BİTİGÇİ OKUL SÖZLÜKLERİ

Sözcüklerle büyüyen
bir öğrenme yolculuğu.

Doğayı tanımak, birlikte yaşamak, araştırmak ve düşüncelerini anlatmak için. Sözcüklerin anlamlarını düzeyine göre keşfet; gerçek metinlerde nasıl kullanıldıklarını gör.

2021 madde · 3818 anlam · 3849 derlem tanığı

Üç çocuk birlikte fidan dikiyor; biri fidanı tutuyor, biri toprağı yerleştiriyor, diğeri su getiriyor.
yardımlaşmak Bir işi yaparken birbirine yardım etmek.

SÖZCÜKLERİ KEŞFET

Her düzeyden sözcükler

2021 madde

arkası sıra

zarf
OrtaokulMatematik ve dil

Birinin ardından öteki gelecek biçimde.

LiseMatematik ve dil

Ögelerin zaman veya konum bakımından birbirini izlemesiyle.

Derlem tanığıyla

arka arkaya

zarf
İlkokulMatematik ve dil

Biri ötekinin hemen ardından.

OrtaokulMatematik ve dil

Araya başka bir şey girmeden, birbiri ardından.

LiseMatematik ve dil

Ögelerin sıra veya zaman bakımından kesintisiz biçimde birbirini izlemesiyle.

Derlem tanığıyla

arka ayak

isim
İlkokulDoğa ve bilim

Bir hayvanın gövdesinin arkasında bulunan ayağı.

OrtaokulDoğa ve bilim

Dört ayaklı bir hayvanın gövdesinin arka bölümüne bağlı ayaklarından biri.

LiseDoğa ve bilim

Hayvanın başına göre geride kalan gövde bölümüne bağlı, hareket ve destek sağlayan ayak.

Derlem tanığıyla

arka plan

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Asıl dikkat edilen şeyin gerisinde kalan ortam.

LiseOkuma ve anlatma

Öne çıkan olay veya algı ögesine eşlik eden, onu çevreleyen ikincil bağlam.

Derlem tanığıyla

arka planda

zarf
OrtaokulOkuma ve anlatma

Öne çıkan şeyin gerisinde, ona eşlik ederek.

LiseOkuma ve anlatma

Ana algı veya ilgi odağının dışında, onu çevreleyen bağlam içinde.

Derlem tanığıyla

arka üstü

zarf
İlkokulOkuma ve anlatma

Sırtı yere gelecek şekilde.

OrtaokulOkuma ve anlatma

Sırtını yere veya yatılan yüzeye vererek, yüzü yukarı bakacak biçimde.

LiseOkuma ve anlatma

Vücudun arka yüzü alttaki yüzeye dönük, ön yüzü yukarıda olacak biçimde; sırtüstü.

Derlem tanığıyla

arka yüz

isim
İlkokulBirlikte yaşam

Bir şeyin arka tarafta kalan yüzü.

OrtaokulBirlikte yaşam

Bir nesnenin ön olarak kabul edilen tarafının karşısında kalan yüzeyi.

LiseBirlikte yaşam

Bir nesnenin kullanım veya bakış yönüne göre ön yüzünün karşısında bulunan dış yüzeyi.

Derlem tanığıyla

arkeolog

isim
OrtaokulAraştırma ve düşünme

Geçmişte yaşayan insanlardan kalan eşya ve yapıları inceleyen uzman.

LiseAraştırma ve düşünme

Geçmiş toplumların maddi kalıntılarını kazı, belgeleme ve karşılaştırma yöntemleriyle araştıran bilim insanı.

Derlem tanığıyla

arkeoloji

isim
OrtaokulAraştırma ve düşünme

Eski toplulukların yaşamını, onlardan kalan eşya ve yapı izlerini inceleyerek araştıran bilim.

LiseAraştırma ve düşünme

Geçmiş insan topluluklarının kültürlerini maddi kalıntılardan hareketle; kazı, yüzey araştırması ve çeşitli çözümleme yöntemleriyle inceleyen bilim dalı.

Derlem tanığıyla

arketip

isim
LiseOkuma ve anlatma

Birçok örnekte tekrarlanan temel karakter, imge veya davranış kalıbına kaynaklık eden ilk model.

Derlem tanığıyla

arktik

sıfat
LiseDoğa ve bilim

Kuzey Kutbu ve çevresindeki bölgeyle ilgili.

Derlem tanığıyla

arlanmak

fiil
LiseBirlikte yaşam

Uygunsuz bir davranıştan utanmak ve bu nedenle çekinmek.

Derlem tanığıyla

arlanmaz

sıfat
LiseOkuma ve anlatma

Yaptığı uygunsuz davranıştan utanmadığı düşünülen kişi için kullanılan kınayıcı söz.

Derlem tanığıyla

arma

ad
OrtaokulOkuma ve anlatma

Bir aileyi, devleti veya kurumu temsil eden özel biçimli işaret.

Derlem tanığıyla

armağan

ad
İlkokulBirlikte yaşam

Birini sevindirmek veya ona değer verdiğimizi göstermek için verdiğimiz şey.

OrtaokulBirlikte yaşam

Sevgi, saygı, teşekkür veya kutlama amacıyla karşılık beklemeden verilen şey.

LiseBirlikte yaşam

Bir bağ veya duyguyu ifade etmek üzere, doğrudan bir bedel karşılığı olmaksızın sunulan nesne ya da katkı.

Derlem tanığıyla

armatör

isim
LiseBirlikte yaşam

Ticaret gemilerine sahip olan ve bunları taşımacılıkta işleten kişi veya kuruluş.

Derlem tanığıyla

armatür

isim
LiseBirlikte yaşam

Banyo veya mutfakta suyun akışını düzenleyen musluk ve bağlantı düzeneği.

Derlem tanığıyla

armoni

ad
LiseOkuma ve anlatma

Müzikte birlikte duyulan seslerin birbirleriyle kurduğu uyumlu düzen.

Derlem tanığıyla

armonik

sıfat
LiseOkuma ve anlatma

Müzikte aynı anda duyulan seslerin birbiriyle ilişkisine ve bunların oluşturduğu yapılara ilişkin.

Derlem tanığıyla

armonika

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Ağızla üflenip hava çekilerek çalınan küçük müzik aleti.

LiseOkuma ve anlatma

Havanın içindeki metal dilcikleri titreştirmesiyle ses veren, ağızla çalınan küçük çalgı.

Derlem tanığıyla

armut

ad
İlkokulDoğa ve bilim

Genellikle altı geniş, sapına doğru daralan, sulu ve tatlı bir meyve.

OrtaokulDoğa ve bilim

İçi çekirdekli, çoğu çeşidi sulu ve tatlı olan; biçimi genellikle sap tarafında daralan ağaç meyvesi.

LiseDoğa ve bilim

Armut ağacının, ortasında çekirdek yuvası bulunan ve çoğu çeşidi olgunlaştığında sulu, tatlı et geliştiren meyvesi.

Derlem tanığıyla

arnavut

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Arnavutluk ve Balkanlar'ın çevre bölgelerinde yaşayan Arnavut halkından olan kişi.

LiseBirlikte yaşam

Başlıca Arnavutluk, Kosova ve çevre bölgelerde yaşayan, ortak dil ve kültür bağlarıyla tanımlanan halkın üyesi.

Derlem tanığıyla

arnavutciğeri

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Küçük doğranmış ciğerin una bulanıp kızartılmasıyla yapılan yemek.

LiseBirlikte yaşam

Kuşbaşı doğranan ciğerin unlanarak kızartıldığı, çoğunlukla soğanla sunulan yemek.

Derlem tanığıyla

arnavutça

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Arnavutların konuştuğu, Arnavutluk ve çevresinde kullanılan dil.

LiseOkuma ve anlatma

Hint-Avrupa dil ailesinde ayrı bir kol oluşturan, Arnavut halkının tarihsel ve güncel iletişim dili.

Derlem tanığıyla

BİRİKEREK BÜYÜYEN SÖZLÜK

Bir sözcük, farklı öğrenme basamakları.

Düzeyi her anlam için ayrı öneriyoruz. Yakın çevredeki somut anlamlardan bilimsel ve soyut anlamlara ilerliyoruz. Örneğin bitkinin kökü ile bir sözcüğün kökü aynı öğrenme amacına hizmet etmiyor.

İlkokul 1–4. sınıf

Yakın çevreyi tanıma, birlikte yaşama ve öğrenme alışkanlıkları.

Ortaokul 5–8. sınıf

Araştırma yapma, bilgiyi karşılaştırma ve kavramlar arasında ilişki kurma.

Lise 9–12. sınıf

Soyut düşünme, bilimsel açıklama ve eleştirel okuma.

Tanıklar, düzeyler ve görsel içerikler hakkında

Tanımlar, öğrenme amaçları ve düzey önerileri BİTİGÇİ özgün içerik üretimi kapsamında hazırlanır. Düzeyler sınıf bantlarına göre başlangıç önerisidir; her öğrencinin sözcük deneyimi farklıdır. Sözcük sıklığı tek başına düzey belirlemez; anlamın somutluğu, gerekli ön bilgi ve öğrenme amacı birlikte değerlendirilir.

Tanıklar Bitigçi derlemindeki cümlelerden seçilir. Alıntı, kaynağı ve derlem cümle numarasıyla gösterilir. Yalnız noktalama çevresindeki boşluklar okunabilirlik için düzenlenir; cümlenin bir bölümü seçilmişse belirtilir. Tanıklardaki dil, yazıldığı kaynağın dilidir.

Özgün çizim ve animasyonlar öğrenmeye yardımcı olmak için hazırlanır; kaynak metinden alıntı sayılmaz. Görseller alternatif metinle, animasyonlar durdurma ve adımlama denetimleriyle sunulur.

Sınıf bantları için: MEB İlkokul Türkçe, MEB Ortaokul Türkçe ve öğretim programları.

Seçili maddeleri metin olarak indirJSON indir