karınca

Bitigçi Sözlük Maddesi

karınca

(isim, hayvan bilimi)
· 2 meanings

Kolonilerde yaşayan ince belli küçük böcek; metaldeki küçük gözenek.

  1. 1.

    Koloni hâlinde yaşayan böcek

    (isim, hayvan bilimi) Dirsekli duyargaları ve belirgin dar beliyle tanınan, iş bölümü yapan koloniler kuran küçük böceklerin ortak adı; ilgili: → böcek.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 18.10.2026 10:38:48 · Türkiye saati (UTC+3)
  2. 2.

    Metalde küçük gözenek

    (isim) Metal yapının içinde veya yüzeyinde görülen, döküm ya da aşınma etkisiyle oluşmuş küçük oyuk; ilgili: → boşluk.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 18.10.2026 10:38:48 · Türkiye saati (UTC+3)

ADVANCED ANALYSES

karınca etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Karınca, Türkçe bir hayvan adıdır. Clauson'a göre -ğa ile biten eski hayvan adlarındandır ve özellikle batıda, bugün Oğuz dillerinde yaşar; Kıpçakçada ve öteki pek çok Türk dilinde aynı böceğe kumursga, çümeli gibi başka adlar verilir. Sözün iç yapısı tartışmalıdır: Stachowski onu 'dalmak, kaybolmak' ya da 'kaynaşmak' anlamları verilebilecek *kār- köküne, Gülensoy kur 'kuşak' sözüne bağlar; Brockelmann'ın karın'dan açıklamasını Stachowski halk etimolojisi sayar. Kâşgarlı Mahmud XI. yüzyılda Oğuzca karınçak ve karınça'yı kaydeder; Harezm metinlerinde karınçka, Kıpçakça Gülistan Tercümesi'nde karınça, Yûnus Emre'den beri Anadolu'da karınca biçimi görülür.

  1. 11. yüzyıl · Karahanlı Türkçesi: karınçak ~ karınça
  2. 13. yüzyıl · Kıpçak Türkçesi: karınca
  3. 13. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: karınca
  4. 14. yüzyıl · Harezm Türkçesi: karınçka ~ karınça
  5. 14. yüzyıl · Kıpçak Türkçesi: karınça
  6. 14. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: karınca
  7. 15. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: karınca
  8. 16. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: ḳarınca
  9. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: karınce ~ karınca
  10. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: karınca
  11. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: karınca
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · karınca

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Cite this entry

Preparing citation formats for the current entry.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

Related Entries

The definition, field tag and the word family partnership are selected in the dictionary entry.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, Trust level ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.