üzeri

Bitigçi Sözlük Maddesi

üzeri

(isim)
· 4 anlam
  1. 1.

    (isim) → üst.

  2. 2.

    (isim) İnsanın gövdesinin boyun ile bel arasında kalan ve giysiyle örtülen bölümü için kullanılır.

  3. 3.

    (isim) Artan, geriye kalan bölüm.

  4. 4.

    (isim) Bazı tamlamalarda zaman bildiren bir söz.

İLERİ ÇÖZÜMLEMELER

üzeri etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Üzeri, eski bir *ǖz köküne dayanan yer ve yön sözüdür. Stachowski'ye göre söz Ortak Türkçe *üzgerü biçiminden gelir; bu biçim *ǖz köküne yönelme ve yön bildiren eski eklerin (*+(g)a+ru) getirilmesiyle kurulmuştur. Aynı kökün Yakutçada üöhe ~ ǖhe ‘yüksek; üstünde; yukarıda’ olarak yaşadığını belirtir ve sözü üst ve üzengi ile karşılaştırır. Gülensoy kökü üz (< *ö:z) olarak verir, sözü üz+e+r+i diye çözümler ve yalın üzer biçiminin kullanılmadığını belirtir. Eski Anadolu Türkçesinde yönelme ve bulunma durumlu üzerine, üzerinde kalıpları XIII. yüzyıl sonundan beri yaygındır; üzeri, üzerini, üzerinden biçimleri XV. yüzyıldan beri tanıklanır.

  1. 15. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: üzerü
  2. 15. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: üzeri
  3. 16. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: üzeri
  4. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: üzeri
  5. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: üzeri
  6. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: üzeri
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · üzeri

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Bu maddeye atıf

Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.