Bitigçi Okul Sözlükleri

Sözcüklerle büyüyen
bir öğrenme yolculuğu.

Doğayı tanımak, birlikte yaşamak, araştırmak ve düşüncelerini anlatmak için. Sözcüklerin anlamlarını düzeyine göre keşfet; gerçek metinlerde nasıl kullanıldıklarını gör.

2316 madde · 4113 anlam · 4144 derlem tanığı

Üç çocuk birlikte fidan dikiyor; biri fidanı tutuyor, biri toprağı yerleştiriyor, diğeri su getiriyor.
yardımlaşmak Bir işi yaparken birbirine yardım etmek.

SÖZCÜKLERİ KEŞFET

Her düzeyden sözcükler

2316 madde

akor

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Birlikte çalınan farklı yükseklikteki seslerin oluşturduğu müzik bütünü.

LiseOkuma ve anlatma

Farklı perdelerdeki seslerin eş zamanlı duyulmasıyla kurulan armonik birim.

Derlem tanığıyla

akordiyon

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Körüğü açılıp kapatılırken tuşlarına basılarak çalınan müzik aleti.

LiseOkuma ve anlatma

Körükle oluşturulan hava akımının metal dilcikleri titreştirdiği, tuş veya düğmelerle sesleri seçilen çalgı.

Derlem tanığıyla

akordu bozuk

sıfat
OrtaokulOkuma ve anlatma

İşleri veya davranışları birbirine uymayan, düzenli çalışmayan.

LiseOkuma ve anlatma

Mecaz olarak, parçaları ya da davranışları arasında uyum bulunmayan; tutarsız veya düzensiz işleyen.

Derlem tanığıyla

akort

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Bir çalgının seslerini istenen perdelere göre ayarlama.

LiseOkuma ve anlatma

Bir çalgının ürettiği seslerin yüksekliklerini belirlenen perde düzenine getirme işlemi.

Derlem tanığıyla

akortçu

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Çalgıların seslerini doğru perdelere göre ayarlayan kişi.

LiseOkuma ve anlatma

Çalgıların perde düzenini ölçüp düzenleyerek akort bakımını yapan uzman.

Derlem tanığıyla

akortlamak

fiil
LiseOkuma ve anlatma

Bir çalgının ürettiği seslerin yüksekliklerini, çalınacak müziğin gerektirdiği ses düzenine göre ayarlamak.

Derlem tanığıyla

akortsuz

sıfat
OrtaokulOkuma ve anlatma

Sesleri olması gereken düzene getirilmemiş çalgı için kullanılır.

LiseOkuma ve anlatma

Ürettiği sesler arasındaki yükseklik ilişkileri amaçlanan düzene göre ayarlanmamış çalgıyı niteler.

Derlem tanığıyla

akortsuzluk

isim
LiseOkuma ve anlatma

Bir çalgının seslerinin beklenen perde düzeniyle uyuşmaması durumu.

Derlem tanığıyla

akraba

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Soy, evlilik veya evlat edinme gibi aile bağlarıyla bağlı olunan kişi.

LiseBirlikte yaşam

Kişiyle soy, evlilik ya da evlat edinme üzerinden tanımlanan aile bağı bulunan kimse.

Derlem tanığıyla

akraba diller

isim
OrtaokulMatematik ve dil

Geçmişte konuşulan ortak bir dilden gelişmiş diller.

LiseMatematik ve dil

Tarihsel olarak ortak bir ana dile dayanan ve bu köken ilişkisi düzenli ses ve yapı karşılıklarıyla incelenebilen diller.

Derlem tanığıyla

akran

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Bir kimseyle aynı veya birbirine yakın yaşta olan kişi.

LiseBirlikte yaşam

Yaş bakımından aynı dönem içinde bulunan, birbiriyle karşılaştırılabilecek kişilerden her biri.

Derlem tanığıyla

akreditasyon

isim
LiseAraştırma ve düşünme

Bir kurumun veya yaptığı işin belirlenmiş yeterlilik ve kalite ölçütlerini karşıladığının yetkili bir kuruluşça değerlendirilip tanınması.

Derlem tanığıyla

akreditif

isim
LiseBirlikte yaşam

Alıcının bankasının, önceden belirlenen koşullara uygun belgeler sunulduğunda satıcıya ödeme yapmayı üstlendiği ticari ödeme düzenlemesi.

Derlem tanığıyla

akrep

isim
İlkokulMatematik ve dil

Saatte, hangi saatte olduğumuzu gösteren kısa kol.

OrtaokulMatematik ve dil

Kadranlı bir saatte saat bilgisini gösteren, genellikle yelkovandan kısa olan gösterge.

LiseMatematik ve dil

Kadran üzerinde on iki saatlik çevrimle ilerleyen saat göstergesi.

İlkokulDoğa ve bilim

Sekiz bacağı, iki kıskacı ve kuyruğunun ucunda zehirli bir iğnesi olan küçük hayvan.

OrtaokulDoğa ve bilim

Avını kıskaçlarıyla tutan ve kıvrık kuyruğundaki zehirli iğneyle etkisizleştirebilen sekiz bacaklı hayvan.

LiseDoğa ve bilim

Örümceğimsiler sınıfında yer alan, kıskaçları ve bölütlü kuyruğunun ucundaki zehirli iğnesiyle tanınan eklem bacaklı.

İlkokulDoğa ve bilim

Gökyüzünde yıldızları bir akrebe benzetilen yıldız grubu.

OrtaokulDoğa ve bilim

Antares yıldızını da içine alan, kıvrık kuyruğuyla akrebe benzetilerek adlandırılmış takımyıldız.

LiseDoğa ve bilim

Güneş'in gökyüzündeki görünür yolu üzerinde, Terazi ile Yay arasında yer alan ve Antares'i içeren Scorpius takımyıldızı.

Derlem tanığıyla

akrepler

çoğul isim
İlkokulDoğa ve bilim

Kuyruklarının ucunda iğne bulunan sekiz bacaklı hayvanlar.

OrtaokulDoğa ve bilim

Örümceğimsiler içinde yer alan, kıskaçları ve çoğunlukla zehirli kuyruk iğneleri bulunan hayvan grubu.

Derlem tanığıyla

akrobasi

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Uçuş sırasında büyük beceri isteyen dönüş, dalış ve benzeri gösteri hareketleri.

LiseBirlikte yaşam

Hava aracının hassas denetimini gerektiren, olağan uçuşun dışındaki gösteri manevraları.

Derlem tanığıyla

akrobat

isim
İlkokulBirlikte yaşam

Dengesini kullanarak zor beden hareketleri gösteren kişi.

OrtaokulBirlikte yaşam

Denge, çeviklik ve beden kontrolü gerektiren gösteriler yapan kişi.

LiseBirlikte yaşam

Bedenin denge ve hareket olanaklarını eğitimle geliştirerek güçlük içeren gösteriler sunan sanatçı.

Derlem tanığıyla

akromatik

sıfat
LiseDoğa ve bilim

Işığın farklı renklerinin farklı kırılmasından doğan görüntü bozulmasını azaltacak biçimde tasarlanmış mercek veya optik sistemi niteleyen sözcük.

Derlem tanığıyla

akropol

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Eski Yunan kentlerinin yüksek ve korunması kolay bir yerinde kurulmuş önemli bölümü.

LiseBirlikte yaşam

Antik Yunan kentlerinde çoğunlukla yüksek ve savunmaya elverişli bir yerde bulunan, tapınaklar ile önemli yapıları barındıran korunaklı bölüm.

Derlem tanığıyla

akrostiş

isim
OrtaokulMatematik ve dil

Dizelerinin ilk harfleri yukarıdan aşağıya okunduğunda bir ad veya söz oluşturan şiir.

LiseMatematik ve dil

Dize başlarındaki harflerin sırasıyla okunmasıyla ayrı bir söz ya da ad veren şiir düzenlemesi.

Derlem tanığıyla

aks

isim
LiseDoğa ve bilim

Taşıtlarda tekerleklerin bağlandığı, yükün taşınmasına veya dönme hareketinin iletilmesine katılan mil; dingil.

OrtaokulDoğa ve bilim

Taşıtta tekerleklerin bağlandığı ve yükü taşıyan ya da dönme hareketini ileten mil.

Derlem tanığıyla

aksak

sıfat
OrtaokulOkuma ve anlatma

Düzgün ve kesintisiz ilerlemeyen.

LiseOkuma ve anlatma

Hareketinde veya işleyişinde düzen kaybı ve kesintiler bulunan.

Derlem tanığıyla

aksakal

isim
LiseOkuma ve anlatma

Yaşı ve deneyimi dolayısıyla sözüne değer verilen yaşlı erkek.

Derlem tanığıyla

aksam

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Bir aygıtın veya yapının parçaları.

LiseBirlikte yaşam

Bir aygıtın, yapının veya düzeneğin belirli bölümlerini oluşturan parçaları topluca belirten söz.

Derlem tanığıyla

BİRİKEREK BÜYÜYEN SÖZLÜK

Bir sözcük, farklı öğrenme basamakları.

Düzeyi her anlam için ayrı öneriyoruz. Yakın çevredeki somut anlamlardan bilimsel ve soyut anlamlara ilerliyoruz. Örneğin bitkinin kökü ile bir sözcüğün kökü aynı öğrenme amacına hizmet etmiyor.

İlkokul 1–4. sınıf

Yakın çevreyi tanıma, birlikte yaşama ve öğrenme alışkanlıkları.

Ortaokul 5–8. sınıf

Araştırma yapma, bilgiyi karşılaştırma ve kavramlar arasında ilişki kurma.

Lise 9–12. sınıf

Soyut düşünme, bilimsel açıklama ve eleştirel okuma.

Tanıklar, düzeyler ve görsel içerikler hakkında

Tanımlar, öğrenme amaçları ve düzey önerileri BİTİGÇİ özgün içerik üretimi kapsamında hazırlanır. Düzeyler sınıf bantlarına göre başlangıç önerisidir; her öğrencinin sözcük deneyimi farklıdır. Sözcük sıklığı tek başına düzey belirlemez; anlamın somutluğu, gerekli ön bilgi ve öğrenme amacı birlikte değerlendirilir.

Tanıklar Bitigçi derlemindeki cümlelerden seçilir. Alıntı, kaynağı ve derlem cümle numarasıyla gösterilir. Yalnız noktalama çevresindeki boşluklar okunabilirlik için düzenlenir; cümlenin bir bölümü seçilmişse belirtilir. Tanıklardaki dil, yazıldığı kaynağın dilidir.

Özgün çizim ve animasyonlar öğrenmeye yardımcı olmak için hazırlanır; kaynak metinden alıntı sayılmaz. Görseller alternatif metinle, animasyonlar durdurma ve adımlama denetimleriyle sunulur.

Sınıf bantları için: MEB İlkokul Türkçe, MEB Ortaokul Türkçe ve öğretim programları.

Seçili maddeleri metin olarak indirJSON indir