kavramak

Bitigçi Sözlük Maddesi

kavramak

(-i)
· 4 anlam · 0 geçiş
  1. 1.

    (-i) Elle sıkıca tutmak.

  2. 2.

    Bir nesne veya düşünceyi her yönüyle anlamak.

  3. 3.

    Motorlu araçlarda debriyaj pedalı görev yapmak.

  4. 4.

    Motorlu araçlarda lastik yolu tutmak.

Tarihsel söz varlığı

Tarihsel Türkçedeki biçimleri

Aç / kapat
Büyük Anlam Atlası'nda aç
Eski Anadolu Türkçesiağla-fiil
Kaynak çevriyazıları:Kâbûs-nâme: ağla-

Transkripsiyon notu: Yayınların çevriyazıları kaynak başına korunmuştur. Kâbûs-nâme: ağla-. Sade karşılıklar yalnız arama anahtarıdır.

Bağlama dayalı özgün Bitigçi tanımı: Bir sözün veya durumun ne bildirdiğini zihinde çözmek.

Tarihsel bağlam: Kâbûs-nâme'nin öğüt bölümlerinde ağla- dinleyenin sözü anlayıp davranışına yön vermesini anlatır.

Anlamsal gelişim notu: Bu anlamdaki ağla- genel dilden çekilmiş; işlevini anlamak ve kavramak üstlenmiştir. Ağlamak fiiliyle eş yazılılık tarihsel düzeyde ayrı tutulur.

Çağdaş arama bağı: anlamak, kavramak · sözcüksel değişim ve eş yazılı tarihsel madde · kaynak biçimi, bağlam, anlam bağı ve özgün tanım denetimli

Kaynaklarda tanıklanan biçimler

  • ağla- (yalın biçim)
    Tanıklık: Kâbûs-nâme, 1b/7, 11a/6, 15b/8, 81b/1, 81b/2, 97a/11, 98b/5 (yaprak yüzü–satır)

Bu kaynak kapsamındaki tanıklarda ayrıca çekimli bir biçim kaydedilmemiştir.

Kaynak yayınlar ve okuma notu

Keykâvus bin İskender bin Veşmgîr (2016). Kâbûs-nâme. Tercüme eden Şeyhoğlu Sadru’d-dîn Mustafa; hazırlayan Enfel Doğan. Ankara: Türk Dil Kurumu.

Yayın yılı, sözcüğün ilk kullanım tarihi değildir. Çağdaş madde bağlantıları kaynak yayındaki anlam karşılığı ve biçim denetimiyle kurulmuştur; tek başına ses benzerliği tarihsel akrabalık kanıtı sayılmaz.

T-BDLD Bağlam Gösterimi · kavramak

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Madde geçmişi ve atıf

Güncel içerik sürümü ve kayıtlı editoryal olaylar yükleniyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

dokungaç kavrayış algılamak anlamak avuçlamak gafilce kavrama eli gitmek görmek görüsüzlük okumak zapt etmek idrak etmek ihata etmek

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında T-BDLD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında T-BDLD tanık verileri yüklenir.