çınar

Bitigçi Sözlük Maddesi

çınar

I (isim, bitki bilimi)
Farsça çenār · 1 anlam
  1. (isim, bitki bilimi) Kenti ve su kıyılarını bol gölgesiyle örten, elsi biçimde parçalı yeşil organlara sahip iri bitki. Yaşlandıkça ana ekseni belirgin biçimde kalınlaşır; kabuğunda dökülen yamalar ve sonbahardaki görünümüyle çevrede kolayca ayırt edilir.

İLERİ ÇÖZÜMLEMELER

çınar etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Çınar, Farsça çenār ~ çanār 'çınar ağacı' sözünden alınmıştır; Tietze, Eren, Stachowski, Räsänen ve Karaağaç bu kökende birleşir. Söz Tarihsel Derlem'de XIV. yüzyılda hem Harezm Türkçesiyle yazılmış Kısasü'l-Enbiyâ'da çenâr, hem de Anadolu'da Süheyl ü Nev-bahâr'da çınâr biçimiyle görülür; Osmanlı şiirinde Farsça çenâr yazımı uzun süre yaşamıştır. Eren, Kâşgarlı Mahmud'un Yağma dilinde çınar için kaydettiği çarūn ile benzerliği düşündürücü bulur ve Kaşgarlı'ya göre Türklerin çınara çünük de dediğini aktarır. Söz Türkçeden Rusçaya da geçmiştir.

  1. 14. yüzyıl · Harezm Türkçesi: çenâr
  2. 14. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: çınâr ~ çınār
  3. 15. yüzyıl · Çağatay Türkçesi: çenār
  4. 15. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: çenâr
  5. 16. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: çenār ~ çenâr
  6. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: çinār ~ çınar
  7. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: çınar
  8. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: çınar
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · çınar

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Bu maddeye atıf

Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.