hiç

Bitigçi Sözlük Maddesi

hiç

(zarf, ünlem, isim)
Farsça hīç · 4 meanings

Olumsuzluğu pekiştirme, herhangi bir zamanı sorma ve değersiz sayma.

  1. 1.

    Olumsuzluğun bütünü kapsaması

    (zarf) Eylemin gerçekleşmediğini en küçük olasılığı veya miktarı da dışlayarak vurgulayan belirteç; ilgili: → asla.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 16.10.2026 21:55:42 · Türkiye saati (UTC+3)
  2. 2.

    Herhangi bir zamanda mı

    (zarf) Bir olayın geçmişte herhangi bir zamanda yaşanıp yaşanmadığını sorarken kullanılan belirteç; ilgili: → zaman.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 16.10.2026 21:55:42 · Türkiye saati (UTC+3)
  3. 3.

    Açıklamaktan kaçınma

    (ünlem) Karşılık bekleyen kişiye ayrıntı vermeyi reddederken veya konuyu kapatırken söylenen cevap; ilgili: → cevap.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 16.10.2026 21:55:42 · Türkiye saati (UTC+3)
  4. 4.

    Değer verilmeyen varlık

    (isim) Varlığına veya etkisine değer verilmeyen kişi ya da nesne; ilgili: → değersiz.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 16.10.2026 21:55:42 · Türkiye saati (UTC+3)

ADVANCED ANALYSES

hiç etymology and historical periods

Hiç, Farsça hīç ‘hiçbir şey, yok’ sözünden alınmıştır; Tietze, Stachowski, Räsänen, Karaağaç ve Kâmûs-ı Türkî bu kökende birleşir. Sözcük erken girmiştir: XI. yüzyılda Kutadgu Bilig'de ve Karahanlı Kur'an Tercümesi'nde olumsuz yargıyı pekiştiren hiç ile hiç kimerse ‘hiç kimse’ öbeği görülür. Old Anatolian Turkishnde ad olarak ‘değersiz şey’, olumsuz cümlede ‘kesinlikle’, soruda ‘acaba’ anlamlarıyla ve hiç kişi, hiç nesne öbeklerinde yaşar. Stachowski'nin andığı Farsça heç değişkesi, XIV. yüzyıl Harezm ve Kıpçak metinlerindeki, Anadolu ağızlarındaki heç ile Azerbaycan Türkçesindeki hėç'i açıklar (Bitigçi açıklaması).

  1. 11. yüzyıl · Karakhanid Turkish: hiç
  2. 13. yüzyıl · Old Anatolian Turkish: hiç
  3. 14. yüzyıl · Khwarezmian Turkish: hiç ~ heç
  4. 14. yüzyıl · Kipchak Turkish: hiç ~ heç
  5. 15. yüzyıl · Old Anatolian Turkish: hīç ~ hīc
  6. 15. yüzyıl · Chagatai Turkish: hīç
  7. 16. yüzyıl · Old Anatolian Turkish: hiç
  8. 17. yüzyıl · Ottoman Turkish: hiç
  9. 19. yüzyıl · Ottoman Turkish: hiç
  10. 20. yüzyıl · Modern Turkish: hiç
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · hiç

Note: The sentences in this section are selected automatically by the corpus sentence-selection algorithm. Their views, wording and content belong to the source texts; they do not bind Bitigçi or represent its views or position.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Cite this entry

Preparing citation formats for the current entry.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…
Spelling and Variants Verified relationships, frequency by period and usage share

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

Earliest Attestation and Dispersion Source publication dates, confidence level and stages of dispersion

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.