Bitigçi Okul Sözlükleri

Sözcüklerle büyüyen
bir öğrenme yolculuğu.

Doğayı tanımak, birlikte yaşamak, araştırmak ve düşüncelerini anlatmak için. Sözcüklerin anlamlarını düzeyine göre keşfet; gerçek metinlerde nasıl kullanıldıklarını gör.

2316 madde · 4113 anlam · 4144 derlem tanığı

Üç çocuk birlikte fidan dikiyor; biri fidanı tutuyor, biri toprağı yerleştiriyor, diğeri su getiriyor.
yardımlaşmak Bir işi yaparken birbirine yardım etmek.

SÖZCÜKLERİ KEŞFET

Her düzeyden sözcükler

2316 madde

artçı deprem

isim
OrtaokulDoğa ve bilim

Büyük bir depremden sonra aynı bölgede oluşan daha küçük deprem.

LiseDoğa ve bilim

Ana depremden sonra, etkilenen yer kabuğu bölgesinde meydana gelen ve ana şoktan daha küçük olan deprem.

Derlem tanığıyla

artçı sarsıntı

isim
İlkokulDoğa ve bilim

Bir depremden sonra aynı çevrede meydana gelen daha küçük deprem.

OrtaokulDoğa ve bilim

Büyük bir depremin ardından, onun etkilediği bölgede oluşan daha küçük sarsıntı.

LiseDoğa ve bilim

Ana depremden sonra aynı genel bölgede, yer kabuğundaki gerilimin yeniden dağılmasıyla ilişkili olarak meydana gelen daha küçük deprem.

Derlem tanığıyla

artçı şok

isim
OrtaokulDoğa ve bilim

Büyük bir depremin ardından aynı bölgede oluşan daha küçük sarsıntı.

LiseDoğa ve bilim

Ana depremden sonra etkilenen bölgede meydana gelen, ana şoktan daha düşük büyüklükteki sismik olay.

Derlem tanığıyla

arter

isim
LiseDoğa ve bilim

Kanı kalpten uzaklaştıran damarlar için kullanılan tıp terimi; atardamar.

Derlem tanığıyla

artezyen

isim
OrtaokulDoğa ve bilim

Yer altındaki basınçlı suya ulaşmak için açılan kuyu.

LiseDoğa ve bilim

Geçirimsiz tabakalar arasında basınç altında bulunan yer altı suyuna ulaşan ve suyun kuyu içinde kendiliğinden yükseldiği sondaj kuyusu.

Derlem tanığıyla

artı

sıfat
OrtaokulMatematik ve dil

Sıfırdan büyük olan sayı.

LiseMatematik ve dil

Sayı doğrusunda sıfırın sağında yer alan, pozitif değer taşıyan sayı niteliğinde olan.

Derlem tanığıyla

artık

zarf
OrtaokulMatematik ve dil

Bir durumun değiştiğini ve bundan sonrasının farklı olduğunu belirten söz.

LiseMatematik ve dil

Önceki bir dönemin sona erdiğini veya yeni bir durumun geçerli olduğunu bildiren zaman sözü.

Derlem tanığıyla

artık gün

isim
İlkokulMatematik ve dil

Bazı yıllarda şubat ayına eklenen 29 Şubat günü.

OrtaokulMatematik ve dil

Artık yıllarda şubat ayını 29 güne çıkaran ek takvim günü.

LiseMatematik ve dil

Gregoryen takviminde takvim yılı ile güneş yılı arasındaki farkı dengelemek üzere belirli yıllara eklenen 29 Şubat günü.

Derlem tanığıyla

artık yıl

isim
İlkokulMatematik ve dil

Şubat ayının 29 gün çektiği, toplam 366 günlük yıl.

OrtaokulMatematik ve dil

Takvimi mevsimlerle uyumlu tutmak için şubat ayına bir gün eklenen, 366 gün süren yıl.

LiseMatematik ve dil

Gregoryen takviminde 366 gün süren yıl; yıl sayısı 4'e bölünür, ancak 100'e bölünenlerin artık yıl olması için 400'e de bölünmesi gerekir.

Derlem tanığıyla

artım

isim
OrtaokulMatematik ve dil

Bir miktarın öncekinden daha çok olması.

LiseMatematik ve dil

Bir niceliğin önceki değerine göre büyümesi veya bu büyümeyle oluşan miktar farkı.

Derlem tanığıyla

artımlı

sıfat
LiseAraştırma ve düşünme

Her adımda önceki duruma bir ekleme yapılarak ilerleyen.

Derlem tanığıyla

artırım

isim
İlkokulBirlikte yaşam

Bir şeyi dikkatli kullanarak harcamadan elde tutma.

OrtaokulBirlikte yaşam

Para veya başka bir kaynağı ölçülü kullanarak bir bölümünü harcamadan saklama.

LiseBirlikte yaşam

Tüketimi ya da gideri azaltarak bir kaynağın bir bölümünü elde tutma; tasarruf.

Derlem tanığıyla

artırmak

fiil
İlkokulMatematik ve dil

Daha çok veya daha fazla yapmak.

OrtaokulMatematik ve dil

Bir şeyin sayısını, miktarını veya derecesini yükseltmek.

LiseMatematik ve dil

Bir niceliği ya da yoğunluğu önceki değerinin üzerine çıkarmak.

Derlem tanığıyla

artist

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Sahne veya gösteri sanatlarında çalışan sanatçı.

LiseOkuma ve anlatma

Oyunculuk ve gösteri gibi sanat alanlarında bir yapıtı icra eden kişi.

Derlem tanığıyla

artistik

sıfat
OrtaokulOkuma ve anlatma

Sanatla veya sanatlı anlatımla ilgili.

LiseOkuma ve anlatma

Sanatsal biçim, etki veya ifade özellikleri taşıyan.

Derlem tanığıyla

artmak

fiil
İlkokulMatematik ve dil

Sayısı, miktarı veya derecesi önceye göre daha çok olmak.

OrtaokulMatematik ve dil

Bir niceliğin veya etkinin önceki durumuna göre büyümesi.

LiseMatematik ve dil

Bir nicelik ya da etkinin karşılaştırma alınan önceki düzeyin üzerine çıkması.

Derlem tanığıyla

art arda

zarf
OrtaokulOkuma ve anlatma

Birbirini izleyen bir sıra içinde, peş peşe.

LiseOkuma ve anlatma

Olayların, işlemlerin veya ögelerin birbirini takip ettiği ardışık düzeni belirten söz.

Derlem tanığıyla

art bölge

isim
OrtaokulAraştırma ve düşünme

Bir kıyı yerinin veya şehrin gerisinde kalan iç kesim.

LiseAraştırma ve düşünme

Bir limanın ya da yerleşmenin gerisinde uzanan ve onunla ulaşım, ticaret veya yerleşme bakımından ilişki kuran iç bölge.

Derlem tanığıyla

art damak ünsüzü

isim
LiseMatematik ve dil

Dilin arka bölümünün yumuşak damağa yaklaşması veya değmesiyle hava akımı daraltılarak ya da kapatılarak çıkarılan ünsüz.

Derlem tanığıyla

art düşünce

isim
OrtaokulAraştırma ve düşünme

Söylenen sözün veya yapılan işin arkasında saklanan asıl niyet.

LiseAraştırma ve düşünme

Açıkça belirtilen gerekçenin gerisinde bulunan, karşıdakinden gizlenen amaç veya niyet.

Derlem tanığıyla

art niyet

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Bir kişinin açıkça söylemediği, görünen amacının arkasında sakladığı ve iyi olmadığı düşünülen amaç.

LiseOkuma ve anlatma

Söylenen veya yapılanın görünürdeki gerekçesinden farklı olarak gizlendiği ve olumsuz sonuç hedeflediği düşünülen amaç.

Derlem tanığıyla

art zamanlı

sıfat
LiseMatematik ve dil

Bir olgunun farklı dönemlerdeki biçimlerini karşılaştırarak tarih içindeki değişimini esas alan.

Derlem tanığıyla

aruz

ad
LiseOkuma ve anlatma

Şiirde hecelerin uzunluk ve kısalık özelliklerine göre kurulan kalıplara dayalı ölçü sistemi.

Derlem tanığıyla

arya

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Opera gibi sahne eserlerinde tek kişinin söylediği, ezgisi öne çıkan bölüm.

LiseOkuma ve anlatma

Opera ve benzeri vokal eserlerde çoğunlukla tek bir ses için yazılan, bağımsız müzikal yapısı olan bölüm.

Derlem tanığıyla

BİRİKEREK BÜYÜYEN SÖZLÜK

Bir sözcük, farklı öğrenme basamakları.

Düzeyi her anlam için ayrı öneriyoruz. Yakın çevredeki somut anlamlardan bilimsel ve soyut anlamlara ilerliyoruz. Örneğin bitkinin kökü ile bir sözcüğün kökü aynı öğrenme amacına hizmet etmiyor.

İlkokul 1–4. sınıf

Yakın çevreyi tanıma, birlikte yaşama ve öğrenme alışkanlıkları.

Ortaokul 5–8. sınıf

Araştırma yapma, bilgiyi karşılaştırma ve kavramlar arasında ilişki kurma.

Lise 9–12. sınıf

Soyut düşünme, bilimsel açıklama ve eleştirel okuma.

Tanıklar, düzeyler ve görsel içerikler hakkında

Tanımlar, öğrenme amaçları ve düzey önerileri BİTİGÇİ özgün içerik üretimi kapsamında hazırlanır. Düzeyler sınıf bantlarına göre başlangıç önerisidir; her öğrencinin sözcük deneyimi farklıdır. Sözcük sıklığı tek başına düzey belirlemez; anlamın somutluğu, gerekli ön bilgi ve öğrenme amacı birlikte değerlendirilir.

Tanıklar Bitigçi derlemindeki cümlelerden seçilir. Alıntı, kaynağı ve derlem cümle numarasıyla gösterilir. Yalnız noktalama çevresindeki boşluklar okunabilirlik için düzenlenir; cümlenin bir bölümü seçilmişse belirtilir. Tanıklardaki dil, yazıldığı kaynağın dilidir.

Özgün çizim ve animasyonlar öğrenmeye yardımcı olmak için hazırlanır; kaynak metinden alıntı sayılmaz. Görseller alternatif metinle, animasyonlar durdurma ve adımlama denetimleriyle sunulur.

Sınıf bantları için: MEB İlkokul Türkçe, MEB Ortaokul Türkçe ve öğretim programları.

Seçili maddeleri metin olarak indirJSON indir