yaşamak

Bitigçi Sözlük Maddesi

yaşamak

(nesnesiz, mecaz)
· 11 anlam
  1. 1.

    (nesnesiz) Canlılığını, hayatını sürdürmek.

  2. 2.

    Sağ olmak; durmak.

  3. 3.

    Bir canlı, topluluk veya kurum ortadan kalkmadan yaşamını ya da etkinliğini sürdürmek.

  4. 4.

    Bir yerde oturmak; kalmak.

  5. 5.

    Bir kişi barınma, beslenme ve başka temel ihtiyaçlarını karşılayacak geliri elde etmek.

  6. 6.

    Herhangi bir durumda bulunmak veya olmak.

  7. 7.

    Görüp geçirmek, başından geçmek.

  8. 8.

    (mecaz) Bir olay, dönem veya durum zaman içinde kesintiye uğramadan varlığını korumak; sürmek, devam etmek.

  9. 10.

    (mecaz) Keyfi yerine gelmek, mutlu olmak, işleri yolunda olmak.

  10. 11.

    (mecaz) Bir durumu yaşar gibi olmak, bir durumla özdeşleşmek, duymak, hissetmek.

İLERİ ÇÖZÜMLEMELER

yaşamak etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Yaşamak, Eski Türkçe yaş ‘ömür yılı, yaş’ adına addan fiil yapan -a- ekinin getirilmesiyle kurulmuş yaşa- fiilinin devamıdır; ilk anlamı ‘şu kadar yıl ömür sürmek’, çoğu zaman ‘uzun yaşamak’tı. VIII. yüzyıldan beri tanıklanır: Küli Çor Yazıtı'nda büyük Küli Çor'un seksen yıl yaşayıp öldüğü anlatılır. Clauson yaşa-'yı bu yönüyle tiril- ‘hayatta olmak, dirilmek’ fiilinden ayırır. ‘Çok yaşa’ dileği Kutadgu Bilig'den beri görülür ve Osmanlı döneminde yaşa! alkış ve övgü sözü olarak yerleşir; ‘başından geçirmek, tecrübe etmek’ anlamı ise XX. yüzyıl başında yeni sayılıyordu.

  1. 8. yüzyıl · Eski Türkçe (Orhon): yaşa-
  2. 10. yüzyıl · Eski Uygur Türkçesi: yaşa-
  3. 11. yüzyıl · Karahanlı Türkçesi: yaşa-
  4. 13. yüzyıl · Harezm Türkçesi: yaşa-
  5. 13. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: yaşa-
  6. 14. yüzyıl · Kıpçak Türkçesi: yaşa-
  7. 15. yüzyıl · Çağatay Türkçesi: yaşa-
  8. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: yaşa-
  9. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: yaşamak
  10. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: yaşamak
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · yaşamak

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Bu maddeye atıf

Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.