orta

Bitigçi Sözlük Maddesi

orta

I (isim, sıfat, fizik, matematik, spor, tarih)
· 15 anlam
  1. 1.

    (isim) Bir şeyin kenarlarından merkeze doğru yaklaşık olarak aynı uzaklıkta olan yer.

  2. 2.

    (isim) Başlangıcı ile bitimi arasında eşit uzaklıkta olan süre.

  3. 3.

    (isim) Bir şeyin eşit olarak ayrılabileceği bölüm.

  4. 4.

    (isim) Ne uzun ne kısa; midi.

  5. 5.

    (isim) Ne büyük ne küçük; midi.

  6. 6.

    (isim) İyi ile kötü arasındaki durum.

  7. 7.

    (isim) Öğretimde, öğrencinin değerlendirilmesinde geçer not ile iyi arasındaki derece.

  8. 8.

    (isim) Defterde, bir araya getirilmiş belli sayıda yaprakların oluşturduğu bölümlerden her biri.

  9. 9.

    (sıfat) Sorunların çözümünde aşırılıklardan kaçınan, ölçülü bir yöntem izleyen.

  10. 10.

    (sıfat) Her iki yanında kendi türünden aynı nitelikte nesneler, durumlar bulunan.

  11. 11.

    (sıfat) İki karşıt nitelik veya durum arasında bulunan; vasat.

  12. 12.

    (sıfat, fizik) Bir olayın, içinde gerçekleştiği yer.

  13. 13.

    (sıfat, matematik) → orantı.

  14. 14.

    (sıfat, spor) Futbolda oyunculardan birinin, topu, kale ağzında duran arkadaşlarına yüksekten yollamak için yaptığı vuruş.

  15. 15.

    (sıfat, tarih) Yeniçeri Ocağında tabur.

İLERİ ÇÖZÜMLEMELER

orta etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Orta, Eski Türkçeden beri kesintisiz kullanılan yerli bir addır. Göktürk yazıtlarında ve Irk Bitig'de ortu biçimiyle geçer; _kün ortu_ ‘gün ortası’ hem öğleni hem güneyi, _tün ortu_ ‘gece ortası’ ise kuzeyi anlatır. Kaşgarlı ortu'yu Çiğil ağzına özgü sayar, otra'yı ise ortu'nun sesleri yer değiştirmiş biçimi olarak verir. Son ünlüsü a'ya dönmüş orta biçimi Karahanlı dönemi Kur'an çevirisinde görülmeye başlar; Harezm, Kıpçak ve Anadolu metinlerinde yerleşir. Stachowski sözcüğü ‘koymak, yerleştirmek’ anlamlı *or- köküne bağlar; bu daha derin çözümleme kesinleşmiş değildir.

  1. 8. yüzyıl · Eski Türkçe (Orhon): ortu
  2. 9. yüzyıl · Eski Uygur Türkçesi: ortu, ortun
  3. 11. yüzyıl · Karahanlı Türkçesi: ortu ~ otra ~ orta
  4. 13. yüzyıl · Kıpçak Türkçesi: o:rta
  5. 13. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: orta
  6. 14. yüzyıl · Harezm Türkçesi: orta
  7. 14. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: orta
  8. 15. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: orta
  9. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: orta
  10. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: orta
  11. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: orta
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · orta

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Bu maddeye atıf

Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

İlgili Sözler

ortacı ortalı ortalık orta yaş ortalama orta blok kodeks üçlü averaj sıfır toplamlı oyun ters açı deste mini golf lineer bağıntı darbetme

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.