oran

Bitigçi Sözlük Maddesi

oran

(isim, matematik)
· 4 meanings

Karşılaştırmalı büyüklük ve tahmini değerlendirme

  1. 1.

    Göreli büyüklük

    (isim) Ölçülen bir değerin başka bir değere veya ait olduğu toplama göre büyüklük ilişkisi; ilgili: → nicelik.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 06.11.2026 20:12:23 · Türkiye saati (UTC+3)
  2. 2.

    Parça uyumu

    (isim) → orantı.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 06.11.2026 20:12:23 · Türkiye saati (UTC+3)
  3. 3.

    Yaklaşık yargı

    (isim) Kesin ölçüm veya gözlem olmadan, akıl yürütmeyle oluşturulan yaklaşık değerlendirme; ilgili: → tahmin.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 06.11.2026 20:12:23 · Türkiye saati (UTC+3)
  4. 4.

    Bölümle belirtilen ilişki

    (isim, matematik) İlk niceliğin ikinci niceliğe bölünmesiyle elde edilen karşılaştırma değeri; ilgili: → nicelik.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 06.11.2026 20:12:23 · Türkiye saati (UTC+3)

ADVANCED ANALYSES

oran etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Oran, Eski Anadolu Türkçesinden beri ‘ölçü, nispet, derece’ anlamında kullanılan, ancak kökeni aydınlatılamamış bir sözdür. Bilinen en eski tanıkları Yûnus Emre Dîvânı ve Süheyl ü Nev-bahâr'dadır; Tietze XV. yüzyılda Mercimek Ahmed'den _orandan geçürü_ ‘ölçüyü aşarak’ tanığını verir. Kâmûs-ı Türkî sözü Türkçe sayar ve terk edilmesini büyük bir kayıp olarak niteler. Dankoff sözü Ermenice ōrēn ‘yasa, gelenek’ ile birleştirmiş, ama ETDES'e göre bu öneriyi kendisi de spekülatif saymıştır; Gülensoy öneriyi reddedip sözü Eski Türkçe or- ‘kesmek’ fiilinden -an ekiyle türetir. Eren, oran'ın yalnız Anadolu'da bulunmasını, eski ve yeni lehçelerde görülmemesini dikkate değer bulur.

  1. 13. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: oran
  2. 14. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: oran
  3. 15. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: oran
  4. 16. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: oran
  5. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: oran
  6. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: oran
  7. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: oran
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · oran

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Cite this entry

Preparing citation formats for the current entry.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

Related Entries

The definition, field tag and the word family partnership are selected in the dictionary entry.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, Trust level ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.