üzüm

Bitigçi Sözlük Maddesi

üzüm

(isim, bitki bilimi)
· 1 anlam
  1. (isim, bitki bilimi) İnce kabuklu, sulu ve çoğu kez tatlı taneleri bir sap çevresinde kümelenen bağ ürünü. Doğrudan yenebilir, kurutularak saklanabilir veya suyu çıkarılıp başka yiyecek ve içeceklerin hazırlanmasında kullanılabilir.

İLERİ ÇÖZÜMLEMELER

üzüm etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Üzüm, kaynakların çoğuna göre üz- 'koparmak, kesmek' fiilinden -(ü)m ekiyle türemiş yerli bir addır: ilk anlamı 'bir koparışta alınan', yani salkım ya da tane olmalıdır. Kâşgarlı Mahmud'un kaydettiği üzüşmek 'üzüm toplamada yardımlaşmak' fiili bu bağı destekler; Stachowski ise kökeni belirsiz sayar. Sözcük Uygur metinlerinden beri geçer; Kıpçak sahasında ve XVII. yüzyıl İstanbul halk söyleyişinde başına y- alarak yüzüm biçimini de almıştır. Rusçaya izyum, Moğolcaya üjüm olarak geçmiştir.

  1. 8. yüzyıl · Eski Uygur Türkçesi: üzüm ~ üsüm
  2. 11. yüzyıl · Karahanlı Türkçesi: üzüm
  3. 13. yüzyıl · Kıpçak Türkçesi: yüzüm ~ üzüm
  4. 13. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: üzüm
  5. 14. yüzyıl · Harezm Türkçesi: üzüm
  6. 16. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: üzüm
  7. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: uzum ~ üzüm ~ halk dilinde yüzüm
  8. 18. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: üzüm
  9. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: üzüm
  10. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: üzüm
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · üzüm

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Bu maddeye atıf

Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.