BİTİGÇİ OKUL SÖZLÜKLERİ

Sözcüklerle büyüyen
bir öğrenme yolculuğu.

Doğayı tanımak, birlikte yaşamak, araştırmak ve düşüncelerini anlatmak için. Sözcüklerin anlamlarını düzeyine göre keşfet; gerçek metinlerde nasıl kullanıldıklarını gör.

2021 madde · 3818 anlam · 3849 derlem tanığı

Üç çocuk birlikte fidan dikiyor; biri fidanı tutuyor, biri toprağı yerleştiriyor, diğeri su getiriyor.
yardımlaşmak Bir işi yaparken birbirine yardım etmek.

SÖZCÜKLERİ KEŞFET

Her düzeyden sözcükler

2021 madde

adıyla sanıyla

zarf
OrtaokulOkuma ve anlatma

Bilinen adıyla ve kimliği açıkça belli olacak biçimde.

LiseOkuma ve anlatma

Bir kişinin adı, kimliği ve tanınan özellikleri açıkça ortada olacak biçimde.

Derlem tanığıyla

adı sanı

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Birinin veya bir yerin adı ve tanınmışlığı.

LiseOkuma ve anlatma

Bir kişi ya da yerin kimliğini ve bilinirliğini birlikte belirten söz grubu.

Derlem tanığıyla

adı üstünde

zarf
OrtaokulOkuma ve anlatma

Adına bakınca ne olduğu anlaşılacağı gibi.

LiseOkuma ve anlatma

Bir şeyin niteliğinin veya işlevinin kendi adından anlaşılabildiğini belirtmek için kullanılan söz.

Derlem tanığıyla

adi

sıfat
OrtaokulOkuma ve anlatma

Özel bir önemi bulunmayan, sıradan.

LiseOkuma ve anlatma

Önem, değer veya nitelik bakımından olağan sınırları aşmayan; basit ve sıradan görülen.

Derlem tanığıyla

adil

sıfat
İlkokulBirlikte yaşam

Herkesin hakkını gözeten, haksızlık yapmayan.

OrtaokulBirlikte yaşam

Kişiler arasında hakları gözeterek ve taraf tutmadan davranan.

LiseBirlikte yaşam

Karar ve davranışlarında hak, eşitlik ve hakkaniyet ilkelerini gözeten.

Derlem tanığıyla

adileşmek

fiil
LiseOkuma ve anlatma

Davranışında kabalık veya küçüklük olarak değerlendirilen bir değişim göstermek.

Derlem tanığıyla

adisyon

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Bir lokantada sipariş edilenlerin ve ücretlerinin yazıldığı hesap kâğıdı.

LiseBirlikte yaşam

Yiyecek içecek işletmesinde bir müşteriye sunulan ürünlerin miktar ve bedellerini izleyen hesap belgesi.

Derlem tanığıyla

adi adım

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Bir toplulukta yürüyenlerin adımlarını aynı anda atmak zorunda olmadığı yürüyüş.

LiseBirlikte yaşam

Toplu yürüyüşte adım birliği ve belirli bir ritme uyma zorunluluğu bulunmayan serbest yürüyüş düzeni.

Derlem tanığıyla

adi suçlu

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Siyasi suçlar dışında kalan suçları işlemiş kişi için kullanılan söz.

LiseBirlikte yaşam

Siyasi suçlu ayrımının yapıldığı metinlerde, genel ceza hukuku kapsamındaki siyasi nitelik taşımayan suçların faili için kullanılan ad.

Derlem tanığıyla

adlandırmak

fiil
OrtaokulMatematik ve dil

Bir varlığı veya kavramı belirli bir sözle anmak üzere ona ad vermek.

Derlem tanığıyla

adlanmak

fiil
OrtaokulOkuma ve anlatma

Bir adla anılmaya başlamak.

LiseOkuma ve anlatma

Bir varlığa veya oluşuma verilen ad üzerinden tanımlanmak ve o adla anılır duruma gelmek.

Derlem tanığıyla

adlı

sıfat
İlkokulOkuma ve anlatma

Belirtilen adı taşıyan.

OrtaokulOkuma ve anlatma

Sözü edilen adla tanınan veya adlandırılan.

LiseOkuma ve anlatma

Bir kişi ya da eserin belirtilen isimle adlandırıldığını bildiren.

Derlem tanığıyla

adlı sanlı

sıfat
İlkokulOkuma ve anlatma

Birçok kişinin adını bildiği, tanıdığı.

OrtaokulOkuma ve anlatma

Adı geniş bir çevrede duyulmuş, ün kazanmış olan.

LiseOkuma ve anlatma

Bir toplumda veya çevrede adı tanınan ve belirgin bir üne sahip olan.

Derlem tanığıyla

adli

sıfat
LiseBirlikte yaşam

Yargılama ve adalet işleriyle ilgili.

Derlem tanığıyla

adliye

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Mahkemelerin ve adaletle ilgili görevli birimlerin çalıştığı bina.

LiseBirlikte yaşam

Mahkeme, savcılık ve ilgili adli hizmet birimlerinin bulunduğu hizmet yapısı.

Derlem tanığıyla

adliye mahkemesi

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Suçlarla ve kişiler arasındaki hukuk uyuşmazlıklarıyla ilgilenen yargı kolunda görev yapan mahkeme.

LiseBirlikte yaşam

Ceza ve özel hukuk uyuşmazlıklarını çözmekle görevli adli yargı kolunda yer alan mahkeme; ilk derece ve bölge adliye mahkemeleri bu yapı içindedir.

Derlem tanığıyla

adli makam

isim
LiseBirlikte yaşam

Yargı görevini yerine getirme yetkisine sahip resmî birim veya görevli konumu.

Derlem tanığıyla

adli polis

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Suçla ilgili işlerde delil toplama ve arama gibi görevleri yerine getiren polis birimi.

LiseBirlikte yaşam

Ceza soruşturmalarında adli makamların talimatıyla delil toplama ve arama gibi işlemleri yürüten kolluk birimi.

Derlem tanığıyla

adli sicil

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Bir kişinin ceza aldığı kesinleşmiş mahkeme kararlarına ilişkin bilgilerin tutulduğu resmî kayıt.

LiseBirlikte yaşam

Kesinleşmiş ceza ve güvenlik tedbirlerine ilişkin mahkûmiyet bilgilerinin mevzuata göre toplandığı ve güncellendiği resmî kayıt sistemi.

Derlem tanığıyla

adli tabip

isim
LiseBirlikte yaşam

Adli olayların aydınlatılması için tıbbi inceleme ve değerlendirme yapan hekim.

Derlem tanığıyla

adli tatil

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Mahkemelerin olağan çalışmalarının bir bölümüne ara verdiği, belirli ve acil işlerin görülmeye devam ettiği dönem.

LiseBirlikte yaşam

Yargı organlarında olağan çalışma düzenine kanunla belirlenen süre boyunca ara verilen, nöbetçi birimlerin ve istisna kapsamındaki dava ve işlerin sürdüğü dönem.

Derlem tanığıyla

adli tıp

isim
LiseDoğa ve bilim

Hukuki soruların ve adli olayların aydınlatılmasında tıp bilgisini ve bilimsel incelemeyi kullanan uzmanlık alanı.

Derlem tanığıyla

adli yıl

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Yargı kurumlarının adli tatilin ardından başlayan yıllık çalışma dönemi.

LiseBirlikte yaşam

Yargı organlarının adli tatil sonrasında açılan ve bir sonraki ara verme dönemine kadar süren olağan çalışma yılı.

Derlem tanığıyla

adrenalin

isim
OrtaokulDoğa ve bilim

Korku, heyecan veya zorlanma sırasında vücudu hızlı davranmaya hazırlayan hormon.

LiseDoğa ve bilim

Böbrek üstü bezlerinin iç bölümünden salgılanarak kalp atışını hızlandıran ve vücudun ani tehlike ya da zorlanmaya yanıtını destekleyen hormon.

Derlem tanığıyla

BİRİKEREK BÜYÜYEN SÖZLÜK

Bir sözcük, farklı öğrenme basamakları.

Düzeyi her anlam için ayrı öneriyoruz. Yakın çevredeki somut anlamlardan bilimsel ve soyut anlamlara ilerliyoruz. Örneğin bitkinin kökü ile bir sözcüğün kökü aynı öğrenme amacına hizmet etmiyor.

İlkokul 1–4. sınıf

Yakın çevreyi tanıma, birlikte yaşama ve öğrenme alışkanlıkları.

Ortaokul 5–8. sınıf

Araştırma yapma, bilgiyi karşılaştırma ve kavramlar arasında ilişki kurma.

Lise 9–12. sınıf

Soyut düşünme, bilimsel açıklama ve eleştirel okuma.

Tanıklar, düzeyler ve görsel içerikler hakkında

Tanımlar, öğrenme amaçları ve düzey önerileri BİTİGÇİ özgün içerik üretimi kapsamında hazırlanır. Düzeyler sınıf bantlarına göre başlangıç önerisidir; her öğrencinin sözcük deneyimi farklıdır. Sözcük sıklığı tek başına düzey belirlemez; anlamın somutluğu, gerekli ön bilgi ve öğrenme amacı birlikte değerlendirilir.

Tanıklar Bitigçi derlemindeki cümlelerden seçilir. Alıntı, kaynağı ve derlem cümle numarasıyla gösterilir. Yalnız noktalama çevresindeki boşluklar okunabilirlik için düzenlenir; cümlenin bir bölümü seçilmişse belirtilir. Tanıklardaki dil, yazıldığı kaynağın dilidir.

Özgün çizim ve animasyonlar öğrenmeye yardımcı olmak için hazırlanır; kaynak metinden alıntı sayılmaz. Görseller alternatif metinle, animasyonlar durdurma ve adımlama denetimleriyle sunulur.

Sınıf bantları için: MEB İlkokul Türkçe, MEB Ortaokul Türkçe ve öğretim programları.

Seçili maddeleri metin olarak indirJSON indir