T-BDLD Serbest Derlem Sorgusu
Sözcük, çekimli biçim ya da öbek yazın; sonuçlar 5 sol + 6 sağ sözcük penceresiyle gelir.
zikzak sözcüğünün derlemdeki görünümü
T-BDLD'nin güncel verisinde 3.811 geçiş bulunuyor; bu değer bir milyon sözcükte 1.42 kullanıma karşılık geliyor. Derlem yaygınlığı orta düzeyinde.
Derlemde öne çıkan biçimler
Toplam 53 farklı yüzey biçimi içinde sıklığı en yüksek olanlar.
Temsil edici güncel bağlamlar
OCR gürültüsü, reklam dili, özel ad ağırlığı ve kamuya açık sunuma uygun olmayan içerik süzülerek seçildi.
- Görüntü büyütüldüğünde, suyun altında zikzaklar çizerek ilerleyen ince uzun bir boyun ve arkaya doğru genişleyen büyük bir gövde açığa çıktı.
- Nitekim kendi sorunlarımızla da başetmeye çalışırken bir çok zikzak çizeriz, sonra bir gün elverişli bir çözüm, bir açıklama buluveririz.
- İlmin tarihi bize ilmin tekamülü yolunda uğradığı zikzakları, ilmin keşşafiyatında basit hadiselerin ehemmiyetini ve tesadüflerin rolünü öğretir.
- Gürkan’ın davranış bütününü olaylar içinde değerlendirdiğimizde, bu hızlı gidişte zikzaklar olmadığı sonucuna varacağızdır.
- Bowman sıraların arasından zikzak çizerek, kâğıt yığınlarını yere saçarak bir basamaktan diğerine sıçrıyordu.
- Nitekim tedrisatta yapılan inhirafların 34, zikzakların, lüzumsuz, faydasız talimlerin yahut eksik kalan fikirlerin bütün mesuliyeti ekseriya ilmin tarif ve telakkisi, mevzuu ve ihatası hazmedilmemekten ileri gelir.
Kılavuz: Serbest Derlem Sorgusu ve Eş Kullanım Ölçütleri
Serbest Derlem Sorgusu
Serbest derlem sorgusu, yazılan sözcüğü, çekimli biçimi ya da öbeği merkezde gösterip çevresindeki bağlamı iki yana ayıran derlem okuma biçimidir.
Sol bağlam aranan sözcükten önceki 5 sözcüğü, sağ bağlam aranan sözcükten sonraki 6 sözcüğü gösterir.
Merkez, cümlede yakalanan gerçek yüzey biçimidir; arama lemma üzerinden genişlese bile merkezde cümlede geçen çekimli biçim görünür.
Arama önce yazılan biçimi tarar; gerekiyorsa ClickHouse yüzey→lemma eşlemesiyle lemma ve öbek adayları da birlikte denenir.
Derleme son eklenme zamanı, sorgunun tamamıyla eşleşen en yeni cümlenin T-BDLD'ye işlendiği zamanı Türkiye saatine göre gösterir; kaynak yayın tarihi değildir.
Sözcüğün yaşam çevrimi, cümlenin derleme giriş zamanını değil, web sayfasının yayın tarihini; kitap, makale ve tezlerde ise kaynakta doğrulanan yayın yılını veya tarihini kullanır.
Eş Kullanım
Eş kullanım, aranan sözcüğün yakınında sık görülen diğer sözcükleri gösterir.
Bu sayfada eş kullanım öğeleri ClickHouse üzerinde tutulan 2-4 sözcüklü ngram kalıplarından çıkarılır ve birlikte kullanım sayısına göre sıralanır.
Yoğunluk çubuğu, listedeki en yüksek birlikte kullanım sayısına göre göreli ağırlığı gösterir.
Serbestlik derecesi, aranan sözcüğün çok sayıda eş kullanım öğesiyle dengeli mi, yoksa birkaç kalıpla mı kullanıldığını gösterir.
Alan Yayılımı
Alan yayılımı, aranan sözcüğün T-BDLD alan/tür analizinde hangi alanlarda cümle izi bıraktığını gösterir.
En yaygın alan cümle sayısına göre, baskın alan alan puanına göre hesaplanır.
Yayılım skoru, sözcüğün tek bir alana mı yığıldığını yoksa birçok alana dengeli mi dağıldığını Shannon çeşitliliğiyle özetler.
İstatistiksel Skorlar
NPMI, iki sözcüğün rastlantısal beklentiye göre ne kadar birlikte göründüğünü -1 ile +1 arasında ölçer; yüksek değer daha özgül ilişki demektir.
logDice, ortak kullanım gücünü frekans farklarından daha az etkilenerek verir; yüksek değer daha yerleşik eş kullanıma işaret eder.
t-score, birlikte görünmenin sayısal olarak ne kadar güçlü olduğunu gösterir; sık ve kararlı eş kullanımlar yüksek çıkar.
Serbestlik, Shannon çeşitliliği ile en sık eş kullanım öğesinin payını birlikte değerlendirir; yüksek değer serbest kullanımı, düşük değer kalıplaşma eğilimini gösterir.
Okuma Notu
Yüksek birlikte kullanım sayısı yaygınlığı, yüksek NPMI ise özgüllüğü öne çıkarır. Bu yüzden sık kullanılan genel sözcüklerde sayı yüksek, NPMI daha düşük olabilir.
En güçlü yorum, birlikte kullanım sayısı, NPMI, logDice ve t-score değerlerinin birlikte okunmasıyla yapılır.
Değerlik (Valency)
Değerlik, bir sözlükbirimin çevresinde hangi tamlayıcıları seçtiğini ve bu tamlayıcıları hangi durum ekleri, ilgeçler veya yan tümcelerle düzenlediğini gösterir.
Tekli sözcükler ile öbek ve tamlamalar aynı yöntemle incelenir. Çok sözcüklü birimlerin içindeki sözcükler tamlayıcı sayılmaz; yalnız birimin dışındaki ilişkiler ölçülür.
Çekirdek, güçlü, seçimlik ve seyrek etiketleri; kullanım payı, kaynak çeşitliliği, yakınlık, yön, Wilson güven alt sınırı ve çerçeve kararlılığından hesaplanan derlem eğilimleridir.
Sonuçlar mutlak dil bilgisel zorunluluk bildirmez; derleme yeni cümle yazıldığında canlı ClickHouse imzasıyla yeniden değerlendirilir.