tespit

Bitigçi Sözlük Maddesi

tespit

(isim)
Arapça tes̱bīt · 5 anlam

Yerinde tutma; olguyu ortaya koyma, seçeneği belirginleştirme ve değerlendirme sonucu.

  1. 1.

    Konumu değişmez kılma

    (isim) Parçayı bulunduğu konumda kıpırdamayacak biçimde bir dayanağa bağlama; ilgili: → sabitlemek.

    Tanım kaynağı: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 18.10.2026 14:53:26 · Türkiye saati (UTC+3)
  2. 2.

    Olguyu kanıtla gösterme

    (isim) İddianın doğruluğunu veya olayın varlığını gözlenebilir kanıtlarla görünür kılma; ilgili: → kanıt.

    Tanım kaynağı: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 18.10.2026 14:53:26 · Türkiye saati (UTC+3)
  3. 3.

    Özellik veya seçeneği ortaya koyma

    (isim) Aranan özelliği, yeri ya da seçeneği inceleme veya karar yoluyla açığa çıkarma; ilgili: → belirleme.

    Tanım kaynağı: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 18.10.2026 14:53:26 · Türkiye saati (UTC+3)
  4. 4.

    Değerlendirmeden çıkan yargı

    (isim) Verilerin birlikte değerlendirilmesinden sonra dile getirilen sonuç yargısı; ilgili: → yargı.

    Tanım kaynağı: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 18.10.2026 14:53:26 · Türkiye saati (UTC+3)
  5. 5.

    İnceleme ile ortaya koyma

    (isim) → saptama.

    Tanım kaynağı: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 18.10.2026 14:53:26 · Türkiye saati (UTC+3)

İLERİ ÇÖZÜMLEMELER

tespit etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Tespit, Arapça tes̱bīt sözünden alınmıştır; incelenen kaynaklardan Karaağaç sözü Arapçaya bağlar. Söz hem bir şeyi yerinden oynamayacak biçimde sağlamca yerleştirmeyi hem de bir durumu kuşkuya yer bırakmadan ortaya koymayı, belirlemeyi anlatır. XVII. yüzyılda Tezkire-i Dâvûd çevirisinde tesbīt yazımıyla ilaçların sabitleştirici etkisini anlatırken geçer; Redhouse (1890) ‘sağlamlaştırma, yerleştirme, kanıtlama’ anlamlarını verir. Arapça biçimdeki b'nin s'den sonra ötümsüzleşerek p'ye dönmesiyle Türkiye Türkçesindeki tespit yazımı ortaya çıkmıştır (Bitigçi açıklaması).

  1. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: tesbīt
  2. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: tesbīt
  3. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: tespit
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · tespit

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Bu maddeye atıf

Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

tespitleme tespit etmek tespit davası tespit yapmak tespit sistemi tespit ettirmek tespit edilebilirlik pusula sürvey banyo rapor saptama planlama raporsuz

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.