kabak

Bitigçi Sözlük Maddesi

kabak

(isim, sıfat, bitki bilimi, müzik, argo, mecaz, ağızlardan)
· 9 meanings

Cucurbita grubundaki bahçe bitkisi ve ürünü; çalgı, içim aracı ve çıplaklık ya da yetersizlik bildiren adlandırmalar.

  1. 1.

    Bahçe bitkisi grubu

    (isim, bitki bilimi) Cucurbita cinsinde yer alan, geniş yaprakları ve sürgünleriyle bahçede geniş alana yayılan kültür otlarının genel adı; ilgili: → bitki.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 21.10.2026 14:28:37 · Türkiye saati (UTC+3)
  2. 2.

    Yenilen bahçe ürünü

    (isim, bitki bilimi) Kültür çeşitlerinden elde edilen, dolması, zeytinyağlısı veya şerbetlisi hazırlanabilen iri etli ürün; ilgili: → meyve.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 21.10.2026 14:28:37 · Türkiye saati (UTC+3)
  3. 3.

    Argo içim aracı

    (isim, argo) Su içinden süzülen esrar dumanını solumaya yarayan hazneli düzenek; ilgili: → nargile.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 21.10.2026 14:28:37 · Türkiye saati (UTC+3)
  4. 4.

    Geleneksel çalgı

    (isim, müzik) → kabak kemane.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 21.10.2026 14:28:37 · Türkiye saati (UTC+3)
  5. 5.

    Lezzeti gelişmemiş ürün

    (sıfat) Yendiğinde olgun ürüne özgü şekerliliği ve aromayı vermeyen; ilgili: → ham.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 21.10.2026 14:28:37 · Türkiye saati (UTC+3)
  6. 6.

    Kılsız yüzey

    (sıfat) Tıraşla veya doğal olarak kıl örtüsünden arınmış; ilgili: → kel.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 21.10.2026 14:28:37 · Türkiye saati (UTC+3)
  7. 7.

    Aşınmış lastik

    (sıfat) Sürtünmeyle sırt deseni silinmiş, kauçuk yüzeyi pürüzsüzleşmiş; ilgili: → kel.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 21.10.2026 14:28:37 · Türkiye saati (UTC+3)
  8. 8.

    Görgüsüz kişi

    (isim, sıfat, mecaz) Toplum içinde nasıl hareket edeceğini bilmeyen, hoyratlığıyla göze batan kişi veya bu nitelikteki; ilgili: → ham.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 21.10.2026 14:28:37 · Türkiye saati (UTC+3)
  9. 9.

    Kısa baş çıkıntılı hayvan

    (isim, ağızlardan) Boynuzları gelişmemiş veya çok az uzamış hayvana verilen yöresel ad; ilgili: → boynuz.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 21.10.2026 14:28:37 · Türkiye saati (UTC+3)

ADVANCED ANALYSES

kabak etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Kabak, Türkçenin kendi söz varlığından bir bitki adıdır ve en eski kaydı XI. yüzyılda Kâşgarlı Mahmud'un sözlüğündedir. Kaynakların çoğu sözcüğü kap anlamındaki kāb/kāp adına getirilmiş küçültme ekiyle açıklar; Kâmûs-ı Türkî de adı, bazı türlerin kurutulup su kabı olarak kullanılmasıyla açıklar. Stachowski ise sözcüğün önce bitkiyi, ancak ikincil olarak kabaktan yapılan kabı adlandırdığını hatırlatıp bu türetmeyi kesin saymaz. Osmanlı döneminde 'şarap kadehi', 'saçsız', 'ham, tatsız' gibi yan anlamlar kazanmış; aynı yazılışlı 'göz kapağı', 'alın' ve 'kapı' anlamlı sözcüklerle karışmamalıdır.

  1. 11. yüzyıl · Karahanlı Türkçesi: kabak
  2. 13. yüzyıl · Kıpçak Türkçesi: kabak
  3. 14. yüzyıl · Harezm Türkçesi: kabak
  4. 14. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: ḳabaḳ
  5. 15. yüzyıl · Çağatay Türkçesi: kabağ ~ kabak
  6. 16. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: ḳabaḳ
  7. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: kabak
  8. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: kabak
  9. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: kabak
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · kabak

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Cite this entry

Preparing citation formats for the current entry.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

Related Entries

The definition, field tag and the word family partnership are selected in the dictionary entry.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, Trust level ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.