damat

Bitigçi Sözlük Maddesi

damat

(isim, tarih)
[da:ma:dı] Farsça dāmād · 3 anlam

Evlenen erkek, eşinin ailesinin erkek üyesi veya hanedanla evlilik unvanı.

  1. 1.

    Evlenme sürecindeki erkek

    (isim) Düğünü yapılan veya evlenme hazırlığında olan erkek; ilgili: → eş.

    Tanım kaynağı: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 17.10.2026 22:13:44 · Türkiye saati (UTC+3)
  2. 2.

    Eşinin ailesine göre erkek

    (isim) Evlendiği kadının anne babası ve diğer aile büyükleri açısından o kadının eşi olan erkek; ilgili: → eş.

    Tanım kaynağı: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 17.10.2026 22:13:44 · Türkiye saati (UTC+3)
  3. 3.

    Hanedan evliliği unvanı

    (isim, tarih) Osmanlı hanedanına mensup bir kadınla evlenen erkeğin taşıdığı unvan; ilgili: → eş.

    Tanım kaynağı: BİTİGÇİ özgün içerik üretimi · 17.10.2026 22:13:44 · Türkiye saati (UTC+3)

İLERİ ÇÖZÜMLEMELER

damat etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Damat, Farsça dāmād 'kızın kocası' sözünden alınmıştır; Eren, Stachowski, Tietze, Räsänen ve Karaağaç bu kökende birleşir. İncelenen kaynaklardaki en eski tarihli Türkçe tanık, Tietze'nin 855/1451 tarihli Ferec'ten aktardığı 'dāmād olasaŋ gerek' cümlesidir. Osmanlı Türkçesinde dâmâd diye yazılan söz hem 'kızın kocası, güvey' anlamında hem de padişah soyundan kız alanlara verilen bir unvan olarak kullanıldı: 'Dâmâd Ferhâd Paşa' gibi. Tarihsel Derlem'deki tanıklar XVII. yüzyıl Evliya Çelebi Seyahatnâmesi'nden gelir; bugün söz damat diye yazılır.

  1. 15. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: dāmād
  2. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: dāmād ~ dâmâd
  3. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: dâmâd
  4. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: damat
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · damat

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Bu maddeye atıf

Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.