tasa

Bitigçi Sözlük Maddesi

tasa

(isim, ruh bilimi)
· 2 anlam · 0 geçiş
  1. 1.

    (isim) → kaygı.

  2. 2.

    (isim, ruh bilimi) Tatmin edici olmayan veya tedirgin eden durumların ortaya çıkmasını önleyebilmede, güvensizlik içinde bulunulduğunda duyulan tedirgin edici duygu.

Tarihsel söz varlığı

Tarihsel Türkçedeki biçimleri

Aç / kapat
Büyük Anlam Atlası'nda aç
Eski Anadolu Türkçesikayğuad
Kaynak çevriyazıları:Dede Korkut Kitabı: kayğu, kayğudur, kayğuluSüheyl ü Nev-bahâr: ḳayġu, ḳayġu yi-, ḳayġu yiyil-

Transkripsiyon notu: Yayınların çevriyazıları kaynak başına korunmuştur. Dede Korkut Kitabı: kayğu, kayğudur, kayğulu; Süheyl ü Nev-bahâr: ḳayġu, ḳayġu yi-, ḳayġu yiyil-. Sade karşılıklar yalnız arama anahtarıdır.

Bağlama dayalı özgün Bitigçi tanımı: Olumsuz bir olasılık ya da sıkıntı karşısında duyulan huzursuzluk.

Tarihsel bağlam: Dede Korkut'ta kayğulu biçimi savaş ve ayrılık endişesini niteler; Süheyl'de kayğu yi- ve kayğu yiyil- kişinin iç sıkıntısını eylemleştirir.

Anlamsal gelişim notu: Son ünlü düzleşerek kayğu > kaygı olmuş, duygu anlamı korunmuştur.

Çağdaş arama bağı: kaygı, tasa · ses değişimiyle anlam sürekliliği · kaynak biçimi, bağlam, anlam bağı ve özgün tanım denetimli

Kaynaklarda tanıklanan biçimler

  • kayğu (yalın biçim)
    Tanıklık: Dede Korkut Kitabı, 43-9 (metin sayfası–satır)
  • kayğudur (çekimli biçim)
    Tanıklık: Dede Korkut Kitabı, 43-9 (metin sayfası–satır)
  • kayğulu (çekimli biçim)
    Tanıklık: Dede Korkut Kitabı, 39-11, 40-3, 42-11, 42-12, 47-5 (metin sayfası–satır)
  • ḳayġu (yalın biçim)
    Tanıklık: Süheyl ü Nev-bahâr, 404. beyit; 593. beyit; 637. beyit; 674. beyit; 687. beyit; 747. beyit; 771. beyit; 877. beyit; 993. beyit; 1006. beyit
  • ḳayġu yi- (çekimli biçim)
    Tanıklık: Süheyl ü Nev-bahâr, 3239. beyit; 4103. beyit; 4235. beyit
  • ḳayġu yiyil- (çekimli biçim)
    Tanıklık: Süheyl ü Nev-bahâr, 4578. beyit
Kaynak yayınlar ve okuma notu

Mesʿûd bin Ahmed (1991). Süheyl ü Nev-bahâr: İnceleme–Metin–Sözlük. Hazırlayan Cem Dilçin. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi.

Dede Korkut Kitabı II: İndeks–Gramer (1997). Hazırlayan Muharrem Ergin. Ankara: Türk Dil Kurumu.

Yayın yılı, sözcüğün ilk kullanım tarihi değildir. Çağdaş madde bağlantıları kaynak yayındaki anlam karşılığı ve biçim denetimiyle kurulmuştur; tek başına ses benzerliği tarihsel akrabalık kanıtı sayılmaz.

BD Bağlam Gösterimi · tasa

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Madde geçmişi ve atıf

Güncel içerik sürümü ve kayıtlı editoryal olaylar yükleniyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

tasalı tasasız tasalanma tasa etmek tasalanmak duyuşsal destek paranoya özgüvensiz uğursuzluk hissi güvensizlik hissi duyumsamazlık eşlemlilik negatif algı psikososyal risk

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.