mekanizma

Bitigçi Sözlük Maddesi

mekanizma

(isim, fizyoloji, mecaz)
[mekani'zma] İtalyanca meccanismo · 4 anlam

Birbiriyle bağlantılı parçaların veya nedenlerin işleyişi.

  1. 1.

    İşleyen parça düzeni

    (isim) → düzenek.

    Tanım kaynağı: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 06.11.2026 00:25:34 · Türkiye saati (UTC+3)
  2. 2.

    Bedenin çalışma düzeni

    (isim, fizyoloji) Organizmanın bir işi gerçekleştirmesini sağlayan organlar arası çalışma düzeni; ilgili: → işlev.

    Tanım kaynağı: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 06.11.2026 00:25:34 · Türkiye saati (UTC+3)
  3. 3.

    Ateşli araçta çalışan aksam

    (isim) Tabanca veya tüfekte çalışmayı mümkün kılan, birbiriyle bağlantılı hareketli aksam; ilgili: → fişek.

    Tanım kaynağı: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 06.11.2026 00:25:34 · Türkiye saati (UTC+3)
  4. 4.

    Nedenlerin örgüsü

    (isim, mecaz) Gelişmenin basamaklarını birbirine bağlayan neden-sonuç örgüsü; ilgili: → süreç.

    Tanım kaynağı: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 06.11.2026 00:25:34 · Türkiye saati (UTC+3)

İLERİ ÇÖZÜMLEMELER

mekanizma etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Mekanizma, Batı dillerinden alınmış bir teknik terimdir. Çağdaş kaynaklardan yalnız Karaağaç söze yer verir ve onu Latince mechanisma biçimine bağlar; ‘düzenek’, ‘organların işleyişi’, ‘ateşli silahın işleyen bölümü’ ve ‘oluş, işleyiş’ anlamlarını sayar. Aynı ailenin Fransızca mécanisme sözü Türkçeye ayrıca mekanizm ‘mekanikçilik’ biçimiyle girmiştir; akraba mekanik ise Fransızca mécanique'ten gelir (Karaağaç, Tietze). Türkçe biçimin -a ile bitmesi, Fransızca mécanisme'den çok -a sonlu bir kaynak biçime uyar (Bitigçi açıklaması). En eski kayıt XX. yüzyıl başında Kestelli'dedir: makine parçalarının düzeni ve ‘düzen, tertip’. Söz Kâmûs-ı Türkî'de yer almaz.

  1. 20. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: mekanizma
  2. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: mekanizma
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · mekanizma

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Bu maddeye atıf

Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.