haşhaş

Bitigçi Sözlük Maddesi

haşhaş

(isim, bitki bilimi)
Arapça ḫaşḫāş · 1 anlam
  1. (isim, bitki bilimi) Tarlada bir mevsim gelişip çiçek açan, ardından başçıklarında çok sayıda küçük tane oluşturan tarım ürünü. Taneleri yağ ve gıda üretiminde değerlendirilir; olgunlaşmamış kapsülün özsuyu afyon yapımının kaynağıdır.

İLERİ ÇÖZÜMLEMELER

haşhaş etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Haşhaş, Arapça ḫaşḫāş sözünden alınmıştır; Tietze, Stachowski, Räsänen, Karaağaç ve Kâmûs-ı Türkî bu kökende birleşir. Tietze'ye göre Arapça söz, kapsül sallanınca tohumların çıkardığı sesi yansıtan bir addır. Tarihsel Derlem'de söz XIV.–XV. yüzyıla tarihlenen Müntahab-ı Şifâ'da ḫaşḫāş biçimiyle, uyku getiren ve öksürüğe iyi gelen ilaç olarak sık geçer; XV. yüzyıl Çağatay şiirinde ve XVI.–XVII. yüzyıl Osmanlı metinlerinde de görülür. Evliya Çelebi ekili haşhaşın yeşilken bıçakla çizilip özsuyunun toplanmasını anlatır.

  1. 14. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: ḫaşḫāş
  2. 15. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: ḫaşḫāş
  3. 15. yüzyıl · Çağatay Türkçesi: haşhāş ~ haşhâş
  4. 16. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: haşhâş ~ ḫaşḫaş
  5. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: ḫaşḫāş ~ haşhâş
  6. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: haşhaş
  7. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: haşhaş
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · haşhaş

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Bu maddeye atıf

Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.