Seçili Derlem İstatistikleri
İLERİ ÇÖZÜMLEMELER
aktarılmak etimolojisi ve tarihsel dönemleri
Aktarılmak, aktarmak fiilinin -ıl- ekiyle kurulmuş edilgen biçimidir (ek çözümlemesi Bitigçi açıklaması); Gülensoy aktarıl-'ı aktar-'ın Türkiye Türkçesi türevleri arasında sayar. Fiil Uygurcada aḳtarıl- biçiminde ‘devrilmek, baş aşağı dönmek’ anlamındadır: Kalyanamkara Papamkara'daki _kemi aḳ-tarılur ölür_ ‘gemi alabora olur, ölünür’ cümlesi en eski tanıktır. Caferoğlu Uygurca için, Dilçin Eski Anadolu Türkçesi için ‘devrilmek, yıkılmak, yüz çevirmek’ anlamlarını kaydeder; Saltuk-nâme'de bir kâfir atından aktarılıp düşer. Türkiye Türkçesindeki ‘bir yerden ya da kişiden başka birine geçirilmek’ anlamı, taban fiilin Uygurca Maitrisimit Nom Bitig'de tanıklı ‘bir dilden öbürüne geçirmek’ kullanımını hatırlatır.
- 10. yüzyıl · Eski Uygur Türkçesi: aḳtarıl-
- 15. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: aktarıl-
- 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: aktarılmak
- 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: aktarılmak
BD Bağlam Gösterimi · aktarılmak
Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.
Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.
Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.
Bu maddeye atıf
Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.
İlgili Sözler
Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.
Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı
Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.
İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları
Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.