Bitigçi Okul Sözlükleri

Sözcüklerle büyüyen
bir öğrenme yolculuğu.

Doğayı tanımak, birlikte yaşamak, araştırmak ve düşüncelerini anlatmak için. Sözcüklerin anlamlarını düzeyine göre keşfet; gerçek metinlerde nasıl kullanıldıklarını gör.

2316 madde · 4113 anlam · 4144 derlem tanığı

Üç çocuk birlikte fidan dikiyor; biri fidanı tutuyor, biri toprağı yerleştiriyor, diğeri su getiriyor.
yardımlaşmak Bir işi yaparken birbirine yardım etmek.

SÖZCÜKLERİ KEŞFET

Her düzeyden sözcükler

2316 madde

bunaltı

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

İnsanın üzerinde baskı varmış gibi yaşadığı, rahat nefes almayı ya da düşünmeyi güçleştirebilen iç sıkışması.

Derlem tanığıyla

buralı

isim
İlkokulOkuma ve anlatma

Konuşulan yerde doğmuş, büyümüş veya uzun süredir orada yaşayan kişi.

Derlem tanığıyla

buton

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Bir makineyi veya elektronik aygıtı çalıştırmak, durdurmak ya da belirli bir işlevini seçmek için parmakla basılan küçük kumanda parçası.

Derlem tanığıyla

buzağı

isim
İlkokulDoğa ve bilim

Doğumdan sonra henüz yetişkin beslenme düzenine geçmemiş genç sığır.

Derlem tanığıyla

buzkıran

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Kalın buz tabakasının bulunduğu deniz veya gölde güçlü gövdesiyle buzu yarıp geçit açan, kendi ilerleyişinin yanı sıra arkasından gelen gemilerin güvenli yol bulmasını sağlayan özel yapım deniz aracı.

Derlem tanığıyla

buzlanmak

fiil
İlkokulOkuma ve anlatma

Bir yüzeyin üstünde suyun donmasıyla ince veya kalın buz tabakası oluşmak.

Derlem tanığıyla

buzul

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Karın yıllar boyunca birikip sıkışmasıyla karada oluşan ve kendi ağırlığının etkisiyle yavaşça yer değiştiren büyük, kalıcı buz kütlesi.

Derlem tanığıyla

buz dansı

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Donmuş yüzey üzerinde iki kişinin müzik eşliğinde uyumlu adım, dönüş ve kaldırışlarla sergilediği, hareketlerin teknik doğruluk ve sanatsal bütünlük açısından değerlendirildiği, ortak ritmin belirleyici olduğu artistik patinaj dalı.

Derlem tanığıyla

buz hokeyi

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Patenle ilerleyen iki takımın eğri uçlu çubuklarla yassı oyun nesnesini karşı kaleye göndermeye çalıştığı, hızlı yön değiştirme ve oyuncular arasında sürekli eşgüdüm gerektirdiği için koruyucu donanımla oynanan yarışmalı kış sporu.

Derlem tanığıyla

buz torbası

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Soğuk uygulaması gereken durumlarda içi donmuş su parçalarıyla doldurularak vücudun belirli yerine konan, eriyen suyun dışarı sızmasını önleyen kapaklı, esnek ve yeniden kullanılabilir, sıcaklığı bir süre koruyan gereç.

Derlem tanığıyla

bütan

isim
LiseDoğa ve bilim

Dört karbon ve on hidrojen içeren moleküllerden oluşan, oda sıcaklığında gaz hâlindeki yanıcı bileşik olup hafif sıkıştırmayla tüp veya çakmak içinde sıvı olarak saklanabilir ve açığa çıktığında hızla buharlaşır.

Derlem tanığıyla

büyükşehir

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Türkiye'de sınırları ilin mülki sınırlarına yayılan ve içindeki ilçe belediyeleri arasında ortak hizmetleri eş güdümleyen, kanunla belirlenen görevleri seçilmiş organları aracılığıyla yürüten yerel yönetim birimi.

Derlem tanığıyla

büyüme

isim
İlkokulOkuma ve anlatma

Doğumdan sonraki süreçte hücrelerin çoğalıp dokuların genişlemesiyle boy ve ağırlığın artması.

Derlem tanığıyla

cacık

isim
İlkokulOkuma ve anlatma

Yoğurdun salatalık ya da marulla karıştırılıp çoğu zaman sarımsakla tatlandırılmasıyla hazırlanan, soğuk olarak sunulan sulu yiyecek.

Derlem tanığıyla

cadde

isim
İlkokulOkuma ve anlatma

Yerleşim yerlerinde taşıt ve yaya ulaşımına ayrılan, çoğunlukla iki yanında yapıların ve kaldırımların bulunduğu geniş yol.

Derlem tanığıyla

cadı kazanı

isim
LiseOkuma ve anlatma

Dedikodu, çekişme ve karışıklığın durmadan çoğaldığı, insanların birbirine karşı kışkırtıldığı huzursuz ortam.

Derlem tanığıyla

cahiliye

isim
LiseAraştırma ve düşünme

Arap toplumunun İslamiyet'in doğuşundan önceki inanç, gelenek ve toplumsal düzenini kapsayan tarihsel dönem.

Derlem tanığıyla

cam

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Silis başta olmak üzere çeşitli ham maddelerin yüksek sıcaklıkta eritilip soğutulmasıyla elde edilen, çoğunlukla saydam veya yarı saydam, sert ve kırılgan madde; sırça.

Derlem tanığıyla

camcı

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Pencere ve benzeri yüzeylere saydam levha takan, kırılan parçaları değiştiren veya bu malzemenin satışını yapan usta.

Derlem tanığıyla

camekân

isim
OrtaokulOkuma ve anlatma

Ürünlerin dışarıdan görülebilecek biçimde sergilendiği, saydam yüzeylerle çevrili vitrin veya iç mekânı bölmeye yarayan saydam bölme.

Derlem tanığıyla

camgöbeği

sıfat
İlkokulOkuma ve anlatma

Mavi ile yeşil arasında yer alan, parlak ve açık görünümüyle deniz suyunu çağrıştıran renk tonu.

Derlem tanığıyla

camgöz

isim
OrtaokulDoğa ve bilim

Kıyıya yakın denizlerde yaşayan, uzun gövdesi ve sivri yüzgeçleri bulunan, köpek balıkları grubundan yırtıcı balık.

Derlem tanığıyla

camgüzeli

isim
OrtaokulDoğa ve bilim

Etli gövdesi ve pembe, kırmızı ya da beyaz renklerde bol çiçek açmasıyla tanınan, konutlarda süs amacıyla yetiştirilen bitki.

Derlem tanığıyla

camız

isim
İlkokulOkuma ve anlatma

Sulak ve sıcak bölgelerde yetiştirilen, iri gövdeli, koyu renkli, sütünden ve gücünden yararlanılan boynuzlu çiftlik hayvanı; manda.

Derlem tanığıyla

BİRİKEREK BÜYÜYEN SÖZLÜK

Bir sözcük, farklı öğrenme basamakları.

Düzeyi her anlam için ayrı öneriyoruz. Yakın çevredeki somut anlamlardan bilimsel ve soyut anlamlara ilerliyoruz. Örneğin bitkinin kökü ile bir sözcüğün kökü aynı öğrenme amacına hizmet etmiyor.

İlkokul 1–4. sınıf

Yakın çevreyi tanıma, birlikte yaşama ve öğrenme alışkanlıkları.

Ortaokul 5–8. sınıf

Araştırma yapma, bilgiyi karşılaştırma ve kavramlar arasında ilişki kurma.

Lise 9–12. sınıf

Soyut düşünme, bilimsel açıklama ve eleştirel okuma.

Tanıklar, düzeyler ve görsel içerikler hakkında

Tanımlar, öğrenme amaçları ve düzey önerileri BİTİGÇİ özgün içerik üretimi kapsamında hazırlanır. Düzeyler sınıf bantlarına göre başlangıç önerisidir; her öğrencinin sözcük deneyimi farklıdır. Sözcük sıklığı tek başına düzey belirlemez; anlamın somutluğu, gerekli ön bilgi ve öğrenme amacı birlikte değerlendirilir.

Tanıklar Bitigçi derlemindeki cümlelerden seçilir. Alıntı, kaynağı ve derlem cümle numarasıyla gösterilir. Yalnız noktalama çevresindeki boşluklar okunabilirlik için düzenlenir; cümlenin bir bölümü seçilmişse belirtilir. Tanıklardaki dil, yazıldığı kaynağın dilidir.

Özgün çizim ve animasyonlar öğrenmeye yardımcı olmak için hazırlanır; kaynak metinden alıntı sayılmaz. Görseller alternatif metinle, animasyonlar durdurma ve adımlama denetimleriyle sunulur.

Sınıf bantları için: MEB İlkokul Türkçe, MEB Ortaokul Türkçe ve öğretim programları.

Seçili maddeleri metin olarak indirJSON indir