temel

Bitigçi Sözlük Maddesi

temel

(isim, sıfat, mimarlık, mecaz)
Rumca · 4 meanings

Yapıyı taşıyan alt sistem ve bir oluşumun kurucu dayanakları.

  1. 1.

    Binanın taşıyıcı alt sistemi

    (isim, mimarlık) Binanın yükünü zemine aktararak dengede durmasını sağlayan, alt kesime kurulmuş taşıyıcı sistem; ilgili: → dayanak.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 16.10.2026 21:10:16 · Türkiye saati (UTC+3)
  2. 2.

    İnşaat için açılan boşluk

    (isim, mimarlık) Taşıyıcı alt bölümü kurabilmek için inşaat alanında açılan kazı boşluğu; ilgili: → kazı (I).

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 16.10.2026 21:10:16 · Türkiye saati (UTC+3)
  3. 3.

    Kurucu önemde

    (sıfat, mecaz) Bir bütünü ayakta tutan veya onun kuruluşunda başlıca rolü üstlenen; ilgili: → esas.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 16.10.2026 21:10:16 · Türkiye saati (UTC+3)
  4. 4.

    İlkeler ve dayanaklar

    (isim, mecaz) Düşüncenin, kuruluşun veya gelişmenin hareket noktasını oluşturan kurucu ögeler ve dayanaklar; ilgili: → esas.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 16.10.2026 21:10:16 · Türkiye saati (UTC+3)

ADVANCED ANALYSES

temel etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Temel, Yunanca (Rumca) themélion ‘temel’ sözünden alınmıştır; Tietze, Eren, Stachowski, Räsänen, Karaağaç ve Kâmûs-ı Türkî bu kökende birleşir. Söz Eski Anadolu Türkçesinde temel bırakmak ‘temel atmak’ kalıbıyla görünür; Osmanlıcada yapı temelinin yanında ‘bir işin aslı, esası’ ve ‘kalıcılık’ anlamlarını kazanır. Eren'e göre Eski Türkçede aynı kavram ul sözüyle karşılanıyordu. Türkçedeki temel sonradan Bulgarcaya ve öteki Balkan dillerine de geçmiştir.

  1. 15. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: temel
  2. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: temel
  3. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: temel
  4. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: temel
  5. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: temel
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · temel

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Cite this entry

Preparing citation formats for the current entry.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

Related Entries

temelci temelli temellik temellük temelsiz temel hak temelleme temel gıda temel ilke temel yapı temelcilik temellenme temelleşme temellilik

The definition, field tag and the word family partnership are selected in the dictionary entry.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, Trust level ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.