Bitigçi Okul Sözlükleri

Sözcüklerle büyüyen
bir öğrenme yolculuğu.

Doğayı tanımak, birlikte yaşamak, araştırmak ve düşüncelerini anlatmak için. Sözcüklerin anlamlarını düzeyine göre keşfet; gerçek metinlerde nasıl kullanıldıklarını gör.

2316 madde · 4113 anlam · 4144 derlem tanığı

Üç çocuk birlikte fidan dikiyor; biri fidanı tutuyor, biri toprağı yerleştiriyor, diğeri su getiriyor.
yardımlaşmak Bir işi yaparken birbirine yardım etmek.

SÖZCÜKLERİ KEŞFET

Her düzeyden sözcükler

2316 madde

alçılamak

fiil
OrtaokulBirlikte yaşam

Bir yüzeyi alçıyla kaplamak ya da boşluklarını alçıyla doldurmak.

LiseBirlikte yaşam

Bir yüzeydeki açıklıkları kapatmak veya düzgün bir tabaka oluşturmak amacıyla alçı uygulamak.

Derlem tanığıyla

alçı taşı

isim
İlkokulDoğa ve bilim

Isıtılıp öğütüldüğünde alçı yapımında kullanılan yumuşak bir taş.

OrtaokulDoğa ve bilim

Alçının elde edildiği, yapısında su bulunan ve kolay çizilebilen mineral.

LiseDoğa ve bilim

Kimyasal bileşimi CaSO₄·2H₂O olan, ısıtıldığında kristal suyunun bir bölümünü kaybederek alçı üretiminde kullanılan kalsiyum sülfat minerali.

Derlem tanığıyla

aldanmak

fiil
OrtaokulAraştırma ve düşünme

Gerçek durumu doğru değerlendiremeyip yanlış bir sonuca inanmak.

Derlem tanığıyla

aldatmaca

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Birini yanlış bir şeye inandırmak için yapılan hile.

LiseBirlikte yaşam

Gerçeği gizleyerek yanlış izlenim oluşturmayı amaçlayan düzenleme veya davranış.

Derlem tanığıyla

aldatmak

fiil
OrtaokulBirlikte yaşam

Birini yanlış bir şeye inandırmak; kendisi için kullanıldığında gerçeği görmezden gelmek.

LiseBirlikte yaşam

Yanlış bir izlenim veya inanç oluşturarak birinin gerçeği değerlendirmesini yanıltmak.

Derlem tanığıyla

aldehit

isim
LiseDoğa ve bilim

Molekülünde karbonil karbonuna en az bir hidrojenin bağlı olduğu, -CHO işlevsel grubunu taşıyan organik bileşiklerin genel adı.

Derlem tanığıyla

aldırmak

fiil
OrtaokulBirlikte yaşam

Bir şeyi önemseyip dikkate almak.

LiseBirlikte yaşam

Bir durumun kendisini etkilemesine önem vererek onu dikkate almak.

Derlem tanığıyla

aldırmaz

sıfat
OrtaokulBirlikte yaşam

Olanları önemsemediğini belli eden.

LiseBirlikte yaşam

Çevresindeki durumlara karşı kaygı veya ilgi göstermeyen bir tutum taşıyan.

Derlem tanığıyla

alegori

isim
LiseOkuma ve anlatma

Kişilerin, olayların veya görüntülerin, anlatıdaki görünür rollerinin yanında başka düşünce ve kavramları düzenli biçimde temsil ettiği anlatım.

Derlem tanığıyla

alegorik

sıfat
LiseOkuma ve anlatma

Kişi, olay veya nesneler aracılığıyla bunların ötesinde düşünsel bir anlam düzeni kuran.

Derlem tanığıyla

alelacele

zarf
OrtaokulOkuma ve anlatma

Yeterince zaman ayırmadan, yetiştirme telaşıyla.

Derlem tanığıyla

alelade

sıfat
OrtaokulOkuma ve anlatma

Özel veya dikkat çekici bir yanı bulunmayan.

LiseOkuma ve anlatma

Ayırt edici bir özellik taşımadığı için sıradan sayılan.

Derlem tanığıyla

alem

isim
İlkokulOkuma ve anlatma

Kubbe ve minare gibi yüksek yerlerin tepesine takılan süs.

OrtaokulOkuma ve anlatma

Kubbe, minare veya sancak direğinin tepesine yerleştirilen, çoğunlukla metalden yapılmış simgesel süs.

LiseOkuma ve anlatma

Mimari örtülerin ve sancak gönderlerinin tepesini tamamlayan; hilal, lale, güneş gibi biçimler alabilen, çoğunlukla madeni tepelik.

Derlem tanığıyla

alenen

zarf
LiseOkuma ve anlatma

Gizlemeksizin, başkalarının bilgisine veya gözlemine açık biçimde.

Derlem tanığıyla

alengir

isim
LiseOkuma ve anlatma

Bir işteki gizli hesap, hile veya kuşku uyandıran incelik.

Derlem tanığıyla

aleni

sıfat
LiseOkuma ve anlatma

Başkalarından saklanmayan, görülmesi veya bilinmesi mümkün olan.

Derlem tanığıyla

alenileşmek

fiil
LiseOkuma ve anlatma

Gizli veya belirsiz olmaktan çıkıp açıkça bilinir duruma gelmek.

Derlem tanığıyla

alerjen

isim
OrtaokulDoğa ve bilim

Bazı kişilerde alerjik tepkiye yol açan madde.

LiseDoğa ve bilim

Duyarlı kişilerde bağışıklık sisteminin alerjik tepki vermesini başlatabilen madde.

Derlem tanığıyla

alerji

isim
OrtaokulDoğa ve bilim

Bağışıklık sisteminin bazı maddelere karşı verdiği, rahatsızlık oluşturan aşırı tepki.

LiseDoğa ve bilim

Bağışıklık sisteminin belirli bir maddeye karşı geliştirdiği duyarlılık sonucunda ortaya çıkan ve kişide çeşitli belirtilere yol açabilen aşırı yanıt.

Derlem tanığıyla

alerjik

sıfat
LiseDoğa ve bilim

Alerjiyle ilişkili olan veya bağışıklık sisteminin alerjik tepkisinden kaynaklanan durumları niteleyen sözcük.

Derlem tanığıyla

alet

isim
İlkokulBirlikte yaşam

Bir işi yaparken kullandığımız araç.

OrtaokulBirlikte yaşam

Bir işi daha kolay veya uygun biçimde yapmak için kullanılan araç.

LiseBirlikte yaşam

Belirli bir işlevi yerine getirmek üzere kullanılan, el gücüyle ya da başka bir güçle çalışan araç.

Derlem tanığıyla

aletli jimnastik

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Özel spor araçları üzerinde denge ve beden hareketlerinin yapıldığı jimnastik.

LiseBirlikte yaşam

Barfiks, halka veya benzeri düzenekler kullanılarak kuvvet, denge ve hareket becerilerinin sergilendiği jimnastik.

Derlem tanığıyla

alet edevat

isim
OrtaokulBirlikte yaşam

Bir işi yapmak için kullanılan çeşitli araçlar.

LiseBirlikte yaşam

El işlerinde veya teknik işlerde kullanılan araç ve gereçleri topluca belirten söz.

Derlem tanığıyla

alev

isim
İlkokulDoğa ve bilim

Yanan bir şeyden yükselen sıcak ve ışıklı bölüm.

OrtaokulDoğa ve bilim

Yanma sırasında görülen, ışık yayan sıcak gaz bölgesi.

LiseDoğa ve bilim

Yanma tepkimesinin sürdüğü, sıcak gazların görünür ışık yaydığı bölge.

Derlem tanığıyla

BİRİKEREK BÜYÜYEN SÖZLÜK

Bir sözcük, farklı öğrenme basamakları.

Düzeyi her anlam için ayrı öneriyoruz. Yakın çevredeki somut anlamlardan bilimsel ve soyut anlamlara ilerliyoruz. Örneğin bitkinin kökü ile bir sözcüğün kökü aynı öğrenme amacına hizmet etmiyor.

İlkokul 1–4. sınıf

Yakın çevreyi tanıma, birlikte yaşama ve öğrenme alışkanlıkları.

Ortaokul 5–8. sınıf

Araştırma yapma, bilgiyi karşılaştırma ve kavramlar arasında ilişki kurma.

Lise 9–12. sınıf

Soyut düşünme, bilimsel açıklama ve eleştirel okuma.

Tanıklar, düzeyler ve görsel içerikler hakkında

Tanımlar, öğrenme amaçları ve düzey önerileri BİTİGÇİ özgün içerik üretimi kapsamında hazırlanır. Düzeyler sınıf bantlarına göre başlangıç önerisidir; her öğrencinin sözcük deneyimi farklıdır. Sözcük sıklığı tek başına düzey belirlemez; anlamın somutluğu, gerekli ön bilgi ve öğrenme amacı birlikte değerlendirilir.

Tanıklar Bitigçi derlemindeki cümlelerden seçilir. Alıntı, kaynağı ve derlem cümle numarasıyla gösterilir. Yalnız noktalama çevresindeki boşluklar okunabilirlik için düzenlenir; cümlenin bir bölümü seçilmişse belirtilir. Tanıklardaki dil, yazıldığı kaynağın dilidir.

Özgün çizim ve animasyonlar öğrenmeye yardımcı olmak için hazırlanır; kaynak metinden alıntı sayılmaz. Görseller alternatif metinle, animasyonlar durdurma ve adımlama denetimleriyle sunulur.

Sınıf bantları için: MEB İlkokul Türkçe, MEB Ortaokul Türkçe ve öğretim programları.

Seçili maddeleri metin olarak indirJSON indir