gece

(isim, zarf)

· 4 anlam · 0 geçiş

1.

(isim) Akşamdan sonra başlayan ve gün ağarıncaya kadar geçen zaman dilimi; tün, şeb.
2.

(isim) Bu süre içindeki karanlık.
3.

(isim) Eğlence, anma vb. amaçlarla geceleyin düzenlenen toplantı.
4.

(zarf) → geceleyin.

Birleşik Sözcükler

gece bekçisi, gece gösterimi, gece gündüz, gece hayatı, gece işçiliği, gece kıyafeti, gecekondu, gece körlüğü, gece kulübü, gece kuşu, gece mavisi, gece öğretimi, gecesefası, gece uçuşu, gece yanığı, gece yarısı, gece yatısı, gece yayı, gecenin körü, yarı gece, ateş gecesi, Berat Gecesi, cuma gecesi, donanma gecesi, Kadir Gecesi, kandil gecesi, kına gecesi, Mevlit Gecesi, Miraç Gecesi, Regaip Gecesi, sıra gecesi

Tarihsel söz varlığı

Türkçenin tarihsel dönemlerindeki görünüm

Aç / kapat

Büyük Anlam Atlası'nda aç

İlk tarihsel tanık: 21 Ağustos 732 · Kül Tigin Yazıtı · PDF s. 26

yazıtın dikiliş ve Türkçe metninin tamamlanma tarihi. Kaynak, Türkçe yazıtın 21 Ağustos 732'de tamamlandığını ve anıtın dikiliş tarihinin de bu gün olması gerektiğini belirtir. Tarih dayanağı: Giriş, PDF s. 13

Orhon Türkçesitünad

Bağlama dayalı özgün Bitigçi tanımı: Güneşin batışından doğuşuna kadar süren karanlık zaman.

Çağdaş arama bağı: gece · kaynak yayındaki çağdaş anlam karşılığı · kaynak biçimi ve özgün tanım denetimli

Kaynaklarda tanıklanan biçimler

tün (yalın biçim)
Tanıklık: Kül Tigin Yazıtı, doğu yüzü, 27. satır; Bilge Kağan Yazıtı, doğu yüzü, 22. satır; Kül Tigin Yazıtı, güney yüzü, 2. satır; Bilge Kağan Yazıtı, kuzey yüzü, 2. satır
tünli (çekimli biçim)
Tanıklık: Bilge Kağan Yazıtı, güneydoğu yüzü

Tarihsel derlem tanıkları

Yalnız birincil metin bölümünden alınan kaynak çevriyazıları gösterilir; arama için kullanılan sade anahtar metnin yerine geçmez.

k(a)t(ı)gdı : tinla : ilg(e)rü : kün : tugs(ı)k(k)a : bir(i)g(e)rü : kün : ortusın(a)ru : kuung(a)ru : kün : b(a)tsıkına : yır(ı)g(a)ru : tün : ortusın(a)ru : (a)nta : içr(e)ki : bod(u)n : koofp] : m[(a)n]a : körfür

Orhon Türkçesi · Kül Tigin Yazıtı · 21 Ağustos 732 · PDF s. 26 · çevriyazı güveni A

bod(u)n: (a)tı küsi : yok bolm(a)zun] (KT D27) tiy(i)n : türük : bod(u)n : üçün : tün ud(ı)m(a)d(ı)m : künt(ü)z : ol(u)rm(a)d<(ı)m> : in(i)m : kül tig(i)n : birle : (e)ki ş(a)d : birle : ölü

Orhon Türkçesi · Kül Tigin Yazıtı · 21 Ağustos 732 · PDF s. 36 · çevriyazı güveni A

(BK K2) tugs(ı)kma : bir(i)g(e)rü : kün : ortusm(a)ru : kuurıg(a)ru : kün : b(a)tsıkına : yır(ı)g(a)ru : tün : ortusm(a)ru : (a)nta : (i)çr(e)ki : bod(u)n : koop : m(a)na : körür : [bunça bod(u)n koop itd(i)m] ol

Orhon Türkçesi · Bilge Kağan Yazıtı · 20 Eylül 735 · PDF s. 50 · çevriyazı güveni A

bod(u)n(u)m(ı)n : ilg(e)rü : kün: tu[gs(ı)kına] bir(i)g(e)rü [kün ortusın]a : kuur(ı)g(a)ru: [kün b(a)ts(ı)kına yır(ı)g(a)ru tün ortusma t(e)gi koont(u)rt(u)m s(a)r(ı)g (a)ltu]nin : ür(ü)n : küm(ü)şin :

Orhon Türkçesi · Bilge Kağan Yazıtı · 20 Eylül 735 · PDF s. 54 · çevriyazı güveni A

Kaynak yayınlar ve okuma notu

Tekin, Talât (1998). Orhon Yazıtları: Kül Tigin, Bilge Kağan, Tunyukuk. 2. baskı. İstanbul: Simurg.

Tekin, Talât (2020). Orhon Yazıtları. 6. baskı. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.

Yayın yılı, sözcüğün ilk kullanım tarihi değildir. Çağdaş madde bağlantıları kaynak yayındaki anlam karşılığı ve biçim denetimiyle kurulmuştur; tek başına ses benzerliği tarihsel akrabalık kanıtı sayılmaz.

BD Bağlam Gösterimi · gece

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Madde geçmişi ve atıf

Güncel içerik sürümü ve kayıtlı editoryal olaylar yükleniyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

gececi gececik gececil gecelik geceleme gece gece gece göğü gece modu gece sesi gececilik gecelemek

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.