Seçili Derlem İstatistikleri
İLERİ ÇÖZÜMLEMELER
geniş etimolojisi ve tarihsel dönemleri
Geniş, Ortak Türkçede ‘geniş, enli’ anlamındaki *kēŋ sözüne -(i)ş ekinin getirilmesiyle kurulmuştur; Stachowski ve Gülensoy bu çözümlemede birleşir, Şemseddin Sâmî de sözün aslını gen olarak gösterir. Taban keŋ Uygur ve Karahanlı metinlerinde tanıklıdır; -iş'li biçim Kırgızca, Karakalpakça, Kırım Tatarcası ve Türkmencede de yaşar. Tietze sözü aynı anlamdaki Çağatayca giŋiş'e bağlar. Stachowski'ye göre *kēŋiš başlangıçta ‘oldukça geniş’ anlamına gelmiş olabilir. Osmanlı Türkçesinde sözün incelenen kaynaklardaki en eski tarihli kaydı, Meninski'nin 1687 tarihli Latince dizinindeki *ǵen-iś* biçimidir.
- 15. yüzyıl · Çağatay Türkçesi: giŋiş
- 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: geniş
- 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: geniş
- 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: geniş
BD Bağlam Gösterimi · geniş
Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.
Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.
Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.
Bu maddeye atıf
Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.
İlgili Sözler
Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.
Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı
Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.
İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları
Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.