[Kaynak](https://bianet.org/haber/bogazici-universitesi-nde-prof-dr-guzver-yildiran-dan-acik-ders-262580)

### atölye — Toplum ve günlük yaşam

Belirli bir üretim, uygulama veya sanat etkinliğinin araç ve çalışma düzeniyle donatılmış mekân.

**Öğrenme amacı:** “atölye”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atölye ışığa boğulmuştu sanki.

Nar Agaci - Nazan Bekiroglu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100691173

### atraksiyon — Dil ve anlatım

Bir gösteriye veya eğlence yerine ilgi çekmek için eklenen özel gösteri ve etkinlik.

**Öğrenme amacı:** “atraksiyon”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Evin bahçelerinde hangi ek atraksiyonlar içerilebilirdi?

James Joyce - Ulysses.temiz.txt · Derlem cümlesi 101045115

### at cambazı — Dil ve anlatım

Binicilik becerisini denge, çeviklik ve akrobasiyle birleştirerek at üzerinde gösteriler sunan sanatçı.

**Öğrenme amacı:** “at cambazı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Astley 1794'ten başlayarak sahne ve pisti birleştirdi, böylece at cambazları ve akrobatların gösterilerini birlikte yapmaları sağlandı.

Özgür Sanal · Derlem cümlesi 378087249

[Kaynak](https://www.istiklal.com.tr/yazarlar/sirk-tarihi-cok-eski-ama-artik-son-bulmali-952636h)

### at donu — Doğa ve çevre

Atın vücudundaki kılların renk ve dağılımının oluşturduğu görünüm; doru, yağız ve kır gibi adlarla belirtilir.

**Öğrenme amacı:** “at donu” sözünün bu anlamını örnekteki at donunu kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Sözgelimi, Türkçedeki (demir kırı) sözcüğü, siyah ile beyaz karışımı olan ' gri ' at rengini veya ' at donunu ' belirtir.

Başkan_Bildirişim.temiz.txt · Derlem cümlesi 3994426

### at hırsızı — Dil ve anlatım

Kılığı ya da tavırları güven uyandırmayan bir kişiyi aşağılamak için kullanılan argo söz.

**Öğrenme amacı:** At hırsızı sözünün argo ve aşağılayıcı kullanım değerini bağlam içinde çözümlemek.

> İlkokulda bir problem hatırlamıyorum ama, ortaokuldan itibaren ismimiz yerine " Abaza " lakabı ile çağrılır olduk, genelde " hırsız Abaza ", " at hırsızı Abaza " şeklinde aşağılamalar karşısında gruplaşmalar ve kavgalar yaparak 1969'da Hendek ortaokulunu, 1974'te Bolu Erkek öğretmen okulunu, 1980'de Marmara Üniversitesi Beden Eğitimi bölümünü bitirdim.

Anadili Abhazca'yı Öğretmek için Her Gün 70 Kilometre · Derlem cümlesi 406454498

[Kaynak](https://bianet.org/haber/anadili-abhazca-yi-ogretmek-icin-her-gun-70-kilometre-220079)

> Kendini merdiven altına bağlamış olmanın verdiği konforla; sorumsuzluğuna, cahilliğine ve kamuoyunda oluşan " at hırsızı " imajına yaslanarak, her fırsatta bize kamuoyu önünde en ağır hakaretleri yapan, sosyal medyasını lağım çukuruna çeviren, sendikacılığın yüzkarasına sesleniyorum; itham ettiğin bütün ne varsa sana iade ediyoruz.

Toplu Sözleşmeyi Anlattı: Neden İmzaladık, Neden İmzalamadık, Hakeme Gidecek Miyiz? · Derlem cümlesi 405728566

[Kaynak](https://www.kamubulteni.com/kamu-personeli/toplu-sozlesmeyi-anlatti-neden-imzaladik-neden-imzalamadik-hakeme-h79900.html)

### at kestanesi — Doğa ve çevre

Sapindaceae familyasından, elsi bileşik yapraklı, beyaz çiçek kümeleri ve dikenli meyveleri bulunan, Aesculus hippocastanum adlı yaprak döken ağaç türü.

**Öğrenme amacı:** “at kestanesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akçaağaç, turunçgiller, at kestanesi ve çınar gibi ağaçları içten kurutan istilacı teke böceği 2014'ten sonra yeniden İstanbul'da görüldü.

Ağaçları içten kurutuyor: İstilacı teke böceği İstanbul'da görüldü · Derlem cümlesi 385667711

[Kaynak](https://www.diken.com.tr/agaclari-icten-kurutuyor-istilaci-teke-bocegi-istanbulda-goruldu/)

### at kestanesi — Doğa ve çevre

Aesculus hippocastanum ağacının meyvesinde gelişen, parlak kahverengi kabuklu, yenilebilir kestaneden farklı ve yenmesi zararlı tohum.

**Öğrenme amacı:** “at kestanesi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ben ekim ayı sonunda topladığım Meşe palamutu, At kestanesi, Ceviz, Kestane, Erik, Şeftali, İğde tohumlarını bahçemde oluşturduğum saksılara (Pazarcılardan büyük plastik meyve kutularını aldım) ektim.

Bitki Tohumu Toplama Ve Doğaya Atma Kampanyası · Derlem cümlesi 383243105

[Kaynak](https://www.bisikletforum.com/konu/bitki-tohumu-toplama-ve-dogaya-atma-kampanyasi.26018/)

### at sineği — Doğa bilimleri

At, sığır ve benzeri memelilerin üzerinde veya yakınında yaşayan, iri kanatlı bir sinek türü.

**Öğrenme amacı:** “at sineği” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Atı rahatsız eden at sineği

SEMRA İREZ — Beyaz Gemi ve Seyir Dergilerinin sistematik tahlili — 2026 · Derlem cümlesi 352508846

### au — Doğa ve çevre

Atom numarası 79 olan altın elementinin, Latince aurum adından gelen Au simgesi.

**Öğrenme amacı:** “au” sözünün bu anlamını örnekteki Au kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Pt ve Pd mantoya yakın değerler gösterirken, Au'nun mantoya göre zenginleştiği görülmektedir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 287111881

### aut — Toplum ve günlük yaşam

Futbolda hücum eden takımın en son dokunduğu topun, gol olmaksızın kale çizgisini bütünüyle aşarak oyun dışına çıkması.

**Öğrenme amacı:** “aut”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Salah'ın kafa vuruşunu Courtois çıkarırken, dönen topu tamamlamak isteyen Ashour çok uygun durumda topu auta gönderdi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108948512

### av — Doğa ve çevre

Yaban hayvanlarının belirli yöntemlerle aranıp yakalanması ya da öldürülmesi etkinliği.

**Öğrenme amacı:** “av”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu, bağırtlak avına çıkmış konttu.

Guy De Maupassant — Bir Hayat · Derlem cümlesi 141365611

### avadanlık — Toplum ve günlük yaşam

Bir işi yapmak veya onarımda kullanmak için bir arada bulundurulan aletler bütünü.

**Öğrenme amacı:** Tek araç ile araç takımı arasındaki farkı kavramak.

> Bilirsiniz, moruğun çalıştığı garajda, büyük bir avadanlık deposu vardır.

John Steinbeck — Yukarı Mahalle · Derlem cümlesi 123253690

### aval — Dil ve anlatım

Birini saf veya anlayışı kıt bulduğunu söyleyerek küçümsemek için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “aval”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İHSAN - Biliyoruz aval!

Ferhan Şensoy Haldun Taner Kabare Bilgi Yayınevi · Derlem cümlesi 287669256

### aval — Toplum ve günlük yaşam

Bir ticari senetten doğan ödeme yükümlülüğünü güvenceye almak için senet üzerinde verilen özel teminat.

**Öğrenme amacı:** “aval” sözünün bu anlamını örnekteki avalini kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Sonrasında kabul edilmiş poliçeye avalini ekler.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 238918009

### aval aval — Dil ve anlatım

Bakışlarda dikkatli kavrayıştan çok şaşkınlık veya boşluk izlenimi vererek.

**Öğrenme amacı:** “aval aval”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Birkaç dakika aval aval yüzüne bakmaya devam ettim.

Osman Aysu — Beyaz Perde Masalı, Bir · Derlem cümlesi 121790637

### avanak — Dil ve anlatım

Birini kolay kandırılan veya düşüncesiz biri olarak küçümsemek için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “avanak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu ses, avanak annesine aitti.

Stephen King — Kara Kule #7 Kule · Derlem cümlesi 110106424

### avangart — Dil ve anlatım

Sanatta yerleşmiş biçimleri aşmayı deneyerek yeni ifade yollarına öncülük eden.

**Öğrenme amacı:** Yenilik arayışının sanat üretimindeki rolünü tartışmak.

> Antheil, mekanik avangart müziğiyle dünya çapında ün kazanmıştı.

Steve Silverman — Einstein'in Buzdolabı · Derlem cümlesi 109802741

### avans — Toplum ve günlük yaşam

Daha sonra hak edilecek veya ödenecek tutarın önceden verilen bölümü.

**Öğrenme amacı:** Ödemenin zamanı ile hak ediş arasındaki ilişkiyi anlamak.

> Bir işe alma kulübesi kurdular, avans verileceğini ilan ettiler.

Thomas Bernhard - Don.temiz.txt · Derlem cümlesi 103314056

### avanta — Dil ve anlatım

Emek vermeden veya haklı bir karşılık sunmadan elde edilen kazanç ya da çıkar.

**Öğrenme amacı:** “avanta”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Benden daha çok avantası olduğu kesin!

Marcel Proust — Kayıp Zamanın İzinde #3 - Guermantes Tarafı · Derlem cümlesi 136385842

### avantacı — Dil ve anlatım

Emek vermeden veya hakkı olmadan çıkar sağlamaya çalışan kişi için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “avantacı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca, diğer avantacılardan da korur onları.

Gerard De Villiers — Sas #3 - Kıyamet Günü · Derlem cümlesi 141472908

### avantadan — Dil ve anlatım

Emek veya bedel vermeden, kolay bir çıkar sağlayarak.

**Öğrenme amacı:** “avantadan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Avantadan krallık sahibi olunmaz.

Victor Hugo — Sefiller(Oda Yayınları) · Derlem cümlesi 114263140

### avantaj — Araştırma ve düşünme

Bir amaç bakımından kişiye veya tarafa üstünlük ya da elverişlilik sağlayan koşul.

**Öğrenme amacı:** “avantaj”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu anlaşmada bazı avantajlar gördüğü cam kadar berraktı.

Robert Jordan — Zaman Çarkı 10 - Alacakaranlık Kavşağı · Derlem cümlesi 133040098

### avantür — Dil ve anlatım

Hareketli olaylar, tehlikeler ve serüvenler üzerine kurulan film veya anlatı türü.

**Öğrenme amacı:** “avantür”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yaptık kardeşim, reddedecek değilim ya, melodram da yaptık, avantür de.

Yekta Kopan - İçimde Kim Var.temiz.txt · Derlem cümlesi 101912178

### avar — Toplum ve günlük yaşam

VI. yüzyılda Orta Avrupa'ya yerleşerek Karpat havzasında kağanlık kuran tarihî topluluk; burada aynı adla anılan Kafkas halkı kastedilmez.

**Öğrenme amacı:** “avar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Avar ordusunun büyük bir bölümü atlı süvarilerden oluşuyordu.

Öner TOLAN — Siyasi Ve Sosyo Ekonomik Acidan Karadenizin Kuzeyinde Ve Balkanlarda Turkler Iv. X. Yuzyil · Derlem cümlesi 363691759

### avarca — Matematik ve dil

Başta Dağıstan olmak üzere Kafkasya'daki Avar topluluklarınca kullanılan, Kuzeydoğu Kafkas dilleri arasında yer alan dil.

**Öğrenme amacı:** “avarca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bizim buraya gelenler genelde Avarca konuşuyorlar.

795 başlık · Derlem cümlesi 263317585

### avare — Dil ve anlatım

Belli bir uğraşa bağlanmadan, amaçsızca dolaşır biçimde.

**Öğrenme amacı:** “avare”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Avare avare dolaşmak için Dünyaya geldik.

Kurt Vonnegut Ülkesi Olmayan Adam Galata Yayınları · Derlem cümlesi 276594195

### avareleşmek — Dil ve anlatım

Belirli bir uğraş veya amaçtan uzaklaşıp başıboş dolaşır duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “avareleşmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu adam ortadan kalkınca veya mağlup olunca, bu zayıf tavırlılar avareleşir.

Nevzat Kösoğlu — Şehit Enver Paşa · Derlem cümlesi 135428052

### avaz — Dil ve anlatım

Yüksek çıkan ses; “avaz avaz” kullanımında çok yüksek sesle bağırmayı vurgular.

**Öğrenme amacı:** “avaz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Poirot yine bana avaz avaz bağırdı.

Agatha Christie Ve Perde İndi Altın Kitaplar · Derlem cümlesi 203946170

### avcı — Doğa ve çevre

Yabani hayvanların izini sürüp onları canlı ya da ölü olarak ele geçirmeyi meslek veya uğraş edinen kimse.

**Öğrenme amacı:** “avcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Halk Eğitim Merkezi ile Doğa Koruma ve Milli Parklar Müdürlüğü işbirliğinde avcılara yönelik eğitim kursu düzenlendi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109128090

### avcı hattı — Eğitim ve toplum

Piyade askerlerinin savaşta ön safta aralıklı biçimde yayılıp ilerlediği düzen.

**Öğrenme amacı:** “avcı hattı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> arkasından seyrek avcı hattı teşkil ederek ilerlemek ve yekdiğerine aralarına girmek suretiyle

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 269927792

### avcı uçağı — Dil ve anlatım

Başlıca görevi düşman hava araçlarını önlemek ve hava üstünlüğü sağlamak olan, hava muharebesi için tasarlanmış askerî uçak.

**Öğrenme amacı:** “avcı uçağı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çarşamba günü öğle vaktinde 60 bomba ve 40 avcı uçağından oluşan bir hava birliği Sofya'yı ikinci kez bombalamıştır.

Meltem Ünal, V. Türkan Doğruöz — II. Dünya Savaşı yıllarına bir örnek: “Trakyada Yeşilyurt” gazetesinde Kırklareli (1943) — 2019 · Derlem cümlesi 399797817

### averaj — Dil ve anlatım

Spor karşılaşmalarında puan eşitliği gibi durumları değerlendirmek üzere atılan ve yenilen gol ya da sayıların ilgili kurala göre karşılaştırılması.

**Öğrenme amacı:** “averaj”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Soma Linyit Spor'un averajını biliyorlar.

Ferhan Şensoy — Falınızda Rönesans Var · Derlem cümlesi 112405337

### avize — Toplum ve günlük yaşam

Tavana asılan, aydınlatma işlevini dekoratif bir yapıyla birleştiren lamba düzeneği.

**Öğrenme amacı:** “avize”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Avizelerin üzerinde kaldığı için, etkilenmiyordu o ışık.

Ayn Rand - Hayatın Kaynağı.temiz.txt · Derlem cümlesi 3667286

### avlak — Doğa ve çevre

Av hayvanlarının bulunduğu ve avlanma etkinliği için kullanılan veya ayrılan alan.

**Öğrenme amacı:** “avlak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Özlüce Baraj Gölü 3 avlak sahaya ayrılmıştır.

Alaaddin YÜKSEL, Ali Rıza DEMİRKIRAN — Tarimda Yenilikci Yaklasimlar Surdurulebilir Tarim Ve Biyocesitlilik · Derlem cümlesi 361194722

### avlamak — Doğa ve çevre

Bir hayvanı beslenme veya başka bir amaçla izleyip yakalamak ya da öldürerek ele geçirmek.

**Öğrenme amacı:** “avlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anne kerkenez, yavrularını beslemek için evin balkonuna avladığı hayvanları taşımaya başladı.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 109473876

### avlanmak — Doğa ve bilim

Yaban hayvanlarını bulup yakalamak amacıyla ava çıkmak ve av arayışını sürdürmek.

**Öğrenme amacı:** “avlanmak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Şehzade Husrev bir gün avlanmak üzere kıra çıkar.

TDAY — BELLETEN 1965 · Derlem cümlesi 124206739

### avlu — Toplum ve günlük yaşam

Bir yapı topluluğunun içinde veya bitişiğinde, çevresi sınırlandırılmış açık kullanım alanı.

**Öğrenme amacı:** “avlu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Büyük portaldan sonra avluya girilirdi.

Komisyon — Türkler Cilt 07 Ortaçağ · Derlem cümlesi 114163865

### avro — Toplum ve günlük yaşam

Avrupa'da ortak para sistemine katılan ülkelerin kullandığı, uluslararası kodu EUR olan para birimi.

**Öğrenme amacı:** “avro”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Marc avucundaki avrolara baktı.

Jean-Christophe Grange — Siyah Kan · Derlem cümlesi 131022814

### avrupai — Dil ve anlatım

Yaşam tarzı, sanat ya da düşünüş bakımından Avrupa'ya özgü görülen özellikler taşıyan.

**Öğrenme amacı:** “avrupai”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Millet Avrupai şiirler, hikâyeler ve tiyatro eserleri düzüyor.

Tekin — İştikakçının Köşesi · Derlem cümlesi 128238458

### avrupalı — Toplum ve günlük yaşam

Avrupa halklarından birine mensup olan ya da yaşadığı yer bakımından Avrupa ile bağlantılı sayılan kişi.

**Öğrenme amacı:** “avrupalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Avrupalılar ilk evlerini kaç yaşında satın alıyor?

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108978022

### avrupalılaşmak — Toplum ve günlük yaşam

Yaşayış, düşünce veya kurumlar bakımından Avrupa'daki örnekleri benimseyerek değişmek.

**Öğrenme amacı:** “avrupalılaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çünkü Türkiye 1720'den itibaren Avrupalılaşmak, batılılaşmak istiyor.

Yusuf Halaçoğlu - Tarih Gelecektir.temiz.txt · Derlem cümlesi 101843667

### avrupa kayını — Doğa ve çevre

Kayıngillerden Fagus sylvatica türü; Avrupa'da geniş yayılış gösteren, düzgün gri kabuklu, geniş yapraklı ve yaprak döken orman ağacı.

**Öğrenme amacı:** Avrupa kayını ile diğer kayın türlerinin ortak ve ayırt edici özelliklerini karşılaştırmak.

> Fagaceae familyasına dahil olan kayın (Fagus) Türkiye'de Doğu kayını (Fagus orientalis Lipsky.) ve Avrupa kayını (Fagus sylvatica L.) olmak üzere iki türle temsil edilmektedir.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 204517817

### avşar — Toplum ve günlük yaşam

Anadolu ve İran coğrafyasında çeşitli kolları yerleşmiş olan Oğuz boyunun adı; Afşar biçimiyle de kullanılır.

**Öğrenme amacı:** “avşar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> 90 Şam Türkmenlerinden, Boz-ok kolu Halep-Antakya çevresinde yaşamakta ve Bayat, Avşar, Beğ-Dili ve Döger boylarından oluşmaktaydı.

Komisyon — Türkler Cilt 13 Osmanlı · Derlem cümlesi 113875567

### avuç — Doğa ve çevre

Elin parmakların büküldüğü yöne bakan, tutma ve kavrama sırasında nesneyle temas eden iç bölümü.

**Öğrenme amacı:** Beden adının nesne aktarımındaki rolünü çözümlemek.

> Yengemin eli benimkini tuttuğunda kâğıt avuçtan avuca geçti.

Geceyarisi Cocuklari - Salman Rushdie.temiz.txt · Derlem cümlesi 101188147

### avuçlamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir nesneyi veya bölgeyi avuç yüzeyiyle kavrayıp çevrelemek.

**Öğrenme amacı:** “avuçlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kırmızı yanağını avuçlayarak bana baktı.

E.L.James — Özgürlüğün Elli Tonu sisters · Derlem cümlesi 142718159

### avuç avuç — Matematik ve dil

Miktarı avuçla ölçülen paylar hâlinde, art arda.

**Öğrenme amacı:** “avuç avuç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Nehrin kıyısına oturarak nehir yatağından avuç avuç ıslak çamur aldı ve onlardan küçük insanlar oluşturdu.

Donna Rosenberg — Dünya Mitolojisi · Derlem cümlesi 126589856

### avuç dolusu — Matematik ve dil

Miktarı dolu bir avucun hacmiyle belirtilen.

**Öğrenme amacı:** “avuç dolusu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir avuç dolusu erik vardı elinde; meyvelerden akan suyun cazibesine kapılan birkaç arıyı eliyle kovaladı.

Ursula K. Le Guin - Yerdeniz.temiz.txt · Derlem cümlesi 102726870

### avuç içi — Doğa ve çevre

Elin parmaklar ile bilek arasında yer alan, kavramada kullanılan iç yüzeyi.

**Öğrenme amacı:** “avuç içi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kocaman bir avuç içinin, diğer avuç içine vurulduğunda çıkardığı sese benziyordu.

Jonh Lutz E-K@til Panama Yayınları — 2011 · Derlem cümlesi 343828926

### avukat — Toplum ve günlük yaşam

Hukuki danışmanlık sunan, kişilerin haklarını yargı ve diğer resmî süreçlerde temsil edip savunan hukuk mesleği mensubu.

**Öğrenme amacı:** “avukat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Avukatın bilezikleri tangır tıngır etti.

Ursula K. Le Guin - Rüyanın Öte Yakası.temiz.txt · Derlem cümlesi 102745139

### avukatlık — Toplum ve günlük yaşam

Hukuki danışmanlık ve hakların temsili ile savunulmasını kapsayan mesleki faaliyet.

**Öğrenme amacı:** “avukatlık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Silâh altına alınanların avukatlığını yapsan iyi para kazanırsın.

Willi Heinrich - İnsan Postu.temiz.txt · Derlem cümlesi 102314570

### avundurmak — Dil ve anlatım

Üzüntüsünü hafifleterek veya dikkatini başka yöne çekerek birini rahatlatmak.

**Öğrenme amacı:** “avundurmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Beni avunduran da bu.

Isaac Deutscher — Troçki #3 - Kovulan Sosyalist · Derlem cümlesi 111045544

### avurt — Doğa ve çevre

Yüzün yanak bölgesi; özellikle içe çekilmiş veya şişmiş görünümü anlatırken kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “avurt”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gözleri şiş şişti, avurtları çökmüştü!

Nikos Kazancakis — Günaha Son Çağrı · Derlem cümlesi 114835336

### avurt ünsüzü — Matematik ve dil

Havanın dilin ortasından geçişi engellenirken yanından veya yanlarından akmasıyla söylenen ünsüz; Türkçedeki /l/ sesinin ince ve kalın söylenişleri bu türdendir.

**Öğrenme amacı:** “avurt ünsüzü” sözünün bu anlamını örnekteki avurt ünsüzünün kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bu avurt ünsüzünün, bilindiği gibi, bu gün söyleyişte iki çeşidi vardır ve biri ince ünlülerle, diğeri kalın ünlülerle hece kurduğu için, kolay yoldan ' ince / l / ' ve ' kalın / l / ' diye adlandırılır.

Komisyon — Türkler Cilt 11 Osmanlı · Derlem cümlesi 113600482

### avustralyalı — Toplum ve günlük yaşam

Kökeni veya yurttaşlık bağı bakımından Avustralya'ya bağlı olan kimse.

**Öğrenme amacı:** “avustralyalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Herkes gibi ben de Kerem'in boyu ile Avustralyalı futbolcuların boyunu kıyaslamalara doyamıyorum.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108951624

### avusturyalı — Toplum ve günlük yaşam

Kökeni veya yurttaşlık bağı bakımından Avusturya'ya bağlı olan kimse.

**Öğrenme amacı:** “avusturyalı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Enstitünün kuruluşundaki ilk başkanı ünlü Avusturyalı matematikçi Richard von Mises'ti.

132 başlık · Derlem cümlesi 149718330

### avutmak — Toplum ve günlük yaşam

Üzüntü yaşayan kişiye, duygusal yükünü hafifletecek bir ilgi veya teselli sunmak.

**Öğrenme amacı:** Duygusal desteğin anlatıdaki amacını yorumlamak.

> Küçüğü avutmak için her şeyi yapmaya hazırdı.

Galina Serebryakova — Ateşi Çalmak 1 · Derlem cümlesi 113210484

### av dönemi — Eğitim ve toplum

Av türleri, araçları ve tarihleri kurallarla belirlenen yasal avlanma süresi.

**Öğrenme amacı:** “av dönemi” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Son 6 av dönemini kapsayan verilere göre, Antalya'da balon balığı avlayan profesyonel balıkçılara toplamda 1 milyon 227 bin 144 lira tutarında ödeme gerçekleştirildi.

Bu balığı yakalayan yaşadı! Tek tek avladılar, 1 milyon 227 bin 144 TL destek aldılar! · Derlem cümlesi 402548254

[Kaynak](https://www.karar.com/guncel-haberler/bu-baligi-yakalayan-yasadi-tek-tek-avladilar-1-milyon-227-bin-144-tl-2027660)

### av hayvanı — Doğa ve çevre

İnsanlar tarafından yakalanmak veya öldürülmek üzere avlanan yabani hayvan türlerinin bireyi.

**Öğrenme amacı:** “av hayvanı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Atina pazarının alışılmış satıcıları Boiotia köylüleriydi, tarlalarının ürünlerini, balık ve av hayvanı satıyorlardı.

V. Diakov, S. Kovalev - İlkçağ Tarihi 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 102650722

### av köpeği — Doğa ve çevre

Avın yerini bulma, izini sürme veya vurulan avı getirme gibi görevler için özel olarak yetiştirilen köpek.

**Öğrenme amacı:** “av köpeği”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Birkaç dakika sonra göründü; kollarının arasında ufak bir av köpeği vardı.

Christopher Isherwood — Hoşça Kal Berlin · Derlem cümlesi 144276681

### av mevsimi — Doğa ve çevre

Av hayvanlarının türü ve bölgesi için belirlenen kurallar çerçevesinde avlanmanın yapılabildiği zaman aralığı.

**Öğrenme amacı:** “av mevsimi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Av mevsimi olduğu için sıkıntı oluyor.

İstanbul’un su kaynağı çekiliyor: Büyükçekmece’de endişe verici tablo · Derlem cümlesi 398866743

[Kaynak](https://www.karar.com/guncel-haberler/istanbulun-su-kaynagi-cekiliyor-buyukcekmecede-endise-verici-tablo-2016389)

### av yasağı — Doğa ve çevre

Av hayvanlarının korunması ve çoğalması için belirli bir süre boyunca avlanmayı sınırlandıran veya durduran düzenleme.

**Öğrenme amacı:** “av yasağı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Beyşehir İlçe Tarım ve Orman Müdürü Hüseyin Özver yaptığı yazılı açıklamada, su ürünlerinin korunması amacıyla 15 Mart-15 Haziran'da uygulanacak av yasağının yarın başlayacağını belirtti.

Beyşehir Gölünde su ürünleri av yasağı başlıyor · Derlem cümlesi 399290041

[Kaynak](https://www.yenikonya.com.tr/guncel/beysehir_golunde_su_urunleri_av_yasagi_basliyor-1902441)

### ay — Doğa ve çevre

Dünya çevresinde dolanan, görünür evreleri Güneş, Dünya ve kendisinin konum ilişkisine göre değişen doğal uydu.

**Öğrenme amacı:** “ay”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yarım ayın ışığı gölün üzerindeki saraya vuruyordu.

William Nicholson - Ateş Rüzgarı #2 - İmparatorluğun Köleleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 102211200

### ay — Matematik ve dil

Takvim yılının, kullanılan takvime göre gün sayısı belirlenen on iki döneminden biri.

**Öğrenme amacı:** “ay”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ancak üç ay sonra geri dönmek zorunda kaldı.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 32 (El-MÜNCİD) · Derlem cümlesi 143412062

### ay — Dil ve anlatım

Acı, ürkme, şaşırma veya sevinme gibi ani bir duygusal tepkiyi sesle ifade eden ünlem.

**Öğrenme amacı:** “ay” sözünün bu anlamını örnekteki Ay kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> " Ay!.. " dedi ihtiyar adam.

Ihtiyar Balikci - Ernest Hemingway.temiz.txt · Derlem cümlesi 101078209

### ayağı uğurlu — Dil ve anlatım

Gelişiyle iyi olaylar arasında uğura dayalı bir ilişki kurulan kişiyi niteleyen söz.

**Öğrenme amacı:** “ayağı uğurlu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Belki ayağı uğurlu gelir!

Salih Suruç — Peygamberimizin Hayatı · Derlem cümlesi 110636850

### ayak — Doğa ve çevre

Alt uzvun bilekten sonra gelen; yük taşıma, denge ve yürümede görevli uç bölümü.

**Öğrenme amacı:** “ayak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İnsanlar iki ayakları üstünde yürürler.

Ince Memed 2 - Yasar Kemal.temiz.txt · Derlem cümlesi 101989197

### ayakaltı — Dil ve anlatım

Çok kişinin gelip geçtiği, bu nedenle sakin kalmayan yer.

**Öğrenme amacı:** “ayakaltı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Neden ayakaltı olmuştu evim?

Soner Yalçın — Siz Kimi Kandırıyorsunuz! · Derlem cümlesi 129260017

### ayakbastı — Toplum ve günlük yaşam

Bir yere giriş yapan kişilerden giriş karşılığında alınan para.

**Öğrenme amacı:** “ayakbastı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kudüs'e girmek isteyenlerden şehrin kapısında peşin ayakbastı parası alınıyor.

Abdullah Ziya Kozanoğlu - Hilal ve Haç.temiz.txt · Derlem cümlesi 3360863

### ayakçı — Toplum ve günlük yaşam

Bir yerde temizlik, taşıma ve getirip götürme gibi yardımcı işleri yapan görevli.

**Öğrenme amacı:** “ayakçı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Derken " ayakçı " olarak, başta mutfak olmak üzere hemen her yeri süpürdü, toz aldı veya yıkadı.

İhsan Oktay Anar — Suskunlar · Derlem cümlesi 110327588

### ayakkabı — Toplum ve günlük yaşam

Ayağın biçimine göre üretilen, tabanı aracılığıyla zeminle teması düzenleyen ve dış etkilere karşı koruma sağlayan giyim eşyası.

**Öğrenme amacı:** “ayakkabı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Biraz sonra iki çuval ayakkabı geldi.

Yaşar Kemal Bir Ada Hikayesi 2 Karıncanın Su İçtiği YKY · Derlem cümlesi 184150923

### ayaklanma — Toplum ve günlük yaşam

Bir topluluğun yönetime veya otoriteye karşı topluca harekete geçmesi.

**Öğrenme amacı:** “ayaklanma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ve böylece ayaklanma kısa sürede başarısızlığa uğradı.

Galina Serebryakova — Ateşi Çalmak 2 · Derlem cümlesi 113402890

### ayaklanmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir topluluğun yönetime veya otoriteye topluca karşı çıkıp harekete geçmesi.

**Öğrenme amacı:** “ayaklanmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sardunya ve Korsika ayaklanmıştı.

H. G. Wells Ana Hatlarıyla Dünya Tarihi 1 Mitra Yayınları · Derlem cümlesi 290684644

### ayaklı — Matematik ve dil

Gövdesini taşımak üzere ayak adı verilen destek öğeleriyle donatılmış.

**Öğrenme amacı:** “ayaklı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ardından, üç ayaklı sehpalarda yanan ateşler ve sarı tunikli başka insanlar belirdi.

Viktor Pelevin - Omon Ra.temiz.txt · Derlem cümlesi 102448731

### ayaklık — Toplum ve günlük yaşam

Bir eşya veya araçta ayakları dayamak, üzerine basmak ya da desteklemek için yapılmış bölüm.

**Öğrenme amacı:** “ayaklık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Nissan mühendislerinin gerçekleştirdiği akıllı sandalye, ayaklık kısmına yerleştirilen çip ve sensörler sayesinde tek bir el çırpma hareketiyle eski pozisyonunu alabiliyor.

1065 başlık · Derlem cümlesi 225231435

### ayaklı kütüphane — Dil ve anlatım

Geniş ve ayrıntılı bilgisiyle bir başvuru kaynağını andıran kişiyi anlatan mecazlı söz.

**Öğrenme amacı:** “ayaklı kütüphane”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sınav sırasında başarılı cevaplar verdiği için takdir kazanmış ve " Ayaklı Kütüphane " lakabını almıştır.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 153100939

### ayakta — Dil ve anlatım

Bedenin oturur veya yatar hâlde değil, ayaklar üzerinde yükselen dik konumda olduğunu bildirerek.

**Öğrenme amacı:** Fiziksel duruşu mecaz dayanıklılık anlamından ayırmak.

> Öbür ikisi, John ile kadın, ayakta durmuş bakmıyorlar.

Ken Kesey — Guguk Kuşu · Derlem cümlesi 123785793

### ayaktakımı — Dil ve anlatım

Bir topluluğu değersiz ve görgüsüz bulduğunu belirterek küçümsemek için kullanılan aşağılayıcı söz.

**Öğrenme amacı:** “ayaktakımı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Peki, kimdir bu ayaktakımı?

Gorki Edebi Portreler Yordam Kitap · Derlem cümlesi 287331450

### ayakta tedavi — Doğa ve çevre

Hastanın bir sağlık kuruluşuna yatışı yapılmaksızın muayene ve gerekli tedavi hizmetlerinin yürütülmesi.

**Öğrenme amacı:** “ayakta tedavi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ambulansta ayakta tedavi edilen öğrencilerin sağlık durumlarının iyi olduğu öğrenildi.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 108782715

### ayaküstü — Toplum ve günlük yaşam

Belirli bir oturum veya hazırlık gerektirmeden, kısa süreli biçimde.

**Öğrenme amacı:** “ayaküstü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Evet, son yıllarda ayaküstü atıştırma alışkanlığı yaygınlaştı.

sayi — 0329 · Derlem cümlesi 181870408

### ayakyolu — Toplum ve günlük yaşam

Gündelik dilde tuvaleti dolaylı biçimde adlandırmak için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “ayakyolu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayakyoluna girmeden gazocağına su koydu.

Nurdan Gürbilek Yer Değiştiren Gölge Metis Yayınları · Derlem cümlesi 184511753

### ayak bağı — Dil ve anlatım

Bir eylemin gerçekleştirilmesini ya da bir amaca ulaşılmasını engelleyen kişi, durum veya yükümlülük.

**Öğrenme amacı:** “ayak bağı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yakın geçmiş hep ayak bağı olacaktı çünkü.

Yaylım ateş altındaki Merkez Bankası'nın açmazı · Derlem cümlesi 400160757

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/yaylim-ates-altindaki-merkez-bankasi039nin-acmazi/1919)

### ayak bileği — Doğa ve çevre

Alt bacak kemiklerini ayakla birleştiren ve ayak hareketlerine katılan eklem bölgesi.

**Öğrenme amacı:** “ayak bileği”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayak bileği o kadar şişmiş ki yürümesi bile mucize.

Teri Terry - Çıkış Yok #2 - 2055 Büyük Hesaplaşma.temiz.txt · Derlem cümlesi 103471327

### ayak divanı — Toplum ve günlük yaşam

Osmanlı yönetiminde olağanüstü bir meseleyi görüşüp karara bağlamak üzere padişahın huzurunda, katılanların ayakta durduğu toplantı.

**Öğrenme amacı:** “ayak divanı” sözünün bu anlamını örnekteki Ayak Divanları kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Cülûs ve bayramlaşma törenleri, Ayak Divanları burada Akağalar Kapısı önünde yapılır.

Erol Özbilgen — Bütün Yönleriyle Osmanlı · Derlem cümlesi 126413699

### ayak işi — Eğitim ve toplum

Genellikle fazla uzmanlık gerektirmeyen, başkası adına yürütülen gündelik yardımcı işler.

**Öğrenme amacı:** “ayak işi” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Ayak işiyle uğraşıyor da bir makale oku, veri topla bir şey yap.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 151028568

### ayak izi — Doğa ve çevre

Ayağın temas ettiği zeminde oluşan; basanın ayak biçimi, büyüklüğü ve hareketi hakkında bilgi verebilen belirti.

**Öğrenme amacı:** “ayak izi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kestaneler ve mantarlar etrafa saçılmıştı, karmakarışık edilmiş toprakta bir ayının ayak izleri göze çarpıyordu.

Vladimir Arsenyev - Dersu Uzala.temiz.txt · Derlem cümlesi 102439940

### ayak kirası — Toplum ve günlük yaşam

Bir haber ulaştırma ya da eşya taşıma hizmeti karşılığında, gidip gelme zahmetini karşılamak üzere verilen ücret.

**Öğrenme amacı:** “ayak kirası” sözünün bu anlamını örnekteki ayak kirası kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Onun ayak kirası tam iki buçuk liradır, " dedim.

Kemal Tahir-Kelleci Memet · Derlem cümlesi 138055745

### ayak oyunu — Toplum ve günlük yaşam

Bir sonuca dürüstçe ulaşmak yerine başkalarını yanıltarak ya da gizli düzenlemeler yaparak çıkar sağlamaya yönelik davranış.

**Öğrenme amacı:** “ayak oyunu” sözünün bu anlamını örnekteki ayak oyunlarıyla kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Adam, ödüllerin nasıl ayak oyunlarıyla dağıtıldığını sağda solda anlatıyor...

Cengiz Gündoğdu Yıldız Güncesi İnsancıl Yayınları · Derlem cümlesi 258425681

### ayak tabanı — Doğa ve çevre

Ayağın topuk ile parmaklar arasında uzanan, vücut ağırlığını taşırken zemine temas eden alt yüzeyi.

**Öğrenme amacı:** “ayak tabanı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca parmaklarımızın uçları ve ayaklarımızın tabanları kalın bir deri tabakası ile kaplanmıştır.

Zeki Kanmaz - Gereksiz Bilgiler Rehberi.temiz.txt · Derlem cümlesi 101754574

### ayak tedavisi — Doğa bilimleri

Diyabetik ayak gibi ayak hastalıklarının farklı uzmanlıkların birlikte çalışmasıyla planlanan tedavisi.

**Öğrenme amacı:** “ayak tedavisi” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Diyabetik ayak tedavisi multidisipliner ve basamaklı bir yaklaşım gerektirir.

5 yazar — 5 başlık — 2026 · Derlem cümlesi 210759405

### ayak topu — Toplum ve günlük yaşam

İki takımın, topu kurallara uygun biçimde rakip kaleye sokarak sayı elde etmek için karşılaştığı sporun Türkçe adı; futbol.

**Öğrenme amacı:** “ayak topu” sözünün bu anlamını örnekteki ayak topu kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Futbol, sırf fizik gücü değil, fizikten beyne yücelen bir ruh eğitimi olduğuna göre, ayak topu'na zekâ'yla hükmetmek lâzım.

117 başlık · Derlem cümlesi 321184468

### ayak ucu — Matematik ve dil

Bir bedenin baş tarafına karşıt olarak ayaklarının yer aldığı uç bölüm.

**Öğrenme amacı:** “ayak ucu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Mankenin ayak ucuna bir etiket bırakılmış, üstüne de 350 Frank yazılmıştı.

Sâdık Hidâyet — Alacakaranlık · Derlem cümlesi 109493356

### ayandon — Doğa ve çevre

Geleneksel denizci ve halk takvimlerinde ocak sonuyla ilişkilendirilen fırtınaya verilen ad; belirtilen tarih kesin bir hava tahmini değildir.

**Öğrenme amacı:** Geleneksel takvim bilgisini belirli güne ait meteorolojik tahminden ayırt etmek.

> 29 Ocak sabahı Rumeli Feneri'ne varamadan Ağaçlı açıklarında 7-8 kuvvetinde esen ünlü Ayandon fırtınasına tutulur.

SALT — Sentez ve Montaj: Özer Kabaş Yazıları · Derlem cümlesi 147197484

### ayan beyan — Dil ve anlatım

Herhangi bir gizlilik veya belirsizlik bırakmayacak ölçüde açık olarak.

**Öğrenme amacı:** “ayan beyan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu gerçek ilk bakışta ayan beyan ortada değildir.

Zygmunt Bauman - Sosyolojik Düşünmek.temiz.txt · Derlem cümlesi 101716105

### ayar — Araştırma ve düşünme

Bir düzenek ya da işlemin beklenen sonucu vermesi için konum, oran veya çalışma değerlerinin belirlenmesi.

**Öğrenme amacı:** “ayar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Motoru ayar tutmaz, egzozu düşer, direksiyon kutusu arızalanır.

Stephen King — Ateş Yolu · Derlem cümlesi 121036544

### ayarı bozuk — Toplum ve günlük yaşam

İşleyişini belirleyen ayarlar uygun durumda olmadığı için beklenen doğrulukta veya düzende çalışmayan.

**Öğrenme amacı:** “ayarı bozuk”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Terazinin ayarı bozuksa, kimi çok gösterdiği ne fark eder ki?

14 başlık · Derlem cümlesi 151299071

### ayarlamak — Araştırma ve düşünme

Bir nicelik ya da işleyişi, belirlenen ölçüt veya amaca göre düzenlemek.

**Öğrenme amacı:** “ayarlamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu formül için ölçüleri doğru ayarlayan adaylar kazanıyorlar.

Mehmet Erkan, Oğuz Erdoğan — İşte Mülakat · Derlem cümlesi 136136474

### ayarlı — Araştırma ve düşünme

Bir işlevi, konumu veya çalışma değeri istenen ölçüte göre belirlenmiş olan.

**Öğrenme amacı:** “ayarlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca test görüntülerinde iki monitörün de parlaklığı 100'e ayarlıydı.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 5801476

### ayarsız — Araştırma ve düşünme

Çalışma veya ölçüm değeri istenen düzene getirilmemiş ya da bu düzeni bozulmuş.

**Öğrenme amacı:** “ayarsız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayarsız saat, bunu bile beceremez.

Sait Faik Hikaye Armağanı Antolojisi 1955-2007 YKY · Derlem cümlesi 215080193

### ayartıcı — Dil ve anlatım

Birini etkileyerek bir şeyi yapmaya yönelten; çekiciliğiyle özendiren.

**Öğrenme amacı:** “ayartıcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Oldukça ayartıcı bir fikir.

Alexandre Dumas Son Şövalye Arkadaş Yayınları · Derlem cümlesi 204892989

### ayartmak — Toplum ve günlük yaşam

Çekici söz veya vaatlerle birini belirli bir davranışa razı etmek.

**Öğrenme amacı:** “ayartmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Şu Küçük Kara Balık ayarttı bizi...

Kucuk Kara Balik - Samed Behrengi.temiz.txt · Derlem cümlesi 100858221

### ayazlık — Dil ve anlatım

Bir yapının hava almaya ve serinlemeye elverişli, açık veya yarı açık bölümü.

**Öğrenme amacı:** “ayazlık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca ayazlık denilen bir tür sofaları vardır.

Rasim Özdenören — İpin Ucu · Derlem cümlesi 134120417

### aybaşı — Doğa ve çevre

Üreme döngüsünde gebelik gerçekleşmediğinde rahim iç tabakasının dökülerek vajina yoluyla kanamayla dışarı atılması; âdet görme.

**Öğrenme amacı:** “aybaşı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Son derece düzenli olan aybaşı, o ay gerçekleşmemişti.

Julia Quinn — Şahane Bir Kadının Gizli Günlüğü · Derlem cümlesi 123187411

### aybeay — Matematik ve dil

Her ay yinelenerek veya aydan aya ilerleyerek.

**Öğrenme amacı:** “aybeay”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Günbegün, aybeay, yılbeyıl küçülür, önemsizleşirler.

Salman Rushdie — Floransa Büyücüsü · Derlem cümlesi 132685014

### ayça — Dil ve anlatım

Ayın aydınlık bölümünün dar ve kıvrık bir şerit olarak görüldüğü hilal biçimi.

**Öğrenme amacı:** “ayça”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dolunay önce yarım ay, sonra incecik bir ayça oldu.

P. D. James — Kadınlara Göre Değil · Derlem cümlesi 134784852

### ayçiçeği — Doğa ve çevre

Papatyagillerden, büyük çiçek tablalarında gelişen tohumları yağ ve gıda üretiminde kullanılan bitki.

**Öğrenme amacı:** “ayçiçeği”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bir demet ayçiçeği hoş olurdu.

Terry Deary - Ateş Hırsızı.temiz.txt · Derlem cümlesi 103461500

### ayçiçeği yağı — Doğa ve çevre

Ayçiçeği tohumlarının yağının çıkarılması ve işlenmesiyle elde edilen, çoğunlukla besin hazırlamada kullanılan bitkisel yağ.

**Öğrenme amacı:** “ayçiçeği yağı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Buğday ve ayçiçeği yağı ihracatında çok önemli paya sahip ülkelerin savaşması Türkiye'nin de aralarında bulunduğu birçok ülkeyi olumsuz etkiledi.

Türkiye gıda güvenliği endeksinde 48'inci sıraya düştü · Derlem cümlesi 396714347

[Kaynak](https://artigercek.com/ekonomi/turkiye-gida-guvenligi-endeksinde-48inci-siraya-dustu-219473h)

### aydan aya — Matematik ve dil

Aylar ilerledikçe veya her ay yinelenerek.

**Öğrenme amacı:** “aydan aya”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu taşkınlık uzun zaman sürüp gitmez zaten; neşemiz aydan aya acılaşıyor.

Erich Maria Remarque — Garp Cephesinde Yeni Bir Şey Yok · Derlem cümlesi 117518256

### aydın — Araştırma ve düşünme

Bilgi ve kültür birikimini toplumsal sorunları düşünmek, yorumlamak ve tartışmak için kullanan kişi.

**Öğrenme amacı:** “aydın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Müdürden çok, yaşamının büyük bölümünü Anadolu'da yol yapımı gibi işlerde geçirmiş bir mühendise, Atatürkçü bir aydına benziyor.

Tomris Uyar - Bir Uyumsuzun Notlari 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 103059086

### aydınger — Dil ve anlatım

Çizimleri kopyalama veya üst üste değerlendirmede kullanılan yarı saydam kâğıt.

**Öğrenme amacı:** “aydınger”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yeşilumut örgütünün logosu olacak susamuru başlarını büyüterek çizdi aydıngere.

Buket Uzuner — İki Yeşil Susamuru · Derlem cümlesi 144697949

### aydınlanma — Araştırma ve düşünme

Bilgi edinme ve düşünme yoluyla bir konuyu kavrayıp belirsizlikleri giderme süreci.

**Öğrenme amacı:** “aydınlanma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Halk arasında aydınlanma ve aydınlatma hareketleri yaygınlaştıkça eğitim için büyük vakıflar kurulmaya başlandı.

Grigory Petrov — Beyaz Zambaklar Ülkesinde · Derlem cümlesi 115968478

### aydınlanmak — Doğa ve bilim

Bir ışık kaynağından gelen ışıkla karanlığı azalmak ve içindeki nesneler seçilebilir duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “aydınlanmak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Perdeleri açınca oda gün ışığıyla aydınlandı.

Thomas Harris - Kara Pazar.temiz.txt · Derlem cümlesi 103241788

### aydınlatıcı — Araştırma ve düşünme

Bir konunun daha iyi anlaşılmasını veya belirsizliğin giderilmesini sağlayan.

**Öğrenme amacı:** Düşüncenin açıklayıcı işlevini değerlendirmek.

> Ürpertici olduğu kadar aydınlatıcı bir düşünceydi.

Patrick Ruthfuss — Kralkatili Güncesi #2 - Bilge Adamın Korkusu · Derlem cümlesi 110911253

### aydınlatma — Doğa ve çevre

Bir alanın görünürlüğünü ve kullanımını sağlamak üzere ışığın düzenlenmesi.

**Öğrenme amacı:** “aydınlatma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aydınlatma, kentsel aktiviteleri destekleyici ve yönlendiricidir.

Seda H. BOSTANCI — Kent Planlama Ve Kentsel Tasarimda Aydinlatmanin Rolu · Derlem cümlesi 358751425

### aydınlatmak — Araştırma ve düşünme

Bir konunun bilinmeyen yönlerini açıklayarak bilgi ve kavrayış kazandırmak.

**Öğrenme amacı:** “aydınlatmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Murad Adji hepimizi aydınlatacaktır.

Gene D.Matlock — Ey Dünya İnsanları Hepiniz Türksünüz · Derlem cümlesi 141543061

### aydınlık — Doğa ve bilim

Bir ortamın görünür olmasını sağlayan, kaynaktan doğrudan veya yansıyarak gelen ışık.

**Öğrenme amacı:** “aydınlık” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Çevresinde, ayın soluk aydınlığında, heyelânın yarattığı yıkımı seçebiliyordu.

Mario Vargas Llosa And Dağlarında Terör Can Yayınları · Derlem cümlesi 194892775

### aydınlıkölçer — Doğa bilimleri

Bir yüzeye düşen ışık miktarını lüks cinsinden ölçmeye yarayan aygıt.

**Öğrenme amacı:** “aydınlıkölçer” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> aydınlıkölçer (lüksmetre) ile ölçülmektedir.

5 yazar — 5 başlık — 2026 · Derlem cümlesi 294552993

### ayet — Dil ve anlatım

Kur'an'ın sureler içindeki sınırları belirlenmiş, numaralandırılan metin birimlerinden her biri.

**Öğrenme amacı:** “ayet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Âl-i İmrân Suresi'nin 93. ayetinde " getirilip okunması " istenen Tevrat hangi Tevrat ' tır?

Turan_Dursun_-_Din_ve_Cinsel.temiz.txt · Derlem cümlesi 100312655

### aygın baygın — Dil ve anlatım

Dalgın, kendinden geçmiş veya yoğun duygulanmış bir bakışla.

**Öğrenme amacı:** “aygın baygın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aygın baygın da bakıyor adama.

Vüs'at O. Bener - Buzul Çağının Virüsü.temiz.txt · Derlem cümlesi 102401407

### aygır — Doğa ve çevre

Erişkin, özellikle damızlık olarak kullanılabilen erkek at.

**Öğrenme amacı:** “aygır”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Moiraine'in yanına gelip aygırını dizginledi.

Dunyanin Gozu - Robert Jordan.temiz.txt · Derlem cümlesi 101261492

### aygır deposu — Doğa ve çevre

At yetiştiriciliğinde damızlık aygırların topluca barındırıldığı ve bakımlarının yapıldığı tesis.

**Öğrenme amacı:** “aygır deposu” sözünün bu anlamını örnekteki Aygır deposundaki kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Aygır deposundaki damızlık aygırlardan biri gönülsüz kişnedi.

Kemal Tahir-Kelleci Memet · Derlem cümlesi 138059037

### aygıt — Doğa ve çevre

Belirli bir işlevi yerine getirmek üzere parçaları bir araya getirilmiş teknik düzenek.

**Öğrenme amacı:** “aygıt”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yeni Ufuklar'ın üzerinde yedi bilimsel aygıt var.

sayi — 0889 · Derlem cümlesi 172917839

### ayı — Doğa ve çevre

Ayıgiller içinde yer alan, güçlü gövdeli ve taban basarak yürüyen; beslenmesi türe göre değişen memelilere verilen ortak ad.

**Öğrenme amacı:** “ayı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayılar Petersburg'un hemen dışında dolaşıyor.

Dostoyevski Öyküler İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 269677309

### ayıgiller — Doğa ve çevre

Etçiller takımında sınıflandırılan; bozayı, kutup ayısı ve dev panda gibi türleri kapsayan Ursidae familyası.

**Öğrenme amacı:** “ayıgiller”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bozayı, ayıgiller familyasından Avrasya'nın kuzeyinin büyük bir kısmında ve Kuzey Amerika'da yaşayan bir ayı türü.

Fazla acı bal yediği için bayılan yavru ayının durumu iyi · Derlem cümlesi 396010774

[Kaynak](https://bianet.org/haber/fazla-aci-bal-yedigi-icin-bayilan-yavru-ayinin-durumu-iyi-265749)

### ayık — Toplum ve günlük yaşam

Uyanıklık ve dikkatini sürdüren, çevresindeki durumları fark edebilen.

**Öğrenme amacı:** “ayık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayık kalabilmek için televizyonu açtı.

Philip K. Dick Simulakra Altı Kırkbeş Yayınları · Derlem cümlesi 194930124

### ayıklamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir topluluk veya malzeme içindeki istenmeyen unsurları belirli bir ölçüte göre seçip uzaklaştırmak.

**Öğrenme amacı:** Fiilin seçme ve eleme bileşenlerini açıklamak.

> Ispanağı ayıklayıp, yıkayıp, ince ince doğrayın.

Anonim - 3000 Yemek Tarifi.temiz.txt · Derlem cümlesi 4783643

### ayıklanma — Doğa ve çevre

Bir topluluktaki kalıtsal özelliklerin, çevre koşullarında sağladıkları farklı üreme başarısına bağlı olarak kuşaklar boyunca sıklık değiştirmesi; doğal seçilim.

**Öğrenme amacı:** “ayıklanma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> En sonunda doğal ayıklanma düşüncesine ulaşmıştır.

Teoman Duralı — Charles Darwin ve Yüzyılımıza Damgasını Vuran Çağdaş Evrim Düşüncesinin Doğuşu — 2013 · Derlem cümlesi 379692689

### ayılık — Toplum ve günlük yaşam

Nezaket ve başkalarının haklarını gözetme ölçülerine aykırı davranışları küçümseyerek niteleyen söz; kabalık.

**Öğrenme amacı:** “ayılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bizde arabanın camından bira şişesini yola fırlatmamak çevrecilik sayılıyor, fırlatmanın bir ayılık olduğu daha tam algılanmış değil.

Ferhan Şensoy — Falınızda Rönesans Var · Derlem cümlesi 112408009

### ayılmak — Toplum ve günlük yaşam

Geçici bilinç kaybının ardından çevresini yeniden fark eder duruma gelmek.

**Öğrenme amacı:** “ayılmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Buz gibi çimento zeminin üstündeydi ayıldığında.

Adam Fawer - Olasılıksız.temiz.txt · Derlem cümlesi 4391901

### ayıp — Toplum ve günlük yaşam

Bir topluluğun görgü veya ahlak ölçülerine göre kınanan davranış ya da durum.

**Öğrenme amacı:** “ayıp”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aslında çok ayıp oluyor.

Eleanor H. Porter — Pollyanna · Derlem cümlesi 116471400

### ayıplamak — Toplum ve günlük yaşam

Bir davranışı toplumsal veya ahlaki ölçülere aykırı görerek eleştirmek.

**Öğrenme amacı:** “ayıplamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Anna'nın yüzü kırıştı, ayıplarcasına kızardı.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #4 - Alev Kıyıları · Derlem cümlesi 111393852

### ayıraç — Doğa ve çevre

Bir maddenin varlığını veya bir özelliğini, oluşturduğu kimyasal değişim üzerinden belirlemeye yarayan madde.

**Öğrenme amacı:** “ayıraç”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Lüminol, gözle görülmeyecek kadar küçük kan damlalarına bile değdiğinde, mavi ışık saçan, bir başka deyişle floresan özelliği bulunan bir ürüne dönüşen mucizevi bir ayıraçtır.

Sevil Atasoy — Kusursuz Cinayet Yoktur · Derlem cümlesi 121165825

### ayırmak — Toplum ve günlük yaşam

Bir kaynağın, yerin veya miktarın bir bölümünü özel bir amaç için tahsis etmek.

**Öğrenme amacı:** “ayırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Deprem bölgesi için de kontenjan ayırdık.

korpus.latest.txt · Derlem cümlesi 100008195

### ayırtı — Dil ve anlatım

Bir renk veya niteliğin başkasından küçük ölçüde ayrılan çeşidi; ince fark.

**Öğrenme amacı:** “ayırtı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yeşilin her ayırtısı ormanı sarmıştır.

Selim İleri Mavi Kanatlarınla Yalnız Benim Olsaydın Everest Yayınları · Derlem cümlesi 191470708

### ayırtman — Toplum ve günlük yaşam

Bir sınavın hazırlanma, yürütülme ve puanlanma süreçlerinde değerlendirme görevi üstlenen kişi.

**Öğrenme amacı:** “ayırtman”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Tam bu günlerde bizim sınavlara ayırtman olarak çağırılmıştı babam.

Rıfat Ilgaz — Sarı Yazma · Derlem cümlesi 110214513

### ayırt etmek — Araştırma ve düşünme

Benzer veya karşılaştırılan ögeler arasında belirleyici farkları saptayarak ayrım yapmak.

**Öğrenme amacı:** “ayırt etmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Akıma mensup filozoflar anlamlı ile anlamsızın arasını ayırt etmek için " doğrulanabilirlik " (verifiability) dedikleri bir ölçüt ya da ilke öngörmüşlerdir.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 34 (Osmanpazarı) · Derlem cümlesi 143372754

### ayı balığı — Doğa ve çevre

Suda yaşamaya uyarlanmış gövdesi ve yüzgeç biçimindeki üyeleri bulunan foklara verilen ad; bir deniz memelisi.

**Öğrenme amacı:** “ayı balığı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> kıyı bölgelerinde daha geniş kamplarda toplanırlar ve ayı balığı avlarlardı.

Brian Morris — Din Üzerine Antropolojik İncelemeler · Derlem cümlesi 144706221

### ayin — Toplum ve günlük yaşam

Bir dinin belirlediği söz, hareket ve uygulamalarla gerçekleştirilen toplu veya bireysel ibadet töreni.

**Öğrenme amacı:** “ayin”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayini tamamlamak için mihraba döndü.

Guareschi — Don Camillo'nun Kücük Dünyasi · Derlem cümlesi 141384547

### aykırı — Araştırma ve düşünme

Bir amaç, kural veya görüşle bağdaşmayan, ona ters düşen.

**Öğrenme amacı:** Amaç ile sonuç arasında tutarlılık aramak.

> Bu tür durumlarda fazlaca empati amacına aykırı düşebilir.

Daniel Goleman — Duygusal Zeka · Derlem cümlesi 115907113

### aykırılamak — Dil ve anlatım

Düz doğrultudan ayrılıp bir yolu veya alanı çaprazdan ya da kestirmeden geçmek.

**Öğrenme amacı:** Aykırılamak fiilinin yön değiştirme ve kestirmeden geçme anlamını edebî bağlamda çözümlemek.

> için sokağın uzun duvarını bir hayli aykırılamak gerekiyordu.

Hüseyin Rahmi Gürpınar Şipsevdi Cilt 1-2 Kapra Yayınları · Derlem cümlesi 195748438

### aylak — Dil ve anlatım

Zamanını belirli bir iş veya amaç çevresinde düzenlemeyen; kimi bağlamlarda küçümseyici kullanılan.

**Öğrenme amacı:** “aylak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu da aylak adamlık mı?

Yusuf Atılgan Siz Rahat Yaşayasınız Diye Can Yayınları · Derlem cümlesi 222708129

### aylakçı — Dil ve anlatım

Sürekli bir işi bulunmayıp geçici işlerde çalışan işçi.

**Öğrenme amacı:** “aylakçı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İşte, Eşek İsrâfil de bu aylakçılardan biriydi.

İhsan Oktay Anar — Amat · Derlem cümlesi 139198386

### aylı — Doğa ve çevre

Ay'ın görünür olduğu ve ışığının gece görünümünü belirlediği durumu niteleyen sözcük.

**Öğrenme amacı:** “aylı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Bugün huzursuz ve aylı bir gece var dışarıda. "

Mihail Bulgakov Üstat ile Margarita Everest Yayınları · Derlem cümlesi 195764583

### aylıkçı — Toplum ve günlük yaşam

Çalışması karşılığında düzenli aylık ücret alan kişi.

**Öğrenme amacı:** “aylıkçı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ben aylıkçı bir adamım " diyerek, yakanı kurtaracaksın.

Kemal Tahir — Esir Şehir #1 - Esir Şehrin İnsanları · Derlem cümlesi 111285396

### aylıklı — Toplum ve günlük yaşam

Hizmeti karşılığında belirli aylık ödeme alan.

**Öğrenme amacı:** “aylıklı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Siz de onun babasının aylıklı adamısınız.

Stendhal — Kırmızı ve Siyah · Derlem cümlesi 115035860

### aymaz — Toplum ve günlük yaşam

Çevresindeki durumun önemini kavramayan veya sonuçlarına karşı kayıtsız kalan.

**Öğrenme amacı:** “aymaz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ataları uyarılmadığından, kendileri de aymaz olan bir toplumu uyarasın diye!

İbn Battûta — İbn Battuta Seyahatnamesi (2 Cilt ) · Derlem cümlesi 139261767

### aymazlık — Toplum ve günlük yaşam

Çevresindeki olayların önemini veya sonuçlarını fark etmeme, bunlara duyarsız kalma.

**Öğrenme amacı:** “aymazlık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aymazlık mı bu yaptığım?

James Joyce - Ulysses.temiz.txt · Derlem cümlesi 101034688

### ayna — Doğa ve çevre

Yüzeyine gelen ışığı düzenli biçimde yansıtarak cisimlerin görüntüsünü oluşturan optik yüzey veya araç.

**Öğrenme amacı:** “ayna”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Masanın arkasında bire iki boyutlarında bir ayna duruyordu, omzunun üstünden bakınca kendini çalışırken görebilirdin.

Ray Bradbury — Deliler Mezarlığı · Derlem cümlesi 121458367

### aynacı — Toplum ve günlük yaşam

Ayna üretimi, işlenmesi veya satışıyla uğraşan esnaf.

**Öğrenme amacı:** “aynacı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ve o günden sonra aynacı ustası kimseyle konuşmaz oldu.

Vasif Öngören Masalın Aslı Evrensel Basın Yayın · Derlem cümlesi 222751510

### aynalı sazan — Doğa ve çevre

Pulları seyrek, iri ve düzensiz dağılımlı olan kültür sazanı biçimi.

**Öğrenme amacı:** “aynalı sazan”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Koca bir aynalı sazan, nilüfer öbeklerinin arasına daldı ve yusufçuklar havalandılar.

Thomas Harris - Hannibal Lecter #4 - Hannibal Doğuyor.temiz.txt · Derlem cümlesi 103249744

### aynasız — Dil ve anlatım

Polis için kullanılan argo adlandırma.

**Öğrenme amacı:** “aynasız”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aynasızlardan biri diğerine bağırdı.

Douglas Adams - Otostop�unun Galaksi Rehberi.temiz.txt · Derlem cümlesi 101280964

### aynasız — Eğitim ve toplum

Hoşa gitmeyen, çirkin veya kötü görülen şeyler için kullanılan argo söz.

**Öğrenme amacı:** “aynasız” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Nitekim yeni rejimi sembolize eden yeni başkent Ankara da romanın ilerleyen bölümlerinde, zihniyet yerine sadece kabuk değiştirip eski payitahtın ikbal ve " saadet merkezi " (s. 191) olma vasfını aynen taşıdığı gerekçesiyle " âyine-i devrân " fakat " payitahtların en aynasızı " (s. 609) olarak nitelenecektir ki Hüseyin Rahmi'nin yeni rejim karşısındaki bu olumsuz tavrı, daha kurulur kurulmaz hükümetin büyük bir yolsuzluk olayına karışmış olmasından kaynaklanmaktadır.

NURİ Sağlam — "BEN DELİ MİYİM?" ROMANINDA "AHLAKA AYKIRI NEŞRİYAT" YAPTIĞI GEREKÇESİYLE HÜSEYİN RAHMİ GÜRPINAR'IN YARGILANMASI — 2012 · Derlem cümlesi 406376449

### aynen — Dil ve anlatım

Biçim veya içerik bakımından değişiklik taşımadan.

**Öğrenme amacı:** “aynen”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> George için de aynen böyle olmuştu.

Saul Bellow Aguie March'ın Maceraları İletişim Yayınları · Derlem cümlesi 197248543

### aynı — Araştırma ve düşünme

Karşılaştırılan durum, nitelik veya kimlik bakımından farklılık göstermeyen.

**Öğrenme amacı:** “aynı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Oysa epey ötede aynı işi başaranlar var.

Bilge Karasu Öteki Metinler Metis Yayınları · Derlem cümlesi 224745653

### aynıyla — Dil ve anlatım

İçeriği veya biçimi üzerinde herhangi bir değişiklik yapılmaksızın, özgün hâliyle.

**Öğrenme amacı:** “aynıyla”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu ilk örnek, kitapta aynıyla yer almaktadır.

Tuncay Özkan - Mit Dünden Bugüne Gizli Dünyanın Bilinmeyenleri.temiz.txt · Derlem cümlesi 102950628

### aynı zamanda — Dil ve anlatım

Önceki yargıya onu tamamlayan başka bir nitelik veya durum eklemek için kullanılan bağlayıcı söz.

**Öğrenme amacı:** “aynı zamanda” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> - Sonra bir başka çocuk daha var Parry, Avustralyalı, istatistikçidir, aynı zamanda da canlı spor ansiklopedisi.

Jack London — Martin Eden · Derlem cümlesi 123387303

### aynştaynyum — Doğa bilimleri

Atom numarası 99, simgesi Es olan, yapay olarak üretilen radyoaktif kimyasal element.

**Öğrenme amacı:** Element adını Es simgesi ve 99 atom numarasıyla eşleştirmek.

> Büyük patlamadaki ilk üç elementin (hidrojen, lityum ve helyum) oluşumu, dünyadaki yaşamı sürdüren oksijen, karbon, flor gibi elementlerin tuhaf ve harika kullanımları; arsenik, kripton, aynştaynyum.

Kitapçı Rafı Ekim · Derlem cümlesi 371489357

[Kaynak](https://bilimvegelecek.com.tr/index.php/2024/10/01/kitapci-rafi-ekim)

### ayraç — Matematik ve dil

Metin içindeki açıklama, ek bilgi veya belirli bir bölümü sınırlandırmak için çift olarak kullanılan noktalama işareti; yay ( ) ve köşeli [ ] biçimleri vardır.

**Öğrenme amacı:** “ayraç” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Ayraç içine yeni bir açıklama konulmak istendiğinde köşeli ayraç kullanılır:

Çotuksöken — Uygulamalı Türkçe Yazılı ve Sözlü Anlatım · Derlem cümlesi 111660015

### ayran — Toplum ve günlük yaşam

Yoğurdun suyla seyreltilip homojen biçimde karıştırılmasıyla elde edilen süt ürünü içecek.

**Öğrenme amacı:** “ayran”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayran herkesin çok sevdiği bir içecekti.

Ayfer Tunç - Bir Mâniniz Yoksa Annemler Size Gelecek - 70'li Yıllarda Hayatımız.temiz.txt · Derlem cümlesi 3793082

### ayran budalası — Dil ve anlatım

Algılayışı veya davranışı yetersiz görülen kişiyi alık ve şaşkın olarak niteleyen, küçümseyici argo söz.

**Öğrenme amacı:** “ayran budalası”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayran budalası gibi sırıttığı belli olmasın diye yüzünü kapattı ama aklını bardaklara vermek için kendini zorlaması gerekti.

Ayfer Kafkas - Yasak İlmin Kitabı Esrarname 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 4100293

### ayran gönüllü — Dil ve anlatım

Birine çabucak gönül veren ve bu ilgiyi kısa sürede başka birine yöneltebilen.

**Öğrenme amacı:** “ayran gönüllü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bunu niye yaptınız ki, dercesine üzgün çıkmıştı sesi; galiba beğeni terazisinde bir puan aşağıya düşmüştüm; şair ruhlu sevgili, ayran gönüllü bir adama dönüşüvermişti.

Ahmet Ümit - Sultanı Öldürmek.temiz.txt · Derlem cümlesi 3485268

### ayrı — Araştırma ve düşünme

Karşılaştırılan ögelerden bağımsız olarak ayırt edilebilen, farklı.

**Öğrenme amacı:** “ayrı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu da üç ayrı sonuç doğurur.

Tom Clancy - Kızıl Ekim.temiz.txt · Derlem cümlesi 103148391

### ayrıca — Dil ve anlatım

Önceki bilgiye yeni bir nokta eklendiğini gösteren bağlayıcı söz.

**Öğrenme amacı:** “ayrıca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca bütün semtler tek bir surla çevriliydi.

İbn Battûta — İbn Battuta Seyahatnamesi (2 Cilt ) · Derlem cümlesi 139281150

### ayrıcalık — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişi ya da gruba, diğerlerinden farklı olarak sağlanan özel hak, kolaylık veya üstün konum.

**Öğrenme amacı:** “ayrıcalık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Soyluların geleneksel ayrıcalıkları ellerinden alındı.

Murat Belge-Militarist Modernlesme · Derlem cümlesi 135767681

### ayrık — Matematik ve dil

Fiziksel olarak birbirinden ayrı duran veya aralarında mesafe bulunan.

**Öğrenme amacı:** “ayrık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gördüğünüz gibi, üst kesiciler çok ayrık.

Thomas Harris - Hannibal Lecter #1 - Kızıl Ejder.temiz.txt · Derlem cümlesi 103272734

### ayrıklı — Dil ve edebiyat

Benzerleri için geçerli olan ortak düzenin dışında kalan veya ayrı bir uygulamaya konu olan.

**Öğrenme amacı:** “ayrıklı” sözünün tanıktaki anlamını açıklamak ve benzer görünen farklı kullanımlardan ayırmak.

> Anayasanın üstünlüğü ve bağlayıcılığı ilkesini yaşama geçirecek tüm kurumlar Anayasada yer almalı, anayasanın üstünlüğü ilkesiyle bağdaşmıyan ayrıklı kurallar Anayasadan çıkarılmalıdır.

5 yazar — 5 başlık · Derlem cümlesi 228229560

### ayrıklık — Araştırma ve düşünme

Bir genellemenin, kuralın veya ortak özelliğin kapsamı dışında kalan durum ya da örnek.

**Öğrenme amacı:** “ayrıklık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Buna karşı, birkaç ayrıklık dışında, Borges'in temel simgelerinden, labirentler, büyülü aynalar, insan benzerlerinden iz yoktur.

Brodie Raporu - Jorge Luis Borges.temiz.txt · Derlem cümlesi 101511866

### ayrıksı — Dil ve anlatım

Benzerleri arasında kendine özgü niteliğiyle belirgin biçimde ayrılan.

**Öğrenme amacı:** “ayrıksı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Her kentin kendi ayrıksı üslubu vardı.

Ronald Wright — İlerlemenin Kısa Tarihi · Derlem cümlesi 132805548

### ayrıksız — Dil ve anlatım

Hiçbirini dışarıda bırakmadan, istisna olmaksızın.

**Öğrenme amacı:** Genellemenin kapsamını bildiren sözcüğü çözümlemek.

> Bilgili baylar - ayrıksız hepsi - başlarını sallamışlardı.

Elias Canetti — Körleşme · Derlem cümlesi 126514691

### ayrık otu — Doğa ve çevre

Poaceae familyasından, rizomlarıyla hızla yayılan ve başak biçiminde çiçek durumu taşıyan Elymus repens türü.

**Öğrenme amacı:** “ayrık otu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " ' Bahçemde havuç yetiştirmektense ayrık otu bitmesini bin kere tercih ederim.

Ann Chamberlin - Safiye Sultan III - Sözüm ki Tek Sana Geçmez Celladımsın Ey Zaman.temiz.txt · Derlem cümlesi 4856641

### ayrılık — Toplum ve günlük yaşam

Bir yakınlık, birliktelik veya ortak yaşam durumunun sona ermesi ya da kesintiye uğraması.

**Öğrenme amacı:** “ayrılık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu ayrılık, gelecekte sana yararlar sağlayacak!

Heine'nin Mektupları Düşün Yayınları · Derlem cümlesi 260848170

### ayrılmak — Toplum ve günlük yaşam

Bulunulan yer veya topluluktan uzaklaşarak birlikte bulunma durumunu sona erdirmek.

**Öğrenme amacı:** “ayrılmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İstanbul'a gelmek, aileden ayrılmak çok zor.

Marmara — Ses Eğitimi Çalıştayı · Derlem cümlesi 161709904

### ayrılma durumu — Matematik ve dil

Ad veya ad görevindeki sözün -DAn ekiyle kazandığı; çıkış, kaynak, neden ve karşılaştırma gibi ilişkiler kurabilen dil bilgisel durum.

**Öğrenme amacı:** “ayrılma durumu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ad tümcelerinde yönelme ve ayrılma durum ekine fazla rastlanmaz.

Adalı_Türkçe_Doğal_Dil_İşleme.temiz.txt · Derlem cümlesi 3981906

### ayrım — Araştırma ve düşünme

Varlık veya kavramları özelliklerine göre birbirinden ayırma işlemi ya da aralarındaki fark.

**Öğrenme amacı:** “ayrım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Modül ve program ayrımını yapabilirsiniz.

Başer_Python.temiz.txt · Derlem cümlesi 106065387

### ayrımcı — Toplum ve günlük yaşam

Kişi veya grupları belirli kimlik ve özellikleri nedeniyle eşit hak ve olanaklardan yoksun bırakan tutum gösteren.

**Öğrenme amacı:** “ayrımcı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama emekli ve küçük rütbelilere burada da ayrımcı davranılıyor.

Mehmet Altan — Muş'ta Meryem Olmak · Derlem cümlesi 136138348

### ayrımlamak — Araştırma ve düşünme

Benzer şeyleri özelliklerine göre birbirinden ayırıp farklılıklarını belirlemek.

**Öğrenme amacı:** “ayrımlamak” sözünün bu anlamını tanıktaki kullanımından hareketle açıklamak.

> Fakat yetkeye dönecek olursak, bunun belirli çeşitlerini ayrımlamak güç değildir - ben, genel konuşmalarımda bu tanımları sık sık yaparım.

Alev Alatlı - Batıya Yön Veren Metinler cilt 1.temiz.txt · Derlem cümlesi 5324147

### ayrımlaşma — Doğa ve çevre

Hücrelerin belirli görevleri yerine getirmeye uygun yapı ve işlev özellikleri kazanarak uzmanlaşması.

**Öğrenme amacı:** “ayrımlaşma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hücre adhezyonunu ve hücresel ayrımlaşmayı sağlarlar.

Yrd.doç.dr. Özkan Polat, Yrd.doç.dr. Osman Gül, Dr. Okan Biçgi, Opr.dr. İsa Özbey, Prof.dr. Yılmaz Bayraktar — Benign Prostat Hiperplazisi ve Büyüme Faktörleri — 1997 · Derlem cümlesi 336848556

### ayrımlaşmak — Matematik ve dil

Birbirine benzer veya ortak durumdaki ögeler, ayırt edici özellikler kazanarak farklılaşmak.

**Öğrenme amacı:** “ayrımlaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çalışmamız boyunca belirttiğimiz gibi, " - en " ekli ortaç ayrımlaşmamış bir ortaçtır.

Akerson_ve_Ozil_Türkçede_Niteleme_Sıfat_İşlevli_Yan_Tümceler.temiz.txt · Derlem cümlesi 4181096

### ayrımsamak — Araştırma ve düşünme

Bir varlığı, durumu veya değişikliği algılayıp bilincine varmak.

**Öğrenme amacı:** “ayrımsamak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Leyla birinin ona seslendiğini ayrımsıyor.

Khaled Hosseini — Bin Muhteşem Güneş · Derlem cümlesi 137984612

### ayrıntılı — Araştırma ve düşünme

Bir bütünü yalnız genel çizgileriyle bırakmayıp alt ögeleri ve ilişkileriyle inceleyen.

**Öğrenme amacı:** “ayrıntılı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu soruyu yanıtlamak için bu ikiciliğin özünü daha ayrıntılı bir şekilde araştırmamız gerekiyor.

Erich Fromm — Kendini Savunan İnsan · Derlem cümlesi 142376206

### ayrışık — Araştırma ve düşünme

Birbirinden farklı özellikler taşıyan öğelerden oluşmuş, tek türden olmayan.

**Öğrenme amacı:** “ayrışık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sadece çok sayıda basit taneciklerden oluşmuş gruplar beni senden ayıran ve evrenin geri kalan kısmıyla olan farklılıklarımızı ayrık tutan bu ayrışık yapıyı taşırlar.

Georges Bataille — İç Deney · Derlem cümlesi 141504348

### ayrışma — Doğa ve çevre

Bir moleküler yapının ortam koşullarına bağlı olarak daha küçük moleküllere, atomlara veya iyonlara ayrılması.

**Öğrenme amacı:** “ayrışma”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ergimiş alüminyumda çözünen hidrojen atomlarının çoğunun reaksiyona göre sıvı alüminyum yüzeyindeki su buharının ayrışmasından geldiği bilinmektedir.

Mehmet Tokatlı, Ferhat Saydam, Murat Hal, Abdulhadi Koşatepe, Murat Çolak, Çağlar Yüksel — Alüminyum Alaşımlarının Dökümünde Yaygınca Kullanılan Sıvı Metal Temizleme Yöntemlerinin İncelenmesi — 2022 · Derlem cümlesi 360909369

### ayrışmak — Doğa ve çevre

Bir arada bulunan bileşenlerin farklı fazlar veya bölümler hâlinde ayrılması.

**Öğrenme amacı:** “ayrışmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrışır canım anasonun yağları, boş boş salınır yüzeyde.

Kolektif — Rakı Ansiklopedisi · Derlem cümlesi 112730047

### ayrıştırmak — Doğa ve çevre

Bir karışımı veya bütünü oluşturan bileşenleri birbirinden ayırmak.

**Öğrenme amacı:** Karışım ile bileşen arasındaki ilişkiyi açıklamak.

> Düzenleyici havayı spektroskopiyle analiz ediyor, ardından da gazları aşırı soğutmayla ayrıştırıyor.

Andy Weir - Marslı.temiz.txt · Derlem cümlesi 101665305

### ayrıt — Matematik ve dil

Bir çokyüzlüde komşu iki düzlemsel yüzün ortak sınırını oluşturan doğru parçası.

**Öğrenme amacı:** “ayrıt”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kabaca alan hesabı yapabilir, düzgün bir piramidin üçgen kesitinin ayrıtlarının uzunluklarının ne olması gerektiğini hesaplayabilir olduk.

1260 başlık · Derlem cümlesi 160097510

### ayrı basım — Dil ve anlatım

Daha büyük bir yayının içinde bulunan, çoğunlukla bilimsel nitelikteki bir yazının bağımsız bir kitapçık olarak basılmış biçimi.

**Öğrenme amacı:** “ayrı basım”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hüseyin Namık Orkun'un eleştirisine cevap olarak yazılmış bir makalenin ayrı basımıdır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 33 (Nesih) · Derlem cümlesi 143397104

### aysar — Dil ve anlatım

Duyguları ve davranışları sık sık, öngörülemeyecek biçimde değişen kişi için kullanılan olumsuz niteleme.

**Öğrenme amacı:** “aysar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Bir saati bir saatine uymayan, aysar bir kadınla, pervasız, tehlikeli bir derbederle işin neydi?...

Sâdık Hidâyet — Hidâyetnâme · Derlem cümlesi 109458387

### aysberg — Doğa ve çevre

Bir buzuldan koparak denizde yüzen, hacminin büyük bölümü su altında kalan büyük buz kütlesi.

**Öğrenme amacı:** “aysberg”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Sera, kapkaranlık bir denizin üzerindeki aysberg gibi parlıyordu.

Koloni - Jean Christophe Grange.temiz.txt · Derlem cümlesi 100866329

### ayşekadın — Doğa ve çevre

Sebze olarak tüketilen, yeşil meyveleri kılçıksız yapısıyla tanınan fasulye çeşidi.

**Öğrenme amacı:** “ayşekadın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Zeytinyağlı ayşekadını domates yerine kayısıyla pişiriyorum.

208 başlık · Derlem cümlesi 175555517

### aytışmak — Dil ve edebiyat

Karşılıklı söz söyleyip tartışmak; atışmak.

**Öğrenme amacı:** “aytışmak” sözünün tanıktaki anlamını bağlamdan çıkarmak ve uygun bir cümlede kullanmak.

> Anı menen aytıştım Onun ile atıştım Ötkön kepten tartıştım Geçmiş sözden tartıştım Kantarbaydı kantardım Kañtarbay'ı altüst ettim Kalk içinde antardım Halkın arasında devirdim Tınımseyit uruğu Tınımseyit boyu Kökötöydü körgömün Kökötöy'ü görmüştüm Körüp könül bölgömün Görüp dikkat etmiştim Soltobaydı eerçittim Soltobay'ı yanına alıp Aşta, toydo telçittim Aşta, toyda geliştirdim (Kebekova, 1994: 17) Arstanbek Kırgız halkından ve yöneticilerinden çok hürmet gören saygıdeğer bir şahsiyettir.

Mustafa Kundakcı — Kırgızlarda “Kereez” (Vasiyet) Irları Söyleme Geleneği ve Arstanbek’in “Kereez” Şiirinde Öne Çıkan Temalar — 2020 · Derlem cümlesi 336481457

### ayva — Doğa ve çevre

Gülgillerden ayva ağacının, sert dokulu, olgunlukta sarı renkli ve aromalı meyvesi.

**Öğrenme amacı:** “ayva”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ellerinde yığınla ayvalar var.

Reşat Nuri Güntekin — Son Sığınak · Derlem cümlesi 133753174

### ayva tüyü — Doğa ve çevre

Özellikle ergenlik öncesi ve başlangıcında yüzde görülebilen ince, yumuşak tüyler için kullanılan benzetmeli ad.

**Öğrenme amacı:** “ayva tüyü”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ortadaki beyaz bir gülü andırıyordu, yüzü ayva tüyüyle kaplı, yakışıklı, sarışın bir delikanlıydı.

Nikos Kazancakis — Günaha Son Çağrı · Derlem cümlesi 114835609

### ayyaş — Dil ve anlatım

Sık içki içen ve sarhoş olan kişi için kullanılan aşağılayıcı söz.

**Öğrenme amacı:** “ayyaş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Otel silme ayyaş doluydu.

Charles Bukowski Güneş İşte Burdayım Parentez Yayınları · Derlem cümlesi 266448228

### ay ağılı — Doğa ve çevre

Ay ışığının atmosferdeki buz kristallerinde kırılması veya yansımasıyla Ay çevresinde görülen ışıklı halka.

**Öğrenme amacı:** “ay ağılı” sözünün bu anlamını örnekteki ay ağılı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ayın veya güneşin etrafında ışıklı bir daire şeklinde bazan görünen hâle de (ay ağılı) kültür ve edebiyatımızda daha çok ayla ilgili olarak çeşitli tasavvur ve telakkilere konu olmuştur.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 04 (Âşık Ömer) · Derlem cümlesi 144098557

### ay balığı — Doğa ve çevre

Mola mola türünden, gövdesi yanlardan basık olan ve bildik kuyruk yüzgeci yerine dümen gibi işleyen yuvarlak bir yapı taşıyan kemikli deniz balığı.

**Öğrenme amacı:** “ay balığı” sözünün bu anlamını örnekteki ay balığını kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Balıkçılar, yaklaşık 250 kilogram ağırlığındaki ay balığını ağdan kurtarıp denize bıraktı.

696 başlık · Derlem cümlesi 271895464

### ay başı — Matematik ve dil

Aylık takvim bölümünün başlangıcı olan, yeni ayın ilk günü.

**Öğrenme amacı:** Aylık dönemleri anlatan bir metinde başlangıç tarihini belirlemek.

> " Peki, " dedi, " her ay başı otuz beş frank veririm. "

Stendhal Kızıl ile Kara Can Yayınları · Derlem cümlesi 204929088

### ay çekirdeği — Toplum ve günlük yaşam

Ayçiçeğinin iç kısmı yenilen, kabuklu ya da iç olarak sunulan ve çoğunlukla kavrularak tüketilen tohumu.

**Öğrenme amacı:** “ay çekirdeği”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ayrıca, çay, hazır kahve ve ay çekirdeği gibi ürünlerde fiyat düşüşleri tespit edildi.

TEPAV şubat ayı gıda enflasyonunu açıkladı! 11 ayın zirvesinde... · Derlem cümlesi 398021748

[Kaynak](https://www.dunya.com/ekonomi/tepav-subat-ayi-gida-enflasyonunu-acikladi-11-ayin-zirvesinde-haberi-766488)

### ay çöreği — Toplum ve günlük yaşam

Genellikle kek kırıntısı, kakao, kuru yemiş ve tarçın içeren tatlı harcın hamurla sarılıp hilal biçiminde pişirildiği pastane çöreği.

**Öğrenme amacı:** “ay çöreği”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pastane vitrinlerinin olmazsa olmaz lezzetlerinden ay çöreği de tarçın sayesinde lezzeti katlanan en özel hamur işlerinden biri.

Tarçının Mis Gibi Aromasıyla İştah Açan 15 Nefis Hamur İşi Tarifi · Derlem cümlesi 371077934

[Kaynak](https://yemek.com/tarcinli-hamur-isi-tarifleri/)

### ay dede — Dil ve anlatım

Ay'ı insan gibi düşünerek ona seslenmeye dayanan, çocuk dilinde ve çocuk edebiyatında kullanılan adlandırma.

**Öğrenme amacı:** Çocuk dilindeki sevecen adlandırmanın kişileştirme ve hitapla ilişkisini çözümlemek.

> " Selam sana, güzel ay dedem, " dedi.

Samed Behrengi Küçük Karabalık Gendaş Yayınları · Derlem cümlesi 324046787

### ay dönümü — Matematik ve dil

Takvimde bir ayın sona erip yeni ayın başladığı zaman; ay başı.

**Öğrenme amacı:** “ay dönümü” sözünün bu anlamını örnekteki ay dönümü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bu analize göre ABD, Kanada, Birleşik Krallık, Avustralya, İsviçre ve Batı Almanya'da ay dönümü etkisi bulunmuştur.

İhsan Erdem Kayral, Nisa Şansel Tandoğan — BİST Şehir Endekslerinde Ay İçi ve Ay Dönümü Anomalilerinin İncelenmesi — 2019 · Derlem cümlesi 368001101

### ay ışığı — Doğa ve çevre

Güneş ışınımının Ay yüzeyinden yansıması sonucunda gözlenen gece aydınlığı.

**Öğrenme amacı:** “ay ışığı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ay ışığı onun alabros tıraşlı kafasında ve sinekkaydı tıraşlı gergin çenesinde parladı.

Ray Bradbury — Gümüş Çekirgeler · Derlem cümlesi 121451823

### ay modülü — Doğa ve çevre

Ay yüzeyine kontrollü iniş için tasarlanan ve araştırma donanımı taşıyan uzay aracı; Apollo görevlerinde ana uzay aracından ayrılan iniş ve kalkış birimiydi.

**Öğrenme amacı:** “ay modülü” sözünün bu anlamını örnekteki Ay Modülü kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Ay Modülü yüzeye yaklaştığı zaman 2 metreye yakın iniş sondaları yüzeyle temas edince iniş motorları kapatıldı.

Ay Görevleri: Ortaya Atılan İddialar, Bu İddiaların Bilimsel Analizi ve Gerçekler · Derlem cümlesi 369791235

[Kaynak](https://evrimagaci.org/ay-gorevleri-ortaya-atilan-iddialar-bu-iddialarin-bilimsel-analizi-ve-gercekler-7429)

### ay örümceği — Doğa ve çevre

Ay modülü için kullanılan ad; aracın yüzeye inişte dayandığı ayakların örümcek bacaklarını andırmasına dayanır.

**Öğrenme amacı:** “ay örümceği” sözünün bu anlamını örnekteki Ay Örümceği'ni kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Astronotlar Ay Örümceği'ni bir " cankurtaran sandalı " olarak kullandı.

246 başlık · Derlem cümlesi 174224792

### ay parçası — Dil ve anlatım

Bir kimsenin, özellikle yüzünün güzelliğini ve aydınlığını ay benzetmesiyle öven mecazlı söz.

**Öğrenme amacı:** “ay parçası” sözünün bu anlamını örnekteki ay parçası kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bebecik gerçekten ay parçası gibiydi.

John Steinbeck Cennet Çayırı Sel Yayınları · Derlem cümlesi 191610289

### ay takvimi — Doğa ve çevre

Ayların süresini Ayın ardışık aynı evreleri arasındaki döngüye göre düzenleyen takvim sistemi.

**Öğrenme amacı:** “ay takvimi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Buradan da anlaşılacağı üzere öteden beri kullanılmakta olan takvim kameri yani ' ay takvimi'dir.

347 başlık · Derlem cümlesi 199676093

### ay tutulması — Doğa ve çevre

Dünya'nın Güneş ile Ay arasına girmesi sonucunda Ay'ın Dünya'nın gölge bölgesinden geçmesiyle oluşan gök olayı.

**Öğrenme amacı:** “ay tutulması”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Dördüncü yolculukta ise, yine bir ay tutulmasından yola çıkarak yaptığı hesaplamada iki buçuk saatlik bir hata yapmıştı! "

Umberto Eco - Önceki Günün Adası.temiz.txt · Derlem cümlesi 102814783

### ay yıldız — Toplum ve günlük yaşam

Hilal ve beş köşeli yıldızın birlikte kullanılmasıyla oluşan, Türk bayrağının ayırt edici öğesi olan simge.

**Öğrenme amacı:** “ay yıldız” sözünün bu anlamını örnekteki ay yıldız kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Erdoğan'ın ay yıldız motifli çelengi Atatürk'ün mozolesine bırakmasının ardından saygı duruşunda bulunuldu, İstiklal Marşı okundu.

475 başlık · Derlem cümlesi 324132959

### ay yılı — Doğa ve çevre

Birbirini izleyen on iki yeni ay çevrimine dayanan, ortalama yaklaşık 354 gün süren yıl; güneş yılından yaklaşık on bir gün kısadır.

**Öğrenme amacı:** “ay yılı” sözünün bu anlamını örnekteki ay yılı kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Öte yandan on iki aylı ay yılı mevsimlere uymadığından panayır ve hac günleri sürekli kayıyordu.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 39 (Şerif Paşa) · Derlem cümlesi 143253454

### az — Matematik ve dil

Niceliği bir karşılaştırma ölçüsünün altında bulunan.

**Öğrenme amacı:** Anlatım ekonomisinde nicelik karşılaştırmasını yorumlamak.

> Daha fazla düşünceyi daha az kelimeyle ifade etmeye çalış.

Lakoff ve Johnson — Metaforlar · Derlem cümlesi 117808754

### aza — Toplum ve günlük yaşam

Bir kurul, heyet ya da örgütün çalışmalarına üye sıfatıyla katılan kişi.

**Öğrenme amacı:** “aza”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> " Saat 1'de amele kitlesinin önünde bir bando mızıka olduğu halde kırmızı pazubentli heyet azasının nezareti altında amele Kağıthane'ye yollanmıştır.

Mehmet Altan — Marksist Liberal · Derlem cümlesi 117416950

### azalmak — Matematik ve dil

Bir niceliğin zaman veya durum değişimi boyunca önceki değerinin altına inmesi.

**Öğrenme amacı:** “azalmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aynı şekilde Ragusalı tüccarların sayısı da azaldı.

Ernst Werner — Büyük Bir Devletin Doğuşu Osmanlılar (1300-1481) · Derlem cümlesi 145996847

### azamet — Dil ve anlatım

Büyüklük ve görkem; kimi bağlamlarda kendini üstün gösteren kibirli tavır.

**Öğrenme amacı:** “azamet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kuru bir azamet ve nazınız var.

Suat Derviş Behire'nin Talipleri İthaki Yayınları · Derlem cümlesi 277609248

### azametli — Dil ve anlatım

Büyüklüğü ve görkemiyle güçlü bir etki bırakan.

**Öğrenme amacı:** Mimari betimlemede büyüklük ve etkiyi ilişkilendirmek.

> Onda bu kadar azametli bir yapıyı bitirecek istidat yoktur, dediler.

Elif Şafak — Ustam ve Ben · Derlem cümlesi 131225407

### azami — Araştırma ve düşünme

Belirli koşullar altında ulaşılabilen ya da izin verilen üst sınırdaki.

**Öğrenme amacı:** “azami”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Görevimiz azami uyanıklık sergilemek ve tetikte olmaktır.

Stalin Eserler Cilt XI İnter Yayınları · Derlem cümlesi 245006048

### azap — Dil ve anlatım

Kişinin yaşadığı yoğun bedensel acı ya da ruhsal ıstırap.

**Öğrenme amacı:** “azap”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu ona azap veriyordu.

Karanlıkta 33 Yazar — Korku Öyküleri Antolojisi · Derlem cümlesi 123160751

### azap — Toplum ve günlük yaşam

Osmanlı askerî teşkilatında yaya birliklerinde, donanmada ve kale hizmetlerinde görev alan, başlangıçta çoğunlukla bekâr gençlerden toplanan asker.

**Öğrenme amacı:** Azapların kara, deniz ve kale hizmetlerini Osmanlı askerî teşkilatı içinde ilişkilendirmek.

> Midilli'de vazifelendirilen askerler; sipahiler, hisar-kale erleri, topçu ve azaplar dört bölük halinde teşkil edilmiş olup, üçer ay adanın korunması için denizde, gemide hizmet ederler, senenin geri kalan zamanında ise kalede istihdam olunurlardı 15.

Ayhan Afşin Ünal — 16. YÜZYILDA MİDİLLİ SANCAĞI’NDA BULUNAN KALELER, KALE GÖREVLİLERİ, LİMANLAR VE GÜVENLİK TEMİNİ — 2020 · Derlem cümlesi 385471302

### azar — Toplum ve günlük yaşam

Bir davranışı kınamak veya bir kişiyi paylamak amacıyla yöneltilen sert ve kırıcı sözler.

**Öğrenme amacı:** “azar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Eğer buraya dikiş attırmak zorunda kalırsa patronundan da iyi bir azar işitirdi.

Tami Hoag - Paranoya.temiz.txt · Derlem cümlesi 103581198

### azar azar — Matematik ve dil

Bir toplamı küçük paylara bölerek veya süreci küçük artışlarla ilerleterek.

**Öğrenme amacı:** “azar azar”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bedelini aylığından azar azar ödersin " dedi.

Kemal Tahir-Buyuk mal · Derlem cümlesi 145966378

### azat — Toplum ve günlük yaşam

Bir esaret veya hizmet bağı kaldırılarak serbest bırakılmış.

**Öğrenme amacı:** “azat”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama artık azat ediyorum seni.

Elif Şafak — Siyah Süt · Derlem cümlesi 131237772

### azatlık — Dil ve anlatım

Esaret veya bağımlılıktan kurtulmuş olma, özgürlük durumu.

**Öğrenme amacı:** “azatlık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu yol azatlık yoludur.

Yavuz Ahundlu - Karabağ;İmdat Çığlığı.temiz.txt · Derlem cümlesi 102032770

### azca — Dil ve anlatım

Bir miktarın ya da özelliğin derecesinin düşük olduğunu belirtecek ölçüde.

**Öğrenme amacı:** “azca”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Hardalların tadı, genellikle azca baharatlı çokça da ekşidir.

Mehmet Yaşin · Derlem cümlesi 370657613

[Kaynak](https://www.gazetepencere.com/yazarlar/mutfakta-ucusan-bilgiler-667023h)

### azdırmak — Dil ve anlatım

Olumsuz bir durumun, olayın veya eğilimin şiddetini artırarak denetimini güçleştirmek.

**Öğrenme amacı:** “azdırmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Doğu bozkırlarından esen hafif bir meltem yangını azdırdı, havada uçuşan kor kırmızı kıvılcımları aldı taa ötelere savurdu.

Mihail Solohov — Ve Durgun Akardı Don III · Derlem cümlesi 122310802

### azerbaycanlı — Toplum ve günlük yaşam

Azerbaycan halkından olan ya da yurttaşlık bağıyla bu ülkeye bağlı bulunan kimse.

**Öğrenme amacı:** “azerbaycanlı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kerimov, projelerin hazırlanmasında Azerbaycanlı ve yabancı uzmanların birlikte görev aldığını, uygulama aşamasında ise büyük ölçüde yerli restoratörlerin çalıştığını belirtti.

88 yazar — 100 başlık · Derlem cümlesi 114961727

### azeri — Toplum ve günlük yaşam

Azerbaycan Cumhuriyeti ve İran'ın kuzeybatısı başta olmak üzere çeşitli bölgelerde yaşayan, Azerbaycan Türkçesiyle tarihsel ve kültürel bağı bulunan Türk halkının mensubu.

**Öğrenme amacı:** “azeri”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kaldığım odanın karşısındaki odada Azim isimli Azeri bir genç arkadaşımız kalıyor.

Semir Aslanyürek Rüya Gibi Sovyetler Birliği'nde Yedi Yıl Yazılama Yayınları · Derlem cümlesi 255654000

### azerice — Matematik ve dil

Türk dillerinin Oğuz kolunda yer alan, başta Azerbaycan ve İran'daki Azerbaycan Türkleri tarafından konuşulan dil.

**Öğrenme amacı:** “azerice”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aralarında Azerice konuştuklarından konuşulanı anlamam zor olmadı.

104 başlık · Derlem cümlesi 208129087

### azgın — Doğa ve çevre

Bir doğa olayı veya güç için, olağan ölçüleri aşan şiddete ulaşmış.

**Öğrenme amacı:** “azgın”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Kışın en azgın dönemine girmişlerdi.

Hasan Kaya Kürt Öykü Antolojisi Evrensel Basım Yayın · Derlem cümlesi 201402407

### azı — Doğa ve çevre

Köpek dişlerinin gerisinde yer alan, geniş çiğneme yüzeyiyle öğütme işlevi gören dişlerin ortak adı.

**Öğrenme amacı:** “azı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pembe dilini ve minnacık azı dişlerini göstererek esnedi.

Kemal Tahir — Karılar Koğuşu · Derlem cümlesi 111342829

### azıcık — Matematik ve dil

Azlığı özellikle vurgulayan, küçük miktar veya derece bildiren söz.

**Öğrenme amacı:** “azıcık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Yanlarına azıcık sos döküyor.

Ali Smith Kış Kafka Yayınları · Derlem cümlesi 280896923

### azılı — Dil ve anlatım

Kötü veya saldırgan davranışlarında aşırı ve çekinmez olduğu düşünülen.

**Öğrenme amacı:** “azılı”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çok azılı bir şaki idi.

John Keats — Ormanda Unutulan Askerler · Derlem cümlesi 114722444

### azımsamak — Araştırma ve düşünme

Bir şeyin miktarını, değerini veya önemini olması gerekenden küçük görmek.

**Öğrenme amacı:** Değerlendirmede küçümseme tutumunu tanımak.

> Simgelerin, imgelerin önemini sakın azımsamayın.

Yaşar Kemal — Ağıtlar · Derlem cümlesi 115024826

### azınlık — Toplum ve günlük yaşam

Bir topluluk içinde sayıca daha küçük bölümü oluşturan grup.

**Öğrenme amacı:** Bir görüşün yaygınlığı ile doğruluğunu ayırmak.

> Günümüzde devrimci görüşü savunanlar azınlıktadır ve bir süre daha böyle kalacaklardır.

Türkiye Devriminin Acil Sorunları- I.temiz.txt · Derlem cümlesi 102887753

### azınlık hükûmeti — Toplum ve günlük yaşam

Parlamentoda salt çoğunluğu bulunmayan bir partinin kurduğu; güvenoyu ve yasama kararlarında kendi dışından da destek bulması gereken hükûmet.

**Öğrenme amacı:** “azınlık hükûmeti” sözünün bu anlamını örnekteki azınlık hükümetini kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Seçimlerden sonra Ecevit, azınlık hükümetini kurdu; ancak CHP güvenoyu alamadı.

Şafak Altun — 101 Ekonomi Hikayesi · Derlem cümlesi 109377465

### azışmak — Dil ve anlatım

Çatışma, tartışma ya da güçlü bir duygu gittikçe kızışıp yoğunlaşmak.

**Öğrenme amacı:** “azışmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> bu iddiaya tutuldu, atıştılar, iş azıştı...

Telifsiz — Hüseyin Rahmi Gürpınar - Deli Filozof · Derlem cümlesi 182381612

### azıtmak — Toplum ve günlük yaşam

Davranışta kabul edilen ölçüyü aşmak veya bir işi aşırıya vardırmak.

**Öğrenme amacı:** “azıtmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Artık işi tamamıyla azıtmıştı.

Suat Derviş Bir Haremağasının Hatıraları İthaki Yayınları · Derlem cümlesi 221671079

### azı dişi — Doğa ve çevre

Alt ve üst çenenin arka kesimlerinde bulunan, çiğneme yüzeyleriyle besinleri ezip öğütmeye yarayan diş; azı.

**Öğrenme amacı:** “azı dişi”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Pembe dilini ve minnacık azı dişlerini göstererek esnedi.

Kemal Tahir — Karılar Koğuşu · Derlem cümlesi 111342829

### azil — Toplum ve günlük yaşam

Yetkili karar sonucunda bir kişinin bulunduğu görevden alınması.

**Öğrenme amacı:** “azil”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Gürcü Paşa'nın azline karar verildi.

Halil İnalcık — Devleti Aliyye Osmanlı İmparatorluğu Üzerine Araştırmalar 2 · Derlem cümlesi 141228232

### aziz — Dil ve anlatım

Kendisine derin sevgi ve saygı duyulan, üstün değer verilen.

**Öğrenme amacı:** “aziz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama ekmek kadar aziz, ayva çayı kadar bereketli bir Halil İbrahim sofrası kuracaktı.

Nar Agaci - Nazan Bekiroglu.temiz.txt · Derlem cümlesi 100695254

### aziziye — Toplum ve günlük yaşam

Sultan Abdülaziz'in adıyla anılan; aşağıya doğru genişleyen gövdesi ve püskülüyle ayırt edilen tarihî fes biçimi.

**Öğrenme amacı:** Başlığın biçimini ve adlandırılmasını dönemin giyim kültürüyle ilişkilendirmek.

> Yakasına kadar düğmeli alaturka ceketi sırtında, Aziziye fesi ile çarşıya gelir, tanıdığı meşhur kitapçıları bir bir dolaşırdı.

İstanbul’da bir İranlı kitapçı: Rıza Nasrullah – K24 · Derlem cümlesi 365558306

[Kaynak](https://www.k24kitap.org/istanbulda-bir-iranli-kitapci-riza-nasrullah-5391)

### azizlik — Dil ve anlatım

Şaka ya da yaramazlık gibi değerlendirilerek anlatılan, birini güç durumda bırakan beklenmedik davranış veya terslik.

**Öğrenme amacı:** “azizlik”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Rüzgarın azizliği kumda yer yer tuhaf girdaplar ve oyuklar oluşturmuştu; öyle ki bu mimarinin hiçbir yerinin zeka eseri olmadığı bazen belli olmuyordu.

Arthur C. Clarke - Şehir ve Yıldızlar.temiz.txt · Derlem cümlesi 4561603

### azledilmek — Toplum ve günlük yaşam

Yetkili bir kararla yürüttüğü görevden alınmak.

**Öğrenme amacı:** “azledilmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bunun üzerine görevinden azledildi.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 23 (İslâm) · Derlem cümlesi 143587473

### azletmek — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişinin görevini yetkili bir kararla sona erdirmek.

**Öğrenme amacı:** “azletmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Vâlide nihayet onu darussaâde ağalığından azletti.

Halil İnalcık — Devleti Aliyye Osmanlı İmparatorluğu Üzerine Araştırmalar 2 · Derlem cümlesi 141224778

### azlık — Matematik ve dil

Bir niceliğin belirli bir ölçüye veya beklentiye göre küçük kalması durumu.

**Öğrenme amacı:** “azlık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Geometri şekillerinin azlığı ve çokluğundan bahsedilemez.

Hilmi Ziya Ülken — Felsefeye Giriş - 1 · Derlem cümlesi 115265914

### azmak — Doğa ve çevre

Deniz gibi bir doğa olayı için, hareketi ve şiddeti çok artmak.

**Öğrenme amacı:** “azmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Denizler azmış köpük köpük.

Uğur Yücel - Yağmur Kesiği.temiz.txt · Derlem cümlesi 102669791

### azman — Dil ve anlatım

Olağan ölçüleri aşacak derecede büyümüş ya da boyutça çok büyük olan.

**Öğrenme amacı:** “azman”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İşte bu da o kapının azman anahtarı.

William Shakespeare Kısasa Kısas Remzi Kitabevi · Derlem cümlesi 285911445

### azmanlaşmak — Dil ve anlatım

Yaşına veya türüne göre olağandan çok iri ve güçlü hâle gelmek.

**Öğrenme amacı:** “azmanlaşmak”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İki erkek de azarlanmak üzere olan iki azmanlaşmış okul çocuğu gibi yan yana oturdular.

Wilbur Smith — Courtney Serisi #10 - Muson Yağmurları · Derlem cümlesi 111593564

### azmetmek — Araştırma ve düşünme

Bir amaca ulaşmak için güçlü bir kararlılık göstererek çaba harcamayı üstlenmek.

**Öğrenme amacı:** “azmetmek”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> öte yandan azmetmişim bir kere, kafama koydum ya, illa da başaracağım.

Ayşe Kulin - Bir Gün.temiz.txt · Derlem cümlesi 3608393

### azmettirmek — Toplum ve günlük yaşam

Başkasında belirli bir suçu işleme kararı oluşturarak onu bu eyleme yöneltmek.

**Öğrenme amacı:** “azmettirmek” sözünün bu anlamını örnekteki azmettirmekle kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Buna bağlı olarak Peter B. ' yi, " endüstri casusluğu " ve bankacılık sırrını ihlalin yanısıra - CD'yi satanı Avusturyalı Wolfgang U. ve ortağı L. ' yi bilgi hırsızlığına azmettirmekle suçladı.

Vergilendirmede gizli servisler savaşı · Derlem cümlesi 382436245

[Kaynak](https://www.dunya.com/kose-yazisi/vergilendirmede-gizli-servisler-savasi/381902)

### azoik — Doğa ve çevre

Eski jeoloji metinlerinde, fosil içermediği düşünülen kayaçları nitelemek için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “azoik” sözünün bu anlamını örnekteki Azoik kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Bunlara Azoik (cansız) Kayaçlar denir.

H. G. Wells Ana Hatlarıyla Dünya Tarihi 1 Mitra Yayınları · Derlem cümlesi 290674319

### azonal — Doğa ve çevre

Enleme bağlı iklim kuşaklarıyla doğrudan açıklanamayan; yer şekilleri, su veya ana kaya gibi yerel etkenlerle oluşan coğrafi olgu ya da özellik.

**Öğrenme amacı:** “azonal”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fakat bölgedeki bozkır landşaftının yanısıra bir de Don, Terek ve Volga'nın sulak vadileriyle bezeli azonal landşaft yer almaktadır.

Lev Nikoloyeviç Gumilev — Hunlar · Derlem cümlesi 123796181

### azot — Doğa ve çevre

Simgesi N olan; atmosferde çoğunlukla iki atomlu gaz hâlinde bulunan ve proteinler gibi biyolojik bileşiklerin yapısına giren element.

**Öğrenme amacı:** “azot”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Aslında bu organik kimyasal bileşikler, özellikle karbon, hidrojen, oksijenden, bazısında biraz da azottan oluşur.

Emine Çaykara — Türk Einstein'ı Oktay Sinanoğlu · Derlem cümlesi 142490533

### azrail — Toplum ve günlük yaşam

İslam geleneğinde ölüm sırasında canı almakla görevlendirildiğine inanılan ölüm meleğinin adı.

**Öğrenme amacı:** Ölüm meleği adının dinî inanç ve anlatı bağlamındaki kullanımını açıklamak.

> Orada bulunanlar ona " Azrail canını aldı " diye cevap verirler.

TDAY — BELLETEN 1995 · Derlem cümlesi 124300824

### az buçuk — Dil ve anlatım

Miktarı veya derecesi az olmakla birlikte tamamen yok olmayan ölçüde.

**Öğrenme amacı:** “az buçuk”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama baştaki az buçuk ilginin büsbütün kaybolmasına yetecek zaman da geçmişti aradan.

Bir Savasin Tasviri - Franz Kafka.temiz.txt · Derlem cümlesi 101560227

### az çok — Matematik ve dil

Miktarı kesinleştirilmeden, belirli bir derecede.

**Öğrenme amacı:** “az çok”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bütün mallar az çok fiyat değişikliğine uğrar.

Adam Smith - Milletlerin Zenginliği.temiz.txt · Derlem cümlesi 100067504

### az daha — Matematik ve dil

Bir olayın gerçekleşme sınırına çok yaklaşıldığını belirten söz.

**Öğrenme amacı:** “az daha”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Fairview Mezarlığı'na o kadar hızlı gelmişlerdi ki az daha yanından geçip gidiyordu.

Tess Gerritsen - Rizzoli ve Isles #2 - Çırak.temiz.txt · Derlem cümlesi 103421529

### az gelişmiş — Araştırma ve düşünme

Yapısı, yetenekleri veya işlevleri bakımından gelişimi sınırlı kalmış, karşılaştırılan örneklere göre daha düşük bir gelişme düzeyinde bulunan.

**Öğrenme amacı:** “az gelişmiş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Daha çok Balkanlar'da görülen, saat kadranları olmayıp yalnız çalışıyla saatin kaç olduğunu duyuran daha az gelişmiş saat kuleleri de vardır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 35 (Resuliler) · Derlem cümlesi 143346671

### az gelişmiş — Toplum ve günlük yaşam

Ekonomik üretim kapasitesi, gelir ve toplumsal hizmetlere erişim gibi alanlarda gelişme düzeyi sınırlı kalan ülkeleri niteleyen söz; tek başına değişmez bir ülke sınıflaması belirtmez.

**Öğrenme amacı:** “az gelişmiş”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ödünç verme, özellikle az gelişmiş üye ülkelerdeki alt yapı projelerinin geliştirilmesinde kullanılan faizsiz bir finans aracıdır.

Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi — 23 (İslâm) · Derlem cümlesi 143570139

### bağlam — Anlam ve yorum

Bir sözün veya olayın anlamını belirlemeye yardımcı olan çevresindeki ifadeler, içinde bulunduğu durum ve koşullar bütünü.

**Öğrenme amacı:** Bir sözü tek başına değerlendirmek yerine önceki ve sonraki ifadelerle, söyleyen kişiyle ve durumla birlikte yorumlamak.

> Metinde geçen ve açıklanması istenen kelimelerin anlamını bağlamdan çıkarır.

C1 Öğretmen Kitabı · Derlem cümlesi 151606679

### bakış açısı — Anlatıcı ve anlatım

Bir anlatıda olaylara kimin gözünden bakıldığını ve okurun hangi bilgilere ulaşabildiğini belirleyen anlatım düzeni.

**Öğrenme amacı:** Aynı olayı iki farklı kişinin gözünden anlatmak; anlatıcının bildikleriyle yazarın ve karakterlerin bildiklerini birbirinden ayırmak.

> Başkişinin anlatıcı konumunda olduğu hikâyelerinde yazar, bütün sosyal ve siyasi tezlerini onların bakış açısından dile getirir.

Selami Çakmakcı — RAMAZAN DİKMEN’İN “KIYIYA VURANLAR” ADLI HİKÂYE KİTABINDA AYRILIĞA YAZGILI AŞKLAR — 2021 · Derlem cümlesi 379466308

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/hikmet/article/876943)

> Klasik anlatılardaki tek bir kahramanın ya da anlatıcının bakış açısıyla aktarılan hikâyelerin aksine transmedyal ürünlerde ikincil karakterle de anlatım yapılması tüketicinin hikâye hakkındaki düşüncelerini etkilemektedir.

İlkyaz Yıldız — MASALLARIN PERDE ARKASI: TRANSMEDYA BAĞLAMINDA “THE WOLF AMONG US” İSİMLİ VİDEO OYUNU — 2021 · Derlem cümlesi 379341605

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/mahder/article/1000731)

### biyoçeşitlilik — Canlı yaşamının çeşitliliği

Canlı yaşamındaki çeşitliliğin bütünü; farklı türleri, aynı tür içindeki kalıtsal farklılıkları ve farklı ekosistemleri kapsar.

**Öğrenme amacı:** Biyoçeşitliliği yalnızca tür sayısıyla sınırlamadan açıklamak; yaşam alanlarındaki değişimin bu çeşitliliğe etkisini değerlendirmek.

> Yeşil alanlar, şehir ekosisteminin dengeye ulaşmasına yardımcı olur, doğal habitatları korur ve biyoçeşitliliği destekler.

Zeynep Özdemir, Merve Özkaynak Yolcu — KENTLİ HAKKI KAPSAMINDA KAMUSAL YEŞİL ALANLARIN ERİŞİLEBİLİRLİĞİNİN İNCELENMESİ: AMASYA KENTİ ÖRNEKLEMİ — 2023 · Derlem cümlesi 377215803

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/asobid/article/1309175)

> İstilacı türler, doğal alanları dışındaki bir yere girip, oradaki biyoçeşitliliği olumsuz etkiliyor.

Akdeniz'in yüzey suyu sıcaklığı daha önce hiç görülmemiş seviyeye ulaştı: 'Deniz yaşamı tehlikede' · Derlem cümlesi 378998321

[Kaynak](https://artigercek.com/cevre/akdenizin-yuzey-suyu-sicakligi-daha-once-hic-gorulmemis-seviyeye-ulasti-deniz-yasami-tehlikede-260326h)

### çıkarım — Akıl yürütme

Eldeki bilgilerden, gözlemlerden veya kabul edilen önermelerden hareketle ulaşılan sonuç; bu sonuca ulaşma işlemi.

**Öğrenme amacı:** Metinde doğrudan söylenenle akıl yürüterek ulaşılan sonucu ayırmak; sonucun dayanaklarını göstermek.

> Bu tabloyu incelerken bazı genel çıkarımlar yapmak mümkündür.

Sinem Erdoğan İşkorkutan — 18. YÜZYIL İSTANBUL’UNDA ŞEHİRLİ NAKKÂŞLARIN KULLANDIĞI ELVÂN BOYALAR: YENİ BELGELER VE SORULAR — 2022 · Derlem cümlesi 352084491

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/cihannuma/article/1215710)

### çözümleme — İnceleme ve yorum

Bir bütünü oluşturan öğeleri ve bu öğelerin birbirleriyle ilişkilerini ayırarak inceleme.

**Öğrenme amacı:** Bir metnin veya problemin bölümlerini belirlemek ve bu bölümlerin bütünü nasıl oluşturduğunu açıklamak.

> Filmin çözümlemesi üç başlık altında yapılacaktır.

Hasan Hüseyin Toydemir, Mehmet Ali Sevimli, Mustafa Güngör — Hodolojik Mekanlar Üzerine Tipomorfolojik Çözümleme: Poor Things Filmi Örneği — 2025 · Derlem cümlesi 352498460

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/kent/article/1515607)

### değişken — Araştırma ve modelleme

Bir araştırma, deney veya matematiksel modelde farklı değerler alabilen; değişimi ölçülen, etkisi incelenen ya da sonucu açıklamak için kullanılan özellik veya nicelik.

**Öğrenme amacı:** Basit bir araştırma sorusunda değişkenleri belirlemek ve hangisinin değiştirildiğini, ölçüldüğünü ya da sabit tutulduğunu açıklamak.

> Sağlık sektörünün performansını etkileyen faktörleri incelemek amacıyla oluşturulan araştırma modelinde, yatak doluluk oranı (YDO) bağımlı değişken olarak belirlenmiştir.

Emel Yücel — KAMU HASTANELERİNDE YATAK DOLULUK ORANINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER — 2019 · Derlem cümlesi 385820631

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/usaysad/article/559169)

> Tahmin edilen değişken bağımlı değişken olarak isimlendirilir.

Sinan KUL, İbrahim Hakkı KARAKAŞ — Cevresel Problemlerin Cozumunde Yenilikci Yaklasimlar Ii · Derlem cümlesi 364305581

### eleştiri — Değerlendirme ve yazı

Bir eseri, düşünceyi veya uygulamayı belirli ölçütlere göre inceleyip güçlü ve zayıf yanlarını gerekçelerle ortaya koyma; bu amaçla yazılan metin.

**Öğrenme amacı:** Bir metni yalnız beğenip beğenmediğini söylemekle kalmayıp örnekler ve ölçütlerle değerlendirmek.

> Eleştiri yazıları hem saygılı hem de coşkuluydu.

A. S. Byatt - Oyun.temiz.txt · Derlem cümlesi 3332888

### gerekçe — Savunma ve akıl yürütme

Bir görüşün, kararın veya davranışın neden doğru, uygun ya da gerekli sayıldığını açıklayan dayanak.

**Öğrenme amacı:** Bir iddia veya öneri için ilgili kanıtlara dayanan gerekçe kurmak; gerekçenin iddiayı gerçekten destekleyip desteklemediğini değerlendirmek.

> (1) İzin vermeme kararıyla ilgili olarak yönetimin gerekçelerine ilişkin sorgulama yapar ve bu gerekçelerin geçerliliği ve uygunluğu konusunda denetim kanıtı elde etmeye çalışır.

Yusuf Sürmen, Hasan Abdioğlu — Kurumsal Yönetim Anlayışı Kapsamında Türkiye Denetim Standartlarının İncelenmesi — 2020 · Derlem cümlesi 385621515

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/muftad/article/670895)

> Gerekçelerini açıklayarak değişim önerisi bildiren 137 öğrenciden 174 değişik görüş alınmıştır.

Bülent Kılıç, Canan Kaynak, Pembe Keskinoğlu, Nuriye Ergül Karakuş, Hatice Giray, Serap K. Konakçı, Yonca Sönmez, Reci Meseri, Guljan Dönmez, Aysen Yanık, Dilek Dalkıran Binbay, Leyla S. Arslan, Erol Gürpınar, Türkan Günay, Reyhan Uçku — DOKUZ EYLÜL ÜNVERSTESİ TIP FAKÜLTESİNDE TOPLUMSAL TANI ÇALIŞMASI: ÖĞRENCİ GERİ BİLDİRİMLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ — 2006 · Derlem cümlesi 386291242

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/ted/article/228635)

### hipotez — Bilimsel sınama

Bir olayı veya değişkenler arasındaki ilişkiyi açıklamak için öne sürülen, gözlem ya da deneyle sınanabilir önerme.

**Öğrenme amacı:** Bir araştırma sorusuna sınanabilir bir açıklama önermek ve hangi bulguların onu destekleyeceğini veya zayıflatacağını belirtmek.

> Bu hipotezi test etmek için hangi yöntemi kullanacağım?

Avcı_Üretken_Yapay_Zeka_ve_Prompt_Mühendisliği.temiz.txt · Derlem cümlesi 3820868

### ironi — Dolaylı anlatım

Söylenen sözün görünürdeki anlamıyla asıl anlatılmak istenen arasında karşıtlık kurarak ince bir alay veya eleştiri oluşturma yolu.

**Öğrenme amacı:** Bir metinde sözün görünen anlamıyla sezdirilen anlamını karşılaştırmak; söyleyiş ve durum ipuçlarını kullanmak.

> Ancak zaman zaman mizah ve ironiyi de araç olarak kullanır.

Adnan OKTAY, Sait YILTER — Edebi Cozumlemeler · Derlem cümlesi 356504069

### kuram — Bilimsel açıklama

Bir alandaki olayları ve aralarındaki ilişkileri tutarlı kavramlar ve ilkelerle açıklayan, araştırmalarla değerlendirilen düşünce sistemi.

**Öğrenme amacı:** Tek bir sınama önerisiyle çok sayıda olguyu ilişkilendiren açıklama sistemini birbirinden ayırmak.

> İlişkili türler arasındaki biyokimyasal benzerlikler de evrim kuramını desteklemektedir.

Clifford T. Morgan — Psikolojiye Giriş · Derlem cümlesi 144250183

### metafor — Anlam aktarımı

Bir şeyi, başka bir şeyin adı veya özellikleri üzerinden düşünerek anlatma yolu; eğretileme.

**Öğrenme amacı:** Bir benzetmede hangi özelliklerin bir kavramdan diğerine aktarıldığını açıklamak.

> Reklamlarda metafor, dolaylı bir anlatım sunmaktadır.

Hasan ÇİFTÇİ, Cemile ÇETİN — Iletisim Calismalari Ve Yeni Medya 2 · Derlem cümlesi 359541530

### olasılık — Olasılık ve belirsizlik

Bir olayın belirli koşullarda gerçekleşebilme derecesi; olanaksızlık ile kesinlik arasında bulunur ve sayı ile gösterilebilir.

**Öğrenme amacı:** Basit bir rastlantısal deneyin olası sonuçlarını belirlemek, sonuçların eş olasılıklı olup olmadığını incelemek ve olasılığı gerekçesiyle karşılaştırmak.

> Görüldüğü gibi, 2002 yılının hem Ocak hem de Şubat ayında beklenen sıcaklık değerleri eşit gerçekleşme olasılığına (% 50) sahip bulunmuştur.

Murat Kılıç, Mustafa Özgürel — Çok Yıllık Sıcaklık Verilerinin Zamansal Dağılımının Modellenmesi ve Geleceğe Yönelik Sıcaklık Olasılıklarının Belirlenmesi — 2004 · Derlem cümlesi 382951875

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/zfdergi/article/69356)

> Bilimsel analizler, teorik olarak mümkün olsa da, böyle bir olayın gerçekleşme olasılığının son derece düşük olduğunu gösterdi.

Kara deliğin insan üzerindeki gerçek etkisi deşifre edildi · Derlem cümlesi 383790181

[Kaynak](https://www.yenicaggazetesi.com/kara-deligin-insan-uzerindeki-gercek-etkisi-desifre-edildi-983199h.htm)

### özgünlük — Yazı ve üretim

Bir düşüncenin, eserin veya çalışmanın kendine özgü nitelikler taşıması ve başkasınınkini yalnızca yinelemekle sınırlı kalmaması.

**Öğrenme amacı:** Kendi yorumunu ve katkını geliştirmek; yararlandığın kaynaklarla kendi üretiminin ilişkisini göstermek.

> Bilginin derinliği ve özgünlüğü nitel araştırma için önemlidir.

Nagihan Kantarcı, Şaban Uzay — Yapay Zekâ, Blok Zinciri ve Diğer Yeni Teknolojilerin Hileli Finansal Raporlamanın Tespitine Etkisi: Nitel Bir Analiz — 2025 · Derlem cümlesi 378103839

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/mufad/article/1685967)

### sürdürülebilirlik — Kaynaklar ve gelecek kuşaklar

Bir üretimin veya yaşam düzeninin, dayandığı doğal ve toplumsal kaynakları tüketip işleyişini bozmayacak ve gelecek kuşakların ihtiyaçlarını gözeten biçimde uzun süre devam edebilmesi.

**Öğrenme amacı:** Bir uygulamayı kaynak kullanımı, yenilenme olanağı ve uzun vadeli etkileri bakımından değerlendirmek.

> Çalışmalarla birlikte hem tarımsal sürdürülebilirliğin güçlendirilmesi hem de yerli tohumların gelecek nesillere aktarılması planlanıyor.

Gazipaşa’da ata tohumu hasatları başladı · Derlem cümlesi 379156793

[Kaynak](https://www.cumhuriyet.com.tr/yerel-gundem/gazipasa-da-ata-tohumu-hasatlari-basladi-2512730)

> Çevresel sürdürülebilirlik konusundaki en önemli noktalardan biri doğal kaynakların tahsisi konusudur.

Nurcan Süklüm — ÇEVRESEL SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİN ÖNEMLİ AKTÖRLERİNDEN BELEDİYELERDE ÇEVRESEL MALİYETLER: BÜYÜKŞEHİR BELEDİYELERİ ÖZELİNDE BİR ARAŞTIRMA — 2022 · Derlem cümlesi 379491086

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/girkal/article/1090539)

### tutarlılık — Eleştirel düşünme

Bir düşüncenin, açıklamanın veya davranışın kendi bölümleriyle çelişmeden aynı ilke ve bağlantıları koruması.

**Öğrenme amacı:** Bir metindeki iddia, gerekçe ve sonuçların birbiriyle uyuşup uyuşmadığını inceleyerek olası çelişkileri göstermek.

> 5 Okul ile ev arasındaki tutarlılık sayesinde çocukta çelişki oluşmasını engeller.

Şengül İlgar, Nihat Topaç — Okul Öncesi Öğretmenlerinin Okul-Aile İşbirliğine İlişkin Görüşlerinin Değerlendirilmesi — 2014 · Derlem cümlesi 383308506

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/sakaefd/article/133989)

> Kişinin mutlu olabilmesi onun düşünce ve eylemleri arasındaki tutarlılığa bağlıdır.

ATAM — Eğitimde Gelecek Arayışları Cilt I — EGITIMDE GELECEK ARAYISLARI CILT 1 1 · Derlem cümlesi 363980099

### tümevarım — Akıl yürütme

Tek tek gözlem veya örneklerden hareketle daha genel bir sonuca ulaşma yolu.

**Öğrenme amacı:** İncelediğin örneklerden bir genelleme kurmak; yeni örneklerin bu genellemeyi değiştirebileceğini değerlendirmek.

> Tümevarımdaki sorun, doğruluğunun ya da çıkarımının kesin olmamasıdır.

Atila Yüksel — Klasik İnsan-Kuantum İnsan-3: Gerçeklik Tüneli — 2023 · Derlem cümlesi 361296674

[Kaynak](https://dergipark.org.tr/tr/pub/soid/article/1288793)

### uzlaşma — İletişim ve ortak karar

Farklı görüş veya istekleri olan kişilerin karşılıklı olarak bazı değişiklikleri kabul edip ortak bir karara varması.

**Öğrenme amacı:** Bir grup çalışmasındaki farklı önerileri ve ortak noktaları belirlemek, herkesin temel ihtiyacını gözeten uygulanabilir bir uzlaşma önermek.

> Neyse artık kapatabiliriz uzlaşmaya varıldığına göre, ben kesinlikle İngilizce kullanılmalı demiyorum, herkesin de kabul ettiği gibi anlamlı, güzel çeviriler oldukça bu dil zenginleşir daha rahat anlaşılır diyorum.

Ubuntu Türkiye · Derlem cümlesi 380445867

[Kaynak](https://forum.ubuntu-tr.net/index.php?topic=12835.25)

> Yeni geçiş noktaları konusunda ise taraflar arasında henüz uzlaşma sağlanamadı.

Erhürman ve Hristodulides haftalık görüşme konusunda anlaştı · Derlem cümlesi 383465364

[Kaynak](https://www.yenicaggazetesi.com/erhurman-ve-hristodulides-haftalik-gorusme-konusunda-anlasti-1065765h.htm)

### âciz — Dil ve anlatım

Bir işi yapmaya veya güç bir durumu değiştirmeye gücü yetmeyen.

**Öğrenme amacı:** “âciz”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> O da bizim kadar âciz durumda.

Isaac Asimov — İmparatorluk #3 Uğursuz Gezegen Galactica · Derlem cümlesi 139395594

### âdem — Dil ve anlatım

Eski metinlerde insan veya kişi anlamında kullanılan sözcük.

**Öğrenme amacı:** “âdem” sözünün bu anlamını örnekteki âdem kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Esnâf-ı serîrciler ya'nî hûrmâ ağacından şeker kafesi ve âdem yatacak serîrler yaparlar.

Evliya Çelebi — Seyahatname · Derlem cümlesi 126386341

### âdem — Toplum ve günlük yaşam

İbrahimî dinlerin yaratılış anlatılarında insanlığın atası kabul edilen; İslam geleneğinde ilk peygamber olarak anılan kişi.

**Öğrenme amacı:** “âdem” sözünün bu anlamını örnekteki Âdem kullanımıyla ilişkilendirerek açıklamak.

> Havva, Âdem'i nasıl arayacağını; Âdem Havva'yı nerede bulacağını düşünüyordu.

Ahmet Hamdi Tanpınar Hikayeler Dergah Yayınları · Derlem cümlesi 268930558

### âdemelması — Doğa ve çevre

Gırtlağı çevreleyen tiroit kıkırdağının iki bölümünün önde birleşmesiyle oluşan çıkıntı; gırtlak çıkıntısı.

**Öğrenme amacı:** “âdemelması”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Profiline bakınca, ters ışıkta sadece yutkundukça aşağı yukarı oynayan âdemelmasını görüyordum.

Mehmet Murat Somer — Buse Cinayeti · Derlem cümlesi 118950613

### âdemoğlu — Dil ve anlatım

İnsan türünün bir üyesi; daha çok edebî anlatımda kullanılan insan adı.

**Öğrenme amacı:** “âdemoğlu”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Ama şu kısacak âdemoğlu ömrü ile bu ne mümkündür?

Serhat Poyraz — Şehristan Rivayetleri · Derlem cümlesi 115919492

### âdet — Toplum ve günlük yaşam

Bir toplulukta süreklilik kazanarak beklentiye dönüşmüş alışılmış davranış biçimi.

**Öğrenme amacı:** “âdet”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Çırağa iki lira bahşiş vermek zaten âdettenmiş.

Semih Erelvanlı Bebek Arabasında Ayvalar Evrensel Basım Yayın — 2014 · Derlem cümlesi 340251869

### âdeta — Dil ve anlatım

Anlatılan durumu başka bir duruma güçlü biçimde yaklaştıran, benzerliği vurgulayan bir söz.

**Öğrenme amacı:** “âdeta”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Âdeta bir cambaza dönmüştü.

Kudret_Türk_Edebiyatında_Hikaye_ve_Roman.temiz.txt · Derlem cümlesi 108211440

### âlem — Dil ve anlatım

Eğlenme, yeme içme ve sohbet amacıyla düzenlenen buluşma.

**Öğrenme amacı:** “âlem”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu akşamki âlem için muhteşem bir anekdot bu.

Sevk Sarayi (Kahire Uclemesi 2. — Necip Mahfuz · Derlem cümlesi 132322087

### âlem — Dil ve anlatım

Bir kişinin deneyim, duygu ve düşüncelerinin oluşturduğu kendine özgü dünya.

**Öğrenme amacı:** “âlem”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Büyük bir mücadele var iç aleminde.

Diyanet — DİN GÖREVLİSİNİN HATIRA DEFTERİ · Derlem cümlesi 148110791

### âlemci — Dil ve anlatım

Eğlence toplantılarına ve gezip eğlenmeye düşkün kişi için kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “âlemci”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Âlemci arkadaşlarına böyle bir şey teklif etmek, olacak iş miydi!

Marcel Proust — Hazlar ve Günler · Derlem cümlesi 136402321

### âlim — Dil ve anlatım

Özellikle dinî veya klasik ilimlerde derin bilgisi bulunan kişi.

**Öğrenme amacı:** “âlim”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu derece yüksek bir âlimimizin de oğludur.

Diyanet — TECRİD-i SARİH 7 · Derlem cümlesi 147498211

### âlâ — Dil ve anlatım

Niteliği bakımından belirgin biçimde beğenilen, üstün bulunan.

**Öğrenme amacı:** “âlâ”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Madrid'de ise âlâsını bulursun.

Ilber-Ortayli-Bir-Omur-Nasil-Yasanir · Derlem cümlesi 180140517

### âmin — Toplum ve günlük yaşam

Dua veya iyi dileğe katılmayı ve onun kabul edilmesini istemeyi bildiren söz.

**Öğrenme amacı:** “âmin”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> Bu dileklere âmin demek için buradayız.

William Shakespeare Kral V. Henry İş Bankası Yayınları · Derlem cümlesi 274771584

### âmâ — Dil ve anlatım

Görme yetisi bulunmayan kişi için eski metinlerde kullanılan söz.

**Öğrenme amacı:** “âmâ”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> İbn Ümmü Mektûm âmâ bir kimse idi.

Diyanet — TECRİD-i SARİH 2 · Derlem cümlesi 147588268

### âşık — Toplum ve günlük yaşam

Bir kişiye karşı yoğun duygusal ve romantik bağlılık duyan.

**Öğrenme amacı:** “âşık”: Sözcüğün bu anlamındaki ayırt edici özellikleri belirleyip kullanımını gerekçelendirmek.

> - " Çocukçağız sana âşık ama. "

Alexandre Dumas Fills - Kamelyalı Kadın.temiz.txt · Derlem cümlesi 100410942