tespit

Bitigçi Sözlük Maddesi

tespit

(isim)
Arapça tes̱bīt · 5 meanings

Yerinde tutma; olguyu ortaya koyma, seçeneği belirginleştirme ve değerlendirme sonucu.

  1. 1.

    Konumu değişmez kılma

    (isim) Parçayı bulunduğu konumda kıpırdamayacak biçimde bir dayanağa bağlama; ilgili: → sabitlemek.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 18.10.2026 14:53:26 · Türkiye saati (UTC+3)
  2. 2.

    Olguyu kanıtla gösterme

    (isim) İddianın doğruluğunu veya olayın varlığını gözlenebilir kanıtlarla görünür kılma; ilgili: → kanıt.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 18.10.2026 14:53:26 · Türkiye saati (UTC+3)
  3. 3.

    Özellik veya seçeneği ortaya koyma

    (isim) Aranan özelliği, yeri ya da seçeneği inceleme veya karar yoluyla açığa çıkarma; ilgili: → belirleme.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 18.10.2026 14:53:26 · Türkiye saati (UTC+3)
  4. 4.

    Değerlendirmeden çıkan yargı

    (isim) Verilerin birlikte değerlendirilmesinden sonra dile getirilen sonuç yargısı; ilgili: → yargı.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 18.10.2026 14:53:26 · Türkiye saati (UTC+3)
  5. 5.

    İnceleme ile ortaya koyma

    (isim) → saptama.

    Description source: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 18.10.2026 14:53:26 · Türkiye saati (UTC+3)

ADVANCED ANALYSES

tespit etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Tespit, Arapça tes̱bīt sözünden alınmıştır; incelenen kaynaklardan Karaağaç sözü Arapçaya bağlar. Söz hem bir şeyi yerinden oynamayacak biçimde sağlamca yerleştirmeyi hem de bir durumu kuşkuya yer bırakmadan ortaya koymayı, belirlemeyi anlatır. XVII. yüzyılda Tezkire-i Dâvûd çevirisinde tesbīt yazımıyla ilaçların sabitleştirici etkisini anlatırken geçer; Redhouse (1890) ‘sağlamlaştırma, yerleştirme, kanıtlama’ anlamlarını verir. Arapça biçimdeki b'nin s'den sonra ötümsüzleşerek p'ye dönmesiyle Türkiye Türkçesindeki tespit yazımı ortaya çıkmıştır (Bitigçi açıklaması).

  1. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: tesbīt
  2. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: tesbīt
  3. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: tespit
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · tespit

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Cite this entry

Preparing citation formats for the current entry.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

Related Entries

The definition, field tag and the word family partnership are selected in the dictionary entry.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, Trust level ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.