okumak

Bitigçi Sözlük Maddesi

okumak

(-i, nesnesiz, mecaz, argo, ağızlardan)
· 12 anlam
  1. 1.

    (-i) Bir metni sadece harf ve işaretlere bakıp anlamak veya metni seslendirmek.

  2. 2.

    (nesnesiz) Yazılmış bir metnin iletmek istediği şeyleri öğrenmek.

  3. 3.

    (nesnesiz) Bir konuyu öğrenmek için okulda, bir öğretmenin yanında veya yazılı şeyler üzerinde çalışmak, öğrenim görmek.

  4. 4.

    (nesnesiz) Sesli olarak söylemek.

  5. 5.

    (nesnesiz) Şarkı, türkü vb.ni sesli olarak nağme ile söylemek.

  6. 6.

    (nesnesiz) Bir şeyin anlamını çözmek.

  7. 7.

    Nazarı önlemek veya gidermek, bir hastanın iyi olmasını, bir işin çözülmesini sağlamak için bazı duaları usulüne göre söylemek.

  8. 8.

    (mecaz) Bazı belirtilerle bir anlamı, gizli bir duyguyu anlamak, kavramak.

  9. 9.

    (mecaz) Yazı dışındaki işaret ve izleri değerlendirerek çözmek, yorumlamak.

  10. 10.

    (nesnesiz, argo) Birine yöneltilen sözlerde hakaret ve kaba sözler kullanarak onu aşağılamak; Sövmek, küfretmek.

  11. 11.

    (ağızlardan) Bir yere çağırmak, davet etmek; okuntu göndermek.

  12. 12.

    (nesnesiz, argo) Anlatmak, ortaya dökmek.

İLERİ ÇÖZÜMLEMELER

okumak etimolojisi ve tarihsel dönemleri

Okumak, Eski Türkçe okı- fiilinin devamıdır. Kaynaklara göre fiilin ilk anlamı ‘yüksek sesle seslenmek, çağırmak’tır; buradan ‘ezberden söylemek, sesli okumak’, sonra bugünkü ‘okumak’ anlamı gelişmiş, ‘öğrenim görmek’ de okumaya bağlı olarak doğmuştur. ÈSTJa, Räsänen ve Stachowski fiili ‘ses, bağırış’ anlamlı ok sözüne ya da ok- ‘çağırmak’ fiiline dayandırır; Gülensoy ise ok ‘ok (silah)’ sözüne bağlar. Eski ‘çağırmak’ anlamı bugün okuntu ‘davetiye’ ve meydan okumak gibi sözlerde yaşar.

  1. 9. yüzyıl · Eski Uygur Türkçesi: okı-
  2. 11. yüzyıl · Karahanlı Türkçesi: okı-
  3. 13. yüzyıl · Kıpçak Türkçesi: oku-
  4. 13. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: okı-
  5. 14. yüzyıl · Harezm Türkçesi: okı-
  6. 15. yüzyıl · Eski Anadolu Türkçesi: okı- ~ oku-
  7. 16. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: okumak
  8. 17. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: okumak
  9. 18. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: okumak
  10. 19. yüzyıl · Osmanlı Türkçesi: okumak
  11. 20. yüzyıl · Türkiye Türkçesi: okumak
Etimoloji Atlası'nda köken yolculuğunu aç

BD Bağlam Gösterimi · okumak

Not: Bu bölümde gösterilen cümleler, derlem cümle seçme algoritmasının otomatik seçimleridir. Cümlelerdeki görüş, ifade ve içerikler kaynak metinlere aittir; Bitigçi’yi bağlamaz ve Bitigçi’nin görüşünü ya da tutumunu yansıtmaz.

Sayfadaki özellikler henüz yüklenmedi. Lütfen kısa bir süre bekleyiniz.

Sonuçların yüklenmesi için hesaplama yapılıyor.

Bu maddeye atıf

Güncel madde için atıf biçimleri hazırlanıyor.

Dilsel parmak izi, terimlik, kullanım sicili, yerleşme ve veri kalitesi tek profilden yükleniyor…

Bu Madde Hakkında Sorular ve Yanıtlar

Sözlük bilgisi ile canlı BD ölçümlerini birlikte açıklayan seçilmiş yanıtlar.

Tümünü aç
Değerlik Maddebaşı

Okumak fiilinin değerlik kartında belirtme durumlu nesne ile nesnesiz kullanımın birlikte görünmesi nasıl yorumlanır?

Fiil bir metni veya işareti doğrudan nesne olarak bağlayabildiği gibi, nesne söylenmeden öğrenim görme ya da okuma etkinliğini sürdürme anlamlarında da kullanılabilir.

İlgili Sözler

okunma okuma okunmak okunabilir cüzhan sökmek açıktan nanik okutmak çakıntı aktarmak devirmek harfleme kabarmak

Tanım, alan etiketi ve sözcük ailesi ortaklığına göre seçilen maddeler.

Yazım ve Varyantlar Doğrulanmış ilişkiler, dönemsel sıklık ve kullanım payı

Panel açıldığında BD varyant verileri yüklenir.

İlk Tanık ve Yayılım Kaynak yayın tarihleri, güven düzeyi ve yayılım aşamaları

Panel açıldığında BD tanık verileri yüklenir.