yay

Bitigçi Sözlük Maddesi

yay

I (isim, matematik, müzik)
· 7 anlam
  1. 1.

    (isim) Ok atmaya yarayan, iki ucu arasına kiriş gerilmiş, eğri ağaç veya metal çubuk.

  2. 2.

    (isim) Farklı amaçlarla çeşitli biçimlerde yapılan esnek parça.

  3. 3.

    (isim) → zemberek.

  4. 4.

    (isim) Hallacın pamuk veya yünü atmak için tokmak yardımıyla kullandığı araç.

  5. 5.

    (isim, matematik) Bir çember üzerindeki iki nokta ile bu nokta arasındaki çember parçası.

  6. 6.

    (isim, matematik) Bir eğriden alınan parça.

  7. 7.

    (isim, müzik) Keman, viyolonsel vb. çalgılarda sürterek titreşim yoluyla ses çıkarmaya yarayan parça.

İLERİ ÇÖZÜMLEMELER

yay etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Yay, Eski Uygur ve Karahanlı metinlerindeki yā ‘ok atma aracı’ adının devamıdır (Clauson, Tietze, Gülensoy). Gülensoy'a göre yay'daki son /y/ ikincildir, uzun /ā/ ünlüsünün etkisiyle türemiştir; Doerfer de son sesin sonradan eklendiğini savunur ve eski yā ile yeni yay biçiminin bir süre birlikte kullanıldığını gösterir. Tarihsel Derlem'de yay biçimi Eski Anadolu Türkçesinde Yûnus Emre'den (_Baş ucında yay sımışlar kırıluban oklar yatur_, YED 82/4), Harezm Türkçesinde Kısasü'l-Enbiyâ'dan beri görülür. Çalgı yayı, esnek makine parçası, zemberek ve geometrik kavis anlamları biçim ve işlev benzerliğiyle gelişmiştir. Daha eski *jāń kuruluşu (Räsänen) ve Altay dilleri karşılaştırmaları (EDA) tartışmalı önerilerdir.

  1. 8. yüzyıl · Eski Uygur Türkçesi: ya: ~ ya
  2. 11. yüzyıl · Karahanlı Türkçesi: ya: ~ ya
  3. 14. yüzyıl · Harezm Türkçesi: ya ~ yay
  4. 14. yüzyıl · Kıpçak Türkçesi: ya ~ yay
  5. 14. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: ya ~ yay
  6. 15. yüzyıl · Çağatay Türkçesi: ya(i) ~ yay
  7. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: yay
  8. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: yay
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · yay

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Bu maddeye atıf

Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.