küçük

Bitigçi Sözlük Maddesi

küçük

(sıfat, isim, mecaz)
· 9 anlam
  1. 1.

    (sıfat) Boyutları, benzerlerininkinden daha ufak olan; mikro, ufak tefek, büyük karşıtı.

  2. 2.

    (sıfat) Yaşı daha az olan.

  3. 3.

    (sıfat) Niceliği az olan.

  4. 4.

    (sıfat) Niteliği aşağı olan, bayağı.

  5. 5.

    (sıfat) Geri aşamada.

  6. 6.

    (sıfat) Değersiz, önemsiz.

  7. 7.

    (sıfat) Kısık, parlak olmayan (ses).

  8. 8.

    (isim) → idrar.

  9. 9.

    (isim, mecaz) Makam, rütbe, derece bakımından daha aşağı olan kimse.

Tarihsel söz varlığı

Türkçenin tarihsel dönemlerindeki görünüm

Aç / kapat
Büyük Anlam Atlası'nda aç

İlk tarihsel tanık: 20 Eylül 735 · Bilge Kağan Yazıtı · PDF s. 50

yazıtın dikiliş tarihi. Kaynak, Çince yazıt ile Türkçe yazıtın tamamlanma süresinden hareketle anıtın 20 Eylül 735'te dikildiği sonucunu aktarır. Tarih dayanağı: Giriş, PDF s. 14

Anlamsal gelişim çizgisi

İlk kayıttan günümüz Türkçesine

2 denetlenmiş basamak

720–735 · Orhon Türkçesi kaydından canlı Bitigçi sözlük anlamlarına uzanan sıra. Aynı yazımlı ham tanıklar tek başına anlam değişimi sayılmaz.

Denetlenmiş ilişki türleri: kaynak yayındaki çağdaş anlam karşılığı

  1. 1

    720–735

    Orhon Türkçesi

    Tarihsel kaynak

    Tarihleme dayanağı: yazıtların dikiliş tarihi aralığı · yazıtların yaklaşık dikiliş tarihleri

    Biçim: kiçig · sıfat

    Dönem anlamı

    Boyut, yaş, miktar ya da önem bakımından benzerlerinden daha az olan.

    kaynak yayındaki çağdaş anlam karşılığı

    Canlı sözlükteki güncel anlam kimliğiyle denetlendi.

    Birincil metin tanıklarını aç (2)
    il]te : [bun] yok : ilg[(e)rü ş](a)ntun [y(a)zıka t(e)gi sül(e)d(i)m t(a)luyka kiç(i)g t(e)gm(e)d(i)m b]ir(i)g(e)rü : t[ok(u)z] (BK K3) (e)rs(i)nke : t(e)gi : sül(e)d(i)m : tüpütke : kiç(i)g : t(e)gm(e)d(i)m :

    Bilge Kağan Yazıtı · 20 Eylül 735 · PDF s. 50

    Denetlenmiş tarihsel biçimin birincil metin tanığı; tek başına anlam değişimi kanıtı değildir.

    bod(u)n : k(a)g(a)n(ı)m : k(e)lti tip : ög[(i)r(i)p s(e)b(i)nti...........(a)ts(ı)z......... ]ka : ât birt(i)m : kiç(i)g (a)tl(ı)g[(ı)g ulg(a)rtd(ı)m.......... ]

    Bilge Kağan Yazıtı · 20 Eylül 735 · PDF s. 70

    Denetlenmiş tarihsel biçimin birincil metin tanığı; tek başına anlam değişimi kanıtı değildir.

    Kaynak dayanağını aç (2)

    Tekin, Talât (2020). Orhon Yazıtları. 6. baskı. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.

    Kül Tigin ve Bilge Kağan metinleri, açıklamaları ve tam sözlük-dizin; tarihsel biçim ve satır konumlarının ana dizin kaynağı.

    Tekin, Talât (1998). Orhon Yazıtları: Kül Tigin, Bilge Kağan, Tunyukuk. 2. baskı. İstanbul: Simurg.

    Üç yazıtın Eski Türkçe yazı çevrimi ve karşılıklı metin yayını; biçim ve satır denetimi.

  2. 2

    Canlı Bitigçi sözlük kaydı

    Günümüz Türkçesi

    Güncel sözlük

    Biçim: küçük

    1. güncel anlam

    Boyutları, benzerlerininkinden daha ufak olan; mikro, ufak tefek, büyük karşıtı

    2. güncel anlam

    Yaşı daha az olan

    3. güncel anlam

    Niceliği az olan

    4. güncel anlam

    Niteliği aşağı olan, bayağı

    5. güncel anlam

    Geri aşamada

    6. güncel anlam

    Değersiz, önemsiz

    7. güncel anlam

    Kısık, parlak olmayan (ses)

    8. güncel anlam

    → idrar

    9. güncel anlam

    Makam, rütbe, derece bakımından daha aşağı olan kimse

Yöntem ve tarih sınırları

Tarihsel basamaklar yalnız editoryal olarak denetlenmiş tarihsel tanım ve çağdaş anlam bağlantılarından kurulur; aynı yazımlı ham derlem eşleşmeleri anlam değişimi iddiasına dönüştürülmez.

Tarihler eser veya yazıt tarihleridir; bir anlamın dilde ilk ya da son kez kullanıldığı tarihi göstermez. Günümüz basamağı canlı sözlük durumudur.

Orhon Türkçesikiçigsıfat

Bağlama dayalı özgün Bitigçi tanımı: Boyut, yaş, miktar ya da önem bakımından benzerlerinden daha az olan.

Çağdaş arama bağı: küçük · kaynak yayındaki çağdaş anlam karşılığı · kaynak biçimi ve özgün tanım denetimli

Kaynaklarda tanıklanan biçimler

  • kiçig (yalın biçim)
    Tanıklık: Bilge Kağan Yazıtı, doğu yüzü, 41. satır

Bu kaynak kapsamındaki tanıklarda ayrıca çekimli bir biçim kaydedilmemiştir.

Kaynak yayınlar ve okuma notu

Tekin, Talât (1998). Orhon Yazıtları: Kül Tigin, Bilge Kağan, Tunyukuk. 2. baskı. İstanbul: Simurg.

Tekin, Talât (2020). Orhon Yazıtları. 6. baskı. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.

Yayın yılı, sözcüğün ilk kullanım tarihi değildir. Çağdaş madde bağlantıları kaynak yayındaki anlam karşılığı ve biçim denetimiyle kurulmuştur; tek başına ses benzerliği tarihsel akrabalık kanıtı sayılmaz.

BD Bağlam Gösterimi · küçük

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Bu maddeye atıf

Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

küçükçe küçüklük küçükçül küçük etki küçük fark küçük veri küçüklemek küçükleşme küçükleşmek ada aft ast ban bey

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.